Ege bölgesindeki incir üreticileri ve incir üreticilerinin sorunlarıyla ilgili

MEHMET SEMERCİ (Aydın)Sayın Başkan, Yüce Meclisin değerli üyeleri; incir ve incir üreticilerinin sorunlarını dile getirmek için söz almış bulunuyorum; hepinize saygılar sunuyorum.

Değerli milletvekilleri, incir ağacı, ülkemizde özellikle Küçük ve Büyük Menderes Havzalarında yetişir. Ülkemizde kaliteli kuruincir, bu bölgedeki incir plantasyonlarından elde edilir. Bu havzalarda 370 000 dekar incir bahçesi ve 5 800 000 incir ağacı vardır.

İncir ziraatı, daha çok, küçük çiftçilerin uğraşı ve geçim kaynağıdır. Kuruincir, özellikle, besin değeri yüksek, gelişme çağındaki çocuklar için önemli bir besin kaynağıdır.

Değerli milletvekili arkadaşlarım, uzun yıllardır ilk defa bu yıl 2003-2004 kuruincir ihracatında ve tüketim piyasasında büyük sıkıntıyla karşı karşıya kalınmıştır. Kuruincir alımında, incir ihracatçıları ile Tarım Satış Kooperatifleri Birliği, yani, Tariş İncir Birliği etkili rol oynamaktadır.

2002-2003 sezonunda, kuruincir ihracatında büyük sıkıntılarla karşı karşıya kalınarak, 52 000 ton olan incirin 46 000 tonu ihraç edilmiş; fakat, 2003-2004 üretim döneminde 54 000 ton kuruincirin ancak 33 000 tonu ihraç edilebilmiştir; yani, yüzde 40'ı şu anda stok halde durmaktadır. Bu nedenle, hem incir üreticisi hem incir satış kooperatifleri hem de incir ticaretiyle uğraşan kuruincir alıcıları sıkıntıya girmiştir. Bunun tek sebebi, incir ihracatında ilk yükleme tarihinin geç açıklanmasıdır. Ege İhracatçılar Birliğinin, Dış Ticaret Müsteşarlığını yanlış yönlendirmesi ve Devlet Bakanı Sayın Kürşad Tüzmen'in, uyarıları dikkate almadan -ki, bu uyarılar Tariş ve üretici temsilcileri tarafından yapılmıştır- ilk yüklemenin -yani, ihracatın, geçen yıllara göre, mevsim faktörü de dikkate alınırsa- 10 gün geciktirilmesi incir üreticilerini sıkıntıya sokmuştur. Bugün için Tariş İncir Birliğinin depolarında 3 000 ton, üretici ve tüccarın elinde ise 10 000 ton kuruincir stoku vardır. Kuruincir ihracatında ilk yüklemenin gecikmesi nedeniyle, 2002 - 2003 sezonunda incir fiyatları 2 000 000 - 3 000 000 lira arasında iken, 2003 - 2004 sezonunda bu fiyatlar 800 000 liraya kadar düşmüştür. Bir yandan, incir üreticisinin gelir düzeyinde azalma olurken, öte yandan ihracatçıya büyük kâr marjı sağlanmıştır. Bir yıl öncekine göre, incir fiyatları, yarısı ederindedir. Bu da çiftçiye büyük yüktür. Bu haksızlıktır. Devlet Bakanı Sayın Kürşad Tüzmen'in yanlış yönlendirilme sonucu aldığı karar, incir üreticisini perişan etmiştir.

Buna karşılık, kuruincirde ürün değeri bizden düşük olan İran ve Yunanistan incirleri, dış piyasalara bizden önce girerek hâkim olmuşlardır. Kuruincir ihracatında ilk yüklemenin gecikmesi sonucu, tüccar, piyasaya geç girerek, incir fiyatlarının düşmesi sağlanmıştır. Tariş İncir Birliği, üye olan incir üreticilerine destek vererek, 6 164 ton ürün almış, kilo başına 1 900 000 lira ödeme yapmıştır. Ne yazık ki, Tariş İncir Birliği, yukarıda bahsettiğim nedenle, stokların yarısını eritebilmiştir.

Değerli milletvekilleri, incir üreticileri perişandır. İktidar, bu üreticilerimizi korumak zorundadır. Hükümet programlarında ve AKP seçim bildirgesinde, üreticilerin yanında olacağını bildiren iktidarımız, tez zamanda bu desteklerini unuttu. Örneğin, pamuk ve zeytinyağında ürün primlerinin ne zaman ödeneceği belli değil. Doğrudan gelir desteği belli değil. Hiç olmazsa, incir üreticilerini şu anda sevindirin. Üreticinin elinde kalan, tüketilmesi süreli olan; çünkü, incir...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)