Bazı Kanunlar ile 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun ek 40 ıncı maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Kanunlarla veya Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle kurulmuş diğer kamu kurum, kurul, üst kurul ve kuruluşları tarafından mesleğe özel yarışma sınavına tabi tutulmak suretiyle yapılacak alımlarda da birinci fıkra hükmü uygulanır."

Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarilili ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'mn 173 üncü maddesiyle 657 sayılı Kanunun ek 40 ıncı maddesinin değiştirilen ikinci fıkrası iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı dikkate alınarak 703 sayılı KHK'mn 173 üncü maddesiyle getirilen bu hüküm kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 657 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Düzenleme ile kanunlarla veya CBK'lar ile kurulan kamu kurum, kurul, üst kurul ve kuruluşları tarafından mesleğe özel yarışma sınavına tabi tutulmak suretiyle yapılacak alımlarda da otuz beş yaş üst sınırının aranması öngörülmektedir.

12/6/1979 tarihli ve 2247 sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve Işleyişi Hakkında Kanunun 2 nci maddesinin Anayasa Mahkemeşi tarafından iptal edilen ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 2247 sayılı Kanunun 703 sayılı KHK'mn 183 üncü maddesiyle değiştirilen 2 nci maddesinin ikinci fıkrası iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'mn 183 üncü maddesiyle getirilen bu hükümler kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 2247 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Düzenlemeyle, Uyuşmazlık Mahkemesi Başkanının Anayasa Mahkemesi üyelerinin arasından seçilmesi öngörülmektedir.

2/10/1981 tarihli ve 2531 sayılı Kamu Görevlerinden Ayrılanların Yapamayacakları Işler Hakkında Kanunun 2 nci maddesinin üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Vergi incelemesine yetkili olanlar, görevlerinden ayrıldıktan sonra üç yıl süreyle, görevden ayrılış tarihi itibarıyla son üç yıl içinde nezdinde inceleme yaptıkları mükellefler veya bu mükelleflerin veya ortaklarının idaresi, denetimi veya sermayesi bakımından doğrudan veya dolaylı olarak bağlı bulunduğu ya da nüfuzu altında bulundurduğu kurumlarda herhangi bir görev veya iş alamazlar, 1/6/1989 tarihli ve 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu kapsamında sözleşme düzenleyemezler."

Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'mn 14 üncü maddesiyle 2531 sayılı Kanunun 2 nci maddesine eklenen üçüncü fıkrası iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı dikkate alınarak 703 sayılı KHK'mn 14 üncü maddesiyle getirilen bu hükümler kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 2531 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Düzenlemeyle vergi incelemesine yetkili olanların görevlerini ifa ederken tarafsız olmalarını sağlamak amacıyla görevlerinden ayrıldıktan sonra üç yıl süreyle, görevden ayrılış tarihi itibarıyla son üç yıl içinde nezdinde inceleme yaptıkları mükellefler veya bu mükelleflerin veya ortaklarının idaresi, denetimi veya sermayesi bakımından doğrudan veya dolaylı olarak bağlı bulunduğu ya da nüfuzu altında bulundurduğu kurumlarda herhangi bir görev veya iş alamayacakları ve 1/6/1989 tarihli ve 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu kapsamında sözleşme yapamayacakları hususları hüküm altına alınmaktadır.

5/4/1983 tarihli ve 2813 sayılı Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunun Kuruluşuna İlişkin Kanunun 8 inci maddesinin Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilen ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

"(2) Kurul üyelerinin, 657 sayılı Kanunun 48 inci maddesinin (A) bendinin (1), (4), (5), (6) ve (7) numaralı alt bentlerinde belirtilen şartları taşımaları ve herhangi bir siyasi partinin yönetim ve denetim organlarında görev almamış veya bu görevlerinden ayrılmış olmaları gerekir."

Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 2813 sayılı Kanunun 703 sayılı KHK'mn 170 inci maddesiyle değiştirilen 8 inci maddesinin ikinci fıkrası iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'mn 170 inci maddesiyle getirilen bu hükümler kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 2813 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Hükümle Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurulu üyelerinin atanma şartları düzenlenmektedir.

11/11/1983 tarihli ve 2954 sayılı Türkiye Radyo ve Televizyon Kanununun 13 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Türkiye Radyo - Televizyon Kurumu Genel Müdürü mali hakları

MADDE 13- Genel Müdüre en yüksek devlet memurunun almakta olduğu aylık ve sözleşme ücreti (ikramiye dahil) ödenir. Aylık ödemelerinde ek gösterge, kıdem ve taban aylıkları ile sosyal yardım, zam ve tazminatlar esas alınır."

Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/l 17; K:2023/212 sayılı kararı ile 2954 sayılı Kanunun 703 sayılı KHK'mn 95 inci maddesiyle değiştirilen 13 üncü maddesi iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'mn 95 inci maddesiyle getirilen bu hükümler kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 2954 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Düzenleme ile Türkiye Radyo - Televizyon Kurumu Genel Müdürünün mali ve sosyal haklarının belirlenmesi amaçlanmaktadır.

2954 sayılı Kanunun 37 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Şirket kurma, satın alma ve ortaklık

MADDE 37- Yönetim Kurulu, Kurumun amaçlarına uygun olmak şartıyla, özel hukuk hükümlerine tabi şirket kurabileceği gibi yerli veya yabancı gerçek veya tüzel kişilerle ortaklıklar kurabilir. Mevcut ortaklıklara veya şirketlere iştirak edebileceği gibi, yurt içinde veya yurt dışında yerli veya yabancı ortaklıkları veya şirketleri tamamen satın alabilir veya devralabilir.

Kurumun ve payına bakılmaksızın Kurum tarafından kurulan veya satın alınan ya da iştirak edilen şirketlerin, her türlü alım, satım, hizmet, danışmanlık, yapım ve taşıma işlerine ilişkin ihale işlemleri 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve 5/1/2002 tarihli ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu hükümlerine tabi değildir.

Kurumun her türlü alım, satım, hizmet, danışmanlık, yapım ve taşıma işleri ile bu hususlara ilişkin ihale işlemleri, yayın faaliyetlerinin gerektirdiği koşullar gözetilmek suretiyle, saydamlık, rekabet, eşit muamele, güvenirlik, gizlilik, kamuoyu denetimi, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılması ilkeleri esas alınarak, yönetmelik ile düzenlenir.

Kurumun, kendisine ait şirketlerden veya ortak olduğu şirketlerden yapacağı her türlü alım, satım, hizmet, danışmanlık, yapım ve taşıma işlerine ilişkin ihale işlemleri 4734 sayılı Kanun ve 4735 sayılı Kanun hükümlerine tabi değildir. Buna ilişkin usul ve esaslar Genel Müdür teklifi ve Yönetim Kurulunun kararı ile belirlenir.

Kurum personeli Genel Müdür onayı ile Türkiye Radyo - Televizyon Kurumuna ait şirketler ile ortak olduğu şirketlerde Yönetim Kurulu başkanı ve/veya üyesi olarak görevlendirilebilir. 4/7/2001 tarihli ve 631 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 12 nci maddesi hariç diğer kanunlardaki düzenleme ve kısıtlamalara tabi olmaksızın, bu kişilere ödenecek ücret görevlendirildikleri şirketin Yönetim Kurulunca belirlenir. Söz konusu personelin kadroları ve pozisyonları ile ilişkileri devam eder ve bu personel kadroya ilişkin haklarını almaya devam eder."

Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 2954 sayılı Kanunun 703 sayılı KHK'nın 95 inci maddesiyle değiştirilen 37 nci maddesi iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 95 inci maddesiyle getirilen bu hükümler kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 2954 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Düzenlemeyle, Kurumun ve kuracağı ve/veya ortak olacağı şirketlerin mal ve hizmet alımlarının yayıncılığın gerektirdiği usul, yöntem ve hıza uygun hale getirilmesi, bazı hizmetlerin daha ekonomik temin edilmesi, Kurumun rekabet gücünün arttırılması, Kurumun tedarik işleyişinin daha hızlı gerçekleştirilerek ihtiyacın karşılanabilmesi, kurulacak veya ortak olunacak şirketlerden piyasa şartlarında ekonomik mal ve hizmet gereksinimlerinin karşılanması, Kurumun görevleri kapsamında ulusal ve uluslararası alanda gerekli yatırımların yapılabilmesi ve Kurum personelinin kurulacak şirketlerde görevlendirilebilmesi amaçlanmaktadır.

2954 sayılı Kanunun 50 nci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinin ikinci cümlesi, (g) bendinin birinci paragrafı ile (h), (ı) ve (k) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. "Ancak, Genel Idare Hizmetleri sınıfına dâhil kadrolara uygulanacak ek göstergeler, bu memuriyetlerin niteliği ve yönetim sorumluluğu göz önünde bulundurularak ve diğer kamu kuruluşlarındaki emsallerini geçmemek şartı ile, Kurumun Yönetim Kurulunun teklifi üzerine Cumhurbaşkanınca tespit olunur."

