Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

27/7/1967 tarihli ve 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanununun 47 nci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"f) Korgeneral ve koramiralliğe yükselebilmek için kuvvet harp enstitüleri komuta ve kurmay öğrenimini başarı ile bitirmiş muharip sınıfı general veya amiral olmak."

Gerekçe: Maddeyle, Kara, Deniz ve Hava Kuvvetleri komutanlığında kuvvet harp enstitüleri komuta ve kurmay öğrenimini başarıyla tamamlamış generallerin korgeneral-koramiral rütbelerine terfi edebilmeleri öngörülmektedir. Ayrıca mevcut hükümde yer alan Deniz Kuvvetlerinde güverte veya deniz sınıfı amiral ve Hava Kuvvetlerinde pilot sınıfı generallerin korgeneral-koramiral rütbelerine terfi edebileceklerine ilişkin düzenleme, teknolojik gelişmeler kapsamında Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla, Kara Kuvvetlerindeki uygulamayla da benzerlik sağlanması suretiyle Deniz ve Hava Kuvvetlerinde tüm muharip sınıf general ve amirallerin korgeneral-koramiral rütbelerine terfi edebilmelerine ve bu suretle Deniz ve Hava Kuvvetlerinde IHA, piyade, istihbarat, uçak bakım, istihkam, muhabere ve hava savunma gibi muharip sınıf general ve amirallerin üst komuta kademesinde görev alabilmelerine imkan sağlanmaktadır.

926 sayılı Kanunun 49 uncu maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinin birinci paragrafında yer alan "36" ibaresi "60", dördüncü paragrafında yer alan "47'ye" ibaresi "75'e" şeklinde değiştirilmiş, (i) bendinin üçüncü paragrafına birinci ve ikinci cümle olarak ve (j) bendinin üçüncü paragrafına birinci cümle olarak aşağıdaki cümleler eklenmiştir.

"Kuvvet Komutanlığına atanan orgeneral-oramirallerin yaş haddi 67'dir. Kuvvet komutanlarının yaş haddi birer yıllık süre ile 72 yaşma kadar Cumhurbaşkanınca uzatılabilir."

"Orgeneral-oramirallerin yaş haddi birer yıllık süre ile 72 yaşma kadar Cumhurbaşkanınca uzatılabilir."

Gerekçe: Maddeyle, Yüksek Askerî Şûra Kararıyla hizmet süresi uzatılabilecek general ve amirallerin sayısının arttırılması, kuvvet komutanlıklarına atanan orgeneral-oramirallerin yaş haddinin 67 olması ve kuvvet komutanları ile diğer orgeneral ve oramirallerin yaş haddinin birer yıllık sürelerle 72 yaşına kadar uzatılabilmesine yönelik Cumhurbaşkanına yetki verilmesi öngörülmektedir. Bu suretle deneyimli general ve amirallerin tecrübe, bilgi ve birikimlerinden azami seviyede istifade edilmesine ve orgeneral-oramiral rütbesindeki komuta kademesinin yaş haddinin Genelkurmay Başkanının yaş haddiyle uyumlu hale getirilmesiyle komuta kademesinin daha uzun süre birlikte çalışabilmesine imkân sağlanmaktadır.

926 sayılı Kanununa aşağıdaki geçici madde eklenmiştir. "GEÇİCÎ MADDE 51- Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte tümgeneral, tümamiral, tuğgeneral ve tuğamiral rütbelerinde bulunan muharip sınıf personelin korgeneral ve koramiralliğe yükselebilmeleri için kuvvet harp enstitüleri komuta ve kurmay öğrenimini başarıyla tamamlamış bulunmak şartı aranmaz.

Harp akademileri eğitimini başarıyla tamamlayan personel, kuvvet harp enstitüleri komuta ve kurmay öğrenimini başarıyla tamamlamış sayılır."

