Diyarbakır'daki eğitim kurumlarının engelli bireyler için erişilebilirlik standartlarına uygunluğuna ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanun, engelli bireylerin eğitim hakkından eşit koşullarda yararlanmasını ve kamu hizmetlerinin erişilebilir olmasını güvence altına almaktadır. Türkiye'nin taraf olduğu Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Sözleşmesi'nin 24'üncü maddesi de engelli bireylerin kapsayıcı ve nitelikli eğitime eşit erişimini öngörmektedir. Buna karşın eğitim kurumlarında fiziksel erişilebilirlik, destek hizmetleri ve engelli kamu emekçilerinin çalışma koşullarına ilişkin sorunlar devam etmektedir.

Eğitim Sen Amed Şubesi Engelli Hakları ve Eşit Yaşam Meclisinin 17 Eylül 2026 tarihinde yaptığı açıklamada, Diyarbakır'daki bazı okullarda engelli rampalarının bulunmadığı, mevcut rampaların standartlara uygun olmadığı, asansörlerin arızalar ve bakım ödeneği beklenmesi nedeniyle kullanılamadığı belirtilmiştir. Ayrıca bazı engelli tuvaletlerinin depo olarak kullanıldığı, kilitlendiği veya öğrencilerin ve çalışanların kullanımına kapatıldığı ifade edilmiştir. Açıklamada eğitim materyallerine, destek hizmetlerine, sınavlarda ihtiyaç duyulan düzenlemelere, sosyal faaliyetlere ve ulaşım hizmetlerine erişimde yaşanan sorunlara da dikkat çekilmiştir.

Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Mili? Eğitim Bakanlığının 2025-2026 örgün eğitim istatistiklerine göre Türkiye'de 75.012 okulda 17.704.308 öğrenci eğitim görmüştür. Aynı dönemde özel eğitimde taşıma hizmetinden yararlanan öğrenci sayısı 150.405'e ulaşmıştır. Bununla birlikte eğitim kurumlarının erişilebilirlik standartlarına uygunluk düzeyi ve engelli öğrencilerin ihtiyaç duydukları hizmetlere erişiminde yaşanan eksiklikler, ayrıca değerlendirilmesi gereken konulardır.

TBMM Engelli Bireylerin Sorunlarını Araştırma Komisyonu da 9 Şubat 2026 tarihinde Diyarbakır'da bölge istişare toplantısı düzenlemiş ve Surkent İşitme Engelliler Ortaokulunda incelemelerde bulunmuştur. Komisyonun çalışmalarında erişilebilirlik ve eğitim, öncelikli araştırma alanları arasında yer almıştır.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. Diyarbakır'da Bakanlığınıza bağlı resmi eğitim kurumlarında öğrenim gören engelli öğrenci ve görev yapan engelli personel sayısı kaçtır? Bu sayıların ilçelere ve eğitim kademelerine göre dağılımı nasıldır? KR

   Diyarbakır'daki eğitim kurumlarının kaçında erişilebilirlik denetimi gerçekleştirilmiş, kaçına erişilebilirlik belgesi verilmiştir? Denetimlerde tespit edilen başlıca eksiklikler nelerdir?

2. Kentteki okulların kaçında erişilebilir rampa, asansör ve engelli tuvaleti bulunmaktadır? Bu donanımların kaçının standartlara uygun ve fiilen kullanılabilir olduğu tespit edilmiştir?

3. Son üç eğitim öğretim yılında okullardaki erişilebilirlik sorunları nedeniyle Bakanlığınıza kaç şikâyet ulaşmıştır? Kaç okulda tespit edilen eksiklikler giderilmiş, kaçında çalışmalar tamamlanamamıştır?

4. Diyarbakır'daki eğitim kurumlarının erişilebilirliği için 2024, 2025 ve 2026 yıllarında ne kadar ödenek ayrılmış ve harcanmıştır? Eksikliklerin giderilmesine yönelik okul bazında hazırlanmış bir uygulama takvimi bulunmakta mıdır?

5. Engelli öğrencilerin erişilebilir eğitim materyallerine, destek eğitim ve rehberlik hizmetlerine, sınavlarda makul düzenlemelere ve sosyal faaliyetlere eşit katılımını sağlamak amacıyla Diyarbakır'da hangi çalışmalar yürütülmektedir?

6. Diyarbakır'da özel eğitim kapsamında taşıma hizmetinden yararlanan öğrenci sayısı kaçtır? Bu hizmete yönelik karşılanamayan talepler bulunmakta mıdır? Taşıma hizmetlerinde kullanılan araçların erişilebilirliği nasıl denetlenmektedir?

7. Diyarbakır'da görev yapan engelli öğretmenlerin ve diğer eğitim emekçilerinin çalışma koşullarına ilişkin makul düzenleme taleplerinin kaçı karşılanmış, kaçı karşılanmamıştır? Karşılanmayan taleplerin gerekçeleri nelerdir?

8. Bakanlığınızın 2022-2026 Kaynaştırma/Bütünleştirme Yoluyla Eğitim Uygulamaları Ulusal Eylem Planı kapsamında Diyarbakır'daki okulların erişilebilirliğine ilişkin belirlenen hedeflerin ne kadarı gerçekleştirilmiştir?

9. TBMM Engelli Bireylerin Sorunlarını Araştırma Komisyonunun 9 Şubat 2026 tarihinde Diyarbakır'da gerçekleştirdiği inceleme ve istişare toplantısı sonrasında Bakanlığınıza iletilen tespit ve öneriler bulunmakta mıdır? Bunlara ilişkin hangi işlemler gerçekleştirilmiştir?