"Kurumda kadro karşılığı sözleşmeli personel çalıştırılabilir. Bu personele ilişkin sınav, işe alınma, atanma ve görevde yükselme gibi hususlar Yönetim Kurulu tarafından düzenlenir. Bu personelin unvanları, sayısı, kadro iptal ve ihdasları, ücretleri, kadrolara uygulanacak ek göstergeler, makam ve görev tazminatı, özel hizmet tazminatı, fazla çalışma ücreti gibi personele sağlanacak her türlü mali ve sosyal haklara ilişkin usul ve esaslar, Yönetim Kurulunun teklifi üzerine Cumhurbaşkanınca belirlenir."

"h) Borçlar Kanunu hükümleri gereğince de özel hukuk hükümlerine tabi personel çalıştırılabilir. Bunlara (g) bendi hükümleri uygulanmaz.

1. Özel hukuk hükümlerine tabi personel kurumca yapılacak sınavla istihdam edilen, istihdama, sözleşmeye, sözleşmenin feshine, feshi halinde ödenecek tazminat ile ücretlerine, her türlü mali ve sosyal haklarına ilişkin usul ve esasları Yönetim Kurulunca belirlenen yerli veya yabancı uyruklu personeldir. Özel hukuk hükümlerine tabi personel yönetici kadrolarında görevlendirilebilir."

"k) Genel Müdürlük personelinin görevleriyle bağlantılı olarak işledikleri iddia edilen suçlara ilişkin soruşturmalar, 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanuna göre yapılır ve bunlar hakkında soruşturma izni Genel Müdür tarafından verilir."

Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'nın 95 inci maddesiyle 2954 sayılı Kanunun 50 nci maddesinde yapılan değişiklikler iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve . gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 95 inci maddesiyle getirilen bu hükümler kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 2954 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Bu kapsamda; Maddenin (f) bendinde yapılan değişiklik ile Kurumun Genel Idare Hizmetleri sınıfına dâhil kadrolarına uygulanacak ek göstergelerin, bu memuriyetlerin niteliği ve yönetim sorumluluğu göz önünde bulundurularak ve diğer kamu kuruluşlarındaki emsallerini geçmemek şartı ile, Kurumun Yönetim Kurulunun teklifi üzerine Cumhurbaşkanınca belirlenmesi amaçlanmaktadır. Maddenin (g) bendinde yapılan değişiklik ile Kurum personelinden kadroları karşılık gösterilmek suretiyle sözleşmeli olarak çalıştırılacak personelin her türlü mali ve sosyal haklarının belirlenmesine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesi amaçlanmaktadır. Maddenin (h) bendinde yapılan değişiklik ile Kurumda özel hukuk hükümlerine tabi olacak şekilde personel çalıştırılmasına imkân tanınması amaçlanmaktadır. Maddenin (ı) bendinde yapılan değişiklik ile özel hukuk hükümlerine tabi olarak çalışacak personelin istihdamı ve çalışma usul ve esaslarının Yönetim Kurulunca belirlenmesine yönelik düzenleme yapılmaktadır. Maddenin (k) bendinde yapılan değişiklik ile Türkiye Radyo - Televizyon Kurumu personelinin görevleri sebebi ile işledikleri suçlardan dolayı yargılanması usulünde eşitlik sağlanması; kamu yayıncılık faaliyetinin yürütülmesinde yer alan asli ve sürekli görevdeki Kurum personelinin soruşturma izin ve usulünün belirlenmesi amaçlanmaktadır.

2954 sayılı Kanunun 51 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan 'veya özel hukuk hükümlerine tabi" ibaresi "veya özel hukuk hükümlerine tabi" şeklinde değiştirilmiştir.

Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'nın 95 inci maddesiyle değiştirilen 2954 sayılı Kanunun 51 inci maddesinde yer alan "veya özel hukuk hükümlerine tabi" ibaresi iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 95 inci maddesiyle getirilen bu hükümler kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 2954 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Hükümle, Türkiye Radyo - Televizyon Kurumunda özel hukuk hükümlerine tabi olarak çalışan personele yönelik düzenleme yapılması amaçlanmaktadır.

2954 sayılı Kanunun 60 ıncı maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Kamu idarelerine ait taşınmazlar ile Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerler, görev ve faaliyetlerinde kullanılmak üzere TRT'ye bedelsiz tahsis edilebilir."

