Türk Ceza Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi
1 milletvekilinin imzasıyla sunuldu · 3 madde
Kaynak göster
2/85 esas numaralı kanun teklifi 10 Kasım 2021 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.
Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “Türk Ceza Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/85, 10 Kasım 2021. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-85-turk-ceza-kanununda-degisiklik-yapilmasi-hakkinda-kanun-teklifi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/7f564cc5-d1dc-4fa0-8fd9-0188d8945503
SÜREÇ
Teklifin yolculuğu
-
TBMM Başkanlığına sunuldu1 imza
-
tarih kaydı yokEsas komisyona havaleAdalet Komisyonu
-
tarih kaydı yokKomisyon görüşmesi (şu anki aşama)Komisyonda bekliyor
-
tarih kaydı yokGenel KurulHenüz gelmedi
-
tarih kaydı yokKabul edildiHenüz yok
-
tarih kaydı yokResmî GazeteHenüz yok
TEKLİFİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.
İLK İMZA
İlk imza sahibi
MADDELER
Neler düzenleniyor? — 3 madde
MADDE 126/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 299 uncu maddesi yürürlükten kaldırılmıştır.
26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 299 uncu maddesi yürürlükten kaldırılmıştır.
Gerekçe: Cumhurbaşkanı'nın üyesi/yöneticisi olduğu partiye devlet şahsında muamele etmesini gerektirecek bu eski düzenleme, partili cumhurbaşkanlığı düzenlemesi ile geçerliliğini yitirmiştir.
MADDE 2Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Gerekçe: Yürürlük maddesidir.
MADDE 3Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
Gerekçe: Yürütme maddesidir.
Genel gerekçeyi oku (25 paragraf)Genel gerekçeyi kapat
27. Dönemde vermiş olduğum;
2/4790, 2/4620, 2/4579, 2/3940, 2/3941, 2/3890, 2/3436, 2/3372, 2/3252, 2/3221, 2/3165, 2/3156, 2/3157, 2/3022, 2/2836 2/2788, 2/2789, 2/2666, 2/2492, 2/2396, 2/1724, 2/1725, 2/1698, 2/1144, 2/821, 2/825, 2/361, 2/362, 2/363, 2/364, 2/365, 2/366, 2/367, 2/368, 2/369, 2/370, 2/371, 2/372, 2/373, 2/374, 2/375, 2/376, 2/377, 2/378, 2/379, 2/380, 2/381, 2/382, 2/383, 2/384,2/385, 2/386, 2/387, 2/388, 2/389, 2/390, 2/391, 2/392, 2/393, 2/394, 2/395, 2/396 2/397,2/398,2/399,2/400,2/401,2/402, 2/403,2/404, 2/405, 2/406,2/407,2/408, 2/409, 2/410, 2/411, 2/412, 2/413, 2/414, 2/415, 2/261, 2/30, 2/262, 2/31, 2/66, 2/263, 2/264, 2/32, 2/67, 2/265, 2/266, 2/33, 2/68, 2/267, 2/268, 2/34, 2/69, 2/269, 2/270, 2/35, 2/70, 2/271, 2/272, 2/36, 2/71, 2/273, 2/274, 2/37, 2/72, 2/275, 2/276, 2/38, 2/73, 2/277, 2/278, 2/39, 2/74, 2/279, 2/280, 2/40, 2/75, 2/281, 2/282, 2/41, 2/76, 2/283, 2/42, 2/77, 2/284, 2/43, 2/285, 2/78, 2/286,2/44, 2/287,2/79,2/288, 2/45, 2/289,2/80, 2/290,2/47, 2/291, 2/81, 2/292, 2/48, 2/293, 2/82, 2/294, 2/49, 2/83, 2/296, 2/50, 2/297, 2/84, 2/298, 2/51, 2/299, 2/85, 2/300,2/52, 2/86,2/301, 2/53, 2/302,2/87, 2/303,2/54, 2/304,2/88, 2/305, 2/55, 2/306,2/89, 2/307,2/56, 2/308,2/90, 2/309,2/57, 2/310,2/91, 2/311, 2/58, 2/312,2/92, 2/313,2/59,2/314, 2/93, 