Plan ve Bütçe Komisyonu toplantısındaki konuşma

TURAN YALDIR (Aksaray)Sayın Başkan, Sayın Bakanım, değerli milletvekilleri; Ömer Fethi vekilime de katılıyorum bu arada, söylediklerine bizzat imza atıyorum altına.

Kıymetli milletvekilleri ve değerli bürokratlar; Ticaret Bakanlığı 2027 bütçesinin hayırlara vesile olmasını temenni ediyorum. Bu salonda günlerdir milyarlar konuşuluyor. Oysaki asıl bütçeyi tarladaki çiftçinin borcunda, çarşıdaki esnafın kepenginde, pazardaki vatandaşın filesinde görebiliriz.

Sayın Bakanım, yakın zamanda Aksaray ilimize geldiniz. Siz de sizden önceki diğer bakanlar gibi, kapalı kapılar ardında partilileriniz ve STK temsilcileriyle toplantı yapıp Aksaray'dan ayrıldınız. Keşke görüşmelerinizi öğretilmiş, uslu bir kitle yerine büyük bir sıkıntı yaşayan esnaf ve sanayicilerimizle yapsaydınız, onların sorunlarını bir Bakan olarak dinleyip, onların sorunlarına bizzat vâkıf olup birlikte çözüm üretseydiniz.

Sayın Bakanım, çarşıya pazara, sokağa çıkmıyor, vatandaşın feryadını duymuyorsunuz. Onlardan dinlemek istemediğiniz sorunları ben söyleyeyim, siz de kulak verin. Kaç zamandır esnafın hâli nicedir siz biliyor musunuz? Gerçek hayatla sizin verileriniz neden hiçbir zaman tutmuyor Sayın Bakanım? Esnafımız gerçekten çok büyük zorluklar yaşıyor ve günlerce siftah yapmadan dükkân kapattığı oluyor. Yüksek kira, vergi, elektrik, doğal gaz, personel, SGK ve BAĞKUR primleri gibi ve daha nice giderlerin altında esnafımız artık nefes alamıyor Sayın Bakanım.

Esnafımız yüzde 50 faiz oranına razı ama kredi bulamıyor. Yüzde 4 civarında POS komisyon kesintisi de esnafımızın canına tak etmiş durumda artık. Bir mahalle bakkalının günlük yaptığı 10 bin TL'lik kartlı satışın ortalama yüzde 4'ü POS komisyonundan kesildiğinde günlük 400 TL, aylık ise 12 bin TL kesintiye uğruyor. Bu ne demektir biliyor musunuz? Holdingler ve dev marketler bankalarla oturup POS pazarlığına girişirken küçük esnaf kaderine terk edilmiş demektir. O kepenklerin arkasında nice ailenin emeği ve umudu var Sayın Bakanım. "Esnafın yanındayız." demekle yanında olmuş olmuyorsunuz. Zincir marketler mahalle aralarından köylere, dahası beldelere kadar mantar gibi türemeye devam ederken küçük esnafın hâlini hiç düşünmüyor ve Hükûmet olarak sadece izliyorsunuz. Peki, o marketlerin kasasında kim duruyor hiç baktınız mı Sayın Bakanım? Diplomasını duvar süsüne, emeğini ise üç harfli zincir mağazalarda ucuz iş gücüne çevirdiğiniz üniversite mezunu gençlerimiz kasiyer olarak çalışıyor Sayın Bakanım.

Bir taraftan ihracat rekoru yalanına sığınıyorsunuz, diğer taraftan ihracatın lokomotifi olan tekstil fabrikalarının tek tek kapanmasını izliyorsunuz. Yüz binlerce insanımızın çalıştığı tekstil sektörünü Mısır'a kaptırdınız. Daha dün Aksaray'da, Denizli'de, Bursa'da ve daha nicelerinde tekstil için dönen makineler, bugün Mısır'da dönüyor.

Gelgelelim ihracat rekorlarının gölgesinde kalan ticaret açığına... Bu yılın ilk dokuz ayında dış ticaret açığı 71 milyar dolara dayandı Sayın Bakanım. Yani her 100 dolarlık ithalatın 25 doları vatandaşımızın cebinden çıkıyor. Ne yazıktır ki bu açığın faturasını da kurla, zamla, enflasyonla aziz milletimize ödetiyorsunuz. Şu dönemde sizleri, esnafımızın yaşadığı bu darboğazdan nefes alması adına insafa davet ediyoruz. POS komisyonlarına acilen tavan fiyat getirilmeli, esnaf kredilerine erişim kolaylaştırılmalı, BAĞKUR prim gün sayısı 7200 güne düşürülmeli ve prim yükü hafifletilmeli, enerji ve lojistik maliyetlerine destek verilmelidir. Yerli üreticimize katkı sağlanmalı.