Oto galericilerin sorunlarına ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlığa iletildi
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 56 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 40 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Ticaret Bakanı Ömer Bolat tarafından Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 96'ncı maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Türkiye'de ikinci el motorlu kara taşıtı piyasası son dönemde ciddi bir daralma yaşamaktadır. Yüksek faiz oranları, taşıt kredilerine erişimde yaşanan güçlükler, vatandaşın alım gücündeki düşüş, ekonomik belirsizlik ve artan işletme maliyetleri nedeniyle ikinci el araç ticareti yapan galerici esnafı ağır bir ekonomik çıkmazla karşı karşıya kalmıştır.
Sektör temsilcileri, satışların tarihi seviyelerde düştüğünü, araç stoklarının aylarca satılamadığını, finansman maliyetlerinin hızla arttığını ve çok sayıda galerici işletmesinin kapanma riskiyle karşı karşıya olduğunu ifade etmektedir. Bu durum yalnızca galerici esnafını değil, oto ekspertiz firmalarından noter işlemlerine, sigortacılık sektöründen bakım ve servis hizmetlerine kadar otomotiv ekosisteminin tamamını olumsuz etkilemektedir.
Bu kapsamda aşağıdaki soruların cevaplandırılması kamuoyu açısından önem arz etmektedir. Sorular
SORULAR
Bakanlığınızın verilerine göre son 5 yıl içerisinde ikinci el motorlu kara taşıtı ticareti yapan işletme (oto galeri) sayısı yıllar itibarıyla kaçtır?
Son 5 yıl içerisinde faaliyetini sonlandıran veya iş yerini kapatan ikinci el araç galerisi sayısı kaçtır?
Bakanlığınızın elinde, ekonomik nedenlerle iflas eden, konkordato talebinde bulunan veya faaliyetini durduran galerici işletmelerine ilişkin güncel veriler bulunmakta mıdır? Bulunuyorsa sayı kaçtır?
İkinci el araç satış adetleri son 5 yılda yıllar ve aylar itibarıyla nasıl değişmiştir?
Galerici esnafının yaşadığı finansman sorunları ve yüksek kredi maliyetlerine ilişkin Bakanlığınız tarafından hazırlanmış herhangi bir etki analizi veya sektör raporu bulunmakta mıdır?
İkinci el araç ticareti yapan esnafın faaliyetlerini sürdürebilmesi amacıyla vergi, kredi, finansman veya işletme giderlerine yönelik yeni bir destek paketi hazırlanmakta mıdır?
Daralan ikinci el otomotiv piyasasının yeniden canlandırılması amacıyla Bakanlığınızın kısa, orta ve uzun vadeli eylem planı nedir?
Bakanlığınıza son iki yıl içerisinde ikinci el araç piyasasında yaşanan ekonomik daralma nedeniyle galerici esnafından ulaşan şikâyet, talep ve başvuru sayısı kaçtır? Bu başvurular doğrultusunda hangi somut adımlar atılmıştır?
İkinci el otomotiv sektöründe faaliyet gösteren küçük ve orta ölçekli işletmelerin kapanmasını önlemek amacıyla Bakanlığınızın planladığı ilave düzenleme veya teşvik çalışması bulunmakta
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ömer Bolat, Ticaret Bakanı ·
İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Kocaeli Milletvekili Sayın Prof. Dr. Mühip KANKO tarafından verilen 7/46312 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Kocaeli Milletvekili Sayın Prof. Dr. Mühip KANKO'ya Ait 7/46312 Sayılı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevaplar:
Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:
1. 9) Merkezi Sicil Kayıt Sistemi'ne (MERSİS) kayıtlı ikinci el motorlu kara taşıtı ticaretiyle iştigal eden şirket, şube ve ticari işletme sayıları yıllar itibarıyla (01.01.2022 - 22.07.2026 tarihleri arası) aşağıda yer almaktadır.
