İçeriğe atla

22. DÖNEM · 550 SANDALYE

Ara
GENEL KURUL · 92. BİRLEŞİM · SALI

Kamu görevlileri etik kurulu kurulması ve bazı kanunlarda değişiklik (s.s.432)

Tuncay Ercenk

Antalya Milletvekili · CHP

Genel Kurul, 92. Birleşim · 2. yasama yılı · 25 Mayıs 2004 · 1.176 kelime · yaklaşık 6 dakikalık okuma

Kaynak göster

Tuncay Ercenk (CHP), 25 Mayıs 2004 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 92. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: KAMU GÖREVLİLERİ ETİK KURULU KURULMASI VE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK (S.S.432)); konuşma 1.176 kelime.

Tuncay Ercenk (CHP, Antalya). “Kamu görevlileri etik kurulu kurulması ve bazı kanunlarda değişiklik (s.s.432)”. TBMM Genel Kurulu, 92. Birleşim tutanağı, 25 Mayıs 2004. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/tuncay-ercenk-22-2004-05-25-kamu-gorevlileri-etik-kurulu-kurulmasi-ve-bazi-kanunlarda-degisiklik (erişim: 1 Kasım 2026).

Sade metin (Markdown) →

Konuşmanın tam metni

CHP GRUBU ADINA TUNCAY ERCENK (Antalya)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum.

"Kurulun görevleri" adı altında düzenlenen 3 üncü maddeyi aynen arz ediyorum: "Kurul, kamu görevlilerinin görevlerini yürütürken uymaları gereken etik davranış ilkelerini hazırlayacağı yönetmeliklerle belirlemek, etik davranış ilkelerinin ihlal edildiği iddiasıyla resen veya yapılacak başvurular üzerine gerekli inceleme ve araştırmayı yaparak sonucu ilgili makamlara bildirmek, kamuda etik kültürünü yerleştirmek üzere çalışmalar yapmak veya yaptırmak ve bu konuda yapılacak çalışmalara destek olmakla görevli ve yetkilidir."

Yani, etik kurulunun görevleri, 3 üncü maddede açıkça belirtilmiş; ancak "hazırlayacağı yönetmeliklerle" tabiri, öyle sanıyorum ki, Sayın Hocamızın, Sayın Oya Araslı'nın teknik olarak açıkladığı gibi, bir çelişki yaratıyor diye düşünüyorum. Etik kurul, yönetmeliği hazırlayacak; ama, yönetmeliği yayımlayacak olan Başbakanlık olacak. Bu, öyle sanıyorum ki, yetki karmaşası açısından önemli bir çelişkidir bu tasarıdaki. Bunun, bir kere, düzeltilmesi, teknik olarak yeniden değerlendirilmesi lazımdır diye düşünüyorum.

Değerli arkadaşlarım, kamu görevlileri etik kurulunun kurulması, ülkemizin içerisinde bulunduğu yolsuzluk ve yozlaşma açısından, gerçekten önemli bir adımdır. Böyle bir etik kurulun kurulması doğrudur, önemli bir adımdır ve Sayın Bakanın söylediği gibi, ileri bir adımdır, belki de ilk kez atılan bir adımdır; ancak, bizce, bu adım, eksik bir adımdır, önemli bir adımdır; ama, eksik bir adımdır.

Kamu görevlilerini saydamlık, tarafsızlık, dürüstlük, hesap verebilirlik ve kamu yararını gözetme gibi kurallarla yükümlü tutuyorsunuz. Kamu görevlilerine "saydam olacaksın, tarafsız olacaksın, hesap verebileceksin, kamu yararını gözeteceksin ve dürüst olacaksın" diyorsunuz. Gayet doğru bir teşhis, doğrudur; ancak, acaba, saydam olması gereken, tarafsız olması gereken, hesap vermesi gereken sadece kamu görevlileri midir? Bu çerçeveden baktığımız zaman, siyaset kurumunun da, siyasetçinin de bu kurallara uyması gerektiğini düşünüyorum.

Böyle bir tasarı, ilk bakışta, siyasîleri devredışı bırakmasıyla, bence, bir yasak savma gibi gündeme getirilmiştir. Kamu görevlileriyle ilgili böyle bir tasarıyı, kamuoyunda tartışılan yolsuzluk ve yozlaşma çalışmaları, anlayışları sırasında Meclise sevk edelim de, kamuoyu biraz rahatlasın...

HASAN FEHMİ KINAY (Kütahya)Sayın Ercenk...

TUNCAY ERCENK (Devamla)Bir saniye... Lütfen, müdahale etmeyin... Yani, bu müdahale konusu hoş olmuyor Mecliste...

