Kadınların işgücüne katılımına ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat IŞIKHAN tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü 'nün 96'ncı maddesi gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Türkiye'nin nüfusunun yaklaşık yarısı kadındır.

Fakat ekonomik hayata katılım söz konusu olduğunda aynı eşitliği göremiyoruz. TUIK'in 2026 yılı ikinci çeyrek verilerine göre erkeklerde istihdam oranı %65,8 iken kadınlarda yalnızca %31,6'dır. Iş gücüne katılma oranı erkeklerde %70,6, kadınlarda ise %35,3 seviyesindedir.

Gerekçenin tamamını göster (11 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Bu fark birkaç puanlık değildir.

Neredeyse iki farklı ekonomi varmış gibi büyüktür.

Kadınların iş gücüne katılmaması yalnızca kadınların meselesi değildir. Türkiye ekonomisinin kullanamadığı devasa insan kaynağıdır.

Bir kadın eğitim alıyor, meslek sahibi oluyor; fakat çocuğuna bakacak güvenli ve uygun fiyatlı kreş bulamadığı için işinden ayrılıyorsa bu bireysel tercih olarak açıklanamaz.

Bir anne yaşlı veya engelli aile bireyinin bakımını üstlenmek zorunda kaldığı için çalışamıyorsa bakım hizmetindeki kamu açığının sonucu da vardır.

Ev içindeki ücretsiz bakım emeğini kadının doğal görevi kabul eden bir düzen ekonomik eşitsizliği kalıcılaştırır.

AK Parti Iktidarları yirmi yılı aşkın süredir istihdam ve aile politikalarının sorumluluğunu taşımaktadır.

Bu kadar uzun süreden sonra kadın istihdam oranının hâlen erkeklerin yarısından dahi az olması, ciddi yapısal politika eksikliğine işaret etmektedir.

Bu çerçevede;

Türkiye de çalışma çağındaki kadın nüfusu kaçtır?

İstihdam edilen kadın sayısı kaçtır?

SORULAR

1. Iş gücüne dâhil olmayan kadın sayısı nedir?

2. TUIK'in 2026 ikinci çeyrek verilerinde kadınların iş gücüne katılma oranının %35,3'te kalmasının temel nedenleri nelerdir?

3. Erkeklerde %70,6 olan iş gücüne katılım oranıyla kadınlar arasındaki yaklaşık 35 puanlık farkı hangi tarihte anlamlı ölçüde azaltmayı hedefliyorsunuz?

4. Kadın istihdam oranı %31,6 iken erkeklerde %65,8 olmasını Bakanlığınız nasıl değerlendirmektedir?

5. Çocuk bakım sorumluluğu nedeniyle iş gücüne katılmayan kadın sayısı kaçtır?

6. Ev işleriyle meşgul olduğu gerekçesiyle iş gücüne dâhil olmayan kadın sayısı nedir? 9) Yaşlı bakım sorumluluğu nedeniyle çalışamayan kadın sayısı tahmin edilmekte midir? 10) Engelli aile bireyinin bakımı nedeniyle çalışma hayatından ayrılan kadın sayısı nedir? 11) İlk çocuğunun doğumundan sonra işinden ayrılan kadınların oranı kaçtır? 12) İkinci çocuğun ardından çalışma hayatından çıkan kadınların oranı nedir? 13) Doğumdan sonra işe dönüş oranı özel sektörde kaçtır?

7. Kamuda kaçtır?

8. Doğum sonrası işe dönmeyen kadınların temel gerekçileri araştırılmış mıdır? 16) Kreş maliyeti nedeniyle çalışma hayatını bırakan kadın sayısına ilişkin veri var mıdır? 17) Türkiye'deki toplam kreş kapasitesi kaç çocuktur?

9. 0-3 yaş grubunda kurumsal bakım hizmetlerinden yararlanan çocuk oranı nedir? 19) 3-5 yaş grubunda oran nedir?

