Erzuruma yeni bir üniversite kurulması hakkında

İBRAHİM ÖZDOĞAN (Erzurum)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Erzurum'un ekonomik ve sosyal gelişmişlik göstergeleri, tarihî geçmişine ve jeopolitik konumuna yakışmayacak derecede alt seviyelerdedir. Bunda, yıllardan beri süregelen yanlış ekonomik ve sosyal politikaların etkisi büyüktür. Yıllardan beri uygulanan ekonomik politikalar, bölge insanının sosyal ve psikolojik yapısı, bölgenin sahip olduğu kaynakların durumu gözardı edilerek uygulanmıştır.

İlimiz, coğrafî ve iklim şartlarının olumsuzluğu gerekçesiyle, sanayi yatırımlarından hak ettiği payı alamamıştır. Gayri safî millî hâsıladan aldığı pay, yıllar içinde azalan bir trend izlemiş, her geçen gün biraz daha fakirleşmek durumunda kalmıştır. Bunun sonucunda yaşanan göç, bir yandan bölgenin demografik yapısını bozarken, diğer yandan, göç alan batı illerinde, uzun vadede çözülmesi çok zor sorunlar yaratmıştır. Oysa, bölgenin sahip olduğu olumsuz gibi görünen özellikleri avantaja çevirecek özgün projeler uygulanabilir. Bu bağlamda oluşturulacak olan kalkınma stratejisi, Erzurum'u, bir eğitim, sağlık, kültür ve turizm merkezi yapma esasında oluşturulmalıdır.

Bu stratejinin en önemli ayağı, Erzurum'u, bölgesinde bir eğitim merkezi durumuna getirmektir. Bunun için gerekli nüfus yoğunluğu ile ekonomik, sosyal ve fizikî altyapı mevcuttur. Atatürk Üniversitesinin bünyesinde bulunmayan fakültelerden oluşturulacak yeni bir üniversite kurulması, aşağıdaki gerekçelerden dolayı hayatî bir önem arz etmektedir.

Atatürk Üniversitesi 43 000 öğrencisi, 5 000 personeli, 2 600 akademisyeni, yıllık 125 trilyonluk resmî bütçesi, aylık ortalama 12 trilyonluk öğrenci harcamalarıyla, Erzurum ekonomisine çok önemli bir katkı ve ilimiz sosyokültürel hayatına müthiş bir dinamizm sağlamaktadır. Kurulacak ikinci bir üniversite, bu katkıyı önemli ölçüde artıracaktır; ilimizin ve bölgemizin kalkınmasında itici bir lokomotif güç oluşturacaktır.

Erzurum'da ikinci bir üniversite kurulmasını destekleyen sosyal, ekonomik, kültürel altyapı ve nüfus yoğunluğu mevcuttur. Kurulacak üniversite, ilimizin ve bölgemizin ihtiyaç duyduğu yetişmiş insangücü sıkıntısını giderecektir. Atatürk Üniversitesinin kırkyedi yıllık birikim ve deneyimleri, teknik altyapısı ve akademik kadrosu, kurulacak üniversiteye önemli destekler sağlayacaktır. Erzurum, doğunun, Karadeniz, Güneydoğu ve İç Anadoluya açılan kapısı olma konumuyla, bu bölgede bir üniversite şehri olarak, zaten bölgenin merkezi konumundadır. Kurulacak ikinci üniversite, ilimizin bu imajını pekiştirerek, Erzurum'un bölgesel bir cazibe merkezi haline gelmesinde önemli bir rol oynayacak ve bölgesel kalkınma yolunda önemli bir dinamik olacaktır.

Erzurum, Türkiye Cumhuriyetinin ve Türkiyeli Avrupa Birliğinin, Kafkasya, Ortaasya, İran ve Uzakdoğu kapısıdır; Hazar petrollerinin ve Ortaasya doğalgazının Avrupa'ya transfer merkezidir. Bu bölgede iktisaden ve siyaseten güçlü bir Türkiye olabilmenin yolu, kalkınmış bir Erzurum'dan geçer. Tarihî geçmişi ve jeopolitik konumu incelendiğinde, bu, çok net bir şekilde görülecektir.

Kurulacak ikinci üniversiteye uluslararası bir statü kazandırılması durumunda, çok önemli bir ulusal ihtiyaç da giderilmiş olacaktır. Ağırlıklı yabancı dille eğitim veren; bünyesinde, genetik, işletme, elektronik, petrol, doğalgaz, havacılık ve uzay mühendisliği gibi gelecekte popüler olacak mühendislik dalları ile stratejik araştırma birimleri ihdas eden, bölge ülkelerinde konuşulan dilleri seçmeli derslerle veren bir formatta oluşturulacak ve bölge ülkelerinin ve Türk cumhuriyetlerinin, ekonomik, sosyal ve kültürel yapısı ile psikolojik ve stratejik faktörler üzerinde ihtisaslaşan bir üniversite, 600 000 000'luk bir coğrafyayla bağlarımızı güçlendirecek; donanımlı insangücü yetiştirme ve Avrupa Birliğine aday Türkiye'yi bölgesinde lider yapacak altyapıyı hazırlama ve geleceğe yönelik bölgesel stratejiler üretme doğrultusunda ulusal bir ihtiyacı da giderecektir. Bölge ülkelerine öğrenci kontenjanı tahsis edilmesi ve öğrenci değişim programlarıyla, Erzurum'u, uluslararası nitelikte bir bölgesel üniversite merkezi haline getirecektir. Yabancı dille eğitim veren böyle bir üniversite, aynı zamanda, ekonomik ve sosyal hayatın gelişmesine çok yönlü katkılar sağlayacaktır.

Bu gerekçeler doğrultusunda, Erzurum'a kurulacak ikinci bir üniversitenin üstleneceği misyon ve ilkeleri de çok önemlidir ve sıralamak gerekirse şöyle olmalıdır.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)