Gerekçe: Bilindiği üzere 15 Temmuz hain darbe girişimi sonrasında Türk Silahlı Kuvvetlerinden önemli sayıda subay ihraç edilmiştir. Harp akademileri eğitimi alan kurmay subaylarda ihraç sayıları çok daha yüksek olduğundan kurmaylık eğitimi alan general sayımız azdır. Yapılan ihraç işlemleri ve darbe girişiminden sonra geçen süre dikkate alındığında halen general rütbesinde bulunan personel sayısında azalma mevcuttur. Bununla birlikte son dönemde sınır ötesinde kahramanca mücadele eden mevcut generallerimizin çoğunun kurmaylık eğitimi bulunmadığından bu üstün hizmetlerine rağmen korgeneralliğe yükselememektedirler. Ayrıca 15 Temmuz öncesi FETÖ mensupları tarafından terör örgütüne irtibatı veya iltisakı olmayan subayların harp akademilerine alınmalarının engellenmesine çalışıldığı da bilinmektedir. Bu nedenlerle tuğgeneral, tuğamiral, tümgeneral ve tümamiral rütbelerinde bulunan halihazırdaki muharip sınıfı personelin orgeneral-koramiral ve sonrasında orgeneral-oramiralliğe yükselebilmeleri için kuvvet harp enstitüleri komuta ve kurmay öğrenimini başarıyla tamamlamış bulunmak şartının aranmaması hüküm altına alınmaktadır. Diğer taraftan harp akademileri eğitimini başarıyla tamamlayan personelin, kuvvet harp enstitüleri komuta ve kurmay öğrenimini başarıyla tamamlamış sayılması yönünde düzenleme yapılmaktadır.

12/3/1982 tarihli ve 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanununun 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan "Müdürlüğü" ibaresinden sonra gelmek üzere "veya en az yüzde kırkbeş sermaye ortağı olduğu şirketler" ibaresi eklenmiştir.

Gerekçe: Turizm yatırımlarının sağlıklı ve düzenli işlemesinin yanı sıra devamlılığının sağlanması turizm sektörünün milli ekonominin verimli bir sektörü haline dönüşmesi açısından önemlidir. Nitekim, 12/3/1982 tarihli ve 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanununun 1 inci maddesinde turizm sektörünün teşviki amacıyla turizm sektörünü düzenleyecek, geliştirecek, dinamik bir yapı ve işleyişe kavuşturacak tertip ve tedbirlerin alınmasını sağlama amacının bulunduğu ifade edilmiş ve Kanunun diğer maddeleriyle de bu amacın yerine getirilmesine yönelik olarak Kültür ve Turizm Bakanlığı yetkili kılınmıştır. Söz konusu amaçla Bakanlık tarafından yapılan ücretsiz girişli günübirlik tesisler ise esas itibariyle kültür ve turizm yatırımlarının altyapı hizmetlerini sağlamak amacıyla işletilmektedir. Bakanlığın tesisleri işletme amacı kar elde etmek değil, sosyal Devlet anlayışı çerçevesinde vatandaşlarımıza hizmet vermektir. Anayasa Mahkemesinin 5/11/2024 tarihli ve E:2023/9, K:2024/183 sayılı kararı ile mevcut maddenin üçüncü fıkrasının ikinci cümlesinde yer alan "...veya iştiraki şirketler..." ibaresi iptal edilmiştir. Maddeyle, Anayasa Mahkemesinin iptal kararında belirtilen gerekçeler göz önüne alınarak, ücretsiz girişli günübirlik tesislerin Bakanlık tarafından yapılması halinde, bu tesislerin münhasıran Bakanlık Döner Sermaye Işletmesi Merkez Müdürlüğü veya en az %45 sermaye ortağı olduğu şirketler tarafından işletilebilmesi yönünde düzenleme yapılmaktadır. Yapılan düzenleme ile; işletme faaliyetlerinden elde edilecek gelirin, Kültür ve Turizm Bakanlığının görev ve sorumluluklarının yerine getirilmesi amacıyla Bakanlığın merkez ve taşra birimlerinin faaliyetlerinde kaynak olarak kullanılmasına imkân sağlanarak turizm yatırımlarının sağlıklı ve düzenli işlemesinin sağlanması amaçlanmaktadır.

9/8/1983 tarihli ve 2873 sayılı Milli Parklar Kanununa aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

"GEÇİCİ MADDE 2 - (1) Tarım ve Orman Bakanlığında Doğa Koruma ve Milli Parklar Döner Sermayeli İşletmeleri olarak faaliyetlerini sürdüren döner sermaye işletmeleri. Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü Döner Sermaye İşletmeleri olarak faaliyetlerine devam eder. Tarım ve Orman Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar Döner Sermayeli İşletmelerine ait kadro ve pozisyonlarında çalışmakta olan mevcut personel kadro ve pozisyonları ile birlikte hiçbir işleme gerek kalmaksızın Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü Döner Sermayeli İşletmelerine devredilmiş sayılır. Tarım ve Orman Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar Döner Sermayeli İşletmelerine ait her türlü taşınır, taşınmaz, taşıt, araç, gereç, malzeme, demirbaş, yazılı ve elektronik ortamdaki her türlü kayıt ve doküman ile yazılım uygulamaları, veri tabanı ve hizmet sunucuları, hizmetlerden doğan horç ve alacaklar ile hak ve yükümlülükler hiçbir işleme gerek kalmaksızın Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü Döner Sermayeli İşletmelerine devredilmiş sayılır.

