Plan ve Bütçe Komisyonu
“Teşekkür ediyorum Sayın Başkan. Ben de öncelikle şunu belirtmek istiyorum ki 2 bin yaşını doldurmuş Türk Silahlı Kuvvetleri Türk milletinin ve Türk devletinin geleceğinin sigortasıdır.”
28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME
104 milletvekilinin imzasıyla sunuldu · 35 madde
2/3119 esas numaralı kanun teklifi 16 Mayıs 2025 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mevlüt Kurt (AK Parti) ve 1 vekil; 104 imza. 18 Haziran 2025 tarihinde TBMM Genel Kurulunda kabul edildi; 7551 sayılı Kanun, 1 Temmuz 2025 tarihli Resmî Gazete (sayı 32943).
Mevlüt Kurt (AK Parti, Kahramanmaraş) ve diğerleri. “Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/3119, 16 Mayıs 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-3119-bazi-kanun-ve-kanun-hukmunde-kararnamelerde-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-teklifi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/7e27078c-a4db-449c-93fa-0196d8412586
SÜREÇ
OYLAMA · 98. BİRLEŞİM
Teklifin tümü · açık oylama · Kanunlaşmıştır
KULLANILAN OY 303 · MÜKERRER 8 (SAYILMADI)
Parti, oylama günündeki partidir. Çubukta koyu gri: oy kullanmayan (katılmadı).
Kesin sonuç ve isim isim oylar TBMM’nin açık oylama kaydından (TBMM açık oylama sonuçları ↗ (yeni sekmede açılır)). Oturumda okunan ilk sonuç, pusulalar ve mükerrer oylar ayıklanınca birkaç oy farklı olabilir.
TEKLİFİ İMZALAYANLAR
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.
İLK İMZA
MADDELER
10/2/1954 tarihli ve 6245 sayılı Harcırah Kanununun 29 uncu maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan "Cumhurbaşkanı yardımcıları" ibaresi "Cumhurbaşkanı yardımcıları ve Bakanlar" şeklinde değiştirilmiş, "Anayasa Mahkemesi Başkanı," ibaresinden sonra gelmek üzere "Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri," ibaresi eklenmiş ve "Bakanlar," ile "Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanı," ibareleri madde metninden çıkarılmıştır.
Gerekçe: 174 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığı teşkilatı Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği şeklinde değiştirilmiş olduğundan madde ile anılan değişikliğe uyum düzenlemesi yapılması amaçlanmaktadır.
29/4/1959 tarihli ve 7258 sayılı Futbol ve Diğer Spor Müsabakalarında Bahis ve Şans Oyunları Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 2 nci maddesinin yedinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"Bayiliklerin nerede kurulacağını ve .sayısını tespit etmek, bayi müracaatlarını değerlendirerek uygun görülen kişilerle sözleşme işlemlerini yapmak ve ruhsatlarını düzenlemek, bayi listelerini sürekli izleyerek bayi sayılarındaki değişiklikleri takip ve tespit etmek, bayilik teşkilatının mevzuata uygun ve düzenli şekilde işlemesi için gerekli olan ve. yönetmelikte öngörülecek veya Teşkilat Başkanı tarafından istenecek denetim ve kontrolleri yapmak görev ve yetkileri, 21/2/2008 tarihli ve 5738 sayılı Spor Müsabakalarına Dayalı Sabit İhtimalli ve Müşterek Bahis Oyunlarının Özel Hukuk Tüzel Kişilerine Yaptırılması Hakkında Kanunun 3 üncü maddesi kapsamında Teşkilat Başkanlığınca kısmen veya tamamen özel hukuk tüzel kişilerine devredilebilir veya mal ve hizmet satın alma yoluna gidilebilir."
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2021/125; K:2023/213 sayılı kararı ile 7258 sayılı Kanunun 2 nci maddesinin 703 sayılı KHK'nın 90 ıncı maddesiyle değiştirilen yedinci fıkrası iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 90 ıncı maddesiyle getirilen bu hükümler kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 7258 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Hükümle bayiliklerin nerede kurulacağını ve sayısını tespit etmek, bayi müracaatlarını değerlendirerek uygun görülen kişilerle sözleşme işlemlerini yapmak ve ruhsatlarını düzenlemek, bayi listelerini sürekli izleyerek bayi sayılarındaki değişiklikleri takip ve tespit etmek, bayilik teşkilatının mevzuata uygun ve düzenli şekilde işlemesi için gerekli olan ve yönetmelikte öngörülecek veya Teşkilat Başkanı tarafından istenecek denetim ve kontrolleri yapmak görev ve yetkilerinin Teşkilat Başkanlığınca kısmen veya tamamen özel hukuk tüzel kişilerine devredilebileceği veya mal ve hizmet satın alma yoluna gidilebileceğine dair düzenleme yapılmaktadır.
27/7/1967 tarihli ve 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanununun 30 uncu maddesinin birinci fıkrasının ikinci cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. "Bu süreler, Cumhurbaşkanı kararıyla uzatılabilir veya kısaltılabilir."
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'nın 127 nci maddesiyle 926 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinin birinci fıkrasına eklenen cümle iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 127 nci maddesiyle getirilen bu hükümler kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 926 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Düzenlemeyle, çeşitli nedenlerle kuvvet komutanlıklarının rütbe karşılama oranlarında eksiklik veya fazlalık oluşması halinde personel ihtiyacının karşılanabilmesi amacıyla rütbe bekleme sürelerinin Cumhurbaşkanı kararıyla değiştirilebilmesine olanak sağlanmaktadır.
926 sayılı Kanunun 50 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (3) numaralı alt bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"3. Teğmen-Albay rütbesinde bulunanlardan Cumhurbaşkanınca Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkarılması uygun görülen subaylar;"
Gerekçe: 703 sayılı KHK ile maddede yapılan değişiklik, kamu hizmetlerine girme hakkına ilişkin düzenleme içerdiği gerekçesiyle Anayasa'nın mülga 91'inci maddesine aykırı bulunarak Anayasa Mahkemesinin 07/12/2023 tarih, 2018/117 E. 2023/212 K. sayılı kararıyla iptal edilmiştir Türk Silahlı Kuvvetlerinin temelini oluşturan müesses disiplinin temini, her türlü tehlikeye karşı mücadele kabiliyetinin sağlanmasında en büyük etkendir. Dolayısıyla Türk Silahlı Kuvvetlerinin harekât etkinliğini akamete uğratabilecek vahim disiplinsizlik olaylarına karşı hızlı ve etkili sonuçların alınmasına yönelik tedbirlere başvurulması zaruridir. Maddeyle Türk Silahlı Kuvvetlerinin gücü ve güvenilirliğinin korunması amacıyla Cumhurbaşkanınca teğmen-Albay rütbesinde bulunan subaylardan uygun görülenler hakkında ayırma kararının verilebilmesi amaçlanmaktadır.
31/7/1970 tarihli ve 1325 sayılı Askeri Okullar, Askeri Öğrenciler, Askeri Fabrikalar ve Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanunun ek 15 inci maddesi başlığıyla birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"Muafiyet:
EK MADDE 15—(1) Milli Savunma Bakanlığı tarafından gerçekleştirilen insani amaçlı mayın ve/veya patlamamış mühimmat temizliği faaliyetleri kapsamında kullanılmak üzere yurt dışından getirilecek her türlü araç, makine, teçhizat ve mayın aramak üzere eğitilmiş hayvanlar gümrük vergilerinden muaftır."
