İran'da eğitim görmekteyken savaş nedeniyle Türkiye'ye dönmek zorunda kalan öğrencilere ilişkin
Kaynak göster
Vezir Coşkun Parlak (DEM Parti), 12 Mart 2026 tarihinde 7/42074 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 81 gün sonra, 1 Haziran 2026).
Vezir Coşkun Parlak (DEM Parti, Hakkari). “İran'da eğitim görmekteyken savaş nedeniyle Türkiye'ye dönmek zorunda kalan öğrencilere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/42074, 12 Mart 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-42074-iran-da-egitim-gormekteyken-savas-nedeniyle-turkiye-ye-donmek-zorunda-kalan-ogrencilere-il (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/e069ebd0-bcd9-420c-aaab-019ce70db80d
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 81 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 76 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın, Milli Eğitim Bakanı Yusuf TEKİN tarafından Anayasanın 98 ve İç Tüzüğün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. 11.03.2026 ezir Coşkun PARLAK
28 Şubat 2026 tarihinde başlayan ve İran'da birçok bölgeyi etkileyen savaş ortamı, ülkede bulunan yabancı uyruklu öğrenciler açısından da ciddi güvenlik riskleri doğurmuştur. İran'daki üniversite ve çeşitli eğitim kurumlarında öğrenim gören çok sayıda Türkiyeli öğrenci bulunmaktadır. Bu öğrenciler arasında özellikle sınır illerinden gelen gençlerin önemli bir yer tuttuğu bilinmektedir. Basına yansıyan haberlere göre yalnızca Hakkâri ilinden yaklaşık 100 öğrencinin İran'daki farklı üniversitelerde eğitim gördüğü ifade edilmektedir. Savaş koşullarının ortaya çıkmasıyla birlikte söz konusu öğrencilerin güvenliği, Türkiye'ye güvenli şekilde dönebilmeleri ve eğitimlerinin kesintiye uğramaması konusu hem aileleri hem de kamuoyu açısından önemli bir endişe kaynağı haline gelmiştir. Eğitimine İran'da devam eden öğrencilerin Türkiye'ye dönmeleri halinde eğitimlerinin nasıl sürdürüleceği, yatay geçiş, denklik ve özel kontenjan gibi konuların netleştirilmesi gerekmektedir. Bu çerçevede;
SORULAR
İran'da üniversite veya diğer eğitim kurumlarında öğrenim görmekte olan Türkiyeli öğrenci sayısı kaçtır? Bu öğrencilerin öğrenim gördükleri şehirler ve kurumlar nelerdir?
(0312) 420 55 90 - 91 Adres: TBMM Halkla Ilişkiler Binası 6. Kar B602
GLOİ.
İran'da yaşanan savaş ve güvenlik riskleri nedeniyle bu ülkede bulunan Türkiyeli öğrencilerin durumuna ilişkin Bakanlığınız tarafından yapılmış bir risk değerlendirmesi var mıdır?
İran'da öğrenim gören ve savaş nedeniyle Türkiye'ye dönmek zorunda kalan öğrencilerin Türkiye'deki üniversitelere yatay geçiş yapabilmelerine yönelik özel bir düzenleme yapılması planlanmakta mıdır?
Olağanüstü koşullar nedeniyle eğitimlerine İran'da devam edemeyen öğrenciler için Türkiye'de geçici öğrenci statüsü, özel kontenjan veya denklik kolaylığı sağlanmasına yönelik bir çalışma yürütülmekte midir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yusuf Tekin, Milli Eğitim Bakanı ·
Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d)'de kayıtlı yazıyla iletilen Bursa Milletvekili Kayıhan PALA'nın 7/41863, Şanlıurfa Milletvekili Mahmut TANAL"ın 7/42072, Hakkari Milletvekili Vezir Coşkun PARLAK'"'ın 7/42074, Uşak Milletvekili Ali KARAOBA'nın 7/43023 ve 7143272 ile İstanbul Milletvekili Kezban KONUKÇU'nun 7/43527 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur.
Milli Eğitim Bakanı Ek: Bilgi (54 Sayfa)
Elektronik Ağ: www.meb.gov.tr Faks: (0312)418 7539
714203u EY ID
Pa mi Da , T.C.
Strateji Geliştirme Başkanlığı
O) şirin O) şirin YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığından alınan 31716 sayılı konuya ilişkin yazıları Ek"te yer almaktadır.