(2) Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünün merkez ve taşra teşkilatlanması tamamlanıncaya kadar maddenin yayımı tarihinden itibaren beş yılı geçmemek üzere muhasebe hizmetlerini Hazine ve Maliye Bakanlığı yürütmeye devam eder."

Gerekçe: Maddeyle, Tarım ve Orman Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar Döner Sermayeli İşletmeleri olarak faaliyetlerini sürdüren Döner Sermaye İşletmelerinin, kamu tüzel kişiliğini haiz özel bütçeli bağlı kuruluş olarak yapılandırılan Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünün Döner Sermayeli İşletmeleri şeklinde düzenlenmesi öngörülmektedir. Ayrıca, 175 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Tarım ve Orman Bakanlığına bağlı özel bütçeli kamu tüzel kişiliğini haiz Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünün merkez ve taşra teşkilatındaki muhasebe hizmetlerinin teşkilatlanmasının tamamlanana kadar muhasebe hizmetlerinin 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu kapsamında merkez ve bölge müdürlüklerinin bulunduğu illerdeki muhasebe müdürlükleri tarafından düzenli bir şekilde yapılabilmesi için geçici düzenleme yapılmaktadır.

9/1/1985 tarihli ve 3146 sayılı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Alanında Bazı Mali Hükümler Hakkında Kanunun mülga 28 inci maddesi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

"MADDE 28- Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, mevzuattan kaynaklanan ve taşrada yürütülmesi gereken görevlerini Bakanlık bağlı ve ilgili kuruluşlarının taşra teşkilatları aracılığıyla yürütebilir. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle düzenlenir."

Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 14/3/2024 tarihli ve E:2021/63, K:2024/78 sayılı kararıyla, 73 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine eklenen 87 nci maddenin ikinci fıkrasında yer alan "Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle düzenlenir." hükmü iptal edilmiştir. Anayasa Mahkemesi mezkûr kararda, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının taşradaki görevlerinin bağlı ve ilgili kuruluşların taşra teşkilatları aracılığıyla yürütülmesinin Bakanlığın idari vesayet yetkisi kapsamına girdiğini, bu yetkilere ilişkin usul ve esasların yönetmelikle düzenleneceğini içeren hükmün kanunda yer alması gerektiğini belirtmiştir. Maddeyle, Anayasa Mahkemesinin kararı ve gerekçesi dikkate alınarak, iptal edilen hükmün kanunla düzenlenmesi suretiyle uygulamada oluşabilecek hukuki boşluğun doldurulması amaçlanmaktadır.

3146 sayılı Kanunun mülga 39 uncu maddesi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

"MADDE 39- Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, döner sermaye işletmeleri kurabilir.

Bu Kanun kapsamına giren işletmelere toplam yüz milyon Türk lirası sermaye tahsis olunmuştur.

Tahsis edilen sermaye miktarı Cumhurbaşkanı kararıyla beş katına kadar artırılabilir. Döner sermayenin işletmelere tahsisi, tahsis edilen miktarların azaltılması veya artırılması Bakanlıkça yapılır.

Döner sermaye, bütçeye konulacak ödeneklerle ayni yardımlar, döner sermaye faaliyetlerinden elde edilecek kârlar, bağış ve yardımlardan oluşur.

Bağış ve yardımlar tahsis olunan sermaye ile sınırlı olmaksızın tahsis olunan sermaye tutarına eklenir.

Döner sermayenin işletilmesinden doğan karlar, ödenmiş sermaye, tahsis edilen sermaye tutarına ulaşıncaya kadar döner sermayeye eklenir.

İşletmelerin faaliyet alanları, gelirleri, giderleri ve denetimi ile ilgili hususlar Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine Bakanlıkça çıkarılan yönetmelikle belirlenir."

