Patnos L Tipi Kapalı Cezaevinde bulunan bazı mahkumlara kötü muamelede bulunulduğu iddiasına ilişkin
Kaynak göster
Nejla Demir (DEM Parti), 12 Eylül 2023 tarihinde 7/4224 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 169 gün sonra, 28 Şubat 2024).
Nejla Demir (DEM Parti, Ağrı). “Patnos L Tipi Kapalı Cezaevinde bulunan bazı mahkumlara kötü muamelede bulunulduğu iddiasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/4224, 12 Eylül 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-4224-patnos-l-tipi-kapali-cezaevinde-bulunan-bazi-mahkumlara-kotu-muamelede-bulunuldugu-iddiasi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/14ba4ff3-af6b-486e-8b9d-018a8dd004d0
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 169 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)ağ? ıyı 3.
Mg İz YEŞİLLER VE SOL GELECEK PARTİSİ
Gerekçenin tamamını göster (12 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
) .. Sayı 2002 a,
YEŞİL SOL PARTİ
"GRUP BAŞKANLIĞI
Tarih :..... 12.31.2023 | â ) 2 4
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞP'NA
Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Sayın Yılmaz TUNÇ tarafından Anayasa'nın 98'inci TBMM İçtüzüğünün 96'ıncı 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılması konusunda gereğini arz ederim.
Nejl4MEMİR Yeşil Sol Parti Ağrı Milletvekili
Türkiye hapishanelerinde özellikle siyasi mahpuslara yönelik gerek var olan mevzuatlardan gerekse de cezaevi idaresinin kişisel, keyfi tutum ve davranışlarından kaynaklanan hak ihlalleri her geçen gün artmaktadır. Hapishanelerde yaşanan hak ihlalleri, genelde tüm mahpuslar özelde ise kadın ve çocuk mahpuslar üzerinde ciddi, telafisi zor zararlara sebep olabilmektedir.
Türkiye hapishaneleri uzun zamandır mahpuslara yönelik hukuki dayanaktan yoksun bir şekilde verilen disiplin ve hücre cezalarıyla, baskın yapar gibi koğuş sayımlarıyla, işkence ve kötü muamele uygulamalarıyla kamuoyunun gündemine gelmektedir.
Patnos L Tipi Kadın Cezaevi uzun zamandır kadın mahpuslara yönelik işkence ve kötü muamele iddialarıyla kamuoyunun gündemindedir. En son Kürtçe şarkı söyleyip halay çektikleri için hücre cezasına çarptırılan kadın mahpusların maruz kaldığı hak ihlallerinin üzerinden henüz bir ay bile geçmemişken şimdi de insan onurunu zedeleyen düzeyde fiziki ve psikolojik işkence uygulandığına ilişkin bilgiler basına yansımıştır.
Patnos L Tipi Kapalı Cezaevi'nde kalan mahpus Mizgin Kayıtbey, Lale Kabişen ve Nazlıcan Barışer'in 31 Ağustos'taki sayıma erkek gardiyanların gelmesine, kadınların özel yaşam alanları olduğu için erkeklerin giremeyeceğini belirterek itiraz etmişlerdir. Olaydan bir gün sonra savcılıkla görüşmek isteyen kadınların talepleri reddedilmiştir. Basına yansıyan bilgilere göre olayı protesto etmek için kapıya vurmak suretiyle eylem yapan kadınlar, yaklaşık 40 kişilik gardiyan grubu tarafından 40 dakika boyunca darp edilmiş ve 4 saat boyunca "domuz bağıyla" bağlanıp bekletme odasında bekletilmişlerdir. Bu esnada cezaevinin yönetimin birinci, ikinci ve üçüncü müdürleri de kadınların başında beklemiş, cezaevi birinci müdürü kadınları, "Siz misiniz buradaki sorunları dışarıya aktaran, sorunları dışarıya aktarırsanız durumunuz böyle olur" diyerek işkence ve kötü muamele tehdidinde bulunmuştur.
Olayın devamında, kadınlar cezaevi ring araçlarına ters kelepçeyle bindirilmiş, saçlarından sürüklenerek hastaneye götürülmüş ve üstün körü muayene edilmişlerdir. Olay sonrası görüşe giden avukatlar kadınların vücutlarında işkence izlerinin olduğunu belirtmişlerdir. Bu kapsamda;
SORULAR
Patnos L Tipi Kapalı Cezaevi'nde kadın mahpusların maruz kaldığı işkence ve kötü muamele uygulamalarından haberdar mısınız?
Patnos L Tipi Kapalı Cezaevi'nde kadın mahpusların maruz kaldığı hak ihlalleri, işkence ve kötü muamele iddiaları hakkında Bakanlığınızın yürüttüğü bir soruşturma veya inceleme mevcut mudur?
40 kişilik bir gardiyan grubu tarafından darp edilen kadınların "domuz bağıyla" bağlanıp bekletildiği doğru mudur?
Kadınları saçlarından sürükleyen, "domuz bağıyla" bağlayıp insanlık dışı işkence uygulamalarında bulunduğu iddia edilen söz konusu gardiyan grubu ve kadınları cezaevinde yaşanan hak ihlallerini dışarıya aktardığı için olayı izleyip üstüne tehdit eden cezaevi birinci, ikinci ve üçüncü müdürleri hakkında herhangi bir soruşturma başlatılmış veya başlatılacak mıdır?