7 YÜKSEKÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞI
Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı
Sayı (O :E-57802651-610-31716 Konu : Soru Önergeleri - 7/42074 (Strateji Geliştirme Başkanlığı)
Hakkari Milletvekili Vezir Coşkun PARLAK tarafından veri 2074 esas numaralı Soru Önergesi Kurulumuz Başkanlığınca incelenmiş olup, ilgili s öffergesine ilişkin cevap ekte sunulmaktadır.
Prof. Dr. Naci GÜNDOĞAN ov Başkan Vekili
7/42074 esas numaralı soru önergesi cevabı
Yurtdışında oObulunan Ooyükseköğretim kurumlarından yurdumuzda bulunan yükseköğretim kurumlarına yatay geçişler 24/04/2010 tarih ve 27561 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Yükseköğretim Kurumlarında Ön Lisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal ile Kurumlararası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmelik hükümleri uyarınca yapılmakta olup, söz konusu yönetmeliğin Yurtdışı yükseköğretim kurumlarından yurtiçindekilere yatay geçiş bölümünün 14 üncü maddesinde;
"(1) Üniversite senatoları tarafından yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarından yapılacak yatay geçişler için kontenjan belirlenebilir. Kontenjan belirlenmesi halinde her bir program için kurumlar arası yatay geçiş kontenjanının yarısını aşmayacak şekilde belirlenen yurt dışı yükseköğretim kurumları kontenjanları ile üniversite senatosu tarafından belirlenen başvuru şartları, kurumlar arası yatay geçiş kontenjanları ile birlikte Yükseköğretim Kuruluna en geç Haziran ayının otuzuncu günü mesai saati bitimine kadar bildirilir. Yükseköğretim Kurulu internet sayfasında tüm yükseköğretim kurumlarının yurt dışı öğrenci kontenjanları ile başvuru şartları ve değerlendirme takvimi ilan edilir.
(2) Yabancı ülkelerdeki yükseköğretim kurumlarından yurt içindeki yükseköğretim kurumlarına geçiş için, öğrencinin bu Yönetmeliğin (Değişik ibare:RG-10/6/2020-31151) 11 inci maddesinin ikinci fıkrasında belirlenen kurumlar arası yatay geçiş başarı şartları aranır.
(3) Yurt dışındaki yükseköğretim kurumlarından yatay geçişte öğrencinin yatay geçiş yapmak istediği yükseköğretim kurumundaki diploma programının ilgili sınıfına öğrenci kabulündeki taban puana sahip öğrenciler, yurt dışında yükseköğrenim gördüğü tüm derslerden başarı şartı aranmaksızın yatay geçiş başvurusu yapabilirler. Bu yolla başvuran öğrencilerin yalay geçiş başvurusu üniversite senatosu tarafından belirlenen esaslar çerçevesinde yurt dışı yatay geçiş kontenjanı kapsamı dışında değerlendirilir.
(4) Yurt dışı üniversitelerden yapılan başvurularda öğrencinin yurt dışında öğrenim gördüğü yükseköğretim kurumunun ve eğitimin yapıldığı programın ön lisans veya lisans diploma vermeye yetkili bir kurum olarak Yükseköğretim Kurulu tarafindan tanınması ve kayıtlı olduğu diploma programının, yatay geçiş için başvurduğu önlisans veya lisans diploma programına eşdeğerliğinin ilgili üniversite tarafından kabul edilmesi şartı aranır.
(6) Yurtdışında yükseköğretime başlayan öğrencilerin Türkiye'deki yükseköğretim programlarına geçiş başvurularının değerlendirilmesinde kullanılacak olan, Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi tarafından yapılan Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Sınavlarındaki asgari puanlar ile bunlara eşdeğerliği kabul edilen sınavlar ve puanları, üniversiteler tarafindan belirlenen yurtdışı yatay geçiş kontenjanları ile birlikte Yükseköğretim Kurulu tarafindan ilan edilir. Adayların, yatay geçiş başvurusu yapabilmeleri için en az ilan edilen puanlara veya üzerindeki puanlara sahip olması gerekir.
(6) (Ek:RG-18/3/2016-29657) Yurt dışındaki yükseköğretim kurumlarından yatay geçişte, yuri dışındaki aynı yükseköğretim kurumundan bir programın her bir sınıfına geçiş yapabilecek öğrenci sayısı o programın ilgili sınıfının yurt dışı kontenjanının yüzde 15'ini geçemez. Yüzde 15'in hesaplanmasında I'in altındaki sayılar e tamamlanır. Virgülden sonraki kısım 5'ten küçükse alttaki tam sayıya, 5 ve yukarısında ise bir üst tam sayıya tamamlanır.