Gerekçe: 73 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine eklenen 96/Ğ maddesi ile Bakanlığa döner sermaye işletmeleri kurabilme yetkisi verilmiştir. Ayrıca maddeyle döner sermayenin; bütçeye bu amaçla konulacak ödeneklerle ayni yardımlar, döner sermaye faaliyetlerinden elde edilecek kârlar, bağış ve yardımlardan oluşacağı, bağış ve yardımların tahsis olunan sermaye ile sınırlı olmaksızın tahsis olunan sermaye tutarına ekleneceği, döner sermayenin işletilmesinden doğan kârların ve ödenmiş sermayenin tahsis edilen sermaye tutarına ulaşıncaya kadar döner sermayeye ekleneceği, işletmelerin faaliyet alanlarının, gelirlerinin, giderlerinin ve denetimi ile ilgili hususların Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirleneceği öngörülmüştür. Anayasa Mahkemesinin 14/3/2024 tarihli ve E:2021/63, K:2024/78 sayılı kararında, kamu geliri elde edecek olan döner sermaye işletmeleri kurulmasının Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile yapılacak idari teşkilatlanmanın kapsamına girmeyeceği, işletmelerin kuruluşu, sermaye yapısı, gelir getirici faaliyetlerine yönelik düzenlemelerin kanunla düzenlenmesi gerektiği belirtilerek söz konusu madde iptal edilmiştir. Maddeyle, Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak, iptal edilen hükmün kanunla düzenlenmesi suretiyle uygulamada oluşabilecek hukuki boşluğun doldurulması amaçlanmaktadır.

21/5/1986 tarihli ve 3289 sayılı Gençlik ve Spor Hizmetleri Kanununun mülga 35 inci maddesi başlığıyla birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Günlük çalışma saatlerinin tespiti

MADDE 35- (1) Bakanlık bünyesinde yer alan gençlik merkezi, genç ofis, yurt, kamp, spor tesisi, sporcu eğitim merkezi, Türkiye olimpik hazırlık merkezleri ve diğer birimlerde görev yapmakta olan memur ve sözleşmeli personelin çalışma saatleri, hizmetin aksatılmadan yürütülmesini sağlayacak şekilde 657 sayılı Devlet Memurları Kanununda belirtilen çalışma süreleri dikkate alınarak Bakanlık tarafından düzenlenir.

(2) Engelliler ile hamile kadın personele ilişkin ilgili mevzuat hükümleri saklıdır. (3) Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Bakanlık tarafından belirlenir."

Gerekçe: Maddeyle Gençlik ve Spor Bakanlığı bünyesindeki gençlik merkezi, genç ofis, yurt, kamp, spor tesisi, sporcu eğitim merkezi, Türkiye olimpik hazırlık merkezleri ve diğer birimlerde görev yapmakta olanların çalışma süresi ve saatlerinin belirlenmesine ilişkin Gençlik ve Spor Bakanlığına düzenleme yapma yetkisi verilmektedir.

3289 sayılı Kanuna aşağıdaki ek madde eklenmiştir.

EK MADDE 16- (1) Gençlik ve spor il müdürlüklerine bağlı olarak kurulan gençlik merkezi, genç ofis, yurt, kamp, spor tesisi, sporcu eğitim merkezi, Türkiye olimpik hazırlık merkezleri ve diğer birimlerde fiilen görev yapan memur ve sözleşmeli personelden sayısı onikibini aşmamak üzere gerçekleştirdikleri fazla çalışma karşılığında kendilerine izin verilme imkânı bulunmayanlara, yıllık olarak Hazine ve Maliye Bakanlığınca tespit edilecek azami fazla çalışma saatleri içinde kalınmak şartıyla ve her bir personel için ayda 90 saati aşmamak üzere her bir saat için yılı merkezi yönetim bütçe kanununda belirlenen fazla çalışma saat ücretinin 5 katı tutarında memur aylık katsayısı ile çarpılması sonucu hesaplanacak tutarda fazla çalışma ücreti ödenir. Bu madde kapsamında ödeme yapılanlara, yaptıkları fazla çalışma karşılığında diğer mevzuat hükümleri çerçevesinde herhangi bir ad altında ödeme yapılamaz. Bu ödemeye ilişkin usul ve esaslar Gençlik ve Spor Bakanlığı tarafından belirlenir."

