İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

YAZILI SORU ÖNERGESİ · 7/42931 GEÇ CEVAPLANDI · 31 GÜN

Türkiye ve İsrail arasındaki ticaret hacmine ilişkin

ÖNERGENİN YOLCULUĞU

  1. TBMM'ye verildi
  2. 15. gün
  3. Bakanlık cevapladı

Verilişten cevaba 31 gün. Tarihler TBMM kaydından.

Önerge metni

PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Aşağıdaki sorularımın Ticaret Bakanı Sayın Ömer Bolat tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını, Anayasa'nın 98 ve İçtüzüğün 96'ncı maddeleri gereğince arz ederim. Saygılarımla.

Doç. Dr. Şelçuk Özdağ

İktidar partisi, 2 Mayıs 2024 tarihinde İsrail ile tüm ticaretin kesildiğini ilan etmiş, kamuoyuna "ticaret tamamen durduruldu" şeklinde kesin bir açıklama yapmıştır. Ancak bugün ortaya çıkan veriler ve uluslararası istatistikler, bu söylemin sahadaki gerçeklikle örtüşmediğine işaret etmektedir.

Gerekçenin tamamını göster (18 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

İsrail'in resmi kurumu olan Merkez İstatistik Bürosu verilerine dayanılarak kamuoyuna yansıyan açıklamalarda; Türkiye'den İsrail'e yönelik ticaretin 2025 yılı boyunca devam ettiği, hatta 2026 yılının ilk aylarında da Türkiye kaynaklı ticaret akışının sürdüğünün kayıtlara geçtiği ifade edilmektedir.

| Buna karşılık Ticaret Bakanlığı, kamuoyuna yansıyan verilerle ilgili iddiaları "yalan" | olarak nitelendirmekte ve İsrail ile her türlü ticaretin kesildiğini savunmaktadır.

İsrail soykırımına karşı milletimizin yüksek hassasiyeti dikkate alındığında, ilgili iddiaların doğru olup olmadığı resmi verilerle milletimize açıklanmalıdır.

Gazze'de çocuklar hayatını kaybederken, Türkiye'de iktidarın kamuoyuna yaptığı açıklamalarla fiili uygulamalar arasında büyük çelişkiler bulunduğu somut bir gerçektir.

Bu konuda iktidar partisinin, milletimizi doğru ve şeffaf bir şekilde aydınlatması gerekmektedir.

Bu bağlamda;

. Ticaret Bakanlığı'nın "2 Mayıs 2024'ten bu yana İsrail ile tüm ticaret tamamen durdurulmuştur" açıklaması tam olarak hangi gümrük rejimlerini, hangi ürün gruplarını ve hangi taşıma biçimlerini kapsamaktadır?

İsrail Merkez İstatistik Bürosu'nun 2025 yılına ve 2026 yılının ilk aylarına ilişkin verilerinde Türkiye kaynaklı ithalat kalemlerinin yer aldığı iddiaları Bakanlığınızca incelenmiş midir?

İncelenmiş ise, İsrail resmi istatistiklerinde Türkiye'den İsrail'e yönelik ticaret akışının görünmeye devam etmesinin nedeni nedir?

İsrail istatistiklerinde görülen bu ticaret kalemleri doğrudan Türkiye çıkışlı sevkiyatlardan mı, yoksa üçüncü ülkeler üzerinden yapılan dolaylı sevkiyatlardan mı kaynaklanmaktadır?

Türkiye menşeli malların üçüncü ülkeler üzerinden İsrail'e ulaşmasını önlemek amacıyla Bakanlığınız tarafından herhangi bir izleme, denetim veya yaptırım mekanizması kurulmuş mudur?

2 Mayıs 2024 tarihinden bugüne kadar, İsrail'e doğrudan ya da dolaylı şekilde gittiği tespit edilen Türk menşeli mallar nedeniyle herhangi bir firma, aracı kuruluş, lojistik şirketi ya da gümrük müşaviri hakkında işlem yapılmış mıdır?

Serbest bölgeler, antrepolar, transit ticaret, yeniden ihracat ve üçüncü ülke aktarmaları dahil olmak üzere, Türkiye bağlantılı ticari akışların İsrail'e yönelmesini engellemek için alınan somut tedbirler nelerdir?

2 Mayıs 2024 tarihinden sonra Türkiye'den İsrail'e yönelik olarak iptal edilen, durdurulan veya reddedilen gümrük beyannamesi sayısı kaçtır?