Biz, bunu getirelim; ama, toplum biraz rahatlasın, biraz gevşesin, ondan sonra siyasîler biraz gözardı edilsin anlayışının ötesinde bir kavramı, bir amacı bu tasarıda sezmiyorum, bağışlayın.

Değerli arkadaşlarım, bu tasarı, yolsuzluk ve yozlaşmayı önleyecek nitelikte değildir. Bir kere, Sayın Adalet Bakanımızın da belirttiği gibi -ki, ben de katılıyorum- yolsuzluk anlayışının, kavramının üç temel ayağı var; kendileri belirttiler, işadamı, bürokrat ve siyasetçi. Şimdi, siz, yolsuzluğu önlemek için, bu üç ayaktan birisi hakkında düzenleme getiriyorsunuz; ama, diğer iki ayak havada kalıyor ve o iki ayakta bir düzenleme getirme ihtiyacını da duymuyorsunuz. Dolayısıyla, böylesine üç ayağı olan bir yolsuzluk kavramının birisi hakkında düzenleme getirmekle, yolsuzluğu ve yozlaşmayı önlemenin mümkün olmayacağını düşünüyorum. Ülkemizde yolsuzluk ve yozlaşma önlenmeden ne ekonomi düzeliyor ne üretim artıyor ne yatırım sağlanıyor ne de dürüst toplum, temiz toplum anlayışı kamuoyunda hak ettiği yeri buluyor.

Şimdi, gerekçede "kamu görevi, kişisel kazanç ya da çıkar sağlamak amacıyla kullanılmamalıdır" deniliyor. "Vatandaşlar, tüm kamu görevlilerinin en yüksek ahlakî ölçülere göre davranmalarını istemektedir" deniliyor; bunlar, kamu görevlileri için deniliyor. Peki, aynı kamuoyu, aynı vatandaş, siyaset kurumundan da, siyasetçiden de, kişisel yarar sağlamamayı istemiyor mu; ondan da istiyor. Siyasetçi de kişisel yarar sağlamasın, siyasetçi de o yolsuzluğun bir parçası olmasın diyor; vatandaşın istediği bu; ama, siz, sadece kamu görevlisi için getiriyorsunuz. Siyaset kurumu için ve siyasetçi için böyle bir düzenlemenin getirilmemesi bu tasarının eksik olduğunun önemli bir göstergesi.

Bakın, bizde Başbakan ticaret yapılıyor, bir bakan sahte faturadan yargılanıyor.

HASAN FEHMİ KİNAY (Kütahya)Ticaret yapmak suç mu?

TUNCAY ERCENK (Devamla)Bir saniye... Bir saniye... Lütfen, müdahale etmeyin arkadaşım. Bir dakika... Ben konuşayım; ondan, sonra siz, gelin, konuşun burada.

Bir bakan...

YAHYA BAŞ (İstanbul)Düzgün konuş...

TUNCAY ERCENK (Devamla)Konu o değil; yolsuzluktan bahsediyoruz.

Etik davranmadığına inanıyorum ben, bunu söylüyorum. Bunun adı da etik kurul, bu da etik kurul; yani, önce bu tasarıyı getiren, sevk eden hükümet üyeleri etik davranacak ki, ondan sonra şu kamu görevlileri için bir tasarı hazırlasın, getirsin, ve Meclise sunsun... Ben bunu savunuyorum, benim düşüncem bu. Şimdi, ihaleye fesat karışacak, mısır ithalatı için gümrük indirimi yapacaksın, bir bakan feribot işiyle uğraşacak, kayıp trilyon davasında bakanlar yargılanacak; ondan sonra, etik kurul yasası getireceksin... Bunlar hoş şeyler değil; yani, bunlar samimiyetsiz davranışlar, onu arz etmek istiyorum ben.

Değerli arkadaşlarım, şimdi, kendini kurtarmak için yasa getirmek, 2/B'sinden tutun, Vergi Barışı Yasasına kadar yasa getirmek etik bir davranış mıdır?! Bir bakanın, kendi çıkarı için, kişisel kazancı için, sorumluluktan kurtulmak, davadan kurtulmak için "vergi barışı" adında bir tasarı getirmesi etik bir davranış mıdır; bunu takdirlerinize sunuyorum. Benim söylediğim bu.

YAHYA BAŞ (İstanbul)Öyle değil...

TUNCAY ERCENK (Devamla)Bir saniye... Bir saniye...

Kamu görevlileri için böyle bir düzenlemeyi getireceksiniz; ama, kendiniz için böyle bir düzenlemeden kaçacaksınız; bu hoş olmuyor, bunu arz etmek istiyorum.