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'nın 23 üncü maddesiyle eklenen 1325 sayılı Kanunun ek 15 inci maddesi iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'9nın 23 üncü maddesiyle getirilen bu hükümler kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 1325 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Hükümle insani amaçlı mayın ve/veya patlamamış mühimmat temizliği faaliyetleri kapsamında kullanılmak üzere yurt dışından getirilecek her türlü araç, makine, teçhizat ve mayın aramak üzere eğitilmiş hayvanların giriş ve çıkış işlemlerinde gümrük muafiyetine ilişkin düzenleme yapılmaktadır. Ayrıca, Birleşmiş Milletler, Avrupa Birliği gibi kuruluşlardan fon desteği alınarak ileriki zamanlarda gerçekleştirilmesi muhtemel temizlik faaliyetlerine yönelik Türk ve yabancı şirketlerin iş ortaklığında yapılabilecek projelerde de söz konusu gümrük muafiyetlerden yararlanılması amaçlanmaktadır.
4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 6 ncı maddesinin (b) fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"b. Yükseköğretim Kurulu, Cumhurbaşkanı tarafından; rektörlük ve öğretim üyeliğinde. başarılı hizmet yapmış profesörlere öncelik vermek suretiyle seçilen yedi, temayüz etmiş üst düzeydeki Devlet görevlileri veya emeklileri arasından seçilen yedi, Üniversitelerarası Kurulca, Kurul üyesi olmayan profesör öğretim üyelerinden seçilip Cumhurbaşkanı tarafından atanan yedi olmak üzere toplam yirmibir kişiden oluşur.
Üniversitelerarası Kurulca seçilenlerden bir ay içinde Cumhurbaşkanı tarafından atanmayanların yerine yeni adayların seçimleri iki hafta içinde yapılmadığı takdirde, Cumhurbaşkanınca doğrudan atama yapılır.
Kamu kurum ve kuruluşlarında görevli olanlardan üyeliğe seçilenlerin kurumlarıyla ilişkileri devam eder."
Gerekçe: 703 sayılı KHK'nın 135 inci maddesiyle değiştirilen 2547 sayılı Kanunun 6 ncı maddesinin (b) fıkrası Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 2547 sayılı Kanunun 6 ncı maddesinin (b) fıkrasında değişiklik yapılmakta ve Yükseköğretim Kurulu üyelerinin seçilme usulü ile Üniversitelerarası Kurulca iki hafta içinde seçim yapılmaması halinde Cumhurbaşkanınca doğrudan atanma usulü düzenlenmektedir. Ayrıca kamu görevlilerinden üyeliğe seçilenlerin kurumlarıyla ilişkilerinin devam etmesi öngörülmektedir.
2547 sayılı Kanunun 13 üncü maddesinin (a) fıkrasının birinci paragrafi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"Devlet ve vakıf üniversitelerine rektör, Cumhurbaşkanınca atanır. Vakıflarca kurulan üniversitelerde rektör ataması, mütevelli heyetinin teklifi üzerine yapılır. Rektör, üniversite veya yüksek teknoloji enstitüsü tüzel kişiliğini temsil eder."
Gerekçe: 703 sayılı KHK'nın 135 inci maddesiyle değiştirilen 2547 sayılı Kanunun 13 üncü maddesinin (a) fikrasının birinci paragrafı Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 135 inci maddesiyle getirilen bu hükümler kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 2547 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Düzenlemeyle, diğer yönetici kadrolarına yapılan atama usulüyle uyumlu olacak şekilde rektörün Cumhurbaşkanı tarafından atanması, vakıf üniversitelerindeki rektör atamalarının mütevelli heyetinin teklifi üzerine yapılması ve ayrıca üniversite ile yüksek teknoloji enstitülerinin rektör tarafından temsil edilmesi öngörülmektedir.
2547 sayılı Kanunun 34 üncü maddesinin üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"Bu madde ve 2914 sayılı Yükseköğretim Personel Kanununun 16 ncı maddesine göre yükseköğretim kurumlarında sözleşme ile görevlendirilecek yabancı uyruklu öğretim elemanı sayısı dolu öğretim elemanı kadrosu sayısının "62'sini geçemez. Bu kapsamdaki yabancı uyruklu öğretim elemanının yükseköğretim kurumları itibariyle dağılımı, isim, ücret ve sözleşme örneğinin vizesi, sözleşme süresinin uzatılması ve sona erdirilmesi, Yükseköğretim Kurulu tarafından yapılır."
Gerekçe: 703 sayılı KHK'nın 43 üncü maddesiyle 2547 sayılı Kanunun 34 üncü maddesine eklenen fikra Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 43 üncü maddesiyle getirilen bu hüküm kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 2547 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Düzenlemeyle, Yükseköğretim kurumlarının uluslararasılaşması hedefi kapsamında on bir ve on ikinci kalkınma planları doğrultusunda yükseköğretim kurumlarında sözleşme ile çalıştırılacak yabancı uyruklu öğretim elemanlarının çalıştırılma usulü ile yabancı uyruklu öğretim elemanlarının toplam istihdam oranının içindeki payının belirlenmesi amaçlanmaktadır.
9/7/1982 tarihli ve 2692 sayılı Sahil Güvenlik Komutanlığı Kanununun 7 nci maddesinin üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"Bu Kanuna tabi Teğmen-Albay rütbesinde bulunanlar hakkında 27/7/1967 tarihli ve 926 sayılı Kanunun 50 nci maddesinin birinci fıkrasının (6) bendinin (3) numaralı alt bendi uygulanabilir. Bunlara hizmet sürelerine bakılmaksızın, ilgisine göre 5534 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu veya 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu hükümleri uygulanır."
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'nın 129 uncu maddesiyle 2692 sayılı Kanunun 7 nci maddesine eklenen üçüncü fikrası iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 129 uncu maddesiyle getirilen bu hükümler kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 2692 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Düzenlemeyle Sahil Güvenlik Komutanlığında yaşanabilecek vahim disiplinsizlik olaylarına karşı hızlı ve etkili sonuç alınmasını teminen Teğmen-Albay rütbesinde bulunanlar hakkında 926 sayılı Kanunun 50 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (3) numaralı alt bendinin uygulanabileceği hükme bağlanmaktadır.
10/3/1983 tarihli ve 2803 sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanununun 13 üncü maddesinin dördüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"Bu Kanuna tabi Teğmen-Albay rütbesinde bulunanlar hakkında 27/7/1967 tarihli ve 926 sayılı Kanunun 50 nci maddesinin birinci fıkrasının (6) bendinin (3) numaralı alt bendi uygulanabilir. Bunlara hizmet sürelerine bakılmaksızın, ilgisine göre 5534 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu veya 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu hükümleri uygulanır."
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'nın 128 inci maddesiyle 2803 sayılı Kanunun 13 üncü maddesine eklenen dördüncü fikrası iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 128 inci maddesiyle getirilen bu hükümler kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 2803 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Düzenlemeyle Jandarma Genel Komutanlığında yaşanabilecek vahim disiplinsizlik olaylarına karşı hızlı ve etkili sonuç alınmasını teminen Teğmen-Albay rütbesinde bulunanlar hakkında 926 sayılı Kanunun 50 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (3) numaralı alt bendinin uygulanabileceği hükme bağlanmaktadır.