Gerekçe: 2/7/2018 tarihli ve 703 sayılı Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 10 uncu maddesi ile 3/6/2011 tarihli ve 638 sayılı Gençlik ve Spor Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname yürürlükten kaldırılmış, Spor Genel Müdürlüğü ile Yükseköğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu Genel Müdürlüğünün tüzel kişilikleri sona ererek Bakanlık hizmet birimleri haline gelmiştir. 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 184 üncü ve 216 ncı maddeleri arasında Gençlik ve Spor Bakanlığı teşkilat yapısı ile görev, yetki ve sorumlulukları düzenlenmiş olup, gençlik, spor ve yükseköğrenim öğrenci yurtlarına ilişkin iş ve işlemler Bakanlık düzeyinde yürütülmeye başlanmış ve bu hizmetlerin esas olarak yürütüldüğü gençlik merkezi, yurt, kamp ve sporcu eğitim merkezleri gibi birimler gençlik ve spor il müdürlüklerine bağlanmıştır. Gelinen süreçte Bakanlığın hizmet alanları, tesisleri ve merkez ile taşra teşkilatı personel sayısı önemli oranda artmış ve hizmetlerin yürütülmesi haftalık çalışma süresi ile fazla çalışma süresi dışında personelin çalışmasını gerektirir düzeye gelmiştir. Nitekim, Covid-19 pandemisi ile 06.02.2023 tarihinde yaşanan ve birçok ilimizi etkileyen deprem felaketi başta olmak üzere yaşanan toplumsal gereksinimlerde, Gençlik ve Spor Bakanlığına bağlı yükseköğrenim öğrenci yurtları, spor salonları, gençlik merkezleri gibi yapıları 24 saat esasına göre vatandaşların hizmetine sunulmuştur. Madde ile Gençlik ve Spor Bakanlığının taşra teşkilatı birimi olan gençlik ve spor il müdürlüklerine bağlı olarak kurulan gençlik merkezi, yurt, kamp ve sporcu eğitim merkezi gibi müdürlüklerde gençlik, spor ve yurt hizmetleri 24 saat esasına göre yürütüldüğünden bu hizmetleri fiilen yerine getiren personelden haftalık çalışma süresi ile fazla çalışma süresi dışında nöbet tutan ve bu nöbet karşılığında izin kullanmasına müsaade edilmeyenlere görevlerini daha etkin, verimli bir şekilde yerine getirebilmelerini sağlamak adına aylık 90 saati geçmemek üzere her bir saat için belirtilen gösterge oranının aylık katsayıyla çarpımı sonucu hesaplanacak tutarda nöbet ücreti ödenmesi ile nöbet hizmetlerinin yürütülmesine ve nöbet ücreti ödenmesine ilişkin usul ve esasların Gençlik ve Spor Bakanlığınca belirlenmesi öngörülmektedir.

22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun 46 ncı maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki cümleler eklenmiştir.

‚Ancak Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından turizm işletmesi belgesi verilen konaklama tesislerinde çalışan işçilerin bu fıkra kapsamında hak kazandığı hafta tatili, işçinin yazılı talebi veya onayı ile hak kazandığı günü takip eden dört gün içerisinde kullandırabilir. Bu halde işçinin hak kazandığı hafta tatilinde yaptığı çalışmaların günlük normal çalışma süresi kadarlık kısmı fazla çalışmanın hesabında dikkate alınmaz. İşçi verdiği onayı otuz gün önceden işverene yazılı olarak bildirimde bulunmak kaydıyla geri alabilir."

Gerekçe: 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında giren işyerlerinde çalışan işçiler haftalık 45 saatlik çalışma süresini tamamlamaları durumunda hafta tatiline hak kazanmakla birlikte kazandıkları hafta tatilini yedi günlük zaman dilimi içerisinde kullanmak zorunda kalmaktadırlar. Maddeyle yine haftalık çalışma süresi ile hak kazanılan hafta tatili hakkı saklı tutularak turizm sektöründe ortaya çıkan ihtiyaçlar göz önüne alınarak Kültür ve Turizm Bakanlığından turizm işletme belgeli konaklama tesislerinde çalışan personelin yazılı talebi ve onayı olmak kaydıyla haftalık izinlerini gerekli görülen durumlarda 10 günlük süre içerisinde kullanabilmesine imkan sağlayacak esneklikte bir düzenleme yapılarak haftalık izinlerin haftada 1 gün (6+1) kullanılacağına ilişkin genel kurala söz konusu personel yönünden istisna getirilmektedir. Bu durumda, 45 saatlik çalışma süresinin tamamlandığı gün hafta tatiline hak kazanan işçinin hak kazandığı hafta tatilini yazılı talebi veya onayı ile tatile hak kazandığı günü takip eden dört gün içerisinde (10+1) kullanması mümkün hale gelmektedir. Böylece işçi yönünden hak edilen hafta tatillerinin birleştirilerek kullanılmasına ve daha verimli bir serbest zaman yaratılmasına, özel yaşamlarına ayırdıkları zamanı daha verimli kullanmalarına imkan sağlanmakta aynı zamanda değişen sosyal yaşam ve ekonomik koşullar dikkate alınarak işçi ve işveren yönünden çalışma barışının sağlanmasına da büyük ölçüde katkı sağlanması amaçlanmaktadır. İLO raporlarında da iş-özel yaşam uyumu politikalarının, işletmelere önemli yararlar sağladığı, politikaların hem çalışanlar hem de işverenler için faydalı olduğuna dair tespitlere yer verilmektedir.

