Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Malezya Hükümeti arasındaki Serbest Ticaret Anlaşması (STA) 17 Nisan 2014 tarihinde Ankara'da imzalanmıştır. STA hükümlerinden yararlanabilmek için STA çerçevesinde geçerli bir menşe ispat belgesinin ibraz edilmesi gerekmekte, menşe ispat belgesi ise ancak STA çerçevesinde menşe kazanım şartlarını karşılayan eşya için düzenlenmektedir. Menşe ispat belgesi, STA'nın 4.15 numaralı maddesine göre Menşe Belgesi veya fatura beyanı olabilmektedir.
Bir menşe ispat belgesi, STA'nın 4.24 numaralı maddesine göre ihracatçı ülkede düzenlenme tarihinden itibaren 12 ay süreyle geçerli olmaktadır. Bununla birlikte, bir Menşe Belgesi istisnai olarak hata, ihmal veya özel durumlar nedeniyle ihracat esnasında düzenlenmemiş ise veya gümrük idareleri veya diğer yetkili makamlar bir Menşe Belgesinin düzenlenmiş ancak teknik nedenlerle ithalatta kabul edilmemiş olduğunu tespit ederlerse, STA'nın 4.17 numaralı maddesinin cevaz verdiği üzere ihracat tarihinden itibaren en geç 12 ay içerisinde düzenlenebilmektedir. Aynı şekilde, STA'nın 4.21 numaralı maddesinin altıncı fıkrası hükmü uyarınca bir fatura beyanı ihracatçı tarafından ait olduğu ürünlerin ihracatı sırasında veya ait olduğu ürünlerin ithalatından itibaren 12 ay içerisinde ithalatçı taraf ülkede ibrazı şartıyla, ihracattan sonra hazırlanabilmektedir.
STA'nın 4.21 ve 4.22 numaralı maddelerinde, onaylanmış ihracatçı statüsü ve bu statü kapsamında fatura beyanında bulunabilmek için gereken şartlar sıralanmıştır. Buna göre, fatura beyanı bir onaylanmış ihracatçı tarafından veya toplam kıymeti 10.000 ABD Dolarını geçmeyen menşeli ürünler ihtiva eden ve bir veya daha fazla paketten oluşan bir sevkiyat için herhangi bir ihracatçı tarafından düzenlenebilmektedir. Bu çerçevede STA"nın uygulanması ile tarafların kendi iç usullerine göre belirlenen onaylanmış ihracatçıları tarafından düzenlenen fatura beyanları ile STA*dan yararlanılabilmesi mümkün olmuştur.
Bununla birlikte, Malezya makamlarınca STA kapsamında henüz onaylanmış ihracatçı statüsü verilmediği ve bu durumun zamanında ülkemize iletilmediği tespit edilmiştir. Bu nedenle, Malezya tarafınca fatura beyanı ile ülkemize sevk edilmiş olan ürünler için menşe belgelendirilmesini teminen STA kapsamındaki eşya için yeniden menşe belgesi düzenlenebilmesi ve bu belgelerin STA çerçevesinde hükme bağlanmış bütün menşe kazanım yükümlülüklerini yerine getirmesi kaydıyla, bu sevkiyatların STA yükümlülüklerine uygun olup olmadığının incelenmesi ve STA hükümlerinden yararlanıp yararlanamayacaklarının tespiti amacıyla Ortak Komite Kararı alınması kararlaştırılmıştır.
Bu çerçevede, "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Malezya Hükümeti Serbest Ticaret Anlaşması Ortak Komitesinin 30 Ekim 2024 tarihli ve 1/2024 Sayılı Kararı" kapsamında, Malezya yetkili makamlarınca, STA çerçevesinde evvelden tespit edilmiş olan tercihli menşe kurallarının gereği yerine getirilerek 1/4/2020 ve 1/4/2023 tarihleri arasında gerçekleşmiş ihracat işlemleri için 31/10/2024 tarihinden itibaren bir yıl boyunca sonradan Malezya Menşe Belgesi düzenlenebilecek ve bu belgelerin ülkemize ulaşmasının ardından incelemeleri yapılarak STA ve ilgili mevzuat uyarınca gümrük işlemleri devam ettirilecektir.