13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa ekli (1) sayılı listede yer alan "Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanı" ibaresi "Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri" olarak değiştirilmiştir.
Gerekçe: 174 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığı teşkilatı Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği şeklinde değiştirilmiş olduğundan madde ile anılan değişikliğe uyum düzenlemesi yapılması amaçlanmaktadır.
21/5/1986 tarihli ve 3289 sayılı Gençlik ve Spor Hizmetleri Kanununun mülga 35 inci maddesi başlığıyla birlikte aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.
"Koordinasyon ofisleri
MADDE 35- Gençlik ve Spor Bakanlığının yurtdışında yürüteceği program, proje ve faaliyetlerin gerektirdiği koordinasyonun sağlanması amacıyla koordinasyon ofisleri kurulabilir. Koordinasyon ofislerinin kurulacağı yerler ve süresi ile ofislerin çalışma usul ve esasları; bu ofislerde, Bakanlık ve bağlı kuruluşları personelinden görevlendirilenler ile bunlara yardımcı olmak üzere mahallinden temin edilen ve ofis hizmetlerinde çalışan personelin niteliği, sayısı, görev süresi ve bunlara ödenecek ücretlerin belirlenmesi, personele yapılacak ödemeler dışında kalan diğer harcamaların neler olacağı ve harcamaya ilişkin usul ve esaslar Cumhurbaşkanınca belirlenir."
Gerekçe: 703 sayılı KHK'nın 11 inci maddesiyle değiştirilen 16/8/1961 tarihli ve 351 sayılı Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu Kanununun ll inci maddesi, Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E: 2018/117, K: 2023/212 sayılı kararı ile iptaline karar verilmiştir. Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak yapılan düzenleme, kapsam itibariyle 3289 sayılı Kanunda yer alması gerektiğinden hüküm 3289 sayılı Kanuna dercedilmekte ve bu çerçevede Gençlik ve Spor Bakanlığının yurtdışında yürüteceği program, proje ve faaliyetlerin gerektirdiği koordinasyonun kurulan koordinasyon ofisleri ile sağlanması, bu ofislerin yurt hizmetlerinin yanında uluslararası gençlik ve spor faaliyetlerinde de etkin rol alması sebebiyle bu ofislerin kurulması ve bu kurumda çalışacak personel ile ilgili düzenleme yapılmaktadır.
11/4/2001 tarihli ve 4641 sayılı Ekonomik ve Sosyal Konseyin Kuruluşu, Çalışma Esas ve Yöntemleri Hakkında Kanunun 2 nci maddesinin üçüncü cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"Konseyin üyeleri Cumhurbaşkanınca belirlenir."
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'nın 109 uncu maddesiyle değiştirilen 4641 sayılı Kanunun 2 nci maddesinin üçüncü cümlesi iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 109 uncu maddesiyle getirilen bu hüküm kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 4641 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Düzenlemeyle Konsey üyelerinin Cumhurbaşkanı tarafından belirlenmesi amaçlanmaktadır.
4641 sayılı Kanunun 4 üncü maddesi başlığıyla birlikte aşağıdaki şeklinde değiştirilmiştir.
"Konseyin çalışma usul ve esasları
MADDE 4- Konseyin çalışma usul ve esasları Cumhurbaşkanınca belirlenir."
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'nın 109 uncu maddesiyle değiştirilen 4641 sayılı Kanunun 4 üncü maddesi iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 109 uncu maddesiyle getirilen bu hüküm kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 4641 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Düzenlemeyle Konseyin çalışma usul ve esaslarının Cumhurbaşkanınca belirlenmesi amaçlanmaktadır.
25/6/2001 tarihli ve 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanununun 19 uncu maddesinin ikinci fıkrasının (h) bendinde yer alan "Cumhurbaşkanınca vergi muafiyeti tanınan vakıflar ile" ibaresi "Cumhurbaşkanınca vergi muafiyeti tanınan vakıflar ile" şeklinde değiştirilmiştir.
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'nın 197 nci maddesiyle değiştirilen 4688 sayılı Kanunun 19 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan "Cumhurbaşkanınca vergi muafiyeti tanınan vakıflar ile" ibaresi iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 197 nci maddesiyle getirilen bu hüküm kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 4688 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Düzenleme ile sendika ve konfederasyonların, doğal afet durumunda afete uğrayan bölgelerdeki bazı demek ve vakıflara yardım yapabilmesi öngörülmektedir.
3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanununun 4 üncü maddesinin beşinci fıkrasının birinci cümlesinde yer alan "gönderilir" ibaresi "gönderilir ve o yerde belediye kurulabilir" şekilde değiştirilmiş ve Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilen altıncı fıkrası aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.
"Yeni iskân nedeniyle oluşturulan ve nüfusu 5.000 ve üzerinde olan herhangi bir yerleşim yerinde belediye kurulabilir."
Gerekçe: Cumhurbaşkanı kararı ile belediye kurulmasını düzenleyen hükümler, Anayasa Mahkemesi tarafından "Anayasa'nın 123. maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan kamu tüzelkişiliğinin, kanunla veya CBK ile kurulacağı şeklindeki düzenleme kamu tüzelkişiliğine sahip belediyelerin kuruluşu bakımından da geçerlidir. Diğer bir ifadeyle belediyelerin de kanunla veya CBK ile kurulması zorunludur. Bu itibarla Cumhurbaşkanı kararıyla belediye kurulmasına imkân tanıyan kurallar, Anayasa'nın 123. maddesinin üçüncü fıkrasıyla bağdaşmamaktadır." gerekçesine istinaden 7/12/2023 tarihli ve E. 2018/117, K. 2023/212 sayılı karar ile iptal edilmiş olduğundan, maddeyle Anayasa Mahkemesi iptal kararı uyarınca düzenleme yapılmaktadır.
5393 sayılı Kanunun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilen birinci cümlesi ile ikinci fıkrasının birinci cümlesi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.
"Meskun sahası, bağlı olduğu il veya ilçe belediyesi ile nüfusu 50.000 ve üzerinde olan bir belediyenin sınırına, 5.000 metreden daha yakın duruma gelen belediye ve köylerin tüzel kişiliği; genel imar düzeni veya temel alt yapı hizmetlerinin gerekli kılması durumunda kaldırılarak bu belediyeye katılır."
"Nüfusu 2.000'in altına düşen belediyeler köye dönüştürülür."
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 4/6/2024 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 7112/2023 tarihli ve E. 2018/117, K. 2023/212 sayılı kararıyla; kamu tüzel kişiliğinin yalnızca kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kurulması veya kaldırılması gerektiği gerekçesiyle, Cumhurbaşkanı kararı ile belediyelerin kaldırılmasını veya köye dönüştürülmesini düzenleyen hükümler Anayasaya aykırı olarak değerlendirerek iptal edilmiş olduğundan Anayasa Mahkemesi kararı uyarınca düzenleme yapılmaktadır.
5393 sayılı Kanunun 12 nci maddesinin üçüncü fikrasında yer alan "gerçekleşmesi" ibaresi "gerçekleştiği" şeklinde değiştirilmiştir.
