Çocuk işçiliğinin önlenmesine ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 89 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 82 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki soruların, Anayasa'nın 98'inci ve TBMM Içtüzüğü'nün 96 ve 99'uncu maddeleri gereğince, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.
Ülkemizde 15-17 yaş arasındaki çoçuk işçi sayısı üzerine tanklı tahminler ve hesaplamalar bulunmaktadır. Eğitim-Iş sendikaşı, MESEM'ler bünyesinde çalışan öğrencileri de dahil ederek, yaklaşık 1,5 milyon; İSİG Meclisi ise 3 milyon çocuğun çalıştığını belirtmektedir. TUIK verilerine göre 15-17 yaş arasında çocukların iş gücüne katılım oranı 2020 yılında yüzde 16 seviyesinden 2024 yılında yüzde 25 seviyesine çıkmıştır. Söz konusu yaş aralığındaki erkek çocuklarının yüzde 35'i, kız çocuklarının yüzde 13'ü çalışmakta; yüzde 45'i hizmet, yüzde 30'u tarım, yüzde 23'ü sanayi sektöründe istihdam edilmektedir.
Bu bağlamda;
SORULAR
MESEM'ler üzerinden ve MESEM dışında iş gücüne katılan çocukların toplam sayısı kaçtır?
Bakanlık, çocuk işçiliğini önleme yönünde çalışmalar yapmakta mıdır? Yapılıyorsa, bu çalışmalar kapsamında kaç iş yeri denetlenmiş ve kaç işletmeye cezai işlem uygulanmıştır?
15 yaş altı çocukların iş gücüne katılımıyla ilgili bir veri mevcut mudur? Bu çocukların eğitimden kopma ve iş gücüne katılma sebepleri hakkında bir çalışma yapılmış mıdır?
• 4 - 2025 yılında iş yerlerinde yaşanan kazaların kaçında çocuk işçilerin öldüğü veya yaralandığı rapor edilmiştir?
2002 yılından bu yana Türkiye'de iş kazalarında toplam kaç çocuk işçinin öldüğü veya yaralandığı kayıtlara geçirilmiştir?
2016 yılından bu yana MESEM kapsamında sözleşme yapılan ve mesleki eğitim verilen iş yerlerinde, stajyer öğrencilerin ölümüyle veya yaralanmasıyla sonuçlanan kaç iş kazası yaşanmıştır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Vedat Işıkhan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı ·
"Bakanlığımız çocuk işçiliği konusunda çalışmalar yapan kamu kurum ve kuruluşları, meslek kuruluşları, işçi-işveren kuruluşları, üniversiteler ve sivil toplum kuruluşları arasında koordinasyon ve işbirliğini sağlamaktadır.
Bu kapsamda, Ulkemiz Uluslararası Çalışma Örgütünün 138 sayılı İstihdama Kabulde Asgari Yaşa İlişkin Sözleşme ile 182 sayılı En Kötü Biçimlerdeki Çocuk İşçiliğinin Yasaklanması ve Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Acil Eylem Sözleşmesini onaylamış olup ulusal mevzuatı ile politika ve programlarını söz konusu sözleşmelere uygun olarak düzenlemiştir.
Çocuk işçiliğinin ortadan kaldırılması amacıyla 'Çocuk İşçiliği ile Mücadele Ulusal Programı (2017-2023)' uygulanmıştır. Cumhurbaşkanlığı İkinci 100 Günlük Icraat Programı kapsamında, 81 ilde Çocuk İşçiliği ile Mücadele Birimleri 2019 yılı Ocak ayı itibarıyla kurulmuştur.
Ayrıca, Bakanlığımız koordinasyonunda 2025-2028 dönemi için hazırlanan yeni Ulusal İstihdam Stratejisi 1 Şubat 2025 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Strateji'nin, Sosyal Koruma-İstihdam İlişkisinin Güçlendirilmesi Temel Politika Alanı altında çalışma hayatında temel hakların korunması ve insana yakışır işlerin desteklenmesi kapsamında çocuk işçiliği ile mücadeleye yönelik tedbirlere yer verilmiş olup ilgili kurum ve kuruluşlarla çalışmalar yürütülmektedir.
Ayrıca, başta mevsimlik tarım işçisi ailelerin çocukları olmak üzere, çalışan/çalışma riski altında olan çocukların çalışma hayatından çekilerek eğitime yönlendirilmeleri amacıyla Bakanlığımız tarafından ilgili kamu kurum ve kuruluşlarıyla, uluslararası kuruluşlarla, sivil toplum kuruluşlarıyla sağlanmaktadır.
Bakanlığımız tarafından 6331 sayılı Iş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu uyarınca kamu ve özel sektör tüm işyerlerinde, çırak ve stajyerler dâhil tüm çalışanların risklerden korunması amacıyla iş sağlığı ve güvenliği teftişleri yürütülmektedir. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ise iş kazası soruşturmalarında kusur ve rücu tespitleri yaparak 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında işlem tesis etmektedir. Ayrıca denetimlerde çocuk işçiliğiyle mücadele öncelikli risk grubu olarak ele alınmakta; 15-18 yaş grubundaki çocukların kayıt dışı istihdamını önleyerek tescil ve bilgilendirme faaliyetleri yürütülmektedir.
Bununla birlikte, konuya ilişkin güncel sigortalı ve iş kazası verileri w v.sgk.gov.tradresinde yer almaktadır."
Çankaya / ANKARA Tel: (0312) 296 71 68