Gerekçe: 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu kapsamındaki idareler mülkiyeti kendilerinde kalması koşuluyla ilgili mevzuatında belirtilen kamu hizmetlerinin yerine getirilebilmesi amacıyla mülkiyetlerindeki taşınmazları birbirlerine veya köy tüzel kişiliklerine; Hazineye ait taşınmazlar ile Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler ise Hazine ve Maliye Bakanlığınca hizmetin devamı süresince kamu idarelerinin veya köy tüzel kişiliklerinin bedelsiz olarak kullanımına bırakılabilmektedir. Türkiye - Radyo Televizyon Kurumu, 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu kapsamında yer almadığından, kamu yayıncılığı görevlerini icra eden Kurumun kamu yayıncılığı hizmetini etkin ve verimli yürütebilmesi açısından ve yukarıda bahsedilen ilgili mevzuatına uygun olarak, Türkiye Radyo • Televizyon Kurumuna kamu idarelerine ait taşınmazların tahsis edilebilmesi, böylece kaynakların etkin ve verimli kullanılması amacıyla 2954 sayılı Kanunun 60 mcı maddesinde 703 sayılı KHK'nm 95 inci maddesiyle düzenleme yapılmakla birlikte, Anayasa Mahkemesi 7/12/2023 tarihli ve E:2018/l 17; K:2023/212 sayılı kararı ile maddede yapılan düzenlemeyi iptal etmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nm 95 inci maddesiyle getirilen bu hüküm kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 2954 sayılı Kanuna dercedilmektedir.

2954 sayılı Kanunun geçici 15 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

¿GEÇİCİ MADDE 15- Bu maddenin, bu maddede değişiklik yapan Kanunla değiştirilmeden önceki hükmü kapsamında, Kurumun, istihdam fazlası personel olarak nakle tabi tutulan ve diğer kamu kurum ve kuruluşlarına 657 sayılı Kanuna tabi bir göreve atanan personeli, Kurumda almış oldukları aylık, ek gösterge varsa ikramiye, her türlü zam ve tazminat haklarının hepsini almaya devam ederler."

Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E;2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'mn 95 inci maddesiyle eklenen 2954 sayılı Kanunun geçici 15 inci maddesi iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'mn 95 inci maddesiyle getirilen geçici 15 inci madde hükümlerinden hükmünü icra etmeye devam eden dördüncü fıkra hükümlerinin uygulanmaya devam edilmesi sağlanmaktadır. Bu kapsamda Kurumun istihdam fazlası personel olarak nakle tabi tutulmuş personelinin herhangi bir hak kaybına uğramaması adına, 657 sayılı Kanuna tabi bir göreve atananların, Kurumda almış oldukları aylık, ek gösterge varsa ikramiye, her türlü zam ve tazminat haklarını almaya devam etmeleri amaçlanmaktadır.

7/11/1985 tarihli ve 3238 sayılı Savunma Sanayii ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanunun 14 üncü maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"3. 30/5/1985 tarihli ve 3212 sayılı Silahlı Kuvvetler İhtiyaç Fazlası Mal ve Hizmetlerinin Satış, Hibe, Devir ve Elden Çıkarılması; Diğer Devletler Adına Yurt Dışı ve Yurt İçi Alımların Yapılması ve Eğitim Görecek Yabancı Personel Hakkında Kanunda Milli Savunma Bakanına verilmiş olan yetkiler Başkanlık tarafından yürütülen projelerdeki iş ve işlemler için Başkana aittir.

4. Başkanlık personeli için 29/6/2004 tarihli ve 5202 sayılı Savunma Sanayii Güvenliği Kanunu uyarınca düzenlenen Kişi Güvenlik Belgesi aranmaz."

Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2021/125; K:2023/213 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'nm 121 inci maddesiyle 3238 sayılı Kanunun 14 üncü maddesine eklenen fıkralar iptal edilmiştir. 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 121 inci maddesiyle getirilen bu hükümlerin üçüncü ve dördüncü fıkraları Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak. Savunma Sanayii Başkanlığınca projelerin daha etkin, verimli ve hızlı şekilde yürütülebilmesini teminen kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 3238 sayılı Kanuna eklenmektedir. Maddenin üçüncü fıkrası ile 3212 sayılı Silahlı Kuvvetler İhtiyaç Fazlası Mal ve Hizmetlerinin Satış, Hibe, Devir ve Elden Çıkaniması; Diğer Devletler Adına Yurt Dışı ve Yurt İçi Alımlann Yapılması ve Eğitim Görecek Yabancı Personel Hakkında Kanunda Milli Savunma Bakanına verilmiş olan yetkilerin. Savunma Sanayii Başkanlığı tarafından yürütülmekte olan projelerdeki iş ve işlemlerde Savunma Sanayii Başkanına ait olması amaçlanmaktadır. Maddenin dördüncü fıkrası ile 29/6/2004 tarihli ve 5202 sayılı Savunma Sanayii Güvenliği Kanunu uyarınca düzenlenen Kişi Güvenlik Belgesinin, Savunma Sanayii Başkanlığı personeli için aranmaması amaçlanmaktadır.

