Tanal, Sağlık Bakanlığına medya harcamalarını sordu

Yeni Parti Şanlıurfa Milletvekili Mahmut Tanal, 20 Ekim 2026 tarihinde Sağlık Bakanlığına yazılı soru önergesi verdi. Tanal, Bakanlığın 2003 yılından bu yana medya harcamalarının şeffaflık ve hesap verebilirlik kapsamında açıklanmasını talep etti.

Medya harcamalarının şeffaflığı vurgulandı

Sağlık Bakanlığı ile bağlı ve ilgili kuruluşlarının basın ve yayın kuruluşlarına yaptığı ödemelerin hangi şirketlere, hangi hizmetler karşılığında ve hangi kaynaklardan gerçekleştirildiğinin açıklığa kavuşturulması, kamu kaynaklarının kullanımında şeffaflık ve hesap verebilirlik bakımından önem taşımaktadır. 1 Ocak 2003 tarihinden bugüne kadar gerçekleştirilen medya harcamalarının; Bakanlığın önceki teşkilat yapılarından devralınan kayıtlar, sağlık tesislerinin döner sermaye kaynakları, halk sağlığı kampanyaları ve şehir hastanelerinin sözleşmelerine yansıyan tanıtım giderleri dikkate alınarak incelenmesi gerekmektedir, diyen Tanal, kamu kaynaklarının hukuka uygun, ekonomik ve denetlenebilir biçimde kullanılması gerektiğini belirtti.

Harcamaların detayları ve şirket bilgileri istendi

Bakanlığın merkez ve taşra teşkilatı ile bağlı kuruluşlarının yaptığı ödemelere ilişkin detayları isteyen Tanal, "1 Ocak 2003 tarihinden önergenin cevaplandırıldığı tarihe kadar Bakanlığınızın merkez ve taşra teşkilatı, bağlı ve ilgili kuruluşları, sağlık tesisleri, döner sermaye işletmeleri ve önceki teşkilat yapılarından devralınan kayıtlar kapsamında hangi televizyon, radyo, gazete, dergi, haber ajansı, internet haber sitesi ve dijital yayın kuruluşlarına ilan, reklam, tanıtım, abonelik, sponsorluk, organizasyon ve içerik hizmetleri karşılığında ödeme yapılmıştır? Yayın kuruluşlarının adları, ödeme alan şirketlerin ticaret unvanları, yıllık tutarlar ve toplam medya harcamalarındaki payları nelerdir? Kapanma, devir ve unvan değişiklikleri nasıl dikkate alınmıştır?" ifadelerini kullandı.

Şehir hastaneleri ve tasarruf tedbirleri gündeme getirildi

Kamu-özel iş birliği modelleri ve tasarruf tedbirlerine dikkat çeken Tanal, "Kamu-özel iş birliği modeliyle gerçekleştirilen şehir hastaneleri ile diğer sağlık tesisi yapım ve hizmet sözleşmelerinde, yükleniciler tarafından karşılanan reklam, tanıtım, açılış ve yayın giderleri bulunmakta mıdır? Varsa bunların hastane, proje, yüklenici, yayın kuruluşu ve tutar itibarıyla dağılımı nedir? Bu giderlerin hangi bölümleri sözleşme bedellerine, hizmet ödemelerine veya hakedişlere yansıtılmıştır? Kamuya ayrıca veya dolaylı olarak yüklenen tutarlar ile bunların sözleşmesel dayanakları nelerdir?" diye sordu. Ayrıca, "17 Mayıs 2024 tarihinden sonraki harcamalarda Tasarruf Tedbirleri Genelgesi'nin uygulanabilir hükümleri bakımından hangi somut hizmet gerekleri esas alınmıştır?" sorusunu yöneltti.

Denetim ve kamu zararı sorgulandı

Mali denetim süreçlerine değinen Tanal, "Bakanlığınızın merkez ve taşra teşkilatı, bağlı kuruluşları ve sağlık tesislerinin medya harcamalarına ilişkin iç kontrol, teftiş ve mali denetimlerde emsal bedelin üzerinde ödeme, mükerrer ödeme, eksik hizmet, mevzuata aykırı harcama veya kamu zararı tespit edilmiş midir? Varsa yıllar, kurumlar, sağlık tesisleri, yayıncı şirketler ve tutarlar itibarıyla dağılımı nedir? Ne kadar kamu zararı tahsil edilmiş, sorumlular hakkında hangi idari veya adli işlemler başlatılmıştır?" açıklamasında bulundu.

Tanal, önergede Sağlık Bakanı Memişoğlu'ya şu soruları yöneltti:

1. 1 Ocak 2003 tarihinden önergenin cevaplandırıldığı tarihe kadar Bakanlığınızın merkez ve taşra teşkilatı, bağlı ve ilgili kuruluşları, sağlık tesisleri, döner sermaye işletmeleri ve önceki teşkilat yapılarından devralınan kayıtlar kapsamında hangi televizyon, radyo, gazete, dergi, haber ajansı, internet haber sitesi ve dijital yayın kuruluşlarına ilan, reklam, tanıtım, abonelik, sponsorluk, organizasyon ve içerik hizmetleri karşılığında ödeme yapılmıştır? Yayın kuruluşlarının adları, ödeme alan şirketlerin ticaret unvanları, yıllık tutarlar ve toplam medya harcamalarındaki payları nelerdir? Kapanma, devir ve unvan değişiklikleri nasıl dikkate alınmıştır?
2. Bu işlemlerde ödeme yapan birimler, alıcı şirketler, sözleşme tarihleri, hizmet konuları, sözleşme bedelleri ve fiili ödeme tutarları nedir? Ajans veya başka aracılar üzerinden yapılan işlemlerde nihai yayın kuruluşlarına aktarılan tutarlar, aracılık komisyonları ve diğer giderler ne kadardır? Doğrudan ve aracılı ödemelerin yıllık toplamları nelerdir?
3. Kamu hastaneleri, ağız ve diş sağlığı merkezleri, il sağlık müdürlükleri ve diğer sağlık tesislerinin bütçe ve döner sermaye kaynaklarından basın, yayın, reklam, abonelik ve tanıtım hizmetlerine yıllar itibarıyla ne kadar ödeme yapılmıştır? Harcamaların tesis, il, yayın kuruluşu, hizmet türü ve finansman kaynağı itibarıyla dağılımı nedir? Ayrı bütçeli bağlı kuruluşların medya harcamaları Bakanlığın doğrudan ödemelerinden nasıl ayrıştırılmıştır? i Koruyucu sağlık, salgın hastalıklar, aşılama, kanser taramaları, bağımlılıkla mücadele, organ bağışı ve sağlık hizmetlerinin tanıtımı kapsamında hangi yayın kuruluşlarından hizmet alınmıştır? Kampanya, yıl ve yayın kuruluşu bazında sözleşme bedelleri ve fiili ödemeler nedir? Yayın kuruluşlarının seçiminde hangi tiraj, izlenme, erişim, hedef kitle ve fiyat ölçütleri uygulanmıştır? Bedelsiz kamu spotlarının yapım giderleri ile ücretli yayın bedelleri nasıl ayrıştırılmış, kampanyaların erişim sonuçları hangi kayıtlarla doğrulanmıştır?
4. Kamu-özel iş birliği modeliyle gerçekleştirilen şehir hastaneleri ile diğer sağlık tesisi yapım ve hizmet sözleşmelerinde, yükleniciler tarafından karşılanan reklam, tanıtım, açılış ve yayın giderleri bulunmakta mıdır? Varsa bunların hastane, proje, yüklenici, yayın kuruluşu ve tutar itibarıyla dağılımı nedir? Bu giderlerin hangi bölümleri sözleşme bedellerine, hizmet ödemelerine veya hakedişlere yansıtılmıştır? Kamuya ayrıca veya dolaylı olarak yüklenen tutarlar ile bunların sözleşmesel dayanakları nelerdir?
5. Basın İlan Kurumu aracılığıyla verilen ilanlar, doğrudan reklamlar, basılı ve dijital abonelikler ile toplu yayın alımlarının yıllık tutarları, adetleri ve birim fiyatları nedir? Bu işlemlerde uygulanan ihale ve satın alma usulleri, hukuki dayanaklar, geçerli teklif sayıları ve varsa ihale kayıt numaraları nelerdir? Doğrudan temin, pazarlık ve istisna kapsamındaki işlemlerin tutarları nedir? 17 Mayıs 2024 tarihinden sonraki harcamalarda Tasarruf Tedbirleri Genelgesi'nin uygulanabilir hükümleri bakımından hangi somut hizmet gerekleri esas alınmıştır?
6. Bakanlığınız ve ilgili kuruluşların medya hizmeti satın aldığı yayıncı şirketlere veya aynı şirketler topluluğunda bulunduğu mevcut kayıtlardan belirlenebilen diğer şirketlere medya dışında hangi tıbbi cihaz, ilaç, sağlık tesisi, yapım, mal ve hizmet alımı işleri verilmiştir? Bu işlerin konuları, yüklenicileri, sözleşme bedelleri ve fiili ödeme tutarları nedir? Bu işlemlerde çıkar çatışması ve rekabetin sınırlandırılması risklerine karşı hangi kontroller uygulanmıştır?
7. Yayın kuruluşlarına para ödemesi dışında ayni destek, takas, bedelsiz kullanım veya başka ekonomik menfaat sağlanmış mıdır? Varsa yararlanan kuruluşlar, hukuki dayanakları ve ekonomik değerleri nelerdir? Satın alınan yayın ve tanıtım hizmetlerinin gerçekleştiği hangi yayın, teslim ve kabul kayıtlarıyla doğrulanmıştır? Eksik veya sözleşmeye aykırı hizmetler nedeniyle yapılan kesintiler, uygulanan cezalar ve tahsil edilen tutarlar nelerdir?
8. Bakanlığınızın merkez ve taşra teşkilatı, bağlı kuruluşları ve sağlık tesislerinin medya harcamalarına ilişkin iç kontrol, teftiş ve mali denetimlerde emsal bedelin üzerinde ödeme, mükerrer ödeme, eksik hizmet, mevzuata aykırı harcama veya kamu zararı tespit edilmiş midir? Varsa yıllar, kurumlar, sağlık tesisleri, yayıncı şirketler ve tutarlar itibarıyla dağılımı nedir? Ne kadar kamu zararı tahsil edilmiş, sorumlular hakkında hangi idari veya adli işlemler başlatılmıştır?

Kaynak: TBMM, yazılı soru önergesi 7/51639 · https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/a8037035-20e0-4116-9f5c-01a15f413684

TBMM kayıtlarından derlenmiştir · Vekilpedia