28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME
1 milletvekilinin imzasıyla sunuldu · 3 madde
2/1188 esas numaralı kanun teklifi 4 Kasım 2020 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.
Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti, Kocaeli). “Olağanüstü Hal ile İlgili Düzenlemelerin Yürürlükten Kaldırılmasına İlişkin Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/1188, 4 Kasım 2020. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-1188-olaganustu-hal-ile-ilgili-duzenlemelerin-yururlukten-kaldirilmasina-iliskin-kanun-teklifi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/5ae7b377-366e-4d4e-a93c-0188ddc3b1ee
SÜREÇ
TEKLİFİ İMZALAYANLAR
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.
İLK İMZA
MADDELER
a) 18/10/2016 tarihli ve 6749 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Karamamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun,
b) 8/11/2016 tarihli ve 6755 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınması Gereken Tedbirler ile Bazı Kurum ve Kuruluşlara Dair Düzenleme Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun,
c) 9/11/2016 tarihli ve 6756 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması ve Milli Savunma Üniversitesi Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesi Hakkında Kanun, ç)Y11/2016 tarihli ve 6757 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Kurum ve Kuruluşlara İlişkin Düzenleme Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun,
d) 10/11/2016 tarihli ve 6758 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararmamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun, i
e) 31/1/2018 tarihli ve 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun,
31/1/2018 tarihli ve 7069. sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun,
g) 1/2/2018 tarihli ve 7070 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun,
& W2/2018 tarihli ve 7071 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Karamamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun,
h) 1/2/2018 tarihli ve 7072 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun,
0) 2/2018 tarihli ve 7073 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Milli Savunma ile İlgili Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun, i) 2/2018 tarihli ve 7074 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun, p V2/2018 tarihli ve 7075 sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun,
k) 1/2/2018 tarihli ve 7076 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararmamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun, i
D 1/2/2018 tarihli ve 7077 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun,
m) 1/2/2018 tarihli ve 7078 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Karamamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun,
n) 1/2/2018 tarihli ve 7079 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Karamamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun,
o) 6/2/2018 tarihli ve 7080 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Kamu Personeline İlişkin Alınan Tedbirlere Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun,
ö) 6/2/2018 tarihli ve 7081 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun,
p) 6/2/2018 tarihli ve 7082 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun,
1) 6/2/2018 tarihli ve 7083 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun,
s) 6/2/2018 tarihli ve 7084 sayılı Olağanüstü Hal Kapsaminda Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun,
ş) 6/2/2018 tarihli ve 7085 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun,
0 6/2/2018 tarihli ve 7086 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun,
u) 2/2018 tarihli ve 7087 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun,
ü) 7/2/2018 tarihli ve 7088 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun, vw 7/2/2018 tarihli ve 7089 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Karamamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun,
y) 7/2/2018 tarihli ve 7090 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun,
z) 8/2/2018 tarihli ve 7091 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınması Gereken Tedbirler Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun, aa) 8/2/2018 tarihli ve 7092 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun, bb) 13/2/2018 tarihli ve 7098 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun, cc) 31/10/2018 tarihli ve 7150 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun, dd) 27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 35 inci maddesi, yürürlükten kaldırılmıştır.
Gerekçe: Madde ile olağanüstü hal ile ilgili düzenlemeler yürürlükten kaldırılmıştır.
Bu Kanun hükümleri yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Gerekçe: Kanunun yürürlük tarihini belirtmektedir.
Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
Gerekçe: Kanunun uygulanmasına dair hükümdür.
15 Temmuz 2016 tarihli, darbe girişimi sonrasında Kanun Hükmünde Kararnamelerle (KHK) 150.000*den fazla kamu görevlisi ihraç edilmiş, iş insanlarının mallarına el konulmuş, birçok medya kuruluşu, okul, üniversite, dernek, vakıf ve sendika kapatılmıştır. Hukukun temel kavramları hişe sayılmul usule uyulmamıştır.
I1-Anayasanın 91. Maddesindeki KHK larla ilgili usul kurallarına uyulmadı. AY md 91-7 maddesinde "Kararameler, Resmi Gazetede yayımlandıkları gün Türkiye Büyük Millet Meclisine sunulur." dediği halde bu kurala uyulmadı. Dolayısıyla aynı maddenin 9. Fıkrası gereği, "Yayımlandıkları gün Türkiye Büyük Millet Meclisine sunulmayan kararnameler bu tarihte, Türkiye Büyük Millet Meclisince reddedilen kararnameler bu kararın Resmi Gazetede yayımlandığı tarihte yürürlükten kalkar." Hükmü uyarınca Resmi Gazetede yayınlanan KHK lar, aynı gün TBMM denetimine sunulmadığı için Resmi Gazetede yayınlandıkları gün tüm KHK lar yürürlükten kalkmıştır.