Şimdi, bakın, bırakın yolsuzluk yapılmasını -bunlar da iddia, belki sonunda beraat edecek arkadaşlarımız, buna da bir şey demiyorum, olabilir de, doğrudur da -bu yolsuzluk iddialarından, birisi, bizim girmeye çalıştığımız Avrupa Birliği ülkelerinden birinde olsa -geçenlerde de söyledim bunu- o bakan veya milletvekili ya istifa ediyor ya intihar ediyor, bizde iftihar ediyor; benim tartışmak istediğim bu. Eğer, yolsuzluk ekonomisini çözebilirsek, Türkiye'de üretimi de artırırız, Türkiye'de yatırımı da artırırız, insanların mutlu olmasını ve huzur içinde yaşamasını da sağlarız; bunu yapmak lazım, bundan kaçmamak lazım.

Değerli arkadaşlarım, bunun da çıkış noktası -lafı uzatmaya hiç gerek yok- milletvekillerinin ve bakanların dokunulmazlıklarının sınırlandırılması; bunu yapacaksınız. Bu yapılmadan, kamuoyuna samimî olduğunuzu gösterme imkânınız yoktur.

Şimdi, eğer saydamlık istiyorsanız, tarafsızlık istiyorsanız, hesap verebilirlik istiyorsanız, yapılacak iş, dokunulmazlığı kaldırmak.

HASAN FEHMİ KİNAY (Kütahya)O da olacak.

TUNCAY ERCENK (Devamla)İnşallah, inşallah... Bekliyoruz zaten.

Bakın, yarın karma komisyon toplanıyor; biz, en azından kendimizle ilgili, dokunulmazlıkların kaldırılmasını talep edeceğiz ve bunu Yüce Meclisten de tekrar talep edeceğiz. Umarım, Meclisteki bütün gruplar, AKP ve Cumhuriyet Halk Partisi Grupları, bu konuda ciddî ve samimî olduklarını gösterir ve dokunulmazlıkların kaldırılması konusunda üzerlerine düşeni yaparlar.

Değerli arkadaşlarım, ayrıca, bu konuda, yani dokunulmazlıkların kaldırılması konusunda 70 000 000'un önünde söz de verdik. Bu sözü tutarsak, hiçbir sorun kalmayacak; önemli olan bu sözü tutmak, dokunulmazlıkları kaldırmak; ondan sonra bakın yolsuzluk önleniyor mu önlenmiyor mu. Bence, bu çerçeve içinde bakarsak sağlıklı bir sonuca varacağız diye düşünüyorum; ama "efendim, önce şu kamu görevlilerini bir halledelim, ondan sonra sıra bize gelir -arkadaşımın söylediği gibi- dokunulmazlığa da sıra gelir" dersek samimî davranmamış oluruz. Kamuoyunun gözü siyasetçide ve siyaset kurumunda; bizim yapacağımız iş de siyaseti ve siyasetçiyi temize çıkarmak. Bu söylediklerimden, bu tür suçlara bulaşmamış arkadaşlarımdan kimse alınmasın. Lütfen... Kamu görevlisi de alınmasın, siyasetçi, milletvekili, bakan arkadaşım da alınmasın. Ben, bunu, bu konudaki iddialar üzerine gündeme gelmiş arkadaşlarım için söylüyorum. Yoksa, herkes için böyle bir genelleme yapmam gerçekten mümkün değil.

Şimdi, kamu görevlisine diyorsunuz ki: Arkadaş, sen saydam ol, şeffaf ol, hesap verebilir ol, dürüst ol... Kamu görevlisi "sayın milletvekilim, Yüce Meclis; sen bana bunu söylüyorsun da, bir de kendine bir bakıver" demez mi?

RECEP KORAL (İstanbul)- Meclise nasıl laf atıyorsun, nasıl dil uzatıyorsun?!

TUNCAY ERCENK (Devamla)- Bakın, ayırdım onu; bu konuda, iddia konusunda ayırdım. Hiç kimse üstüne alınmasın. Eğer, bu işi yapmayan insan varsa, üstüne alınmayacak bunu.

Değerli arkadaşlarım, Yargıtay 11. Ceza Dairesinin bozma kararını okuduk. Bazı milletvekili arkadaşlarımın ve bakan arkadaşlarımın dokunulmazlığın kaldırılmasına neden sıcak bakmadığını şimdi daha iyi anlıyorum.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

Metin TBMM tutanağından alındı; ara sözler ve başkanın uyarıları tutanaktaki gibidir. Hata bildir

AYNI GÜN GENEL KURUL’DA

Aynı gün söz alan diğer vekiller

27 konuşma daha · 25 Mayıs 2004

27 konuşmanın tamamı →

Bu sayfayı paylaş

X WhatsApp Telegram Facebook