Roman çocukların eğitim hizmetlerine erişiminin geliştirilmesine yönelik yürütülen çalışmalara ilişkin

b) 31.07.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1904862 sayılı yazınız. 7147244

c) 31.07.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1905696 sayılı yazınız. 7/47375

ç) 03.08.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1907461 sayılı yazınız.

d) 07.08.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1910390 sayılı yazınız. 7/47379

e) 12.08.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1912341 sayılı yazınız. 7/47381. Bakanlığımıza Ilgi (a-b-c-ç-d-e)'de kayıtlı yazılarla iletilen Afyonkarahisar Milletvekili Hakan ŞEREF OLGUN'un 7/46544, Tekirdağ Milletvekili Nurten YONTAR'ın 7/47051, Manisa Milletvekili Şenol SUNAT'ın 7/47108, Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk GERGERLIOĞLU'nun 7/47237 ve 7/47238, Kayseri Milletvekili Mustafa Baki ERSOY'un 7/47244, Mersin Milletvekili Perihan KOCA'nın 7/47375, Konya Milletvekili Ali YÜKSEL'in 7/47379, Şanhurfa Milletvekili Mahmut TANAL'ın 7/47381, Bursa Milletvekili Kayıhan PALA'nın 7/47383 ile Zonguldak Milletvekili Deniz YAVUZYILMAZ'ın 7/47510 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur.

Bakanlığımızca eğitim hizmetleri; Anayasa ve 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu'nda yer alan genellik ve eşitlik ilkeleri doğrultusunda yürütülmektedir. Anılan Kanun'un 4'üncü maddesi uyarınca eğitim kurumları dil, ırk, cinsiyet, engellilik ve din ayrımı gözetilmeksizin herkese açık olup eğitimde hiçbir kişiye, aıleye, zümreye veya sınıta imtiyaz tanınmamaktadır. Bu kapsamda öğrencilerin kımlığı, topluluk aıdıyetı, yaşam bıçımı veya sosyoekonomik durumu nedeniyle eğitim hakkından mahrum kalmaması; tüm öğrencilerin eğitim hizmetlerinden eşit biçimde yararlanması, eğitime erişimlerinin desteklenmesi ve eğitim süreçlerinde fırsat eşitliğinin güçlendirilmesi esastır.

Bakanlığımızın öğrenci kayıtları etnik kimlik veya topluluk aidiyeti esas alınarak oluşturulmadığından Roman öğrencilere özgü okul öncesi eğitime katılım, okullaşma, devamsızlık, okul terk ve üst öğrenime geçiş oranları şeklinde ayrıştırılmış istatistik üretilmemektedir. Bununla birlikte öğrencilerin kayıt, devam, devamsızlık ve eğitimden kopma riskleri e-Okul ve ilgili veri sistemleri üzerinden izlenmekte; ekonomik, sosyal, ailevi, akademik veya psikososyal nedenlerle risk altında bulunan öğrenciler, herhangi bir ayrım gözetilmeksizin ihtiyaçları doğrultusunda desteklenmektedir.

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı uhdesinde yürütülen Roman Vatandaşlara Yönelik Strateji Belgesi (2023-2030) kapsamında Bakanlığımızın görev alanına giren eğitim faaliyetleri sürdürülmektedir. Bu kapsamda Roman çocukların eğitim hizmetlerine erişimlerinin kolaylaştırılması, akademik ve sosyal gelişimlerinin desteklenmesi, eğitimde sürekliliklerinin sağlanması, okula aidiyetlerinin güçlendirilmesi ve ihtiyaç duydukları rehberlik ve destek hizmetlerine erişimlerinin artırılmasına yönelik çalışmalar yürütülmektedir.

Roman vatandaşların yoğun olarak

desteklenmesine yönelik olarak daha önce Temel Eğitim Genel Müdürlüğü ile Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü yürütücülüğünde "Romanların Yoğun Olarak Yaşadığı Yerlerde Sosyal İçermenin Desteklenmesi Projesi" uygulanmıştır. Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının paydaş olduğu ve IPA I kapsamında finanse edilen 24 aylık proje 2016-2018 döneminde yürütülmüş olup proje bütçesi 10.400.000 avrodur.

Öğrencilerin devamsızlığa ve eğitimden kopmaya yol açabilecek risklerinin erken dönemde belirlenmesi amacıyla Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı iş birliği ve UNICEF desteğiyle Eğitime Katılım ve Devamsızlığı İzleme Programı (EKİP) yürütülmektedir. Program kapsamında akademik planlama, okula bağlılık, ailevi ve psikososyal riskler başta olmak üzere erken okul terkine yol açabilecek farklı nedenlere yönelik modüller geliştirilmiştir. Makine öğrenmesi tabanlı Erken Uyarı Sistemi aracılığıyla öğrencilerin okul terk risklerinin erken dönemde belirlenmesi ve gerekli koruyucu ve önleyici tedbirlerin zamanında alınması Ekonomik, sosyal, ailevi, akademik veya psikososyal nedenlerle devamsızlık riski taşıyan öğrencilerin durumları okul yönetimleri, rehberlik servisleri, sınıf rehber öğretmenleri ve ilgili komisyonlarca değerlendirilmekte; ailelerle görüşmeler gerçekleştirilerek öğrencinin ihtiyacına göre rehberlik ve psikolojik danışma, akademik destek, sosyal yardım, okul aidiyetini güçlendirme ve ilgili kamu hizmetlerine yönlendirme süreçleri yürütülmektedir.