2- a- Aylar sonra bu KHK ların yasaya dönüştürülmesi yürürlükten kalkan KHK ları geçerli hale getirmez. Zira; AY md. 2 gereği, Türkiye Cumhuriyeti Devleti bir hukuk devleti olup kanunlar anayasaya aykırı olamaz. Devletin laik ve demokratik hukuk devletisıfatı md 4 gereği değiştirilemez, değiştirilmesi teklif dahi edilemez. KHK larla hukuk devleti ilkesi ile bağdaşmayacak şekilde kişilerin malvarlığına mahkeme kararı olmadan el konulmuş, suçları bildirilip, savunmaları alınmadan on binlerece kamu görevlisi ihraç edilmiştir. b-En Önemlisi, yürütme organını denetleyecek olan yargı mensupları, AY md 138 ve 139*daki mahkemelerin bağımsızlığı ve hâkim- savcı teminatına aykırı olarak dünya tarihinde görülmemiş şekilde 4256 hakim ve cumhuriyet savcısı, savunma alınmaksızn ve göreve son verme ile ilgili 2802 sayılı Hakimler ve savcılar Kanunundaki usullere uyulmaksızın ihraç edildi. c- AY md 5'te Devletin temel amaç ve görevlerişu şekilde tanımlanmıştır. "— Devletin temel amaç ve görevleri, Türk milletinin bağımsızlığını ve bütünlüğünü, ülkenin bölünmezliğini, Cumhuriyeti: ve demokrasiyi korumak, kişilerin ve toplumun refah, huzur ve mutluluğunu sağlamak; kişinin temel hak ve hürriyetlerini, sosyal hukuk devleti ve adalet ilkeleriyle bağdaşmayacak surette sınırlayan siyasal, ekonomik ve sosyal engelleri kaldırmaya, insanın maddi ve manevi varlığının gelişmesi için gereklişartları hazırlamaya çalışmaktır." KHK larla bunların tersi yapıldı. d-Anayasanın 13. maddesindeki "Temel hak ve hürriyetler, özlerine dokunulmaksızın yalnızca Anayasanın ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere bağlı olarak ve ancak kanunla sınırlanabilir. Bu sınırlamalar, Anayasanın sözüne ve ruhuna, demokratik toplum düzeninin ve lâik Cumhuriyetin gereklerine ve ölçülülük ilkesine aykırı olamaz." maddesindeki tüm ilkeler ihlal edildi.
3- AY md 15 te, savaş ve OHALdöneminde bile dokunulamayacak olan , "yaşam hakkı, inanç ve düşüncelerden dolayı kişilerin cezalandırılmaması gerektiği" kuralları çiğnendi.
4- Anayasa md 128-121'deki OHALdöneminde alınacak tedbirlerin "Ölçülülük ve durumun gerektirdiği ölçüde olması" koşullarına uyulmadı.
5- AY md 129-2 de "savunma almadan disiplin cezası bile verilemezken" "kamudan ihraç ve bir daha çalıştırılmama" gibi çok ağır bir yaptırım, kamu görevlilerin savunması alınmadan icra edildi.
6-KHK listelerinde AY md 38'e aykırı olarak, on binlerce kişi yargılanmadan terörist ilan edildi. Genel müsadere yasağı çiğnendi.
7- Temel hakları kullanmak suç sayıldı. Bu bağlamda aşağıda belirtilen ilgili OHAL KHKları ve TBMM de onaylanan kanunlar iptal edilerek KHKnın çıktığı günün yürürlükteki ilgili kanunlarına göre soruşturma gerekliyse de cezalandırma yapılması gerekmektedir. Bu sebeple de hukuk düzeni içerisinde bu şekilde bir kanun teklifi vermek zaruret olmuştur.
Bu amaçla söz konusu "Olağanüstü Hal İle İlgili Düzenlemelerin Yürürlükten Kaldırılmasına İlişkin Kanun Teklifi" hazırlanmıştır.
Madde metinleri teklifin TBMM’ye sunulan metninden (PDF) yazıya döküldü.
GÖRÜŞMELER
Genel Kurul · 47. Birleşim
“Sayın Başkanım, teşekkür ediyorum. 12 Eylül sonrasında Diyarbakır Cezaevinde uygulanan işkencelerin, yapılan uygulamaların tasvibi asla kabul edilemez. İşkence ve kötü muameleyle ilgili o dönemlerde yaşanan, yine Mamak Cezaevinde 12 Eylül sürecinde ve sonrasında yapılan bütün hukuk dışı uygulamaları bir kez daha kınadığımızı ve bu konuda AK PARTİ…”
Genel Kurul · 47. Birleşim
“Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; yasalaşmış OHAL KHK’lerinin iptaline dair bir yasa teklifim var, bu yasa teklifi çok önemli. Değerli arkadaşlar, elinizi vicdanınıza koyun ve biraz sonra anlatacaklarımı dikkatle dinleyin, bu yasa teklifine “evet” denilmesi gerektiğini göreceksiniz.”
Konusunda bu teklifin esas numarası (2/1188) geçen konuşmalar; tarih sırasıyla, aynı gün aynı vekilin sözleri bir satırda. Parti, konuşma tarihindeki partidir.
İLGİLİ KAYITLAR
Çerezler. Siteyi çalıştırmak için gerekli olanlar dışında, reklam ve ziyaret ölçümü çerezlerini yalnız onay verirsen kullanırız. Kararını istediğin zaman sayfa altındaki “Çerez tercihleri”nden değiştirebilirsin. Çerez politikası