Aynı dönem içinde İsrail'e gitmek üzereyken engellenen toplam ürün değeri ne kadardır?

. Türkiye İstatistik Kurumu ile Ticaret Bakanlığı verilerinde ülke bazlı dış ticaret tablolarında "gizli ülke", "diğer ülkeler" veya benzeri sınıflandırmalar altında İsrail bağlantılı bir kayıt tutulmuş mudur?

Bakanlığınız, kamuoyunda oluşan tereddütleri gidermek amacıyla 2 Mayıs 2024 sonrası döneme ilişkin ülke ve ürün bazlı ayrıntılı dış ticaret verilerini yayımlamayı düşünüyor mu?

Türkiye'nin İsrail ile ticaretin tamamen durdurulduğu yönündeki resmi açıklamalarının uluslararası istatistiklerde neden farklı göründüğüne ilişkin olarak İsrail makamları, uluslararası veri tabanları veya ilgili gümrük otoriteleri nezdinde herhangi bir girişimde bulunulmuş mudur?

SORULAR

  1. 931

Bakanlığın cevabı

Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Ömer Bolat, Ticaret Bakanı ·

İlgi — : 10.04.2026 tarihli ve 43452547-120.07.04-E.18360490 sayılı yazınız.

İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Muğla Milletvekili Sayın Doç. Dr. Selçuk ÖZDAĞ tarafından verilen 7/42931 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.

Bilgilerini ve gereğini arz ederim.

Prof. Dr. Ömer BOLAT Bakan

İnternet Adresi: www.ticaret. gov.tr

TİCARET BAKANLIĞI

Muğla Milletvekili Sayın Doç. Dr. Selçuk ÖZDAĞ'a Ait 7/42931 Sayılı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevaplar:

Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:

1. 12) Konuya ilişkin olarak Bakanlığımızın 30 Mart 2026 tarihli basın açıklamasında kamuoyuna bilgilendirme yapılmış olup, mezkur açıklamalar ekte yer almaktadır. 30 MART 2026 TARİHLİ BASIN AÇIKLAMASI

İSRAİL İLE TİCARETİN SÜRDÜĞÜNE DAİR ASILSIZ İDDİALAR HAKKINDA AÇIKLAMA

İsrail istihbaratına ve istatistiklerine dayandırılan Chp'li bazı milletvekillerinin "İsrail ile Ticaretin Sürdüğü" İddiaları yalandır.

Türkiye Cumhuriyeti"nin resmi istatistikleri ve devlet kurumlarının açıklamalarına rağmen Cumhuriyet Halk Partisi'nin bazı milletvekillerinin İsrail İstatistik Kurumu'na itibar etmeyi tercih ederek ortaya attıkları "İsrail ile Ticaretin Sürdüğü" iddiaları yalandır.

Türkiye Cumhuriyeti'nin 2 Mayıs 2024'te almış olduğu kararla, tam 23 aydır Türkiye'den İsraihe bütün ürün gruplarında ihracat, ithalat, serbest bölge ve transit ticaret tamamen durdurulmuştur. Hatta Türk bayraklı ve İsrail bayraklı hava ve deniz ulaştırması bile yapılmamaktadır.

Gümrüklerde ve serbest bölgelerimizde İsrail ile ticaret işlemi yapılamaz. 2 Mayıs 2024"ten bu yana İsrail ile ticaret sıfırdır. Gümrük sistemi kapalıdır.

2 Mayıs 2024 tarihinden sonra ülkemizden İsrail'e yönelik ihracat ve ithalat için tescil edilmiş hiçbir gümrük beyannamesi, veyahut İsrail'den ülkemize ulaşan hiçbir İsrail sevkiyatı bulunmamaktadır.

İhracat ve ithalat rakamları her ay Ticaret Bakanlığımız ve Türkiye İstatistik Kurumu tarafından da şeffaf olarak yayınlanmaktadır. Diğer taraftan, 7 milyona yakın Filistinli'nin ölüm kalım mücadelesi verdiği ve kutsal toprakları savunduğu, hayatta kalmaya çalıştığı bir ortamda, ihtiyaç duydukları acil ürünler için, Filistin Milli Ekonomi Bakanlığı'nın tek tek yazılı onay verdiği ve Filistin topraklarındaki ihtiyaçlara yönelik sevkiyat, Filistin Milli Ekonomi Bakanlığı ve Ticaret Bakanlığımızın kontrolünde ve ancak ithalatçısı ve Filistin varışlı olduğu teyit edilerek gerçekleşmektedir. 7 Haziran 2024'te Filistin Hükümeti ile varılan resmi anlaşma gereği, bu malların münhasıran Filistin tarafından kullanıldığı, Filistin Milli Ekonomi Bakanlığı tarafından da müteaddit defalar açıklanmış bulunmaktadır.

