Tanal, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına medya harcamalarını sordu.

Yeni Parti Şanlıurfa Milletvekili Mahmut Tanal, 20 Ekim 2026 tarihinde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına yazılı soru önergesi verdi. Tanal, Bakanlığın ve bağlı kuruluşlarının 2003 yılından bu yana gerçekleştirdiği medya harcamalarının şeffaflık ve hesap verebilirlik kapsamında incelenmesini talep etti.

Medya harcamalarının incelenmesi talebi

Bakanlığın geçmişteki harcamalarına dikkat çeken Tanal, "10.2026 Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile bağlı ve ilgi Kuruluşlarının basın ve yayın kuruluşlarına yaptığı: ödemelerin, bu ödemelerin finansmaf kaynaklarının ve satın alınan hizmetlerin açıklığa kavuşturulması, kamu kaynaklarının kullanımında şeffaflık ve hesap verebilirlik bakımından önem taşımaktadır. Bakanlığın önceki teşkilat yapılarından devralınan kayıtlar da dikkate alınarak 1 Ocak 2003 tarihinden bugüne kadar gerçekleştirilen medya harcamalarının; özellikle TOKİ, İLBANK, kentsel dönüşüm ve afet sonrası yeniden yapılanma faaliyetleri bakımından incelenmesi gerekmektedir." ifadelerini kullandı.

Hangi kuruluşlara ödeme yapıldığı soruldu

Ödemelerin detaylarını sorgulayan Tanal, "1 Ocak 2003 tarihinden önergenin cevaplandırıldığı tarihe kadar, Bakanlığınızın merkez ve taşra teşkilatı ile bağlı ve ilgili kuruluşları ve önceki teşkilat yapılarından devralınan kayıtlar kapsamında hangi televizyon, radyo, gazete, dergi, haber ajansı, internet haber sitesi ve dijital yayın kuruluşlarına ilan, reklam, tanıtım, abonelik, sponsorluk, organizasyon ve içerik hizmetleri karşılığında ödeme yapılmıştır? Yayın kuruluşlarının adları, ödeme alan şirketlerin ticaret unvanları, yıllık tutarlar ve toplam medya harcamalarındaki payları nelerdir? Kapanan, devredilen veya unvan değiştiren kuruluşların ödemeleri nasıl izlenmiştir?" diye konuştu.

Yükleniciler tarafından karşılanan giderler

Sözleşme süreçlerine değinen Tanal, "Bakanlığınız, TOKİ ve ilgili kuruluşların yapım, konut ve altyapı sözleşmeleri kapsamında yükleniciler tarafından karşılanan tanıtım, reklam, açılış ve yayın giderleri bulunmakta mıdır? Varsa bunların proje, yüklenici, yayın kuruluşu ve tutar itibarıyla dağılımı nedir? Bu giderler hangi sözleşme hükümlerine dayanmakta, hakedişlere nasıl yansıtılmaktadır? Yapım işiyle doğrudan ilgisi bulunmayan tanıtım giderlerinin kamuya yüklenmesini önlemek için hangi kontroller uygulanmıştır?" açıklamasında bulundu.

Denetim ve kamu zararı sorgusu

Mali denetim süreçlerini hatırlatan Tanal, "Söz konusu medya harcamalarına ilişkin iç kontrol, teftiş ve mali denetimlerde emsal bedelin üzerinde ödeme, mükerrer ödeme, eksik hizmet, yetkisiz harcama veya kamu zararı tespit edilmiş midir? Varsa yıllar, kuruluşlar, şirketler ve tutarlar itibarıyla dağılımı nedir? Ne kadar kamu zararı tahsil edilmiş, sorumlular hakkında hangi idari veya adli işlemler başlatılmıştır?" ifadelerini kullandı.

Tanal, önergede Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Kurum'a şu soruları yöneltti:

1. 10.2026 Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile bağlı ve ilgi Kuruluşlarının basın ve yayın kuruluşlarına yaptığı: ödemelerin, bu ödemelerin finansmaf kaynaklarının ve satın alınan hizmetlerin açıklığa kavuşturulması, kamu kaynaklarının kullanımında şeffaflık ve hesap verebilirlik bakımından önem taşımaktadır. Bakanlığın önceki teşkilat yapılarından devralınan kayıtlar da dikkate alınarak 1 Ocak 2003 tarihinden bugüne kadar gerçekleştirilen medya harcamalarının; özellikle TOKİ, İLBANK, kentsel dönüşüm ve afet sonrası yeniden yapılanma faaliyetleri bakımından incelenmesi gerekmektedir. Anayasa'nın 2'nci, 10'uncu ve 98'inci maddeleri, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu'nun 8'inci ve 71'inci maddeleri, ilgili kuruluşların özel mevzuatı, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun uygulanabilir hükümleri ve 2024/7 sayılı Tasarruf Tedbirleri Genelgesi çerçevesinde kamu kaynaklarının hukuka uygun, ekonomik ve denetlenebilir biçimde kullanılması esastır. Bu bağlamda;
2. 1 Ocak 2003 tarihinden önergenin cevaplandırıldığı tarihe kadar, Bakanlığınızın merkez ve taşra teşkilatı ile bağlı ve ilgili kuruluşları ve önceki teşkilat yapılarından devralınan kayıtlar kapsamında hangi televizyon, radyo, gazete, dergi, haber ajansı, internet haber sitesi ve dijital yayın kuruluşlarına ilan, reklam, tanıtım, abonelik, sponsorluk, organizasyon ve içerik hizmetleri karşılığında ödeme yapılmıştır? Yayın kuruluşlarının adları, ödeme alan şirketlerin ticaret unvanları, yıllık tutarlar ve toplam medya harcamalarındaki payları nelerdir? Kapanan, devredilen veya unvan değiştiren kuruluşların ödemeleri nasıl izlenmiştir?
3. Bu işlemlerin her biri bakımından ödeme yapan birim, alıcı şirket, sözleşme tarihi, hizmet konusu, sözleşme bedeli ve fiili ödeme tutarı nedir? Ajans veya başka aracılar üzerinden yapılan işlemlerde nihai yayın kuruluşuna aktarılan tutarlar, aracılık komisyonları ve diğer giderler ne kadardır?
4. TOKİ, İLBANK A.Ş., Kentsel Dönüşüm Başkanlığı ve Bakanlığınızın ilgili diğer kuruluşları tarafından basın, yayın, reklam ve tanıtım hizmetlerine yıllar itibarıyla ne kadar ödeme yapılmıştır? Bakanlığın mevcut kayıtları ve yetkisi kapsamında iştiraklerin yaptığı harcamaların şirket ve yayın kuruluşu bazında dağılımı nedir? Bu ödemelerin finansman kaynakları ve Bakanlığın doğrudan harcamalarından ayrıştırılmış toplamları nelerdir? SİSdİ
5. * Konut satışları, sosyal konut projeleri, kentsel dönüşüm, afet sonrası yeniden yapılanma, çevre ve iklim kampanyaları kapsamında hangi yayın kuruluşlarından hizmet alınmıştır? Kampanya, yayın kuruluşu ve yıl bazında sözleşme bedelleri ve fiilt ödemeler nedir? Bedelsiz kamu spotları ile ücretli yayınlar nasıl ayrıştırılmış; yayın kuruluşlarının seçiminde hangi erişim, izlenme, hedef kitle ve fiyat ölçütleri uygulanmıştır?
6. 5S. Bakanlığınız, TOKİ ve ilgili kuruluşların yapım, konut ve altyapı sözleşmeleri kapsamında yükleniciler tarafından karşılanan tanıtım, reklam, açılış ve yayın giderleri bulunmakta mıdır? Varsa bunların proje, yüklenici, yayın kuruluşu ve tutar itibarıyla dağılımı nedir? Bu giderler hangi sözleşme hükümlerine dayanmakta, hakedişlere nasıl yansıtılmaktadır? Yapım işiyle doğrudan ilgisi bulunmayan tanıtım giderlerinin kamuya yüklenmesini önlemek için hangi kontroller uygulanmıştır?
7. Basın İlan Kurumu aracılığıyla verilen ilanlar, doğrudan reklamlar, basılı ve dijital abonelikler ile toplu yayın alımlarının yıllık tutarları, adetleri ve birim fiyatları nedir? Bu alımlarda uygulanan ihale ve satın alma usulleri, hukuki dayanaklar, geçerli teklif sayıları ve varsa ihale kayıt numaraları nelerdir? 17 Mayıs 2024 tarihinden sonraki ilan ve tanıtım harcamalarında 2024/7 sayılı Tasarruf Tedbirleri Genelgesi kapsamında hangi somut hizmet gerekleri esas alınmıştır?
8. Bakanlığınız ve ilgili kuruluşların ödeme yaptığı yayıncı şirketlere veya aynı şirketler topluluğunda bulunduğu mevcut kayıtlardan belirlenebilen diğer şirketlere medya dışındaki hangi yapım, mal ve hizmet alımı işleri verilmiştir? Bu işlerin konuları, yüklenicileri, sözleşme bedelleri ve fiili ödeme tutarları nelerdir? Bu işlemlerde çıkar çatışması ve rekabetin sınırlandırılması risklerine karşı hangi kontroller uygulanmıştır?
9. Yayın kuruluşlarına para ödemesi dışında ayni destek, takas, bedelsiz kullanım veya başka ekonomik menfaat sağlanmış mıdır? Varsa yararlanan kuruluşlar, hukuki dayanaklar ve ekonomik değerleri nelerdir? Satın alınan yayın hizmetlerinin gerçekleştiği hangi kayıtlarla doğrulanmıştır? Eksik veya sözleşmeye aykırı hizmetler nedeniyle yapılan kesinti, uygulanan ceza ve tahsilat tutarları nedir?
10. Söz konusu medya harcamalarına ilişkin iç kontrol, teftiş ve mali denetimlerde emsal bedelin üzerinde ödeme, mükerrer ödeme, eksik hizmet, yetkisiz harcama veya kamu zararı tespit edilmiş midir? Varsa yıllar, kuruluşlar, şirketler ve tutarlar itibarıyla dağılımı nedir? Ne kadar kamu zararı tahsil edilmiş, sorumlular hakkında hangi idari veya adli işlemler başlatılmıştır?

Kaynak: TBMM, yazılı soru önergesi 7/51581 · https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/67e6f8d2-c75a-45ef-a468-01a15f38d760

TBMM kayıtlarından derlenmiştir · Vekilpedia