(7) (Ek:RG-21/12/2019-30985) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti dâhil yurt dışında kurulmuş olan yükseköğretim kurumlarından yurt içindeki yükseköğretim kurumlarının başarı sıralaması şartı aranan programlarına yatay geçişe ilişkin olarak Yükseköğretim Kurulu, bu Yönetmelik hükümleri dışında ilave şartlar belirleyebilir. (Ek ibare:RG-9/4/2021-31449) Yurt dışındaki bir yükseköğretim kurumundan ülkemizdeki başarı sıralaması şartı aranan bir programa yatay geçiş yapılabilmesi için;
a) (Ek:RG-9/4/2021-31449) (Değişik:RG-16/7/2023-32250) Öğrencinin yükseköğrenimine başladığı yıl, kayıtlı olduğu üniversitenin Yükseköğretim Kurulu tarafından esas alınan sıralama kuruluşlarının (Times Higher Education (THE), OS World University Rankings, Academic Ranking of World Universities (ARWU) CWTS Leiden Ranking) en az üçünde ilk dört yüzlük dilim içerisinde yer alması ve bu Yönetmeliğin dönem/sınıf ve başarı şartlarını taşıması,b) (Ek:RG-9/4/2021-31449) İlk dört yüzlük dilim dışında kalan bir üniversitede kayıtlı olunması halinde;
1. Ortaöğretimini Türkiye'de tamamlayanların, her halükarda merkezi yerleştirme sınavına girmiş ve kayıt yılı itibarıyla başarı sıralaması şartı aranan programın ilgili puan türünde başarı sıralaması şartını sağlamış olması,
2. (Mülga:RG-28/2/2026-33182) gerekir.
(8) (Ek:RG-28/2/2026-33182) Yurt dışında açık ve uzaktan eğitim gibi devam zorunluluğu bulunmayan öğretim programlarında okuyan öğrenciler yurt içindeki örgün öğretim programlarına yatay geçiş müracaatında bulunamaz.
(9) (Ek:RG-28/2/2026-33182) Yurt dışı yükseköğretim kurumlarından yurt içindeki yükseköğretim kurumlarına yatay geçiş müracaatında bulunan öğrencilerin öğrenim süresince ilgili ülkede kaldığını pasaport, emniyet müdürlükleri, e-Devlet ve benzeri yerlerden alınan resmi belge ile belgelemeleri gerekir." hükümleri yer almaktadır.
Yurtdışında (bulunan (o yükseköğretim (kurumlarından (oyurdumuzda (bulunan yükseköğretim kurumlarına yatay geçiş işlemlerinde ilgili yılın ÖSYS/YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzunda yer alan duyurudaki açıklamalar dikkate alınarak işlemlerin yürütülmesi gerekmekte olup söz konusu duyuruya ÖSYM Başkanlığının internet sayfasında Sınavlar başlığı altında ÖSYS/YKS Kılavuzu sekmesinden ulaşılabilmektedir.
Ayrıca söz konusu Yönetmelik'in değişim programları ve özel öğrenci olarak ders alma bölümünün 22 nci maddesinde:
"() Yurt içinde veya yurt dışında bir yükseköğretim kurumuna kayıtlı olan öğrencinin, ulusal ve uluslararası öğrenci değişim programları kapsamında veya özel öğrenci olarak aynı düzeyde başka bir yükseköğretim kurumundan aldığı ders veya uygulamaların kredileri, ilgili yönetim kurulu kararı ile kayıtlı olduğu diploma programındaki yükümlülüklerinin yerine sayılabilir.
(2) Öğrencinin özel öğrencilikte ve değişim programında geçirdiği süre, öğretim süresine dahildir.
(3) (Mülga:RG-2/5/2014-28988)
(4) (Değişik:RG-26/9/2023-32321)) Özel öğrencilik ve değişim programındaki öğrenciler öğrenim ücreti/katkı payını kayıtlı olduğu yükseköğretim kurumuna öder. Ancak, vakıf yükseköğretim kurumlarında kayıtlı öğrencilerin ödemiş olduğu öğrenim ücretinin 9680'i kayıtlı olduğu vakıf yükseköğretim kurumu tarafindan özel öğrenci olarak öğrenim görmekte olduğu yükseköğretim kurumuna aktarılır.
