Küçük esnaf ve işletmelerden talep edilen yüksek telif ücretlerine ilişkin

Aşağıdaki sorularımıKültür ve Turizm Bakanı. Sayın Mehmet Nuri ERSOY tarafından Anayasa'nın 98. Ve TBMM Içtüzüğü'nün maddeleri gereğince yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.

Türkiye'nin dört bir yanında faaliyet gösteren küçük işletmeler, esnaflar, kafeler, restoranlar, oteller, düğün salonları ve özellikle kıyı turizmi bölgelerinde hizmet veren işletmeler, artan maliyetler nedeniyle ayakta kalma mücadelesi vermektedir. Kira, personel giderleri, enerji maliyetleri, vergiler ve SGK yükleri her geçen gün artarken, işletmelerin karşısına bir de yüksek telif ücretleri çıkmaktadır. Hiç kimse sanatçının, bestecinin, söz yazarının ve eser sahibinin hakkına karşı değildir. Sanatçının emeği korunmalıdır. Ancak bugün yaşanan sorun, telif hakkının uygulanış biçimidir. Esnaf ve işletmeler MESAM, MSG, MÜYORBİR, MÜZİKBİR ve benzeri kuruluşların her biri tarafından ayrı ayrı ödeme talep edilmesi, kurum tarafından ayrı ayrı ücret talepleriyle karşı karşıya kalmaktadır.

İşletmelerden metrekare başına yıllık 6 bin TL'ye kadar telif ücreti talep edilmekte, bu rakam 100 metrekarelik bir işletmede yıllık 600 bin TL'ye kadar ulaşabilmektedir. Üstelik bu ücret tek bir kurum için değil, farklı meslek birlikleri ve kuruluşlar tarafından ayrı ayrı talep edilebilmektedir. Bu durum küçük işletmeler için çok daha ağır ve sürdürülemez bir mali yük oluşturmaktadır. Zaten yüksek kira, personel maaşı, elektrik, doğalgaz, vergi ve diğer işletme giderleri altında ezilen esnaf; aynı hizmet için birden fazla telif bedeli ödemek zorunda kalmaktadır. Küçük bir mahalle kafesi, aile işletmesi olan bir restoran veya sezonluk çalışan bir sahil işletmesi, bu yüklerin altında büyük işletmelerle aynı şartlarda mücadele etmeye zorlanmaktadır.

Bu mağduriyet özellikle kıyı turizmi bölgelerinde daha fazla hissedilmektedir. Sezonu birkaç ay süren işletmeler, yılın büyük bölümünde sınırlı gelir elde ederken yıllık telif ücretleriyle karşı karşıya kalmaktadır. Yaz sezonunda ayakta kalmaya çalışan küçük oteller, plaj işletmeleri, kafeler ve restoranlar, yüksek maliyetler nedeniyle zorlanırken birden fazla kurumun ayrı ayrı talep ettiği telif bedelleri işletmelerin geleceğini tehdit etmektedir. Buradaki sorun sanatçı ile esnaf arasında değildir. Sorun, şeffaflığı ve denetimi yeterli olmayan sistemdedir. İşletmeler hangi eserin ne kadar kullanıldığını, ödedikleri ücretlerin nasıl hesaplandığını ve hangi oranlarda dağıtıldığını net olarak bilmek istemektedir. Ne sanatçının emeği görmezden gelinsin, ne de küçük işletmeler ağır ve belirsiz yüklerin altında ezilsin.

Bu bilgiler doğrultusunda :

SORULAR

1. Turizm bölgelerinde küçük işletmelerin artan telif yüküyle kapanma riski nasıl önlenecek?

2. Sezonu birkaç ay süren kıyı işletmeleri yıllık telif bedellerini nasıl karşılayacak?

3. Aynı müzik kullanımı için farklı kurumların ayrı ayrı ücret talep etmesi turizme zarar vermiyor mu?

4. Yüksek telif maliyetleri nedeniyle işletmeler kapanırsa turizm ekonomisi nasıl korunacak?

5. Küçük otel, kafe ve restoranlar büyük işletmelerle aynı telif yüküne neden tabi tutuluyor?

6. Turizm bölgelerinde işletme maliyetleri bu kadar artarken yeni telif yükleri neden getiriliyor?

7. Esnafın ödediği telif ücretlerinin nasıl hesaplandığı ve dağıtıldığı neden şeffaf değil?

8. Farklı kurumların ayrı ayrı telif talep ettiği sistem ne zaman düzenlenecek?

9. Turizm sezonunda ayakta kalmaya çalışan işletmeler için özel bir düzenleme yapılacak

10. Küçük işletmelerin kapanması turizm gelirlerini etkilemez mi?

11. Sanatçının hakkı korunurken turizmin ve esnafın zarar görmemesi için hangi önlem alınacak?