4857 Sayılı İş Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

4857 sayılı İş Kanunu'nun engelli ve eski hükümlü çalıştırma zorunluluğu başlıklı .

30'uncu maddesi hükmünde iş gücü piyasasında dezavantajlı olan gruplara ilişkin olarak işverenlere zorunlu istihdam yükümlülüğü getirilmiştir. Amaç, iş gücüne katılamadıkları için hayatlarını idame ettiremeyen dezavantajlı grupların hem iş hem de sosyal hayata katılımlarını sağlamaktır. Maddenin ilk fıkrasında dezavantajlı gruplardan olan engelli bireyler bakımından da düzenleme yapılmış haldedir.

Ülkemiz nüfusunun yaklaşık. 9612,29'unu engelli vatandaşlarımız oluşturmaktadır. Bu

• da yaklaşık sekiz milyon beş yüz bin kişinin engelli olduğu anlamına gelmektedir. İş bulmaları bakımından çeşitli. güçlükler yaşamakta olan engelli vatandaşların, yaşamlarını idame ettirebilmeleri için gerekli olan ekonomik güce nasıl erişecekleri hususu cevaplanması gereken toplumsal bir sorun olarak görülmelidir. Engelli bireylerin asıl engeli çoğu zaman toplum nezdindeki olumsuz. önyargılar olmaktadır. Bu önyargılarından toplumun arındırılabilmesi noktasında, engelli vatandaşların toplum yaşamına etkin katılımlarının sağlanması önemlidir. Bunun en önemli basamaklarından biri iş hayatına katılımları noktasında desteklenmeleridir. Engelli bireylerin, çalışma hayatında yer almaları hem hayatlarını idame ettirebilecekleri ekonomik güce hem sosyal ve psikolojik olarak olumlu düşüncelere sahip. olmalarına hem de toplumdaki önyargıların yıkılmasına yardımcı olacaktır. Dolayısıyla; engelli vatandaşların toplum yaşamına etkin katılımları için, iş bulabilmeleri noktasında fırsat eşitliğine kavuşmalarını sağlamak gereklidir.

İnsan Hakları Evrensel Bildirgesinde ve Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Sözleşmesinde koruma altına alınan çalışma özgürlüğü Anayasamızın da 49. Maddesinde yer almaktadır. İlgili düzenleme "Çalışma, herkesin hakkı ve ödevidir. Devlet, çalışanların hayat seviyesini yükseltmek, çalışma hayatını geliştirmek için çalışanları ve işsizleri korumak, çalışmayı desteklemek, işsizliği önlemeye elverişli ekonomik bir ortam yaratmak ve çalışma barışını sağlamak için gerekli tedbirleri alır." Hükmünü haizdir. Ekle, Anayasamızın 10. Maddesine göre kanunlar önünde tüm vatandaşlarımız eşittir ve devlet bu eşitliği sağlayabilmek adına pozitif ayrımcılık yapabilmektedir. i

Bu hususlar gözetildiğinde, 4857 Sayılı İş Kanununun 30. Maddesi uyarınca engelli bireyler bakımından belirtilen ve özel sektörde 903, kamu kurumlarında "64 oranında belirlenen istihdam zorunluluğu; engelli vatandaşlarımıza gerekli olan iş imkanını sunmada yetersiz kalmaktadır. Belirtildiği üzere, ülkemizde engelli vatandaşlarımızın oranı yaklaşık

• olarak 9612.29 olup, Anayasada belirtilen eşitlik ilkesi gereğince kamu kurumları ve özel sektörde engelli istihdamı oranının tekrar düzenlenerek artırılması gereklidir.

İzah olunan nedenlerle, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 30'uncu maddesinin 1inci fıkrasında değişiklik yapılması hususunda kanun teklifi verilmesi gereği doğmuştur. MADDE GEREKÇELERİ