4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 53 üncü maddesinin (c) fıkrasının Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilen ikinci paragrafı aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

"Üyelerin geçmişte ve halen bir siyasi parti ile aday gösterilme dâhil üyelik ve görev alma ilişkilerinin bulunmaması gerekir."

Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli veE:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 4734 sayılı Kanunun 703 sayılı KHK'mn 171 inci maddesiyle değiştirilen 53 üncü maddesinin (c) fıkrasının ikinci paragrafı iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 171 inci maddesiyle getirilen bu hükümler kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 4734 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Hükümle Kamu İhale Kurulu üyelerinin görevlerini adil ve tarafsız bir şekilde yerine getirebilmeleri için, geçmişte veya halen herhangi bir siyasi parti ile aday gösterilme dâhil üyelik ve görev alma ilişkilerinin bulunmamasına yönelik düzenleme yapılmaktadır,

27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 23 üncü maddesi başlığıyla birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"İş mevzuatına tabi veya sözleşmeyle uzman istihdamı

EK MADDE 23- 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (A) bendi kapsamında personel istihdam edilmeyen kamu kurum ve kuruluşlarının teşkilatlanmasına ilişkin Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde öngörülmesi kaydıyla kurumun görev alanına giren konularda çalıştırılmak üzere 657 sayılı Kanun ve diğer kanunların sözleşmeli personel çalıştırılması hakkındaki hükümlerine bağlı olmaksızın idari hizmet sözleşmesiyle ya da iş mevzuatına tabi olarak uzman ve uzman yardımcısı istihdam edilebilir.

Bu madde kapsamında uzman ve uzman yardımcısı istihdamında 657 sayılı Kanunun ek 41 inci maddesinin ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkraları hükümleri kıyasen uygulanır. Ancak uzman yardımcılarından verilen ilave süre içinde tezlerini sunmayan veya ikinci defa hazırladıkları tezleri de kabul edilmeyenler, ikinci sınavda da başarı gösteremeyen veya sınav hakkını kullanmayanlar ile yabancı dil yeterliği şartını yerine getirmeyenler, uzman yardımcısı unvanını kaybederler ve kurumlarında durumlarına uygun kadro veya pozisyonlara atanırlar.

Uzman ve uzman yardımcılarının mesleğe alınmaları, sınavları, nitelikleri, yetiştirilmeleri ve çalışma usul ve esasları ile istihdamlarına ilişkin diğer hususlar kurumlarınca çıkarılan yönetmelikle belirlenir.

İş mevzuatına tabi uzman ve uzman yardımcılarına ilişkin tüm ihtilaflar iş mahkemelerinde görülür."

Gerekçe: 375 sayılı KHK'ya 703 sayılı KHK'mn 178 inci maddesiyle eklenen ek 23 üncü madde Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/l 17; K:2023/212 sayılı kararı ile iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 178 inci maddesiyle getirilen bu hükümler kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 375 sayılı KHK'ya dercedilmektedir. Düzenleme ile kamu kurum ve kuruluşlarında idari hizmet sözleşmesiyle veya iş mevzuatına tabi uzman ve uzman yardımcısı istihdamına ilişkin usul ve esaslar belirlenmektedir.

375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 26 ncı maddesi başlığıyla birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Yerli veya yabancı sözleşmeli personel istihdamı

EK MADDE 26- Cumhurbaşkanlığı, bakanlıklar ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının teşkilatlanmalarına ilişkin Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde öngörülmesi kaydıyla; 657 sayılı Kanun ve diğer kanunların sözleşmeli personel çalıştırılması hakkındaki hükümlerine bağlı olmaksızın, özel bilgi ve uzmanlık gerektiren geçici mahiyetteki işlerde, yerli veya yabancı personel tam zamanlı, kısmi zamanlı veya projelerle sınırlı olarak sözleşmeyle istihdam edilebilir.

Bunlara verilecek her türlü ödemeler dahil ücretler, 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) bendine göre çalıştırılanlar için uygulanmakta olan sözleşme ücreti tavanının beş katını aşmamak üzere Cumhurbaşkanı veya yetkilendireceği makamca ilgililerin yürüteceği görevler göz önüne alınarak tespit edilir.

Bu madde kapsamında sözleşmeli olarak istihdam edilen personel, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılır.

Bu madde kapsamında kısmi zamanlı olarak çalıştırılanlar için iş sonu tazminatı ödenmez ve işsizlik sigortası primi yatırılmaz.

Kanunlardaki özel hükümler saklı kalmak kaydıyla, bu statüde çalıştırılma, sözleşme bitiminde kamu kurum ve kuruluşlarında herhangi bir pozisyon, kadro veya statüde çalışma açısından kazanılmış hak teşkil etmez.

