Tanal, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına genç istihdamı verilerini sordu

Yeni Parti Şanlıurfa Milletvekili Mahmut Tanal, 20 Ekim 2026 tarihinde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan'a yazılı soru önergesi verdi. Tanal, yükseköğretime yerleşemeyen veya yerleştiği hâlde kayıt yaptırmayan gençlerin takip eden dönemdeki eğitim ve istihdam verilerine ilişkin bilgi talep etti.

Programların kalıcılığı ve sigortalı istihdam

TÜİK verilerine ve Bakanlık raporlarına atıfta bulunan Tanal, programların başarısının ölçülmesi gerektiğini belirterek, "TÜİK'in 2025 yılı verilerine göre 15-24 yaş grubundaki gençlerin %23,3'ü ne eğitimde ne istihdamda bulunmaktadır. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının Ulusal İstihdam Stratejisi İzleme ve Değerlendirme Raporu'nda ise 2025 yılında bu gruptaki 33.345 gencin kurs ve programlardan yararlandırıldığı belirtilmektedir. Ancak programlara katılımın ne ölçüde kalıcı ve sigortalı istihdama dönüştüğünün açıklığa kavuşturulması gerekmektedir." ifadelerini kullandı.

Kamu sorumluluğu ve hizmetlerin etkinliği

Gençlerin eğitimden çalışma hayatına geçişini destekleyen hizmetlerin değerlendirilmesinin bir kamu sorumluluğu olduğunu hatırlatan Tanal, "Anayasa'nın 42'nci ve 49'uncu maddeleri ile 4904 sayılı Türkiye İş Kurumu Kanunu uyarınca gençlerin eğitimden çalışma hayatına geçişini destekleyen istihdam hizmetlerinin etkinliğinin değerlendirilmesi kamu sorumluluğunun gereğidir." açıklamasında bulundu.

Tanal, önergede Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Işıkhan'a şu soruları yöneltti:

1. Son beş yılda YKS'ye katıldığı hâlde yükseköğretime yerleşmeyen veya yerleştiği programa kayıt yaptırmayan gençlerin sonraki eğitim ve istihdam durumlarını izlemek amacıyla ÖSYM, YÖK, Milli Eğitim Bakanlığı, İŞKUR ve SGK arasında hangi veri paylaşımı ve takip mekanizmaları oluşturulmuştur? Bu kapsamda kaç gencin eğitim ve istihdam durumu belirlenmiştir?
2. 2022-2026 döneminde yükseköğretime yerleşemeyen veya kayıt yaptırmayan gençlerden kaçı İŞKUR'a başvurmuş, kaçı iş ve meslek danışmanlığı hizmeti almış, kaçı işe yerleştirilmiştir? Bu sayıların yıllara, illere ve cinsiyete göre dağılımı nedir?
3. Ne eğitimde ne istihdamda olan gençlere ulaşmak amacıyla uygulanan İş Avcılığı Modeli kapsamında kaç genç tespit edilmiş, kaçına doğrudan ulaşılmış ve kaçı istihdama kazandırılmıştır? 2025 yılında bu gruptaki genç kadınların oranının %30,9'a ulaşmasının nedenleri araştırılmış mıdır? Tespit edilen engellerin giderilmesi için hangi tedbirler alınmıştır?
4. Son beş yılda meslek edinmek isteyen lise mezunlarına yönelik İŞKUR mesleki eğitim kursları ve işbaşı eğitim programlarına kaç başvuru yapılmış, kaç kişi kabul edilmiş ve kaç başvuru karşılanamamıştır? Karşılanamayan taleplerin illere ve gerekçelerine göre dağılımı nedir? Bakanlığınızın 2025 yılı raporunda kurs ve programlardan yararlandırıldığı belirtilen 33.345 gençten kaçı program sonrasında sigortalı istihdama geçmiştir? İŞKUR'un mesleki eğitim ve işbaşı eğitim programlarını tamamlayan gençlerden altıncı ve on ikinci aylarda sigortalı çalışmaya devam edenlerin sayısı ve oranı nedir? Bu sonuçlar SGK kayıtlarıyla doğrulanmakta mıdır? . İŞKUR'un Eylül 2026 tarihli GÜÇ göstergelerinde, yıllık 250 bin genç hedefi bulunan "İşe İlk Adım" programının yararlanıcı sayısı neden sıfır olarak gösterilmiştir? Program fiilen başlatılmış mıdır? Başlatılmadıysa gecikmenin gerekçesi, ayrılan kaynağın kullanım durumu ve uygulamaya geçiş takvimi nedir?
5. Gençlere yönelik istihdam programlarının başarısı yalnızca katılımcı sayısıyla mı, yoksa kalıcı sigortalı istihdama geçiş ve işte kalma süreleriyle de mi ölçülmektedir? Hedeflenen istihdam sonuçlarına ulaşılamayan programlar için hangi düzeltici tedbirler belirlenmiş, bu tedbirlerin uygulanmasından hangi birimler sorumlu tutulmuştur?

Kaynak: TBMM, yazılı soru önergesi 7/51573 · https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/58d84f92-d2af-408a-a37c-01a1636c5376

TBMM kayıtlarından derlenmiştir · Vekilpedia