2015-2023 yılları arasında Türkiye cezaevlerinde işkence ve kötü muamele sonucunda yaşamını yitiren mahpus sayısı kaçtır?
2015-2021 yılları arasında Türkiye Cezaevlerinde işkence ve kötü muameleye uğradığı iddiasıyla Bakanlığınıza başvuran mahpus sayısı kaçtır? İşkence ve kötü muamele uyguladığı gerekçesiyle yaptırıma tabi tutulan kamu görevlisi sayısı kaçtır?
Türkiye ceza evlerinde yaşam hakkının korunması, işkence ve kötü muamelenin önlenmesi amacıyla hangi tedbirleri alacaksınız?
Cezaevlerinde görev yapan idari personel ve gardiyanlara temel insan hakları eğitimi verilmekte midir? Eğer verilmediyse buna yönelik Bakanlığınızın bir çalışması olacak mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yılmaz Tunç, Adalet Bakanı ·
1287153 sayılı yazı.
İlgi yazınız ekinde alınan, Ağrı Milletvekili Nejla Demir tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/4224 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.
Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet)
Mevzuat Genel Müdürlüğü
Sayı : E-56020453-610-742-3530/6530 Konu : Yazılı soru önergesi 25! N2/202j,
Sayın Nejla DEMİR Ağrı Milletvekili
Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/4224 Esas Nolu Soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.
I- Ceza ve infaz mevzuatımızda "siyasi suçlu" veya "siyasi mahpus" kavramları bulunmamaktadır. 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun 2. maddesinde terör suçlusu, 3. maddesinde ise terör suçları tanımlanmıştır. Ayrıca 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun, hükümlülerin gruplandırılmasını düzenleyen 24. maddesi ile hükümlünün barındırılması ve yatırılmasını düzenleyen 63. maddesinde "terör suçluları"ndan söz edilmektedir. Buna göre ceza infaz kurumlarında, terör suçlarından hükümlü terör suçluları ile terör suçlarından tutuklu veya hükümözlü kişiler barındırılmaktadır.
11- Ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutuklulara karşı kötü muamele vakalarının yaşanmaması ve bu tür şikâyet sebeplerinin ortadan kaldırılması için mevzuatımızda köklü değişiklikler yapılmıştır.
Bu çerçevede, ceza infaz kurumları; yargı denetimi kapsamında 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu ile oluşturulan infaz hâkimleri; idari denetim kapsamında Adalet Bakanlığı müfettişleri ile Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü hâkim ve kontrolörleri; sivil toplum kuruluşlarının denetimi kapsamında 4681 sayılı Ceza İnfaz Kurumları ve Tutukevleri İzleme Kurulları Kanunu hükümleri gereğince oluşturulan izleme kurulları; idari özerkliğe sahip kurumların denetimi kapsamında 6701 sayılı Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Kanunu uyarınca kurulan Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu; parlamento denetimi kapsamında Türkiye Büyük Millet Meclisi İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu ya da araştırma komisyonlarının başkan ve üyeleri; uluslararası denetim kapsamında Avrupa İşkencenin Önlenmesi Sözleşmesi gereğince Avrupa İşkenceyi Önleme Komitesi tarafından denetlenmesinin yanı sıra, Avrupa Konseyi İnsan Hakları Komiserliği ve Birleşmiş Milletler Keyfi Tutuklamalar Çalışma Grubu tarafından denetlenmektedir.
Ayrıca, Birleşmiş Milletler İşkenceye Karşı Sözleşmeye Ek İhtiyari Protokolü (OPCAT),27/10/2011 tarihinde Ülkemiz bakımından yürürlüğe girmiştir. Bilindiği üzere, Ek Protokol çerçevesinde kişilerin özgürlüklerinden yoksun bırakıldığı gözaltı merkezleri ve ceza infaz kurumlarına Ek Protokolde belirtilen denetleme organınca ziyaretler düzenlenebilecektir.
Ceza infaz kurumları, yukarıda belirtilen hem ulusal hem de uluslararası bağımsız kuruluşlar tarafından düzenli aralıklarla haberli ve habersiz olarak ziyaret edilmekte, hükümlü ve tutukluların sağlık ve yaşam koşulları, iç güvenlik, sevk ve nakil işlemleriyle ein
Isis
Mevzuat Genel Müdürlüğü ilgili aksaklık ve eksiklikler yetkili mercilere bildirilmektedir.
Hükümlü ve tutuklular veya sivil toplum örgütleri, resmi ya da özel insan hakları kuruluşları tarafından yapılan başvurular titizlikle incelenmekte, adli ve idari yönden yapılan soruşturmalar sonucunda kusur ve ihmali olan görevliler hakkında yasal gereğine tevessül edilmektedir.
HI- Patnos Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmaya verilen 04/10/2023 tarihli cevapta;
A) Soru önergesinde adı geçen ve Patnos L Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda barındırılan hükümözlünün 19/09/2023 tarihinde Kayseri Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumuna, hükümlünün ise 20/09/2023 tarihinde Tarsus Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumuna nakledildiği, adı geçen tutuklunun da 14/09/2023 tarihinde tahliye edildiği,
B) Soru önergesinde bahsi geçen iddialara istinaden görevli personel hakkında başlatılan adli ve idari soruşturmaların devam ettiği,
©) Kurumda tüm uygulamaların mevzuat hükümleri çerçevesinde gerçekleştirildiği,
Bildirilmiştir.
Yılmaz TUNÇ Bakan
DR iri)
Die
Yılmaz TUNÇBakan