Roman öğrenciler de diğer öğrencilerle aynı esaslar çerçevesinde bursluluk, parasız yatılılık, taşımalı eğitim, ücretsiz yemek, eğitim materyali, rehberlik ve psikososyal destek

ЗAІИИПУ Strateji Geliştirme Başkanlığı 100 uygulamalarından gerekli şartları taşımaları hâlinde yararlanabilmektedir. Millî Eğitim Bakanlığı Taşıma Yoluyla Eğitime Erişim Yönetmeliği kapsamında eğitim hakkından yoksun kalması muhtemel öğrencilerin kayıtlı oldukları resmî okul ve kurumlara ücretsiz taşınmaları ve taşıma kapsamındaki öğrencilerin ücretsiz öğle yemeği hizmetinden yararlanmaları sağlanmaktadır. Bursluluk, yatılılık, sosyal yardım ve okul pansiyonlarına ilişkin uygulamalar da ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda yürütülmektedir.

Roman vatandaşların yoğun olarak yaşadığı bölgelerde okula devamın artırılması amacıyla öğrencilerin devamsızlıkları e-Okul sistemi üzerinden izlenmekte; devam sorunu yaşayan öğrencilerin velileriyle iletişim kurularak devamsızlığın nedenlerinin belirlenmesi ve öğrencinin eğitim sürecine devamının sağlanmasına yönelik tedbirler alınmaktadır. Şartlı eğitim yardımları, burs ve diğer eğitim destekleri konusunda öğrenci ve velilerin bilgilendirilmesine yönelik çalışmalar da okul yönetimleri ve rehberlik hizmetleri aracılığıyla yürütülmektedir.

Eğitim yatırımları; öğrencilerin veya bölgede yaşayan vatandaşların etnik kimlikleri esas alınarak değil, nüfus ve öğrenci projeksiyonları, mevcut okul ve derslik kapasitesi, okul türlerine yönelik ihtiyaç, fiziki koşullar, arsa ve imar durumu, ulaşım imkânları, yatırım öncelikleri ve bütçe imkânları birlikte değerlendirilerek planlanmaktadır. Öğretmen ihtiyacının belirlenmesi ve personel planlamaları da öğrenci ve şube sayıları, okul ve alan ihtiyaçları ile norm kadro esasları çerçevesinde yürütülmektedir. Bu suretle eğitim altyapısı ve insan kaynağı planlamalarında bütün vatandaşların eğitim hizmetine eşit erişimi esas alınmaktadır.

Roman ailelerin çocuklarının eğitim süreçlerine katılımının ve sosyal uyumun desteklenmesi amacıyla kurumlar arası ve yerel düzeyde iş birlikleri de yürütülmektedir. Bu kapsamda Tekirdağ'da Il Milli Eğitim Müdürlüğü, Il Gençlik ve Spor Müdürlüğü, ilgili yerel yönetim, sivil toplum kuruluşu ve Trakya Kalkınma Ajansının taraf olduğu "Roman Akademisi Projesi Faaliyet Devamlılığı ve Sürdürülebilirlik Protokolü" yürürlüktedir.

Bakanlığımızca yürütülen eğitim hizmetlerinde tüm öğrencilerin eşit haklara sahip olması esastır. Ayrımcılığın önlenmesine yönelik çalışmalar; belirli bir öğrenci grubunu diğerlerinden ayıran bir uygulama yerine, tüm öğrencilerin güvenli, kapsayıcı ve destekleyici egıtım ortamlarından yararlanmasını sağlayacak rehberlik, farkındalık, hizmet içi eğitim ve izleme faaliyetleri kapsamında yürütülmektedir. Rehberlik ve psikolojik danışma hizmetlerinde bireysel farklılıklara saygı, çocuk hakları, olumlu davranış geliştirme, çatışma çözme, psikososyal destek ve kapsayıcı eğitim ortamlarının güçlendirilmesine yönelik çalışmalar gerçekleştirilmektedir.

Bakanlığımıza bağlı okul ve kurumlarda Roman öğrencilerin ayrımcılığa uğratıldığı yönünde somut ihbar, şikâyet, bilgi veya belge bulunması halinde, Bakanlık veya valilik makamından alınacak olura istinaden müfettiş marifetiyle inceleme-soruşturma işlemi başlatılmaktadır. İddiaların doğrulanması hâlinde fiilin niteliği ve ağırlık derecesine göre ilgili mevzuatta öngörülen yaptırımlar teklif edilmekte; Bakanlığımız personeli dışında sorumluluğu bulunan kişilerin tespit edilmesi hâlinde ise ilgili mercilere bildirimde bulunulmaktadır.

Roman Vatandaşlara Yönelik Strateji Belgesi'nin 2023-2030 dönemini kapsayan hedefleri doğrultusunda, Bakanlığımızın görev alanındaki eğitime erişim, devamsızlığın ve okul terkinin azaltılması, akademik ve sosyal gelişimin desteklenmesi, rehberlik ve psikososya. destek hizmetlerinin güçlendirilmesi ile kurumlar arası iş birliğine yönelik çalışmalar sürdürülmektedir.

Yusuf JEKINMilli Eğitim Bakanı