Bu kapsamda istihdam edilecek personelde kurumsal hizmetlerin gerektirmesi halinde aranacak öğrenim ve yabancı dil bilgisi şartı ile diğer şartlar, bunların işe alınmaları, sınav ve istisnaları, sözleşme süre, usul ve esasları, görev, yetki ve yükümlülükleri, sözleşmelerinin feshi ile istihdamlarına dair diğer hususlar kurumlarınca çıkarılan yönetmelikle belirlenir."

Gerekçe: 375 sayılı KHK'ya 703 sayılı KHK'mn 178 inci maddesiyle eklenen ek 26 ncı madde Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 178 inci maddesiyle getirilen bu hükümler kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 375 sayılı KHK'ya dercedilmektedir. Düzenleme ile Cumhurbaşkanlığı, bakanlıklar ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının teşkilatlanmasına ilişkin CBK'larda öngörülmesi kaydıyla; 657 sayılı Kanun ve diğer kanunların sözleşmeli personel çalıştırılması hakkındaki hükümlerine bağlı olmaksızın, özel bilgi ve uzmanlık gerektiren geçici mahiyetteki işlerde, yerli veya yabancı personelin tam zamanlı, kısmi zamanlı veya projelerle sınırlı olarak sözleşmeyle istihdam edilebilmesine yönelik usul ve esaslar belirlenmektedir.

375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 33 üncü maddesi başlığıyla birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Personel devri

EK MADDE 33- Kamu kurum ve kuruluşlarının teşkilatlarında Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle gerçekleştirilen düzenlemeler sonucu kadro veya pozisyonunun bulunduğu kurumun veya birimin görevleri ilgili Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümlerine göre diğer kurum veya birimlere verilen personelden;

a) Ek 37 nci madde kapsamındaki yönetici kadro veya pozisyonlarında bulunanların görevleri ilgili Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin yürürlüğe girdiği tarihte sona erer ve haklarında mezkûr madde uygulanır; bu tarihten itibaren bir ay içinde talepte bulunmaları halinde mezkûr madde hükümleri uygulanmak suretiyle görevlerin verildiği kurum veya birimdeki ilgili kadro veya pozisyonlara,

b) Ek 35 inci ve ek 37 nci maddeler kapsamında olmayan yönetici kadro veya pozisyonlarında bulunanların görevleri ilgili Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin yürürlüğe girdiği tarihte sona erer; bunlar görevlerin verildiği kurum veya birimde, durumlarına ve statülerine uygun kadro veya pozisyonlara,

c) 657 sayılı Kanunun 36 ncı maddesinin "Ortak Hükümler" bölümünün (A) fıkrasının (11) numaralı bendinde sayılan kadrolar ile mesleğe alınmaları, yetiştirilmeleri ve yeterlikleri aynı veya benzer nitelik arz eden kadro veya pozisyonlarda bulunanlar, görevlerin verildiği kurum veya birimde eşdeğer nitelikteki ve statülerine uygun kadro veya pozisyonlara,

ç) İlgili mevzuatı uyarınca görevde yükselme sınavıyla atanılabilecek kadro veya pozisyonlarda bulunanlar, görevlerin verildiği kurum veya birimde durumlarına ve statülerine uygun aynı veya eşdeğer kadro veya pozisyonlara,

d) Diğerleri, görevlerin verildiği kurum veya birimde durumlarına ve statülerine uygun aynı veya eşdeğer kadro veya pozisyonlara, en geç bir ay içinde atanırlar. Bunlar atama işlemi yapılıncaya kadar ihtiyaç duyulan işlerde görevlendirilirler ve bu süreçte eski kadro veya pozisyonlarına ait aylık, ek gösterge ve her türlü zam ve tazminatlar ile diğer mali ve sosyal haklarını almaya devam ederler. ilgili Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle kapanan kurumlarda bulunan personelin birinci fıkranın (a) bendi kapsamında yapılacak atamaları bakımından talep şartı aranmaz.

Teşkilat yapısı ve/veya kadro ya da pozisyonun niteliği itibarıyla birinci fıkraya göre atanabileceği kadro veya pozisyon bulunmayan personele ilişkin bilgiler ilgili düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren en geç doksan gün içerisinde istihdam fazlası personelin nakil işlemlerini yürüten kuruma bildirilir. Bildirilen personelin atama teklifleri; statüleri, unvanları ile kurum ve il tercihleri dikkate alınarak yürüttükleri görevlere uygun personel istihdam eden diğer kamu kurum ve kuruluşlarına kırkbeş gün içinde yapılır. Bu fıkraya göre bildirilenlerin teklif edileceği kadro veya pozisyonlar, birinci fıkraya göre belirlenir. Atama teklifinin kamu kurum ve kuruluşuna intikalinden itibaren otuz gün içinde atama işlemlerinin tamamlanması zorunludur.