Toplam 4.641 7.954 13.462 21.014 26.709
LL.. .LO20 tarihi itibarıyla son 5 yıl içinde, MERSIS'e kayıtlı ikinci el motorlu kara taşıtı ticaretiyle iştigal eden 28.879 şirket, şube ve ticari işletme kurulmuş, 2.856 şirket, şube ve ticari işletme kapanmıştır. Bununla birlikte, ikinci el araç piyasasında yaşanan ekonomik daralma nedeniyle galerici esnafı tarafından son iki yıl içerisinde Bakanlığımıza iletilen herhangi bir şikâyet, talep ve başvuru bulunmamaktadır.
Öte yandan, Bakanlığınızın verilerine göre son 5 yıl içerisinde ikinci el motorlu kara taşıtı ticareti yapan işletme (oto galeri), Oto Kiralama Mesleğine kayıtlı esnaf sayısı yıllar itibarıyla (01.01.2022 - 22.07.2026 tarihleri arası) aşağıda yer almaktadır.
Toplam 61.156 68.225 73.526 76.979 77.753
Esnaf ve Sanatkâr Bilgi Sistemine (ESBIS) göre 22.07.2026 tarihi itibarıy la son 5 yıl içinde 49.723 esnat ve sanatkâr tescil işlemine karşılık, 20.987 esnaf ve sanatkâr terkin işlemi gerçekleştirmiştir.
Bilindiği üzere, esnaf ve sanatkârlarımızın finansmana erişimlerindeki en önemli seçenek, Bakanlığımız görev alanında yer alan kredi ve kefalet kooperatiflerimizin kefaletiyle sağlanan Hazine destekli kredilerdir. 2026 yılının ilk 6 ayında esnaf ve sanatkârlarımıza ülkemiz genelinde 98.678 adet kullandırım kapsamında 74,8 milyar lirayı aşan tutarda uygun geri ödeme koşullu finansman sağlanmış olup, söz konusu finansman imkânlarımız sayesinde esnaf ve sanatkarlarımız, her dönemde kesintisiz şekilde desteklenmeye devam edilmektedir.
Ticaret Bakanlığımızca esnaf ve sanatkârlarımız ve meslek kuruluşlarımız tarafından iletilen talep ve öneriler her daim titizlikle değerlendirilmekte, konuları itibarıyla ilgili kurum ve kuruluşlara da iletilerek takibi sağlanmaktadır. Bunun yanında, esnaf ve sanatkârlarımızın ticari faaliyetlerinin artırılması ve büyük ölçekli işletmeler karşısındaki rekabet güçlerinin korunması noktasında gerekli tüm çalışmalar da meslek kuruluşlarımız ile koordinasyon yapılmaktadır.
Ticaret Il Müdürlükleri tarafından Oto Galericilik, Oto Kiralama mesleğinde faaliyet gösteren esnaf tarafından iletilen başvurulara yönelik müstakil bir istatistik tutulmamakta olup, esnaf ve sanatkârlar ile meslek kuruluşları tarafından farklı kanallar üzerinden iletilen talep ve değerlendirmeler Bakanlığımızca ilgili kurumlarla paylaşılmakta ve yürütülen çalışmalarda dikkate alınmaktadır.
Diğer taraftan, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 285'inci maddesine göre konkordato başvuruları; iflâsa tabi olan borçlu için anılan Kanunun 154'üncü maddesinin birinci veya ikinci fıkralarında yazılı yerdeki, iflâsa tabi olmayan borçlu için yerleşim yerindeki Asliye Ticaret Mahkemesine yapılmaktadır. Bu kapsamda, iflas ve konkordato başvurularına ilişkin olarak Bakanlığımızda tutulan herhangi bir bilgi bulunmamakta olup, iflas ve konkordato başvurusunda bulunan şirketlere ilişkin bilgilerin ilgili kurum olan Adalet Bakanlığından temin edilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir.
Son olarak, 5429 sayılı Türkiye İstatistik Kanunu kapsamında istatistiksel bilgilerin saklanması, kullanıcıya sunulması, söz konusu alanlara ilişkin sistemlerin geliştirilmesi ve bu amaçla ulusal ve uluslararası bir bilgi ağı ve bilgi akış sisteminin oluşturulmasını koordine etme görevi Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) uhdesinde bulunmaktadır. Bu veriler TÜİK tarafından aylık ve yıllık bazda düzenli olarak ve şeffaf bir şekilde tüm kamuoyunun bilgisine