Mevsimlik tarım işçilerinin çalışma ve yaşam koşullarına ilişkin

Aşağıda belirtilen sorularımın, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş tarafından Anayasa'nın 98 inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi Içtüzüğü'nün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz/ederim.

Şanlıurfa'dan her yıl binlerce mevsimlik tarım işçisi aile, çocuklarıyla birlikte farklı illere göç etmektedir. Bu göç süreci, özellikle çocuklar açısından eğitimden kopuş, barınma yetersizliği, sağlık sorunları, istismar ve ihmal riskleri gibi çok boyutlu sosyal sorunları beraberinde getirmektedir.

Çocukların çadırlarda, sağlıksız ve güvencesiz koşullarda yaşamak zorunda kalmaları; düzenli eğitime erişememeleri ve sosyal hizmet mekanizmalarından yeterince faydalanamamaları, bu çocukların "risk altındaki çocuk" kapsamında değerlendirilmesi gereken bir tablo ortaya koymaktadır.

Anayasa'nın 41'inci maddesi uyarınca devlet, çocukları korumakla yükümlüdür. Ancak mevsimlik tarım işçisi ailelerin yaşadığı bu süreçte, çocuklara yönelik koruyucu ve önleyici sosyal hizmetlerin ne ölçüde etkin olduğu ciddi bir soru işareti oluşturmaktadır. Sosyal devlet ilkesinin gereği, yalnızca destek sağlamak değil; riskleri önceden tespit etmek ve çocukların insan onuruna yakışır koşullarda yaşamalarını temin etmektir. Bu bağlamda;

SORULAR

1. 1 Nisan 2026 itibarıyla Şanlıurfa'dan mevsimlik tarım işçiliği kapsamında göç eden aile sayısı kaçtır? Bu ailelerle birlikte göç eden çocuk sayısı kaçtır? 2. Bu çocuklardan kaçı Bakanlığınız tarafından "risk altındaki çocuk" kapsamında değerlendirilmektedir?

2. Göç eden bu çocukların eğitimden kopmasını önlemek amacıyla Bakanlığınız tarafından yürütülen somut çalışmalar nelerdir?

3. Mevsimlik tarım işçisi ailelerin barınma koşulları Bakanlığınız tarafından düzenli olarak denetlenmekte midir?

4. Çadırlarda veya geçici yerleşim alanlarında yaşayan çocuklara yönelik psikososyal destek programları uygulanmakta mıdır?

5. Bu çocukların sağlık, eğitim ve güvenlik risklerine karşı diğer kamu kurumlarıyla koordinasyon sağlanmakta mıdır? Sağlanıyorsa bu koordinasyon kapsamında hangi somut tedbirler alınmaktadır?

6. Mevsimlik tarım işçisi ailelere yönelik özel bir sosyal destek programı bulunmakta mıdır? Varsa kapsamı nedir? Son 5 yıl içinde bu kapsamda kaç aileye ve kaç çocuğa destek sağlanmıştır?

7. Mevsimlik tarım işçiliği nedeniyle göç eden çocukların maruz kaldığı ihmal, istismar veya hak ihlallerine ilişkin Bakanlığınıza ulaşan başvuru sayısı kaçtır? Bu başvurulara ilişkin olarak ne tür işlemler yapılmıştır?

8. Bakanlığınız, çocukların bu koşullarda yaşamaya zorlanmasını sosyal devlet ve çocukların korunması yükümlülüğü bakımından yeterli görmekte midir?