10. Kreş kapasitesinin en yetersiz olduğu iller hangileridir?

11. Organize sanayi bölgelerinde kreş sayısı kaçtır?

12. Büyük işverenlerin kreş açma yükümlülüğüne uyum oranı nedir?

13. Kreş açma zorunluluğundan kaçınmak için çalışan sayısını farklı şirketlere bölen işverenler tespit edilmiş midir?

14. Kreş yükümlülüğünün yalnızca kadın çalışan

    sorumluluğunu kadına yüklediği kabul edilmekte midir?

15. Kreş yükümlülüğünün toplam çalışan sayısına göre belirlenmesi planlanmakta mıdır? 26) Kamu tarafından mahalle bazlı ücretsiz veya düşük ücretli kreş ağı kurulacak mıdır? 27) Çalışan düşük ve orta gelirli ailelere kreş desteği verilmesi planlanmakta mıdır? 28) Kreş desteğinin doğrudan anneye ödenmesi değerlendirilecek midir? 29) Kadınların yarı zamanlı çalışmaya yönelmesinin ücret ve emeklilik hakları üzerindeki olumsuz etkisini azaltacak sistem kurulacak mıdır?

16. Kadınların ortalama ücretinin erkeklerin ortalama ücretine oranı nedir? 31) Aynı eğitim ve meslek grubundaki kadın-erkek ücret farkı ölçülmekte midir? 32) "Eşit işe eşit ücret" ilkesini ihlal ettiği tespit edilen işveren sayısı kaçtır? 33) Bu nedenle uygulanan yaptırım var mıdır?

17. Üst düzey yönetici pozisyonlarındaki kadın oranı nedir?

18. Kamu üst yönetiminde kadın oranı kaçtır?

19. Yönetim kurullarında kadın temsili için hedef belirlenmiş midir? 37) Kadın girişimcilerin toplam girişimciler içerisindeki payı nedir? 38) Kadın girişimcilere sağlanan finansmanın toplam girişimci kredilerindeki payı nedir? 39) Kadınların kayıt dışı çalışma oranı erkeklere göre daha yüksek midir? 40) Ev hizmetlerinde çalışan kadınların kaçı sigortalıdır?

20. Tarımda ücretsiz aile işçisi olarak çalışan kadın sayısı kaçtır?

21. Bu kadınların sosyal güvenlik kapsamına alınmasını sağlayacak özel model hazırlanacak mıdır? 43) Kadınlarda işsizlik oranı 2026 ikinci çeyrekte %10,3 iken erkeklerde %6,7dir. Bu farkı azaltmak için ölçülebilir hedefiniz nedir?

22. Genç kadın işsizliği 2026 ikinci çeyreğinde %19,3 seviyesindedir. Üniversite ve mesleki eğitimden iş hayatına geçiş için kadınlara özel program uygulanacak mıdır? 45) Kadınların çalışma hayatına katılmasının çocuk sahibi olma kararını zorlaştırmaması için ebeveyn izninin anne ve baba arasında daha dengeli paylaşılması planlanmakta mıdır? 46) Babalara zorunlu ve devredilemez ebeveyn izni getirilecek midir?

23. Böylece bakım yükünün yalnızca kadının sorumluluğu olarak görülmesinin önüne geçilecek midir?

24. Bakım hizmetlerini sosyal altyapı yatırımı olarak gören ulusal bakım ekonomisi stratejisi hazırlanacak mıdır?

25. Kreş, yaşlı bakım ve engelli bakım hizmetlerine yapılacak kamu yatırımının kadın istihdamına etkisi hesaplanmış mıdır?

26. Kadın iş gücüne katılımının OECD ortalamasına yaklaşması hâlinde Türkiye'nin Milli Gelirinde ne kadar artış olabileceği hesaplanmış mıdır?

27. AK Parti'nin yirmi yılı aşan iktidarı sonunda kadınların istihdam oranının hâlen erkeklerin yarısından az olmasının siyasi sorumluluğunu nasıl değerlendiriyorsunuz? 52) Türkiye'nin kadınlarını "evde bakım sağlayan görünmez emek" olarak değil, ekonomik hayat m eşit aktörü hâline getirecek Ulusal Kadın İstihdamı ve Bakım Ekonomisi Reformu hangi takvimle uygulanacaktır?