TÜRKİYE CUMHURİYETİ HÜKÜMETİ İLE MALEZYA HÜKÜMETİ SERBEST TİCARET ANLAŞMASI ORTAK KOMİTESİ'NİN 30. Ekim 2024 tarihli ve 01/2024 sayılı KARARI
17 Nisan 2014 tarihinde Ankara'da imzalanan Türkiye Cumhuriyeti ile Malezya arasındaki Serbest Ticaret Anlaşması'nın (Anlaşma) Madde 11.4'ü uyarınca kurulan Türkiye-Malezya Ortak Komitesi ("Ortak Komite") aşağıdaki kararları almıştır:
1. Taraflar, aşağıda yer alan hususlar üzerinde anlaşmıştır: i. bu Kararın yürürlüğe girişini takiben ihracatçıların Malezya'daki yetkili makamlara (bu durumda Malezya Yatırım, Ticaret ve Sanayi Bakanlığı (MITI)) söz konusu belgelerin düzenlenmesi için resmi bir başvuruda bulunmaları koşuluyla, daha önce herhangi bir hata veya istisnai durumlar nedeniyle ihracat anında düzenlenmediyse, 01/4/2020 ile 01/04/2023 tarihleri arasında gerçekleşen ihracat işlemleri için bu Ortak Komite Kararını müteakiben geriye dönük olarak Menşe Belgesi (MB) düzenlenmesine. ii, Firmaların, yerel işlemlerle uyumlu tüm gerekli belgelerin sunulduğunu tevsik ederek elektronik Tercihli Menşe Belgeleri (ePCO) Sistemi üzerinden MITI'ye Menşe Belgesi (CO) düzenlenmesi için resmi bir başvuruda bulunmaları şarttır. Menşe Belgesi'nin (CO) düzenlenmesi, Malezya'nın Menşe Kurallarına (RoO) uyum değerlendirmesine tabidir. ili. Taraflar, bu Kararın yürürlükte kalacağı süre zarfında, ihracat anında düzenlenmiş olan Menşe Belgelerini istisnai bir durum olarak kabul etme hususunda mutabık kalmışlardır. iv. Anlaşmanın 4-E Bölümüne (Menşe İspat Belgesi) halel gelmeksizin, taraflar, işbu Kararın, 01/04/2020 ve 01/04/2023 tarihleri arasında Türkiye'ye ihracatta beyan edilen fatura beyanlarının kullanımına ilişkin idari olarak uygulanacağını kabul etmiştir.
2. Taraflar, Ortak Komite tarafından alınan bu Kararın uygulanmasında, menşeli ürünlerle uyumlu olunmasının tevsiki ve tercihli tarifeden faydalanılması hususunda anlaşmıştır. Tarafların özel müdahalesini gerektiren bu konunun istisnai koşullarını dikkate alarak Kararın idari olarak uygulanması, işlemlerin uyumlaştırılmasının ötesine geçmeden, menşe kriterlerinin ilkeselliğinden iş yapanları saptırmamalıdır.
3. Bu Karar, imzalandığı tarihi takip eden ilk gün yürürlüğe girer ve yürürlüğe girişini takiben bir yıl boyunca yürürlükte kalır.
Ankara ve Kuala Lumpur'da 39 Ekim 2024 tarihinde, her iki metin de eşit derecede geçerli olmak üzere Türkçe ve İngilizce dillerinde imzalanmıştır. İşbu Karar'ın yorumlanmasında farklılıklar olması durumunda, İngilizce metin esas alınacaktır.
Türkiye Cumhuriyeti Adına Malezya Hükümeti Adına kum? . adini > Hüsnü DİLEMRE Datuk Hanafi SAKRI
Genel Müdür Genel Müdür Yardımcısı
Metnin bu bölümü (PDF s. 9–10) İngilizce metin; burada gösterilmiyor. TBMM PDF’inde görün ↗ (yeni sekmede açılır)