(5) Özel öğrenci olarak yaz okullarına katılacak öğrenciler, yaz okulu ücretini dersi aldıkları yükseköğretim kurumuna öderler.
(6) Öğretim dili Türkçe olan programlarda öğrenim gören öğrencilerin öğretim dili yabancı dil olan programlardan da ders alabilmeleri için yabancı dil düzeylerinin yeterli olduğunu belgelemeleri gerekir.
(7) (Ek:RG-17/4/2021-31457) Özel öğrencilik imkanından bir program süresince en Jazla iki dönem yararlanılır. Bu süre, öğrencinin talebi ve ancak aşağıdaki şartlar çerçevesinde Yükseköğretim Kurulunun kararıyla uzatılabilir:
a) Öğrencinin, yükseköğretim kurumuna yerleşmesinden sonra eğitimi sebebiyle ikamet edilen ilde tedavisi mümkün olmayan ciddi bir hastalık teşhisi konulduğunun ya da var olan hastalığın ilerlediğinin devlet hastanesi veya devlet üniversitesi hastanesinden alınmış sağlık kurulu raporu ile belgelenmiş olması.
b) Öğrencinin, maruz kaldığı darp, şiddet gibi fiiller sebebiyle öğrenimini kayıtlı olduğu yükseköğretim kurumunda devam ettirmesinin mümkün olmadığına ilişkin üniversite yönetim kurulunun teklifinin olması.
(8) (Ek:RG-17/4/2021-31457)) Yurt dışındaki yükseköğretim kurumlarında eğitim alan Türk vatandaşı öğrenciler, özel öğrencilik imkanından en fazla iki dönem yararlanabilir." hükümleri yer almaktadır.
Yatay geçiş kontenjanları ve takvimi her yıl temmuz ayında Kurulumuzun www.yok.gov.tr genel ağ sayfasında yayımlanmaktadır. Söz konusu öğrencilerin anılan Yönetmelik'te ve ilgili yılın kılavuzunda yer alan şartları sağlamaları durumunda yatay geçiş için ilgili yükseköğretim kurumuna başvurmaları gerektiği, anılan Yönetmelik'in 22 nci maddesi sekizinci fıkrasında yer alan "Yurt dışındaki yükseköğretim kurumlarında eğitim alan Türk vatandaşı öğrenciler, özel öğrencilik imkanından en fazla iki dönem yararlanabilir." hükmü uyarınca ilgili yükseköğretim kurumuna başvurabilecekleri, bahsekonu öğrencilerin anılan Yönetmelik hükümleri uyarınca özel öğrencilik imkanından yararlanabilmeleri için İran'daki Üniversitelerde kayıtlı öğrenci olmaları gerektiği, özel öğrenci olarak eğitim alanların intibak işlemlerinin kayıtlı oldukları İran'daki üniversiteler tarafından değerlendirilmesi gerekmektedir.
Diğer taraftan, Yurt dışında görülen ön lisans, lisans ve yüksek lisans düzeyindeki öğrenimlerin ardından alınan diplomaların denklik talepleri, 2547 sayılı Kanun ve bu Kanun'a bağlı olarak çıkarılan "Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Tanıma ve Denklik Yönetmeliği" hükümleri çerçevesinde Kurulumuz Başkanlığınca ilgili komisyon ve kurullar tarafından münferiden değerlendirilmektedir.
İran'daki süreç Kurulumuzca yakından takip edilmekte olup gelişmelere bağlı olarak gerektiğinde denklik işlemleri bağlamında değerlendirmeler yapılacaktır.
Ayrıca, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının 2547 sayılı yükseköğretim kanunu kapsamındaki yükseköğretim eğitimleri Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı (YÖK) tarafından izlenmektedir.
Ancak gerek 2547 sayılı Kanun dahilinde olmayan uluslararası yükseköğretim kurumlarında öğrenim görmekte olan öğrenciler, gerekse Milli Eğitim Bakanlığı tarafından yurt dışı lisansüstü öğrenim bursu ile öğrenim görmekte olan (bir kısmı yurt içindeki üniversitelerde çalışan) öğrencilerin verisi Yükseköğretim Bilgi Sistemi (YÖKSİS)'nde tutulmamaktadır.
Normal şartlarda yurt dışında öğrenim gören Türk vatandaşlarının, söz konusu ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti konsolosluklarına öğrenim gördüklerine dair bilgiyi paylaşmaları beklenmektedir. e Paylaşılan bilgilerin (Dışişleri Bakanlığı tarafından izlenebileceği değerlendirilmektedir.