Türkiye cumhuriyeti anayasasının bazı maddelerinin değişiklik yapılması hakkında (s.s.497)

M. NURİ YAMAN (Muş)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 497 sıra sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının Bazı Maddelerinde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi’nin 2’nci maddesinde değişiklik yapılmasına ilişkin Barış ve Demokrasi Partisi adına verilen önerge üzerine söz almış bulunmaktayım. Bu nedenle hepinizi en içten duygularımla selamlıyor ve hepinize hayırlı sabahlar diliyorum.

Kişisel verilerin korunmasına ilişkin esas ve usullerin sadece kanunla düzenlenmesinin tek başına yeterli olamayacağı bir gerçektir. Oysa Hükûmet, gerekli korumayı sadece bu yolla sağlamayı düşünmekte ve ona göre yasal düzenlemeler getirmektedir. Bunu da söz konusu değişikliğin son cümlesinden değil, hâlihazırda Adalet Komisyonunda görüşülmekte olan 22/4/2008 tarih ve 1/576 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Hakkında Kanun Tasarısı’nın 26’ncı maddesinden rahatlıkla anlamaktayız. İlgili madde, kurulması planlanan kişisel verileri koruma kurulunun yapısını ve görevlerini düzenlemektedir ancak böyle bir kurum mutlaka anayasal güvence altına alınmalıdır. Bunun yanında, böyle bir kurumun işleyişi ve nitelikleri de çok daha önem ve anlam kazanır. Söz konusu yasa tasarısı, bize AKP İktidarının daha şimdiden oluşturulacak olan kurul hakkındaki anlayışını açığa çıkarmaktadır. Tasarıda kişisel verileri koruma kurulunun işleyişiyle ilgili olarak kamu kurum ve kuruluşları lehine istisnalar tanınmakta, deyim yerindeyse, kurulun, bu kurum ve kuruluşlara karşı olan yaptırım gücü istişari danışma organı düzeyine indirgenmektedir. Bu durum, aynı zamanda gerekli düzenlemeleri yapmakla ve mevzuatı uygulamakla görevli, idari ve mali yönden özerk bir kurum yaratma düşüncesiyle de tamamen çelişir durumdadır. Karşılaştırmalı hukuktaki örnekleri de incelendiğinde görüleceği üzere, bu kurumların devlet organlarına karşı bağımsızlığı ve tarafsızlığı, üyelerinin seçimindeki belirlenen usul, kurum mensuplarına tanınan özlük hakları ve kuruma tahsis edilen idari ve mali özerklikle sağlanmaya çalışılması da bir gerçektir. Yani Avrupa Birliği ülkelerindeki örnekler, kurumun sahip olduğu fonksiyonlara ve ifa ettiği görevlere uygun olarak konumlanmamaktadır. Tasarıyla oluşturulmak istenen, istişari niteliğe sahip, hiçbir yaptırım gücüne sahip olmayan bir kurum ile maalesef arzu edilen amaçlara ulaşmak mümkün olmayacaktır. Kurulun idareye karşı gerçek anlamda bir yaptırım gücüne sahip olmaması, devletin kişisel verilerin işlenmesi konusunda denetlenmesini engellemektedir. Tasarının, özel hukuk kişilerini de kapsamı içine aldığı düşünülürse kurulun yapısı içerisinde özel sektör ve sivil toplum kuruluşlarından temsilcilere de yer verilmesi zorunluluk hâlini almaktadır. Aynı zamanda, başkan dışındaki diğer üyelerin kuruldaki görevleriyle birlikte asıl görevlerini de sürdürmesi kurulun bağımsız ve özerk yapısına ters düşen bir durumdur.

Yani sözüm ona, kişisel verilerin korunmasını Anayasa’yla güvence altına alıyorsunuz, sonra bunların korunmasına ilişkin usulleri yasayla düzenleyeceğinizi söylüyorsunuz, yasada üst kurulu ön görüyorsunuz ancak bu üst kurulu tamamen işlevsiz ve güdük bir hâle getiriyorsunuz.

Değerli arkadaşlar, AKP İktidarının gerçek yüzünü 20’nci maddedeki değişiklik kadar diğer maddelerdeki hiçbir değişiklik ele verememiştir. Şimdiye kadar bizzat devletin ihlal ettiği kişisel verilerin korunması hakkını, yeni oluşturacağınız devlet güdümlü bir kurumla mı güvence altına almayı düşünüyorsunuz? Yoksa her zamanki gibi yapmaya çalıştığınız bir adım ileri, iki adım geri saplantınızı mı bizlere göstermek istiyorsunuz? Eskiden, bunu gizli yapardınız. Oysa artık gizlemeye bile ihtiyaç duymayacak bir konuma geldiniz. Özgürlükleri dilinden düşürmeyen Hükûmet, uygulamada özgürlüğün en gaddar düşmanı hâline gelebilmektedir bu tasarıyla.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)