4857 sayılı Kanunun 108 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

MADDE 108- Bu Kanunda öngörülen idari para cezaları, gerekçesi belirtilmek suretiyle Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürünce verilir. 101 inci ve 106 ncı maddeler uyarınca birden fazla ilde işyeri bulunan işverenlere uygulanacak idari para cezası işyerlerinin merkezinin bulunduğu yerdeki Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürünce verilir. 101 ve 106 ncı maddelere göre verilen idari para cezaları genel hükümlere göre tahsil edilir. 106 ncı maddeye göre verilecek idari para cezası için, 4904 sayılı Kanunun 20 nci maddesindeki tutarlar esas alınır."

Gerekçe: Bakanlık 2011 yılına kadar taşradaki faaliyetlerini Bölge Müdürlükleri (20 ilde Bölge Müdürlüğü, 1 ilde şube müdürlüğü) eliyle yürütmekteyken 11/10/2011 tarihli ve 665 sayılı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname ile taşra teşkilatı kaldırılarak bu görevler çalışma ve iş kurumu il müdürlüklerine devredilmiştir. Maddeyle, Bakanlığın görevlerini taşra teşkilatı vasıtasıyla yürütebileceğine ilişkin Teklifle öngörülen düzenlemeye uyumlu olacak şekilde 4857 sayılı Kanun kapsamındaki idari para cezalarının uygulanmasıyla ilgili usul ve esaslar belirlenmektedir.

4857 sayılı Kanunun 109 uncu maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Yazılı veya elektronik bildirim

MADDE 109- Bu Kanunda öngörülen bildirimlerin ilgiliye yazılı olarak ve imza karşılığında veya işçinin yazılı kabulü şartıyla elektronik iletilerin, gönderimi ve teslimatı da dâhil olmak üzere kullanımına ilişkin olarak hukukî delil sağlayan, elektronik postanın nitelikli şekli olan kayıtlı elektronik posta (KEP) hesabı üzerinden gönderilmek suretiyle yapılması gerekir. İş sözleşmesinin feshi sonucunu doğuracak bildirimler her halde yazılı yapılır. Yazılı bildirim yapılan kişi bunu imzalamazsa, durum o yerde tutanakla tespit edilir. Ancak, 7201 sayılı Kanun kapsamına giren tebligat anılan Kanun hükümlerine göre yapılır.

Kayıtlı elektronik posta sisteminin kullanılmasına ilişkin maliyetler işveren tarafından karşılanır. Bu maddede belirtilen elektronik bildirimler kayıtlı elektronik posta sistemi ile ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde yapılır."

Gerekçe: Maddeyle, 4857 sayılı Kanun kapsamındaki bildirimlerin işçinin de kabul etmesi koşuluyla iş akdinin feshi sonucunu doğuracak bildirimler hariç kayıtlı elektronik posta sistemi üzerinde de yapılabilmesine ve yapılan bildirimlerin yazılı/ıslak imzalı gibi hukuken geçerli sayılmasına yönelik düzenleme yapılmaktadır. Ayrıca, kayıtlı elektronik posta sisteminin kullanılmasına ilişkin maliyetlerin işveren tarafından karşılanması ve yapılacak bildirimlerin kayıtlı elektronik posta sistemi ile ilgili mevzuat hükümlerine tabi olması öngörülmektedir.

25/6/2003 tarihli ve 4904 sayılı Türkiye İş Kurumu Ile Ilgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanunun 19 uncu maddesinin üçüncü fıkrasının birinci cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Özel istihdam bürosu, işgücü piyasasının izlenmesi için gerekli olan; iş arayanlar, açık işler, işe yerleştirmeler ve geçici işçi sağlama sözleşmeleri ile ilgili istatistikleri, uygulamanın takibi için gerekli olan diğer bilgi ve belgeleri ve yayımladığı açık iş ilanları ile açık işlere yönlendirdiği kişilere ilişkin verileri süresi, formatı ve esasları Kurumca belirlenen şekilde elektronik ortamda Kuruma bildirmekle yükümlüdür."

Gerekçe: Maddeyle, özel istihdam bürolarının yayımladıkları açık iş ilanlarını ve açık işlere yönlendirdikleri kişilere ilişkin verileri süresi, formatı ve esasları Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) tarafından belirlenmek üzere elektronik ortamda İŞKUR'a bildirme yükümlülüğü getirilmekte; böylece işgücü piyasasına ilişkin tüm açık iş bilgilerinin tek bir ulusal sistemde toplanması ve izlenmesi amaçlanmaktadır. Bu düzenleme, İŞKUR'un işgücü piyasasını daha etkin izlemesine, politika geliştirme kapasitesinin güçlendirilmesine, özel istihdam bürolarının faaliyetlerinin daha şeffaf ve denetlenebilir hale getirilmesine katkı sağlayacaktır. Ayrıca, işgücü piyasasında kayıt dışı uygulamaların önlenmesi ve istihdam hizmetlerinin etkinleştirilmesi hedeflenmektedir.

