ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırıları karşısında tarımsal üretimin desteklenmesi için yapılan çalışmalara ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Sayın Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Yaklaşık beş haftadır devam eden ve belirsizliği süren savaşın ülkemiz üzerine doğrudan etkileri bulunmaktadır. Bu savaş döneminde tarımın ve üretimin önemi daha da artmıştır. Çiftçi ve besicilerin girdi maliyetlerinin yüksek olması, çiftçilerin omuzlarına yük olan borçlarının ve faizlerin sorunları devam ederken, bu savaş döneminin olumsuz getirileri, maliyet girdilerinin üretimi olumsuz yönde etkilemektedir. Üretimin devam etmesi, savaş giderleri karşısında çiftçi ve besicilerin daha fazla etkilenmemesi ve koruyucu önlemlerin alınması elzem bir hal almıştır. Bu bilgiler doğrultusunda;

SORULAR

1. Üreticiler için girdi fiyatlarında indirim sağlanmayı düşünüyor musunuz? Hayvansal ve bitkisel üretimin sürdürülebilirliği için ek muafiyetler sağlanacak mıdır?

2. Kırsalda yaşayan küçük aile tipi işletmelerin toprakla tohumu buluşturması ve boşalan ahırların yeniden sürece dâhil olabileceği ürün alım garantili, yem destekli, maliyet ve makul kar ile alım fiyatı oluşturulması hususunda bir çalışma yapılacak mıdır?

3. İhtiyaç sahibi üreticilere fide tohum desteği ile sözleşmeli üretimin sağlanarak hızlı tarıma geçiş için destek olmayı planlıyor musunuz?

4. 5488 sayılı Tarım Kanunu'nun 21. maddesinde, çiftçiye verilmesi gereken tarımsal desteklemelerin milli gelirin (GSYH) %l'inden az olamayacağını şartı bulunmaktadır Kanunda yer alan bu hükme göre 772 milyarı bulan destek yerine, 2026 yılında 168 milyar destek ayrılmıştı. Bu destekler bu kez kanun hükmüne uygun olarak verilecek midir?

5. Küçük aile işletmelerinde sigorta prim ödeme desteği sağlanacak mıdır?

6. Bu yıl Mayıs ayında Çukurova' da hasat başlayacaktır. Başta buğday arpa gibi ürünlerin alım fiyatını girdi maliyeti esas alınarak ivedilikte açıklama yapılmalıdır. Bu açıklamayı yaparak diğer bölgelerdeki üreticinin ekim planlamasını kolaylaştıracak mısınız? Şayet açıklama yapılacak ise hangi tarihte düşünülmektedir?

7. Taban fiyat uygulamasına dönülerek, çiftçi ve üreticinin korunacağı bir düzenleme ile TMO fiyatları altında ve TMO alım garantisi ile üretimin desteklemesini sağlamaya yönelik çalışmalarınız olacak mıdır?

8. Sulama suyu ve sulamada kullanılan elektrik faturalarının sabitlemesi ve hasat sonuna kadar bırakılmasına yönelik bir çalışmanız olacak mıdır?

9. Süren savaş nedeniyle alınacak tedbirler kapsamında, 4 yılda 75 bin sulama için elektriği kesilen tarım alanından yola çıkarak, sulama suyunun elektrik borçları ve sulama suyu borçları nedeniyle kesilmesinin önlenmesini 2026 yılı için düşüyor musunuz?

10. Arz açığı olan hububat ve bakliyat ürünleri başta olmak üzere 21 ürün için öncelikli üretim artırıcı destekleri uygulamaya geçirecek misiniz?