Geçici 23 üncü madde kapsamındaki işçiler de dahil olmak üzere kadro veya pozisyonunun bulunduğu teşkilatı veya birimi Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle veya Cumhurbaşkanlığının izni ile kapatılan ancak söz konusu teşkilat veya birimin görevleri herhangi bir kuruma verilmeyen personelden kurumun diğer birimlerine devredilmeyenler hakkında üçüncü fıkra hükümleri uygulanır. 1/4/2018 tarihinden bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar ilgili mevzuatına göre kapatılan birimlerde bulunan ve istihdamına devam edilen personel hakkında da Cumhurbaşkanlığından izin alınmak kaydıyla bu fıkra hükümleri uygulanır.

Geçici 23 üncü madde kapsamında yer alan işçiler hakkında mezkûr maddenin bu maddeye aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam edilir.

Bu madde kapsamında atanan işçiler, atandıkları kurumlarınca atama emirlerinin tebliğini izleyen günden itibaren beş iş günü içinde yeni görevlerine başlamak zorundadırlar. Bu işçiler, yeni görevlerine başlayacakları tarihe kadar atandıkları kurumun işçisi sayılır ve beş iş günü içinde yeni kurumunda görevine başlamayanların iş sözleşmeleri, feshin geçerli sebebe dayandığı kabul edilerek, atandıkları kurum tarafından 4857 sayılı Kanunun 17 nci maddesinde belirtilen ihbar süresi beklenilmeksizin ve ihbar tazminatı ödenmeksizin sona erdirilir. Devredilen işçilerin ücret ile diğer malî ve sosyal hakları; toplu iş sözleşmesi bulunan işçiler bakımından yenileri düzenleninceye kadar devir işleminden önce tabi oldukları toplu iş sözleşmesi hükümlerine göre, toplu iş sözleşmesi olmayan işçiler bakımından bireysel iş sözleşmesi hükümlerine göre belirlenir.

Bu madde kapsamında yapılacak atamalar için uygun boş kadro veya pozisyon bulunmaması hâlinde, atama onayının alınmasıyla birlikte başka bir işleme gerek kalmaksızın, söz konusu kadro veya pozisyonlar ihdas edilmiş ve kurumların kadro veya pozisyon cetvellerinin ilgili bölümlerine eklenmiş sayılır. Anılan kadro ve pozisyonlara atananlar, atamaya yetkili amirleri tarafından belirlenen birimlerde istihdam edilir.

Birinci fıkranın (b), (c), (g) ve (d) bentleri uyarınca atanan memur ve sözleşmeli personelin yeni kadro veya pozisyonlarına atandıkları tarih itibarıyla eski kadro veya pozisyonlarına ilişkin olarak en son ayda aldıkları sözleşme ücreti, ücret, tazminat, aylık, ek gösterge, ikramiye (bir aya isabet eden net tutarı), her türlü zam ve tazminatları, ek ödeme ve benzeri adlarla yapılan her türlü ödemelerin (ilgili mevzuatı uyarınca fiili çalışmaya bağlı fazla mesai ücreti ve ek ders ücreti hariç) toplam net tutarının (bu tutar sabit bir değer olarak esas alınır); atandıkları yeni kadro veya pozisyonlara ilişkin olarak yapılan ücret, tazminat, aylık, ek gösterge, her türlü zam ve tazminatları, ek ödeme ve benzeri adlarla yapılan her türlü ödemelerin (ilgili mevzuatı uyarınca fiili çalışmaya bağlı fazla mesai ücreti ve ek ders ücreti hariç) toplam net tutarından fazla olması halinde aradaki fark tutarı, herhangi bir vergi ve kesintiye tabi tutulmaksızın fark kapanıncaya kadar ayrıca tazminat olarak ödenir. Atandıkları kadro veya pozisyon unvanlarında isteğe bağlı olarak herhangi bir değişiklik olanlarla kendi istekleriyle başka kurumlara atananlara fark tazminatı ödenmesine son verilir.

Bu madde uyarınca atanan personelin önceki birim veya kurumda geçen hizmetleri yeni atandıkları birim veya kurumda geçmiş sayılır.

Bu madde kapsamında atanan personelden mali hakları hususunda haklarında 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 12 nci maddesi veya ilgili diğer mevzuat hükümleri uygulananlar hakkında anılan düzenlemelerin uygulanmasına devam edilir.

