Bir haber ajansının sendika üyesi işçilerine mobbing uyguladığı ve haklarını vermediği iddiasına ilişkin
Kaynak göster
Perihan Koca Doğan (DEM Parti), 21 Eylül 2023 tarihinde 7/4462 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 258 gün sonra, 5 Haziran 2024).
Perihan Koca Doğan (DEM Parti, Mersin). “Bir haber ajansının sendika üyesi işçilerine mobbing uyguladığı ve haklarını vermediği iddiasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/4462, 21 Eylül 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-4462-bir-haber-ajansinin-sendika-uyesi-iscilerine-mobbing-uyguladigi-ve-haklarini-vermedigi-idd (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/1c936b6b-0817-4841-b7b0-018acb3ba4b2
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 258 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat IŞIKHAN tarafından Anayasa'nın 98. ve TBMM içtüzüğünün 96. ile 99. maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.
Perihan Koca
Yeşil Sol Parti Mersin Milletvekili
Gerekçenin tamamını göster (6 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Geçtiğimiz temmuz ayında toplu iş sözleşmesi sürecinden bir sonuç alınamaması üzerine Türkiye Gazeteciler Sendikası (TGS) üyesi olan Sputnik Türkiye Haber Ajansı (Ticari unvanı "Rossiya Segodnya Uluslararası Haber Ajansı") bürosunun İstanbul ve Ankara'daki ofislerinde çalışan basın emekçileri 17 Ağustos itibariyle grev ilan ederek greve başlamışlardır. Bilindiği gibi Türkiye Gazeteciler Sendikası Ocak 2023 itibariyle ajansın Türkiye ofislerinde gereken çoğunluğu sağlamış ve bakanlığınıza yetki başvurusunda bulunmuştur. Bu talep üzerine bakanlığınız 16 Ocak 2023 tarihli ve E-20996690-553.02-215280 sayılı kararla TGS'nin yetkili sendika olduğunu bildirmiştir.
Şubat 2023*te TGS ve Sputnik işvereni müzakere sürecine başlamış ancak ücret konusunda bir teklif olmamasından kaynaklı üzerine görüşmeler Temmuz 2023'te tıkanmıştır. Bakanlığınızın görevlendirdiği arabulucu aracılığıyla da bir anlaşma sağlanamaması üzerine yasal süreç gereği TGS, 24 Temmuz 2023'te Sputnik'in hem Ankara hem de İstanbul bürolarına "grev ilanı" aşmıştır. TGS, grev ilanı sırasında yaptığı açıklamada da işvereni yeniden masaya, anlaşmaya davet etmiş, Sputnik Haber Ajansı'nın yöneticileri ise Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ve kanunlarını çiğneyerek TGS üyelerini istifaya zorlamıştır. TGS üyesi basın çalışanlarının iddiasına göre işyerlerinde ikna odaları kurulduğu, çalışanlara sendikaya üye olup olmadıkları sorulduğu, üye olanlara yönelik istifa etme baskısı yapıldığı ifade edilmektedir. Yine ajans çalışanı gazetecilerin iddiasına göre bu süreçte ajansın, İstanbul Şirinevler"deki ofisini Şişli'de aylık kirası oldukça yüksek olan bir ofise taşımıştır. Devamında da ajansın aynı süreçte "ekonomik gerekçelerle" toplu işten çıkartma yapacağını da Sendika ve Bakanlığa bildirdiği ifade edilmektedir.
Bu bildirimin ardından ajans 7 Ağustos 2023 tarihinde 4*ü Ankara bürosunda 20'si ise İstanbul bürosunda olmak üzere 24 TGS üyesi gazeteciyi işten çıkarmıştır. Türkiye Gazeteciler
Sendikası da bu işten çıkarmaların ardından 17 Ağustos günü itibariyle greve çıkmıştır. Geçen 'süre'içinde ajans yönetimi, grevi kırmak için yasadışı bir şekilde yeni işçi istihdamı yapmıştır.