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 4/6/2024 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 7/12/2023 tarihli ve E. 2018/117, K. 2023/212 sayılı kararıyla; kamu tüzel kişiliğinin yalnızca kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kurulması veya kaldırılması gerektiği gerekçesiyle, Cumhurbaşkanı kararı ile belediye veya köy tüzel kişiliği kurulmasını veya kaldırılmasını düzenleyen hükümler Anayasaya aykırı olarak değerlendirerek iptal edilmiş olduğundan Anayasa Mahkemesi kararı uyarınca birleşen, katılan veya tüzel kişiliği kaldırılan belediyelerde ve köylerde anılan işlemlerin gerçekleştiği tarihten itibaren yeni nizam ve uygulama planının yapılmaması amaçlanmaktadır.
18/3/2010 tarihli ve 5977 sayılı Biyogüvenlik Kanununun ek | inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"EK MADDE |1- (1) Mevzuatta Biyogüvenlik Kuruluna yapılmış olan atıflar, Cumhurbaşkanınca belirlenen kurul veya mercie yapılmış sayılır."
Gerekçe: Genetiği Değiştirilmiş Organizmalar (GDO) hakkındaki 5977 sayılı Biyogüvenlik Kanunu kapsamında oluşturulan Biyogüvenlik Kurulu 703 sayılı KHK"nin 206'ncı maddesi uyarınca yürürlükten kaldırılmış ve 2/8/2018 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 2018/3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile de Biyogüvenlik Kurulunun görev ve yetkileri Tarım ve Orman Bakanlığına verilmiştir. Madde ile 5977 sayılı Kanunun Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E: 2021/125, K: 2023/213 sayılı kararı iptal edilen ek 1 inci maddesi kanunla düzenlenmektedir. Bu suretle lağvedilen Biyogüvenlik Kuruluna ilgili mevzuatla verilen görev ve sorumlulukları yürütecek olan mercilerin Cumhurbaşkanınca belirlenmesi öngörülerek oluşabilecek tereddütlerin giderilmesi öngörülmektedir.
13/10/2010 tarihli ve 6015 sayılı Devlet Desteklerinin İzlenmesi ve Denetlenmesi Hakkında Kanunun ek 2 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"EK MADDE 2- (1) Mevzuatta Devlet Desteklerini İzleme ve Denetleme Kuruluna yapılmış olan atıflar, Cumhurbaşkanınca belirlenen kurul veya mercie yapılmış sayılır."
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2021/125; K:2023/213 sayılı kararı ile 703 sayılı KAK9nın 207 nci maddesiyle 6015 sayılı Kanuna eklenen ek 2 nci maddesi iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 207 nci maddesiyle getirilen bu hüküm kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 6015 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Hükümle Devlet Desteklerini İzleme ve Denetleme Kurulunun kapatılmış olması nedeniyle mevzuatta Devlet Desteklerini İzleme ve Denetleme Kuruluna yapılan atıfların Cumhurbaşkanınca belirlenen kurul veya mercie yapılmış sayılacağı düzenlenmektedir.
30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanunun 57 nci maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"(2) Cumhurbaşkanı, Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar hakkındaki Yüce Divan yargılamaları üç ay içinde tamamlanır. Yargılama bu süre içinde tamamlanamadığı takdirde, ilave üç aylık süre içinde kesin olarak tamamlanır."
Gerekçe: Maddeyle, 6216 sayılı Kanunun 57 nci maddesinde değişiklik yapılmaktadır. Anayasanın 21/1/2017 tarihli ve 6771 sayılı Kanunla değiştirilen 105 inci ve 106 ncı maddelerinde "Yüce Divan yargılaması üç ay içinde tamamlanır, bu sürede tamamlanamazsa bir defaya mahsus olmak üzere üç aylık ek süre verilir, yargılama bu sürede kesin olarak tamamlanır." hükümlerine yer verilmiştir. Anayasa değişikliğine uyum amacıyla çıkarılan 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararmameyle söz konusu hüküm 6216 sayılı Kanunun 57 nci maddesinde düzenlenmiştir. Ancak Anayasa Mahkemesi, 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararıyla, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameyle Anayasanın 105 inci ve 106 ncı maddelerinde 2017 yılında yapılan değişiklikler nazara alınarak maddede yapılan değişikliği, adil yargılanma hakkına ilişkin düzenleme içerdiğinden Anayasanın mülga 91 inci maddesi uyarınca kanun hükmünde kararnameyle düzenlenemeyecek yasak alanda kaldığı gerekçesiyle iptal etmiştir. Maddeyle, iptal edilen hükmün yeniden düzenlenmesi amacıyla, Anayasanın 105 inci ve 106 ncı maddeleriyle aynı doğrultuda, 6216 sayılı Kanunun 57 nci maddesinde değişiklik yapılmaktadır.
6216 sayılı Kanunun geçici 2 nci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları ile üçüncü fıkrasının ikinci cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"() 9/7/2018 tarihinden önce görev yapmış Bakanlar Kurulu üyeleri, görevleriyle ilgili suçlardan dolayı Yüce Divanda yargılanırlar.
(2) Kaldırılan Askeri Yargıtay ve Askeri Yüksek İdare Mahkemesi başkan ve üyeleri, başsavcıları ile Jandarma Genel Komutanı, 27/4/2017 tarihinden önce görevleriyle ilgili işledikleri suçlardan dolayı Yüce Divanda yargılanırlar."
"Bu üyelerin, ordu mensubu olmaktan doğan emeklilikle ilgili bütün hakları saklıdır."
Gerekçe: Maddeyle, 6216 sayılı Kanunun geçici 2 nci maddesinde değişiklik yapılmaktadır. 21/1/2017 tarihli ve 6771 sayılı Kanunla yapılan Anayasa değişikliğiyle Bakanlar Kurulu, Askeri Yargıtay, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi kaldırılmış ve Jandarma Genel Komutanı görevleriyle ilgili suçlar nedeniyle Yüce Divanda yargılanacak kişiler arasından çıkarılmıştır. Anayasa değişikliğinin hükümet sistemine ilişkin hükümlerinin yürürlüğe girdiği 9/7/2018 tarihinden önce görev yapmış olan Bakanlar Kurulu üyeleri, Askeri Yargıtay ve Askeri Yüksek İdare Mahkemesi başkan ve üyeleri, başsavcıları ile Jandarma Genel Komutanının yargılanacağı merci konusunda oluşabilecek tereddütlerin giderilmesi amacıyla, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameyle ihdas edilen geçici maddeyle bu kişilerin görevleriyle ilgili suçlardan dolayı Yüce Divanda yargılanacakları hüküm altına alınmıştır. Bu Kanun Hükmünde Kararnameyle ayrıca, Anayasa Mahkemesine askeri yüksek yargı mercilerinden seçilen üyelerin mükteseplerinin korunması amacıyla, ordu mensubu olmaktan doğan emeklilikle ilgili bütün haklarının saklı olduğu düzenlenmiştir. Anayasa Mahkemesi, 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararıyla, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameyle ihdas edilen bu maddenin birinci ve ikinci fikraları ile üçüncü fıkrasının son cümlesini, adil yargılanma ve mülkiyet hakkına ilişkin düzenlemeler içerdiği ve Anayasanın mülga 9l inci maddesi uyarınca kanun hükmünde kararnameyle düzenlenemeyecek yasak alanda kaldığı gerekçesiyle iptal etmiştir. Maddeyle, iptal edilen hükümler 6216 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Maddenin birinci ve ikinci fıkralarında yapılan değişiklikle Cumhurbaşkanlığı hükümet sisteminin yürürlüğe girmesinden önce görev yapmış olan Bakanlar Kurulu üyelerinin görevleriyle ilgili suçlar ile kaldırılan Askeri Yargıtay ve Askeri Yüksek İdare Mahkemesi başkan ve üyeleri, başsavcıları ile Jandarma Genel Komutanının, 6771 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasında Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun bütün hükümleriyle yürürlüğe girdiği tarihten önce görevleriyle ilgili işledikleri suçlardan dolayı yargılama yapmakla görevli ve yetkili yargı merciine ilişkin düzenleme yapılmaktadır. Hükümle, ortaya çıkabilecek tereddütlerin önüne geçilmesi amaçlanmaktadır. Üçüncü fıkrada yapılan değişiklikle, Anayasa Mahkemesine askeri yargıdan seçilen üyelerin hak kaybına uğramamaları için düzenleme yapılmaktadır.