4904 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki bent eklenmiştir.

"t) 19 uncu maddenin üçüncü fıkrasında yer alan açık iş ilanları ile açık işlere yönlendirilen kişilere ilişkin verileri Kurumca belirlenen süre, format ve esaslara göre bildirmeyen özel istihdam büroları ihtar edilir. İhtara rağmen yedi gün içinde bildirimde bulunmayanlara yüz otuz altı bin yüz doksan Türk Lirası, fiilin bir yıl içerisinde tekrarı hâlinde iki yüz yetmiş iki bin üç yüz seksen Türk lirası,"

Gerekçe: Maddeyle, 4904 sayılı Kanunun 19 uncu maddesinin üçüncü fıkrasında yapılan düzenleme ile özel istihdam bürolarına, açık iş ilanları ile açık işlere yönlendirilen kişilere ilişkin verileri İŞKUR tarafından belirlenen format ve esaslara göre İŞKUR'a bildirme yükümlülüğü getirilmiş olup yapılan bu düzenlemeye uyumlu olacak şekilde bildirim yükümlülüğüne aykırı hareket eden özel istihdam bürolarına yönelik idari para cezası düzenlenmektedir.

10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli (II) sayılı Cetvelin "B) Özel Bütçeli Diğer İdareler" bölümüne aşağıdaki satır eklenmiştir.

"47) Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü"

Gerekçe: Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü, 175 sayılı Bazı Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinde Değişiklik Yapılması Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesiyle özel bütçeli bir kamu idaresi olarak teşkilatlandırılmıştır. Madde ile 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli (II) sayılı cetvelde bu doğrultuda gerekli değişikliğin yapılması amaçlanmaktadır.

17/9/2004 tarihli ve 5234 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 32 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan "(I) ve (II) sayılı cetvellerde" ibaresi "(I), (II) ve (IV) sayılı cetvellerde" şeklinde değiştirilmiş ve "uluslararası antlaşma hükümleri saklı kalmak kaydıyla" ibaresinden sonra gelmek üzere "Hazine ve" ibaresi eklenmiştir.

Gerekçe: Maddeyle, Avrupa Birliği ve uluslararası kuruluşların kaynaklarından proje karşılığı aktarılan hibe niteliğindeki tutarların (IV) sayılı cetvelde yer alan kuruluşlar yönünden de özel hesaplarda izlenmesi öngörülmektedir.

31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 99 uncu maddesinin başlığıSosyal güvenlikle ilgili düzenlemeler, bildirimler ve yurt dışından başvuru" şeklinde değiştirilmiş ve maddeye aşağıdaki fıkralar eklenmiştir.

"Kanun, bu Kanunla mülga kanunlar ile sosyal güvenliğe dair diğer kanunlar kapsamında Kuruma yapılması öngörülen başvurulardan Bakanlıkça uygun görülenler yurt dışında Çalışma ve Sosyal Güvenlik Müşavirlik veya Ataşelikleri vasıtasıyla alınabilir.

Yurt dışından hangi başvuruların alınacağına, başvuruların alınmasına, Kuruma iletilmesine ve başvurulara dair diğer işlemlere ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir."

Gerekçe: Maddeyle, 5510 sayılı Kanun, mülga kanunlar ile sosyal güvenliğe dair diğer kanunlar kapsamında Sosyal Güvenlik Kurumuna yapılması öngörülen başvurulardan Bakanlıkça uygun görülenlerin yurt dışında Çalışma ve Sosyal Güvenlik Müşavirlik veya Ataşelikleri vasıtasıyla alınması sağlanarak yurt dışından posta ile yapılan başvuru sayısının azaltılması ve vatandaşlarımızın yalnızca bürokratik işlemler için seyahat etmek zorunda kalmalarının önüne geçilmesi hedeflenmektedir. Ayrıca, yurt dışından hangi başvuruların alınacağına, başvuruların alınmasına, Kuruma iletilmesine ve başvurulara dair diğer işlemlere ilişkin usul ve esasların Bakanlık tarafından belirlenmesine yönelik düzenleme yapılmaktadır.

5510 sayılı Kanunun ek 19 uncu maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir. "Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Kurum yetkilidir."

Gerekçe: Maddeyle, yaşlılık, malullük, ölüm aylığı almakta olan emeklilerimize ve hak sahiplerine ödenen asgari aylık ödeme işlemlerinin usul esaslarının belirlenmesinde Sosyal Güvenlik Kurumunun yetkili olması amaçlanmaktadır.