Geçici 45 inci madde ile 2/7/2018 tarihli ve 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 1 inci maddesinin dördüncü fıkrası hükümleri kapsamında yer alanlar hakkında mezkur maddelerin ilgili hükümleri dikkate alınmak suretiyle birinci fıkra hükümleri uygulanır.

Bu madde kapsamında atanan personelden 8/4/1929 sayılı ve 1416 sayılı Ecnebi Memleketlere Gönderilecek Talebe Hakkında Kanun uyarınca mecburi hizmet yükümlülüğü olanların kalan süreleri atandığı kuruma ve/veya birime devredilmiş sayılır.

Kamu kurum ve kuruluşlarının teşkilatlarında Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle gerçekleştirilen düzenlemeler sonucu kadro veya pozisyon unvanları birimlerinin adlarıyla aynı olanlardan birim adları değişmiş olanların kadro ve pozisyon unvanları aynı şekilde değişmiş Üst kademe kamu yöneticileri hakkında ilgili mevzuat hükümleri saklıdır. Bu madde hükümlerinin uygulanması çerçevesinde devir, iptal veya ihdasa konu olacak kadro ve pozisyonlar ile bunlara ilişkin hususlar Cumhurbaşkanınca belirlenir.

Bu maddenin uygulanmasında ortaya çıkabilecek tereddütleri gidermeye Cumhurbaşkanlığı yetkilidir."

Gerekçe: 375 sayılı KHK'ya 703 sayılı KHK'mn 178 inci maddesiyle eklenen ek 33 üncü madde Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile iptal edilmiştir. Maddede, kamu kurum ve kuruluşlarının teşkilatlarında gerçekleştirilen düzenlemelerin Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle gerçekleştirilen düzenlemeler sonucu kadro veya pozisyonunun bulunduğu kurumun veya birimin görevleri ilgili Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümlerine göre diğer kurum veya birimlere verilen personelin devir işlemleri, diğer kamu kurum ve kuruluşlarına atanmaları ile yeni atandıkları kadro veya pozisyonlardaki mali ve özlük haklarına ilişkin hususlar düzenlenmektedir.

375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 37 nci maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan "İş Kurumu İl Müdürü" ibaresi "Türkiye İş Kurumunda il müdürü" şeklinde değiştirilmiştir.

Gerekçe: 27/12/2023 tarihli ve 7491 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun ile belirli kadro ve pozisyonlarda görev yapanların görevden alınması hâlinde idari uzman kadrosuna atanması düzenlenmiştir. Ancak AYM'nin 23/7/2024 tarihli ve E:2024/14, K:2024/145 sayılı kararı ile 375 sayılı KHK'mn ek 37 nci maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan "Çalışma ve" ibaresinin iptal edilmesi nedeniyle çalışma ve iş kurumu il müdürlerinin görevden alınmaları hâlinde, hangi kadroya atanacaklan hususunda mezkur maddede belirtilen hükümlere tabi kalmaya devam etmeleri öngörülmektedir. Bu kapsamda, 375 sayılı KHK'mn ek 37 nci maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan "İş Kurumu İl Müdürü" ibaresi "Türkiye İş Kurumunda il müdürü" şeklinde değiştirilerek 7491 sayılı Kanun ile yapılan genel düzenlemelere uyum sağlanması amaçlanmaktadır. Böylece çalışma ve iş kurumu il müdürlerinin görevden alınmaları veya görevleri sona ermeleri durumunda 375 sayılı KHK'nın mülga ek 18 inci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi ve buna bağlı hükümlerinin uygulanması öngörülmektedir.

375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 45 inci maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

Türkiye İş Kurumunda il müdürü kadrosunda 24/11/2023 tarihi itibarıyla görevde bulunanlar hakkında, görevlerinin sona ermesi veya görevden alınmaları halinde bu maddenin ikinci fıkrası hükümleri uygulanır."

Gerekçe: Maddeyle, 24/11/2023 tarihi itibariyle Türkiye İş Kurumunda il müdürü kadrosunda bulunanların görevleri sona ermeleri veya görevden alınmaları durumunda geçici 45 inci madde hükümlerinin uygulanması öngörülmektedir. Eklenen fıkra ile 7491 sayılı Kanunla yönetici kadro ve pozisyonlarında görev yapanlara ilişkin düzenlemeyle uyumlu şekilde, 24/11/2023 tarihi itibarıyla Türkiye İş Kurumunda il müdürü kadrosunda görev yapanların haklarının korunması ve uygulama birliği sağlanması amaçlanmaktadır.

Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Gerekçe: Yürürlük maddesidir.

Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

Gerekçe: Yürütme maddesidir.