20/6/2012 tarihli ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun ek inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"EK MADDE 1 — (1) Mevzuatta Ulusal İş Sağlığı ve Güvenliği Konseyine yapılmış olan atıflar, Cumhurbaşkanınca belirlenen kurul veya mercie yapılmış sayılır."
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2021/125; K:2023/213 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'nın 210 uncu maddesiyle eklenen 6331 sayılı Kanunun ek 1 inci maddesi iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 210 uncu maddesiyle getirilen bu hüküm kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 6331 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Hükümle, 703 sayılı KHK ile Ulusal İş Sağlığı ve Güvenliği Konseyinin kaldırılmış olması sebebiyle mevzuatta Konseye yapılacak atıfların Cumhurbaşkanınca belirlenen kurul veya mercie yapılmasına yönelik düzenleme yapılmaktadır.
19/6/2014 tarihli ve 6546 sayılı Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alanı Hakkında Bazı Düzenlemeler Yapılmasına Dair Kanunun 10 uncu maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinin ikinci cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"Bu oran Cumhurbaşkanınca iki katına kadar artırılabilir."
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2021/125; K:2023/213 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'nın 65 inci maddesiyle 6546 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin ikinci fikrasının (ç) bendine eklenen cümle iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 65 inci maddesiyle getirilen bu hüküm kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 6546 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Hükümle Çanakkale İl Özel İdaresi, Çanakkale Belediyesi ve Çanakkale Ticaret ve Sanayi Odasının bir önceki yıl kesinleşmiş bütçe gelirlerinden ayrılacak payların oranının iki katına kadar arttırılmasına ilişkin Cumhurbaşkanına yetki verilmesi amaçlanmaktadır.
6546 sayılı Kanunun 11 inci maddesinin birinci ve üçüncü fıkralarında yer alan "ve Cumhurbaşkanlığı . Kararnamesinde" ibareleri "ve Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde" şeklinde, dördüncü ve altıncı fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"(4) Başkanlığın, Tarihi Alanda yapılacak Çanakkale Savaşları ile 18 Mart Şehitleri Anma Günü ve Çanakkale Zaferi etkinliklerini düzenleme ve bu amaçla kurum ve kuruluşlarla işbirliği yapma, restorasyon, konservasyon, rekonstrüksiyon, restitüsyon ve renovasyon yapma ve yaptırma, Tarihi Alanın doğal, tarihi ve kültürel değerlerini, harp tarihi esaslarına uygun ve çevreye uyumlu olarak koruma, geliştirme ve alanı yönetme, her tür ve ölçekte planlarını hazırlama, hazırlatma ve uygulama, Tarihi Alanda anıtsal ve mekânsal düzenlemeler yapılmasını sağlama, tanıtıma yönelik her türlü görsel ve işitsel eserleri yapma, yaptırma, hizmete sunma ve ihtiyaç duyulan altyapı, bina ve diğer yapıları inşa etme veya ettirme görevlerine ilişkin mal, hizmet, danışmanlık hizmet alımları ile yapım işleri, ceza ve ihalelere katılmaktan yasaklama hükümleri hariç olmak üzere 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa tabi değildir. Bu istisna Başkanlığın Tarihi Alana ilişkin faaliyetleri içinde olmayan, Başkanlığın idari ihtiyaçları ile ilgili mal, hizmet alımları ve yapım işlerini kapsamaz. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Maliye Bakanlığının görüşü alınarak Bakanlıkça çıkarılan yönetmelikle düzenlenir."
"(6) Tarihi Alanda yapılacak mevzi ve siperlerin restorasyonuna ilişkin işlerde 6831 sayılı Kanundaki izinler aranmaz."
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2021/125; K:2023/213 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'nın 65 inci maddesiyle 6546 sayılı Kanunun 11 inci maddesinde yapılan değişiklikler iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 65 inci maddesiyle getirilen bu hükümler kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 6546 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Hükümle Başkanlığın mevzuatta yer alan bazı görev ve faaliyetlerine yönelik muafiyet ve indirimlere ilişkin düzenleme yapılmaktadır. Bu kapsamda Başkanlığın bazı faaliyetlerinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunundan muaf tutulması ve Tarihi Alanda yapılacak mevzi ve siperlerin restorasyonuna ilişkin işlerin 6831 sayılı Kanundaki izinler aranmaksızın yapılması amaçlanmaktadır.
9/11/2016 tarihli ve 6756 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması ve Milli Savunma Üniversitesi Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesi Hakkında Kanunun 5 inci maddesinin üçüncü fıkrasının Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilen birinci cümlesi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.
"Üniversitenin rektörü, Cumhurbaşkanı tarafından atanır."
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'nın 160 ıncı maddesiyle değiştirilen 6756 sayılı Kanunun 5 inci maddesinin üçüncü fıkrasının birinci cümlesi iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK"nın 160 ıncı maddesiyle getirilen bu hüküm kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 6756 sayılı Kanuna dercedilmektedir. Hükümle 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 2 nci maddesi uyarınca Milli Savunma Üniversitesine ilişkin özel kanun hükümleri saklı tutulduğundan, üstün nitelikli/profesyonel subay : ve astsubay yetiştiren Üniversitenin milli güvenliğin sağlanmasındaki rolü, kendine özgü yapısı ve özellikleri dikkate alınarak Üniversite rektörünün Cumhurbaşkanınca atanmasına yönelik düzenleme yapılmaktadır.
7/4/2021 tarihli ve 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanununun 7 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan "İdari İşler Başkanının" ibaresi "Genel Sekreterin" şeklinde değiştirilmiştir.
Gerekçe: 174 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığı teşkilatı Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği şeklinde değiştirilmiş olduğundan madde ile anılan değişikliğe uyum düzenlemesi yapılması amaçlanmaktadır.
8/6/1984 tarihli ve 233 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararmamenin 3 üncü. maddesinin (3) numaralı fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"3. Teşebbüsler, anonim şirket şeklinde de kurulabilir. Anonim şirket şeklinde kurulan teşebbüslerde genel kurul bulunmaz."