Gelinen noktada 20 Eylül itibariyle grev 35. gününde devam etmektedir. Türkiye Gazeteciler
Sendikası devam eden grevin üç tane talebi olduğunu açıklamıştır. Talepler şu şekildedir:
SORULAR
Sputnik işvereninin, Türkiye Cumhuriyet Anayasası ve kanunlarla korunmuş sendikal haklara saygı göstermesi ve masaya dönmesi
Atılan sendika üyesi basın çalışanlarının işe iadesi
Adil bir ücretin toplu iş sözleşmesi ile garanti altına alınması
Bu bağlamda,
Bakanlığınızın Rossiya Segodnya Uluslararası Haber Ajansı'nın Türkiye Cumhuriyet Anayasası ve kanunlarla korunmuş sendikal haklara yönelik gerçekleştirdiği ihlallere karşı ne gibi bir yaptırımı olmuştur? Eğer böyle bir yaptırım yoksa bu konuda bir adım atmayı düşünüyor musunuz?
Anayasal haklarını kullandıkları için işten atılan sendika üyesi basın çalışanlarının işe iadelerinin sağlanmasıyla ile ilgili bakanlığınızın bir girişimi var mıdır?
Söz konusu haber ajansının çalışanlarını ekonomik gerekçelerle işten çıkarması ancak bu süreçte aylık gideri çok yüksek olan yeni bir ofise taşınması bakanlığınız tarafından denetlenmiş midir? Denetlenmemişse bu konuda bir adım atmayı düşünüyor musunuz?
Emeği ve çalışanları koruyan anayasal ve yasal düzenlemeler olmasına rağmen toplu iş sözleşmesi görüşmelerinde sıkça yaşanan işten çıkarma, grev kırıcılığı gibi uygulamalarla ilgili bakanlığınızın önleyici çalışmaları olacak mıdır? İşverenlerin sıkça başvurdukları bu yöntemlere yönelik adil bir ücret hakkını da içeren bir dizi hakkın teminat altına alınması için bir çalışmanız var mı?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Vedat Işıkhan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı ·
İlgi (o : 27.09.2023 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1290201 sayılı yazınız.
İlgi yazınız ile Mersin Milletvekili Sayın Perihan KOCA tarafından yöneltilen 7/4462 Esas
Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.
"Sendikal örgütlenme hakkı, işçilere, işverenlere ve kamu görevlilerine tanınan Anayasal bir haktır. 6336 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununda sendikaya üye olmanın serbest olduğu ve hiç kimsenin sendikaya üye olmaya veya olmamaya zorlanamayacağı, işçi veya işverenin sendikalaşma hakkı ve sendika özgürlüğü ile ilgili hükümleri belirtilmiştir. Anılan hükümlere uyulmaması durumunda ise, 6336 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununda, 4857 sayılı İş Kanununda ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda çeşitli yaptırımlar öngörülmüştür.
Bakanlığımızca yıl içinde yürütülen iş teftişi faaliyetleri, geçmiş yıllara ait istatistiki veriler, ulusal politikalar ve ihtiyaçlar göz önünde bulundurularak, çalışma hayatının riskleri ve öncelikleri ile Bakanlığımızın kaynakları dikkate alınarak programlı teftişler ve program dışı teftişler şeklinde yürütülmektedir. e Programlı o teftişler, o çalışma hayatındaki sorunların odeğerlendirilmesi o ve önceliklendirilmesi sonucu belirlenen alanlarda veya sektörlerde yahut özel bir risk grubu hedeflenerek belirlenen işyerlerinde çalışma hayatı ile ilgili mevzuat hükümlerinin uygulanmasının denetlenmesi amacıyla gerçekleştirilen teftişlerdir. İncelemelerden oluşan program dışı teftişler ise programlı teftişler dışında kalan ihbar, şikâyet vb. talepler üzerine veya Bakanlığa intikal eden evraklardan teftiş hizmetiyle bağdaşır nitelikte olanların teftiş programına alınması sonucu gerçekleştirilmektedir.
Bakanlığımıza iletilen ihbar ve şikâyetler hakkında yürürlükte olan mevzuat hükümleri doğrultusunda gerekli incelemeler yapılmaktadır. "
Prof. Dr. VedaİŞIKHAN Bakan
Çankaya / ANKARA Tel: (0312) 296 71 68