Bu rakamlar Ticaret Bakanlığı gümrük verileri ve TÜİK verileri ile sabittir. Diğer taraftan, Filistin toprakları ile yapılan ve ayda 50-60 milyon dolar civarındaki ticaret de, Filistin'in limanı, gümrüğü olmadığı için İsrail'in iki limanı üzerinden yapılabilmektedir. Bu gerçeği Chp'li milletvekilleri de bilmektedirler. Filistin'e yapılması zorunlu düşük rakamlı ihracatı da İsrail'e yapılıyor diye iftira atarak, Filistin'in can damarını kesmeye çalışma çabası içindedirler. Türkiye, İsrail'e ekonomik baskılar yaparak dünya ile birlikte Gazze'de ateşkesi sağlamak için 7 Ekim 2023'ten önce, aylık ortalama 600-700 milyon dolar ihracat yaptığı İsrail'e ihracatından 2 yıldır feragat etmiştir. Başka bir deyişle, bu iki yıllık dönemde toplam 13-14 milyar doları aşkın ihracattan Filistin davasını ve mazlum Filistinli kardeşlerimizi desteklemek için feragat etmiştir.

İsrail'in Gazze'de sürdürdüğü soykırım, masum sivilleri hedef alan insanlık dışı saldırıları ve uluslararası hukuku yok sayan zulmü karşısında, Türkiye devleti, hükümeti ve milleti olarak her daim Filistinli kardeşlerimizin yanında olmuştur. İsrail'e ekonomik ve ticaret ambargosu uygulayan yegane öncü ülke olmuştur. Türkiye, Gazze'ye, Gazze halkına, Batı Şeria'ya en çok yardım gönderen, tıbbi yardım sağlayan ülke olmuştur. Sayın Cumhurbaşkanımızın önderliğinde ülkemizin ve Hükümetimizin bu ilkeli duruşu, başta Filistinli kardeşlerimiz olmak üzere, tüm İslam dünyasından, hatta vicdanlı diğer milletlerden takdir görmüştür ve görmektedir. Chp'li bazı milletvekilleri de bu utanılacak iddialarına ve iftiralarına sarılmak yerine, Türkiye Cumhuriyeti'nin bu asil ve kararlı duruşundan gurur duyabilirler.

Defaeten açıklandığı üzere, çarpıtma haberler ve Chp'li bazı milletvekillerinin zaman zaman yaptığı bu açıklamalar, "Türkiye sanki halen İsrail'e ihracat yapıyormuş" algısı oluşturmaya yönelik bir iftira mahiyetindedir.

Bu yalanların, Türkiye'nin, hükümetimizin İsrail'in soykırımlarına karşı politika ve tedbirlerini itibarsızlaştırmayı ve düpedüz İsrail'in çıkarlarına hizmet etmeyi amaçladığı açıktır. Filistinli vatandaşların yaralarının sarılması, temel ihtiyaçlarının karşılanması ve Gazze'ye insani yardımın kesintisiz ulaştırılması için tüm imkanlarımızı seferber etmeye, bu çerçevede hem İsrail*in manipülasyonları hem de ona hizmet eden içerideki iftiracılarla mücadele etmeye devam edeceğiz. Tarih ve toplumsal vicdan, kimlerin mazlum Filistinlilerin yanında olduğunu, kimlerin de İsrail'in çıkarlarına hizmet ettiğini kaydetmektedir.

Bu itibarla, Hükümetimizin, Ticaret Bakanlığımızın, bu konudaki resmi, gerçek ve istatistiki verilere dayalı açıklamalarına itibar edilmesi, İsrail?e hizmet eden, İsrail istatistikleri ve istihbaratından obeslenen yalanlara, çarpıtma haberlere itibar edilmemesi hususunu kamuoyumuzun dikkatine saygılarımızla sunarız.

Metin otomatik okundu. Yanlış okunan bir yer görürseniz bildirin. Hata bildir