Gerekçe: 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 3 üncü maddesinin (3) numaralı fıkrasının 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile değiştirilmeden önceki hükmü kapsamında "anonim şirket" olarak kurulan iktisadi devlet teşekküllerinde "genel kurul" bulunmamaktadır. 703 sayılı KHK'nın 133 üncü maddesiyle yapılan değişiklikle, kamu iktisadi teşebbüslerinin sermayesinin tamamında Devletin "tek pay sahibi" olduğu ve 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede ve Türk Ticaret Kanununda pay sahiplerine tanınan haklarını ilgili mevzuat çerçevesinde organları eliyle yürütebileceği gözetilerek, iktisadi devlet teşekküllerine ilaveten kamu iktisadi kuruluşlarının da "anonim şirket" olarak kurulabilmesine olanak tanınmış ve mevcut uygulama genişletilmiştir. Bununla birlikte, Anayasa Mahkemesi tarafından 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı karar ile maddede yapılan değişiklik iptal edilmiştir. Madde ile, 703 sayılı KHK'nın 133 üncü maddesiyle getirilen bu hükümler Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye dercedilmektedir.
233 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 2 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. i
"EK MADDE 2- Cumhurbaşkanınca anonim şirket şeklinde kurulan kamu sermayeli şirketler, 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun kuruluş ve tescile ilişkin hükümlerinden muaf tutulur. Bu şekilde kurulanlar, esas sözleşmelerinin imzalanmasını müteakip yapılacak tescil ve ilan ile faaliyete geçer. Bunlar hakkında 6102 sayılı Kanunun kuruluşa, ayni ve nakdi sermaye konulmasına ve genel kurula ilişkin hükümleri uygulanmaz. Ayrıca, savunma, güvenlik veya istihbarat alanlarına ilişkin anonim şirket olarak kurulacak teşebbüsler 6102 sayılı Kanunun denetim ve şirketler topluluğuna ilişkin hükümlerinden muaf tutulur. Bu madde kapsamında kurulan kamu sermayeli şirketlerde kamunun pay sahipliğine dayanan oy, yönetim, temsil, denetim gibi hak ve yetkiler Cumhurbaşkanı veya belirleyeceği bakanlık tarafından kullanılır ve bunlar, bu Kanun Hükmünde Kararname ile teşebbüslere tanınan tüm hak, istisna ve muafiyetlerden yararlanır."
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'nın 133 üncü maddesiyle 233 sayılı KHK'ya eklenen ek 2 nci maddesi iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 133 üncü maddesiyle getirilen bu hükümler kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 233 sayılı KHK'ya dercedilmektedir. Düzenlemeyle Türk Ticaret Kanununun anonim şirketler hakkında uygulanan bazı hükümlerin Cumhurbaşkanınca kurulacak anonim şirketlerde ve savunma, güvenlik veya istihbarat alanlarına ilişkin anonim şirket olarak kurulan teşebbüslerde uygulanmaması ve Cumhurbaşkanınca kurulan anonim şirketlere ilişkin pay sahipliği haklarının oCumhurbaşkanınca veya belirleyeceği bakanlık tarafından kullanılması amaçlanmaktadır.
3/6/2011 tarihli ve 637 sayılı Destekleme ve Fiyat İstikrar Fonu ve Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 26 ncı maddesi başlığıyla birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"Döner sermaye işletmesi
MADDE 26 — (1) Ticaret Bakanlığı görevlerinin yerine getirilmesi ile ihracatın geliştirilmesi ve ithalatın yönlendirilmesi kapsamında yapılacak faaliyetleri, dış ticarette ürün denetimleriyle ilgili faaliyetleri, dış ticarette ürün denetimlerine yönelik uygunluk değerlendirmesi faaliyetleri, ürün denetimlerinde ihtiyaç duyulan laboratuvarların kurulması ve mevcutların geliştirilmesi faaliyetleri gerçekleştirmek, ürün denetimlerinde numune alımı ve analizi masrafları ile dış ticaret denetimleri kapsamında alınan ve firmalarca belli süreler dâhilinde geri alınmayan numunelerin satışını yapmak, dış ticaretin geliştirilmesine ilişkin kurs, konferans, toplantı, seminer, envanter, projelendirme, uygulama, araştırma, geliştirme, yayın, rehberlik, danışmanlık, yönetim, işletme, yurtdışı teşkilatının geliştirilmesi ve benzeri hizmetleri yapmak, yaptırmak veya bunlara katılmak, gümrük denetimleri kapsamında alınan ve firmalarca belli süreler dâhilinde geri alınmayan numunelerin satışını yapmak üzere döner sermaye işletmesi kurmaya yetkilidir. Anılan görevler kapsamında faaliyette bulunan Döner sermaye işletmesine 500.000.000 (Beş yüz milyon) Türk lirası sermaye tahsis edilmiştir. Döner sermaye işletmesine tahsis olunan sermaye ihtiyaç duyulması halinde Cumhurbaşkanı tarafından beş katına kadar artırılabilir. Döner sermaye faaliyetlerinden elde edilen kârlar, ödenmiş sermaye tahsis edilen tutara ulaşıncaya kadar sermayeye eklenir. Ödenmiş sermaye tutarı tahsis edilen sermaye tutarına ulaştıktan sonra, yılsonu kârı hesap dönemini izleyen Nisan ayının sonuna kadar genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere ilgili muhasebe birimi hesabına yatırılır.
(2) Tahsis edilen sermaye; ayni yardımlar, döner sermaye faaliyetlerinde kullanılmak üzere işletmeye verilen mallar ile döner sermaye faaliyetlerinden elde edilecek kârlardan oluşur. Bağış ve yardımlar sermaye limitine bakılmaksızın sermayeye ilave edilir.
(3) Ticaret Bakanlığı Döner sermaye işletmesinin gelirleri; döner sermayenin gelir getirici faaliyetlerinden elde edilen gelirler, İhracatçı Birliklerinin aylık gerçekleşen gelirlerinin en çok "10'u, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğinin aylık gerçekleşen gelirlerinin en çok *01'i olmak üzere, Bakan tarafından onaylanarak kesinleşen katkı payları ile 8/6/1994 tarihli ve 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde yaptırılan sınır kapıları ve gümrük tesislerine ilişkin yap-işlet-devret sözleşmeleri kapsamında alınan Bakanlık payından oluşur. İlgili kurum ve kuruluşlarca bir önceki ayın gerçekleşen gelirlerine ait katkı payları ve Bakanlık payı müteakip ayın onbeşine kadar döner sermaye hesabına aktarılır. Bu maddede belirtilen şekilde hesaba aktarılmayan katkı payları ile Bakanlık payı amme alacağı sayılır ve 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir.
(4) İşletmenin giderleri; Ticaret Bakanlığına verilen görevler kapsamında gerçekleştirilecek iş ve faaliyetlerin gerektirdiği harcamalar ile döner sermaye işletmelerinde istihdam edilen personele yapılacak ödemelerden oluşur. Döner sermayeden bunlar dışında herhangi bir harcama yapılamaz.
(5) Mali yılın bitiminden başlayarak iki ay içinde hazırlanacak bilanço ve ekleri ile bütün gelir ve gider belgeleri Sayıştaya, bilanço ve eklerinin birer örneği de aynı süre içinde Hazine ve Maliye Bakanlığına gönderilir.
