Plan ve Bütçe Komisyonu toplantısındaki konuşma

AYŞE SİBEL ERSOY (Adana)Teşekkür ederim Sayın Başkan.

Sayın Başkan, Sayın Bakan, değerli milletvekilleri, kıymetli bürokratlar ve basın mensupları; hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Sosyal güvenlik sistemimizin temel sınavı demografik dönüşüm karşısında kuşaklar arası dengeyi ve mali sürdürülebilirliği korumaktır. TÜİK verilerine göre 65 yaş ve üzerindeki nüfusun payı 2024 yılında yüzde 10,6'ya ulaşmıştır. Bu gerçek, istihdamın niteliğini, prim tabanının genişletilmesini ve emeklilik haklarının korunmasını birlikte ele almamızı gerektiriyor. Aktif-pasif sigortalı dengesinin güçlendirilmesi, kayıt dışılığı azaltması ve prime esas kazançların gerçek ücretlerle uyumlu olması sistemin geleceği açısından belirleyicidir. Finansman kapasitesini arttırırken sigortalıların sisteme güvenini de korumalıyız. Sosyal güvenlik, kısa vadeli bütçe hesaplarının ötesinde vatandaşın çalışma hayatı boyunca yaptığı katkı ile gelecekte elde edeceği hak arasında kurulan uzun vadeli bir güvencedir. Bu bağın zayıflaması kayıtlı istihdamı ve prim ödeme motivasyonunu da olumsuz etkileyebilir.

Sayın Bakan, emeklilikte prim ödeme süresi ve kazanç ile bağlanan aylık arasındaki ilişkinin korunması önemlidir. En düşük emekli aylığına yönelik destekler sosyal koruma sağlarken uzun yıllar yüksek prim ödeyenlerin katkılarının da karşılık bulması gerekir. Hakkaniyet, ihtiyaç temelli koruma ile katkı esaslı adaletin birlikte gözetilmesidir. Bu nedenle aylık bağlama parametrelerinin hem gelir dağılımı hem de sistemin aktüeryal dengesi üzerindeki etkilerinin bütüncül biçimde incelenmesini önemli buluyorum. Bu kapsamda emekli hekim ve diş hekimlerimizin somut bir talebini gündeme getirmek istiyorum: 5434 sayılı Kanun'un ek 84'üncü maddesi kapsamında belirli şartları taşıyan emekli tabip ve diş hekimlerine ilave ödeme yapılmaktadır. Uzmanlar için 26 bin, uzman olmayanlar için 20 bin gösterge rakamı esas alınmaktadır ancak SSK ve BAĞ-KUR statülerinden emekli olan hekim ve diş hekimleri bu uygulamadan yararlanamamaktadır. Sigortalılık statülerinin, prim ve emeklilik koşullarının farklı olduğunu biliyoruz, bununla birlikte söz konusu ilave ödemelerin hazineden karşılanması, kapsamın hangi objektif ölçütlerle belirlendiğinin değerlendirilmesini gerekli kılmaktadır. Bakanlığımızdan bu kesimin kapsama alınmasının hukuki imkânlarını, yararlanacak kişi sayısını ve bütçe etkisini incelemesini bekliyoruz. Emeklilik sonrasında yeniden çalışan hekimlerin ilave ödemelerinin kesilmesi de sağlık insan gücü politikaları açısından gözden geçirilmelidir.

Çalışma hayatının bir diğer yapısal meselesi kadın istihdamıdır. Çocuk ve yaşlı bakım hizmetleri, doğum sonrası işe dönüş ve kesintili çalışma sürelerinin emeklilik haklarına etkisi birlikte değerlendirilmelidir. Doğurganlık hızındaki gerileme karşısında aile, istihdam ve sosyal güvenlik politikalarının eşgüdümü stratejik önem taşımaktadır.

Değerli Komisyon üyeleri, Milliyetçi Hareket Partisi olarak mali sürdürülebilirliği sosyal adaletin devamlılığının şartı görüyoruz. Liderimiz Sayın Devlet Bahçeli Beyefendi'nin millî birlik, toplumsal dayanışma ve insanı merkeze alan siyaset anlayışı doğrultusunda emeğin karşılığını bulduğu, emeklilik haklarının korunduğu güçlü bir sosyal güvenlik sistemi hedefliyoruz. Emekli hekim ve diş hekimlerimizin taleplerinin hakkaniyet ve mali sürdürülebilirlik temelinde değerlendirilmesini temenni ediyor, Bakanlığımızın 2027 yıllık bütçesinin vatanımıza, milletimize hayırlı olmasını diliyorum.

Teşekkür ederim.