21/9/2006 tarihli ve 5544 sayılı Meslekî Yeterlilik Kurumu Ile Ilgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanunun mülga 20/A maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

¿Vekâlet ve istisna sözleşmesi ile yaptırılacak işler MADDE 20/A- (1) Özel bilgi ve uzmanlık gerektiren geçici mahiyetteki işlerde; vekâlet veya istisna sözleşmesi ile yabancı danışman ve uzmanlar, istisna sözleşmesi ile de yerli danışman ve uzmanların bilgi ve deneyimlerinden yararlanılabilir.

(2) Bunlara yapılacak ödeme tutarı bir ayda, 48.800 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucunda bulunacak tutarın üç katını aşmamak üzere görevin önem ve niteliği ile çalışılan gün ve saat dikkate alınmak suretiyle Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı tarafından tespit edilir.

(3) Bu madde kapsamında özel bilgi ve uzmanlıktan yararlanılması, sözleşme bitiminde kamu kurum ve kuruluşlarında herhangi bir pozisyon, kadro veya statüde çalışma açısından kazanılmış hak teşkil etmez.

(4) Hizmetinden yararlanılacak kişi ve gün sayısı dâhil bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından çıkarılan yönetmelikle belirlenir."

Gerekçe: 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin Mesleki Yeterlilik Kurumunda (MYK) vekâlet ve istisna sözleşmesi ile iş yaptırılmasına izin veren 256 ncı maddesinin dördüncü fıkrası Anayasa Mahkemesinin 22/3/2023 tarihli ve E:2019/90, K:2023/51 sayılı kararı ile iptal edilmiştir. 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ¿Vekâlet ve istisna sözleşmesi ile istihdam" başlıklı dayanak ek 31 inci maddesi de Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117, K:2023/212 sayılı kararı ile iptal edilmiş olup, karar Resmî Gazete'de yayımlanmasından başlayarak on iki ay sonra 4/6/2025 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Maddeyle, MYK'nın asli faaliyetlerinin yerine getirilmesi için konunun kanunla düzenlenmesi amaçlanmaktadır.

27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

"GEÇİCİ MADDE 48- 73 sayılı Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Kurulması ile Kamu Personel Işlemlerinin Yürütülmesine İlişkin Bazı Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinde Değişiklik Yapılmasına Dair Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin geçici 1 inci maddesinin uygulanması kapsamında, unvanı veya görev yaptığı birim ya da bakanlığı değişenlerden mali hakları hususunda haklarında bu Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 12 nci maddesi veya ilgili diğer mevzuat hükümleri uygulananlar hakkında anılan düzenlemelerin uygulanmasına devam edilir."

Gerekçe: 73 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ilga edilerek Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı kurulmuştur. Buna istinaden mülga Bakanlık personeline ilişkin geçiş hükümleri de 73 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin geçici 1 inci maddesinde düzenlenmiştir. Anayasa Mahkemesinin 14/3/2024 tarihli ve E:2021/63, K:2024/78 sayılı kararı ile iptal edilen 73 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin geçici 1 inci maddesinin onuncu fıkrasında; ünvanı, görev yaptığı birimi ya da bakanlığı değişenlerin mali haklarında 27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 12 nci maddesi ile diğer mevzuat hükümlerinin uygulamasına devam edilmesi öngörülmektedir. Anayasa Mahkemesi tarafından mülkiyet hakkıyla ilgisi vurgulanan mali haklarla ilgili bu düzenlemenin, kanunla yapılması gerektiği belirtilmiştir. İptal edilen onuncu fıkraya istinaden mali haklardan yararlanmaya devam eden personelin, mevcut mali haklarının kendisine ödenmesinin hukuki dayanağının ortadan kalkmaması, ilgili personelin hak kaybına uğramaması için 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye geçici madde eklenmesi amaçlanmaktadır.

Bu Kanunun;

a) 6 ncı, 7 nci ve 20 nci maddeleri 24/6/2025 tarihinden itibaren uygulanmak üzere yayımı tarihinde,

b) 13 üncü ve 14 üncü maddeleri 1/1/2026 tarihinde,

c) 16 ncı maddesi 5234 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra yapılan işlemlere de uygulanmak üzere yayımı tarihinde,

ç) 19 uncu maddesi 4/6/2025 tarihinden itibaren uygulanmak üzere yayımı tarihinde,

d) Diğer maddeleri yayımı tarihinde, yürürlüğe girer.

Gerekçe: Yürürlük maddesidir.

Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

Gerekçe: Yürütme maddesidir.