2/315,2/60, 2/316,2/94, 2/317, 2/61, 2/318, 2/95, 2/319,2/62, 2/320,2/96, 2/321,2/63, 2/322,2/97, 2/323,2/64, 2/324, 2/98, 2/325, 2/65, 2/326, 2/99, 2/327, 2/328, 2/100, 2/329, 2/330, 2/101, 2/331, 2/332, 2/102, 2/333,2/334,2/103,2/335, 2/336,2/104,2/337,2/338,2/4, 2/105, 2/339, 2/340, 2/5, 2/106, 2/341, 2/342, 2/6, 2/107, 2/343, 2/108, 2/7, 2/109, 2/110, 2/111, 2/112, 2/113, 2/114, 2/115, 2/116,2/117, 2/118, 2/119, 2/120, 2/121, 2/122, 2/123, 2/124, 2/125, 2/126, 2/127, 2/128 2/129, 2/130, 2/131, 2/132, 2/133, 2/344, 2/134, 2/345, 2/135, 2/346, 2/136, 2/347, 2/137, 2/348,2/138, 2/349, 2/139, 2/350, 2/r40, 2/351, 2/141, 2/352, 2/142, 2/353, 2/143, 2/354, 2/144, 2/355, 2/145, 2/356, 2/146, 2/357, 2/147, 2/358, 2/148, 2/359, 2/149, 2/360, 2/150,2/151, 2/152, 2/153, 2/154, 2/155, 2/156, 2/157, 2/158, 2/159, 2/160, 2/161, 2/162, 2/163, 2/164, 2/165, 2/166, 2/167, 2/168, 2/169, 2/170, 2/171, 2/172, 2/173, 2/174, 2/175, 2/176,2/177, 2/178, 2/179, 2/180, 2/181, 2/182, 2/183, 2/184, 2/185, 2/186, 2/187, 2/188, 2/189 2/190, 2/191, 2/192, 2/193, 2/194, 2/195, 2/196, 2/197, 2/198, 2/199, 2/200, 2/201, 2/202, 2/203, 2/204, 2/205, 2/206, 2/207, 2/208, 2/209, 2/210, 2/211, 2/212, 2/46, 2/213, 2/214, 2/215,2/216,2/217,2/8,2/218, 2/219,2/9,2/220, 2/221, 2/10, 2/222, 2/223, 2/11, 2/224, 2/225, 2/12, 2/226, 2/227, 2h3, 2/228, 2/229, 2/14, 2/230, 2/231, 2/15, 2/232, 2/233, 2/16, 2/234, 2/235, 2/17, 2/236, 2/237, 2/18, 2/238, 2/239, 2/19, 2/240, 2/241, 2/20, 2/242, 2/243, 2/21 2/244, 2/245, 2/22, 2/246, 2/247, 2/23, 2/248, 2/249, 2/24, 2/250, 2/251, 2/25, 2/252, 2/253, 2/26, 2/254, 2/255, 2/27, 2/256, 2/257, 2/28, 2/258, 2/259, 2/29 ve 2/260 eşaş numaralı Kanun Tekliflerimi venillvorum.
Tali
Komisyon
Esas
Komisyon
Adalet Komisyonu
Tarih: 19 Haziran 2023
Esas No: 2/85
OT Haziran 2023 mmm eN amimnimer me minin EL, meni
İz. Hİ İn
• İcüariyur' YET HALK PARTİSİ
NE Tarih (0 azın 202
Türk Ceza Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifimiz gerekçesi ile birlikte ekte sunulmuştur.
Tali Komisyon ESAS Adalet ©. A, Komisyon İK Tarih: 10 Kasım 2021 Esas No: 2/3940
AN ee LEED İs menemen zenan GENEL GEREKÇE
Türkiye'nin Avrupa Birliğine tam üyelik sürecinde gerçekleştirilmesi gereken en önemli faaliyetlerin başında kişi hak ve özgürlüklerinin genişletilmesi ve özellikle ifade özgürlüğünün gerçek anlamda tesis edilmesi gelmektedir.
Bu bağlamda kişilerin olumlu eleştiri hakkı kadar olumsuz eleştiri hakkının da tam anlamıyla sağlanması gerekmektedir. Bu düşünceden hareketle, demokratikleşme süreci içerisinde kişilere özellikle siyasi kişiliklerin gerçekleştirdiği veya gerçekleştirmediği işlem ve eylemlerle ilgili olarak toplum tarafından olumlu veya olumsuz eleştiri hakkının genişletilerek tahkir sonucunu doğurmayacak şekilde eleştiri hakkı tanınması için işbu teklif hazırlanmıştır. Zira özellikle siyasi kişiliklerin her tür eleştiriye açık olması ve en azından eleştiri sorumluluğunu sonuna kadar taşıması gerekmektedir.