(6) Bakanlık hizmetleri için döner sermayeden temin edilen taşınmazlar, tapuda Hazine adına tescil edilerek Bakanlık adına tahsis edilir.
(7) Döner sermaye işletmesinin faaliyet alanları, çalışma usul ve esasları, gelirleri, giderleri, işletilmesi ile hesap usullerine ilişkin hususlar Hazine ve Maliye Bakanlığının görüşü üzerine çıkarılan yönetmelikle tespit edilir."
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'nın 30 uncu maddesiyle değiştirilen 637 sayılı KHK'nın 26 ncı iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 30 uncu maddesiyle getirilen bu hüküm kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 637 sayılı KHK'ya dercedilmekte ve Bakanlığın görevlerinin yerine getirilmesi ile ihracatın geliştirilmesi ve ithalatın yönlendirilmesi kapsamında yapılacak faaliyetler ile diğer faaliyetlerin finansmanına katkı sağlaması amacıyla döner sermaye işletmesi kurulmasına yönelik düzenleme yapılmaktadır. Ayrıca, Döner Sermaye İşletmesine ilişkin olarak 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararmamesinde yer alan mali hükümlerin kanun metnine alınması sağlanarak mer-i mevzuatın uyumlaştırılması ve döner sermayeye ilişkin mali hükümlerin kanun ile düzenlenmesi amaçlanmaktadır.
25/8/2011 tarihli ve 652 sayılı Özel Barınma Hizmeti Veren Kurumlar ve Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararamenin 13 üncü maddesi başlığıyla birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"Özel barınma hizmeti veren kurumlara ilişkin iş yeri açma ve çalışma ruhsatı
MADDE 13— 10/7/2004 tarihli ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi, 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanununun 15 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi ile 22/2/2005 tarihli ve 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen izin veya ruhsatlara ilişkin hükümler, öğrencilere özel barınma hizmeti veren kurumlar hakkında uygulanmaz. Öğrencilere özel barınma hizmeti veren kurumlara kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı ortaokul ve ortaöğrenim düzeyinde Milli Eğitim Bakanlığınca, yükseköğrenim düzeyinde Gençlik ve Spor Bakanlığınca verilir. Bakanlıklar bu yetkilerini valiliklere devredebilir. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir."
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E:2018/117; K:2023/212 sayılı kararı ile 703 sayılı KHK'nın 22 nci maddesiyle değiştirilen 652 sayılı KHK'nın 13 üncü maddesi iptal edilmiştir. Madde ile Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ve gerekçesi dikkate alınarak 703 sayılı KHK'nın 22 nci maddesiyle getirilen bu hüküm kanuni düzenleme yapılmak suretiyle 652 sayılı KHK" ya dercedilmektedir. Hükümle özel barınma hizmeti veren yerlere kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatının öğrenim seviyesine göre ilgili Bakanlıklarca belirlenebilmesine yönelik düzenlenme yapılmaktadır.
26/9/2011 tarihli ve 659 sayılı Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri ve Özel Bütçeli İdarelerde Hukuk Hizmetlerinin Yürütülmesine İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin 5 inci maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan "İdari İşler Başkanının" ibaresi "Genel Sekreterinin" şeklinde değiştirilmiştir.
Gerekçe: 174 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığı teşkilatı Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği şeklinde değiştirilmiş olduğundan madde ile anılan değişikliğe uyum düzenlemesi yapılması amaçlanmaktadır.
26/9/2011 tarihli ve 660 sayılı Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumunun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Karamamenin 5 inci maddesinin Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilen ikinci fikrası aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.
"(2) Kurul Başkan ve üyelerinin süreleri dolmadan herhangi bir nedenle görevlerine son verilemez. Ancak, ciddi hastalık veya engellilik nedeniyle iş göremeyecekleri, atanmaları için gerekli şartları kaybettikleri veya durumlarının 6 ncı maddeye aykırı olduğu anlaşılanların görevleri Cumhurbaşkanınca sona erdirilir."
Gerekçe: Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E: 2018/117, K: 2023/212 sayılı kararı ile, 660 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 5 inci maddesinin ikinci fıkrası iptal edilmiştir. Madde ile Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurul üyelerinin maddede belirtilen nedenlere bağlı olarak görevlerinin sona erme esaslarına ilişkin düzenleme yapılmaktadır.
Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Gerekçe: Yürürlük maddesidir.
Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
Gerekçe: Yürütme maddesidir.
21/1/2017 tarihli ve 6771 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasında Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile 18/10/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasında (Oyapılan değişiklik neticesinde parlamenter hükümet sisteminden Cumhurbaşkanlığı hükümet sistemine geçilmiştir.
Yapılan Anayasa değişikliği sonrasında 10/5/2018 tarihli ve 7142 sayılı Kanunla, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından Bakanlar Kuruluna, Anayasada yapılan değişikliklere uyum sağlanması amacıyla çeşitli kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılması konusunda yetki verilmiştir. Verilen yetki çerçevesinde 9/7/2018 tarihinde yürürlüğe giren 2/7/2018 tarihli ve 703 sayılı Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile Cumhurbaşkanlığı hükümet sisteminde uygulaması kalmayacak olan tüzük, Bakanlar Kurulu, Başbakan, Başbakanlık, kanun tasarısı gibi bazı ibareler ile Cumhurbaşkanlığı kararmameleriyle düzenlenmesi gerekli olan konuların kanun ve kanun hükmünde kararname metinlerinden çıkarılması hususlarında düzenlemeler yapılmıştır.
Anayasa Mahkemesi, 4/6/2024 tarihli Resmi Gazete*de yayımlanan 7/12/2023 tarih ve 2018/117 Esas, 2023/212 Karar sayılı ve 5/6/2024 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 7/12/2023 tarih ve 2021/125 Esas, 2023/213 Karar sayılı kararları ile 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameyle getirilen hükümlerin önemli bir kısmını Anayasanın mülga 91 inci maddesi uyarınca Kanun Hükmünde Kararname ile düzenlenemeyecek hususları içerdikleri veya 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin dayanağı olan 7142 sayılı Yetki Kanunu kapsamında olmadıkları gerekçesiyle iptal etmiştir.
Anayasa Mahkemesi yukarıda anılan 2018/117 Esas ve 2023/212 Karar sayılı kararı ile ayrıca 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile getirilen Cumhurbaşkanı kararı ile belediye veya köy tüzelkişiliği kurulması veya kaldırılmasına ilişkin hükümleri de Anayasa'nın 123 üncü maddesinin üçüncü fikrasında yer alan kamu tüzelkişiliğinin kanunla veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kurulacağı şeklindeki düzenlemeye aykırı olması nedeniyle iptal etmiştir.
