Ulaşım sektörünün sera gazı emisyon miktarları üzerindeki etkisine ilişkin

Aşağıdaki soruların Ulaştırma Ve Altyapı Bakanı Abdulkadir URALOĞLU tarafından Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzüğün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Türkiye, 2053 net sıfır emisyon hedefini benimsemiş olmasına rağmen, ulaşım politikalarında karayolu ve havayolu ağırlıklı yaklaşımını sürdürmektedir. Ulaşım sektörü, toplam sera gazı emisyonlarının yaklaşık dörtte birinden sorumlu olup enerji sektörünün ardından en yüksek emisyon üreten ikinci sektör konumundadır.

Journal of Transport Geography dergisinde yayımlanan ve ODTÜ akademisyenleri tarafından gerçekleştirilen güncel bir araştırma; özel araç sahipliğindeki artış, karayolu merkezli yatırım tercihleri, toplu taşımanın yetersizliği, demiryolu ve denizyolu taşımacılığının geri plana itilmesi, kurumsal koordinasyon eksiklikleri ve veri yetersizliği nedeniyle Türkiye'nin düşük karbonlu ulaşım dönüşümü konusunda yapısal sorunlarla karşı karşıya olduğunu ortaya koymaktadır.

Öte yandan önümüzdeki günlerde Türkiye'nin COP31'e ev sahipliği yapacağı gerçekliği de önümüzde durmaktadır. COP31'in de gündemlerinden birisi olan bu konu hakkında acil eylemlilik haline geçilmesi gerektiği tüm kamuoyunca kabul görmektedir.

Bu bilgiler doğrultusunda;

SORULAR

1. Bakanlığınızın verilerine göre ulaşım sektörünün toplam sera gazı emisyonları içerisindeki payı son on yılda nasıl değişmiştir? 2053 net sıfır hedefi doğrultusunda ulaşım sektörüne ilişkin belirlenmiş emisyon azaltım hedefleri nelerdir?

2. Son on yılda karayolu, havayolu, demiryolu ve denizyolu yatırımlarına ayrılan kamu kaynakları yıllar itibarıyla ne kadardır? Bu yatırımların toplam ulaşım yatırımları içindeki oranları nedir?

3. Yük ve yolcu taşımacılığında demiryolu ile denizyolunun payını artırmak amacıyla yürütülen veya planlanan çalışmalar nelerdir? Bu alanlarda 2030 ve 2053 yılları için belirlenen hedefler nelerdir?

4. Toplu taşımanın güçlendirilmesi, özel araç kullanımının azaltılması, yaya ve bisiklet ulaşımının yaygınlaştırılması amacıyla merkezi yönetim tarafından yerel yönetimlere sağlanan mali ve teknik destekler nelerdir?

5. Türkiye'nin COP31 sürecine hazırlıkları kapsamında ulaşım sektörünün karbonsuzlaştırılmasına ilişkin hazırlanmış bir yol haritası bulunmakta mıdır? Bulunuyorsa kamuoyuyla neden paylaşılmamıştır; bulunmuyor ise hangi gerekçeyle hazırlanmamıştır?

6. Ulaşım kaynaklı sera gazı emisyonlarının düzenli olarak izlenmesi, raporlanması ve kamuoyuyla paylaşılmasına yönelik şeffaf ve erişilebilir bir ulusal veri sistemi kurulması yönünde herhangi bir çalışma yürütülmekte midir?