5237 sayılı Türk Ceza Kanununda Cumhurbaşkanı için özel olarak düzenlenmiş olan 299uncu maddenin yürürlükten kaldırılması halinde, Cumhurbaşkanının da toplumumuzun herhangi bir ferdi gibi eleştiri sınırlarını aşar mahiyette bir eylemle karşı karşıya kaldığında tüm hukuki haklarını kullanabileceği sabittir. Bu yolla Cumhurbaşkanının görevinden dolayı olmasa dahi şahsına karşı gerçekleştirilen eylemleri herhangi bir kişiden farklı usullere tabi tutmanın eşitlik ilkesine aykırı olduğu, mevcut düzenlemenin özellikle ifade özgürlüğü bakımından ciddi bir sorun yarattığı aşikardır.
2021 yılı verilerine göre, Cumhurbaşkanına hakaret suçundan. Savcılıklarda görülen toplam soruşturma sayısı 160 bin 169'a ulaşmıştır. Bu suç kapsamında Savcılıklar, 2014 yılında 682, 2015 yılında 7 bin 216, 2016 yılında 38 bin 254, 2017 yılında 20 bin 539, 2018 yılında 26 bin 115, 2019 yılında 36 bin 66 soruşturmaya bakmıştır. Bu süreçte açılan soruşturmaların 27 bin 717'de kamu davası açılmasına karar verilmiştir. 2020 verileriyle 299uncu maddeden açılan kamu davası sayısı 35 bin 507'e yükselmiştir.
Verilere göre 2014 — 2020 yılları arasında ceza mahkemelerinde toplam 299ıncu maddeden 38 bin 608 kişi yargılanmıştır. Sanıkların 322'i 12 — 14 yaş arası,-785'i 15 — 17 yaş arası çocuk, 358'i ise yabancı uyrukludur. Bu dönemde sonuçlanan davalarda 12 bin 881 kişiye çeşitli mahkumiyet kararları çıkmıştır. Hapis cezası verilen kişi sayısı ise 3 bin 625 olmuştur. Verilen hapis cezaları arasında 2017 yılında 12 — 14 yaş arası bir çocuk ve 15 — 17 yaş arası iki çocuk, 2019 yılında 15 — 17 yaş arası dört çocuk, 2020 yılında 15 — 17 yaş arası üç çocuk olmak üzere toplamda 10 çocuk bulunmaktadır. Aynı süreçte 11 yabancı uyruklu kişi de hapis cezasına çarptırılmıştır.
Bu nedenledir ki, 26.09.2004 tarihli 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun "Cumhurbaşkanına Hakaret" başlıklı 299 uncu maddesinin yürürlükten kaldırılarak, yine aynı Kanunun her vatandaşa uygulanan hukuk kuralları çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği düşünülmektedir.
Cumhurbaşkanının tarafsızlığını ve bu marifetle devleti temsiliyetini temin eden "partisi ile ilişiğinin kesilmesine" hükmeden anayasa maddesinin yürürlükten kaldırılmasıyla, Cumhurbaşkanlığı makamının tarafsızlığı ve temsiliyetinin güvence altına alınması bir tedbir olmaktan çıkmıştır. Adalet Bakan'ı, Mart 2016 tarihli, ilgili madde uyarınca 1845 davaya kovuşturma izni verildiği açıklamasından da görüleceği üzere, ilgili düzenleme, yargı sistemi. üstünde bir yüke, hak kayıplarına sebep olan ve partiler arası haksız rekabete mahal veren bir niteliğe bürünmüştür.
Anayasal güvence ile koruma altına alınan tarafsız Cumhurbaşkanlığı makamı böylece siyasal bir partinin de imtiyazlı şekilde korunmasını getirmektedir Partili cumhurbaşkanlığının, tarafsız cumhurbaşkanlığı imtiyazlarından faydalanmasının yol açacağı hak ve itibar kayıplarının, buna ek olarak yargı sistemi üzerindeki iş yükünün önüne geçilmesi yine bu değişikliğin amaçlarındandır.
Devleti temsil eden Cumhurbaşkanının şahsiyetinin korunmasının, yeni düzenleme ile üyesi/yöneticisi olduğu siyasal partinin tüzel kişiliğinin. de devlet korumasına tabi kılacak olması MADDE GEREKÇESİ
Madde metinleri teklifin TBMM’ye sunulan metninden (PDF) yazıya döküldü.
İLGİLİ KAYITLAR