Hazırlanan Kanun Teklifi ile Anayasa Mahkemesince verilen iptal kararlarının oluşturacağı hukuki boşluğun doldurulması ve uygulamada yaşanabilecek tereddütlerin giderilmesi amacıyla Anayasa Mahkemesi kararlarının gerekçelerine uygun olarak iptal edilen hükümlerin kanunla düzenlenmesi öngörülmektedir. Bu kapsamda; 703 sayılı Kanun Hükmünde Karamame ile getirilen düzenlemelerin önemli bir kısmı aynen bazıları ise düzenleme tarihi esas alınarak revize edilmek suretiyle yeniden düzenlenmiştir. Teklifile ayrıca Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığı teşkilatının 174 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği şeklinde değiştirilmesi nedeniyle çeşitli kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde bu hususta uyum düzenlemeleri yapılması öngörülmektedir. MADDE GEREKÇELERİ
Madde metinleri teklifin TBMM’ye sunulan metninden (PDF) yazıya döküldü; kanunlaşan hâli komisyon ve Genel Kurul değişiklikleriyle farklı olabilir, yürürlükteki metin Resmî Gazete’dedir.
GÖRÜŞMELER
Plan ve Bütçe Komisyonu
“Teşekkür ediyorum Sayın Başkan. Ben de öncelikle şunu belirtmek istiyorum ki 2 bin yaşını doldurmuş Türk Silahlı Kuvvetleri Türk milletinin ve Türk devletinin geleceğinin sigortasıdır.”
Plan ve Bütçe Komisyonu
“Teşekkür ediyorum Sayın Başkanım. Sayın Başkan, Değerli Komisyon üyelerimiz, milletvekillerimiz, bürokratlarımız, değerli basın mensupları; sizleri saygıyla selamlıyorum. Yine, bir torba yasa görüşmesi yapıyoruz.”
Plan ve Bütçe Komisyonu
“Sayın Başkanım, değerli milletvekili arkadaşlarım, değerli bürokratlar; öncelikle sizleri saygıyla selamlıyorum. Sayın Başkanım, ben farklı bir konuyla başlamak istiyorum. Mayınlı sahaların temizliği Türk ve yabancı şirketlerin iş ortaklığında yapılabilecek projelerin gümrük muafiyetlerinden yararlanması amaçlanan bir maddemiz var bu düzenleme içerisinde…”
Konuşmanın tamamı →Bu teklifteki 10 sözü →TBMM tutanağı ↗ (yeni sekmede açılır)
Plan ve Bütçe Komisyonu
“Teşekkür ederim Sayın Başkan. Değerli bürokratlar, hoş geldiniz. Komisyonlardan yazılar geldi, gördük Sayın Başkan fakat şu yazıların gelmiş olması bile zımnen aslında bu konunun komisyonlarda görüşülmesi gerektiğini kabul ettiğinizi gösteriyor. Sadece komisyonlar "Öngörülen süre içinde komisyonumuzda görüşülmesi planlanmamaktadır." cevabı vermişler.”
Plan ve Bütçe Komisyonu
“Sayın Başkan, kıymetli üyeler; aslında bunu benden önce konuşan diğer milletvekili arkadaşlarım da özellikle ifade ettiler ama biz burada sürekli aynı şeyi yapıyoruz özellikle torba kanunlarda; Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilen kanun hükmünde kararnameleri ya da Cumhurbaşkanlığı kararnamelerini burada görüşüyoruz; noktasını, virgülünü…”
Plan ve Bütçe Komisyonu
“Teşekkür ederim Başkanım. 27/12/2024 tarihli ve 174 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesiyle teşkilat adı "Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği" olarak değiştirilmiştir. Ancak 1'inci maddedeki Harcırah Kanunu'nun 29'uncu maddesinde, 11'inci maddedeki Karayolları Trafik Kanunu'nun ekli 1'inci sayılı cetvelinde, 27'nci maddedeki Güvenlik Soruşturması ve Arşiv…”
Konuşmanın tamamı →Bu teklifteki 10 sözü →TBMM tutanağı ↗ (yeni sekmede açılır)
Plan ve Bütçe Komisyonu
“Sayın Başkan, kıymetli milletvekilleri, kıymetli bürokratlar; hepinizi saygıyla selamlıyorum. Evet, öncelikle bu torba yasa üslubunu ben de bütün Komisyon üyelerimiz gibi eleştirerek sözlerime başlamak istiyorum. Maalesef ki burada Millî Savunmayla ilgili çok önemli konuların Plan ve Bütçe Komisyonunda görüşülmesi tercih edilmiş.”
Konuşmanın tamamı →Bu teklifteki 2 sözü →TBMM tutanağı ↗ (yeni sekmede açılır)
Plan ve Bütçe Komisyonu
“Sayın Başkan, değerli arkadaşlar; teşekkür ediyorum. Önce bir konuda açıklığa ihtiyaç olduğunu düşünüyorum. Sayın vekilimiz Türkiye'de 1.403 tane belediye olduğunu söyledi ama benim bildiğim, Türkiye'de belediye başkanı seçilmiş belediye sayısı 1.393.”
Plan ve Bütçe Komisyonu
“Teşekkür ediyorum Sayın Başkan. Değerli komisyon üyeleri, değerli bürokratlar; hepinizi saygıyla selamlıyorum öncelikle. Bugün Anayasa Mahkemesinin iptalini gerekçe göstererek oluşturulmuş olan tekliflerin 4'üncüsünü görüşüyoruz.”
Konuşmanın tamamı →Bu teklifteki 2 sözü →TBMM tutanağı ↗ (yeni sekmede açılır)
Plan ve Bütçe Komisyonu
“Sayın Başkan, çok teşekkür ederim. Değerli üyeler, kıymetli bürokratlar; hepiniz hoş geldiniz. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'ndaki değişikliklerle ilgili olarak görüşmelere başlamış bulunuyoruz. Bu kanun teklifi 16 Mayıs Cuma akşamı 35 madde olarak önümüze geldi ve hemen gelir gelmez görüşülmesi istendi.”
Plan ve Bütçe Komisyonu
“Teşekkür ederim Sayın Başkan. Plan ve Bütçe Komisyonunun değerli üyeleri, değerli milletvekilleri, değerli bürokratlarımız ve basın mensupları; hepinizi saygıyla selamlıyorum. Usul üzerine konuşuyoruz çünkü gerçekten bu kanun tekliflerinin -bakın, bu bize gelen 4'üncü paket- hepsi aynı konularla ilgili, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Anayasa…”
Konuşmanın tamamı →Bu teklifteki 12 sözü →TBMM tutanağı ↗ (yeni sekmede açılır)
Plan ve Bütçe Komisyonu
“Teşekkür ederim Sayın Başkanım. Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığının gelirleri arasında Çanakkale İl Özel İdaresi, Çanakkale Belediyesi ve Çanakkale Ticaret ve Sanayi Odasının bir önceki yıl kesinleşmiş bütçe gelirlerinden en az yüzde 1 oranında ayrılacak paylarda yer almakta olup 703 sayılı KHK'nin 65'inci maddesiyle Cumhurbaşkanına söz…”
Konuşmanın tamamı →Bu teklifteki 8 sözü →TBMM tutanağı ↗ (yeni sekmede açılır)
Konusunda bu teklifin esas numarası (2/3119) geçen konuşmalar; tarih sırasıyla, aynı gün aynı vekilin sözleri bir satırda. Parti, konuşma tarihindeki partidir.
İLGİLİ KAYITLAR
Çerezler. Siteyi çalıştırmak için gerekli olanlar dışında, reklam ve ziyaret ölçümü çerezlerini yalnız onay verirsen kullanırız. Kararını istediğin zaman sayfa altındaki “Çerez tercihleri”nden değiştirebilirsin. Çerez politikası