İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

Ara

KELİME NABZI

“Kürtçe” Meclis’te ne zaman, kim tarafından konuşuldu?

Türkçe ekleriyle birlikte aranan biçimler: kürtçekürtçeninkürtçeyekürtçeyikürtçesikürtçedenkürtçede
1.143kayıtta geçti
5.630kez söylendi ya da yazıldı
119vekil kullandı
Şubat 2024en yoğun ay · 93 kayıt
▼ %14son 3 ay, önceki 3 aya göre
24 EYL 2026son geçtiği gün · ilk: 13 HAZ 2023

AY AY KULLANIM · HAZİRAN 2023 – BUGÜN

“Kürtçe” Meclis’te ay ay, nerede konuşuldu?

  • Genel Kurul 427
  • Soru önergesi 716

Her sütun bir ay: seçili kaynaklarda kelimenin geçtiği kayıt sayısı, renkler kaynağa göre. Bir sütuna dokunun, o ayın kayıtları aşağıda listelenir. Son sütun içinde bulunulan ay; sürüyor. Konuşma metinleri TBMM tutanaklarından işlendikçe sayılar artar.

GRAFİKTEN SEÇİLEN AY

Ekim 2023 · “Kürtçe” 24 kayıtta geçti

16 Genel Kurul konuşması · 8 soru önergesi

  1. KONUŞMA Genel Kurul

    …hiç göreve almadı. Dolayısıyla mahkeme kararlarını yerine getirmediler. Yine, parklara, yollara, binalara verilen Kürtçe isimler sildirildi, UNESCO'nun sit alanı ilan ettiği yerlere kepçelerle girildi; liyakatsiz akrabalar ve yandaş danışmanlar…

  2. KONUŞMA Genel Kurul

    …ÖMER FARUK GERGERLİOĞLU (Kocaeli) – Cumhuriyetin 100’üncü yılında yine Kürtçe yasakları. “Kürt sorunu niye var?” diyenlere “Niye Kürtçeyi yasaklıyorsunuz?” diye soruyoruz. Marmara Cezaevinden Silivri Devlet Hastanesine götürülen bir mahpus, İsa…

  3. KONUŞMA Genel Kurul

    …halkının dili, kültürü bu politikayla birlikte yok edilmeye çalışılmıştır. Cumhuriyetin ilan edildiği bu Mecliste Kürtçe, yüz yıl sonra bile tutanaklara hâlen “bilinmeyen dil” olarak geçmektedir. Asimilasyon, eğitimden yoksun bırakma, kültürel…

  4. KONUŞMA Genel Kurul

    …dönemde, kendi tarihî süreçleri içinde kimi kurumlara sahipti, bu dönemde değişik isimlerle yayın yapan Kürtçe gazete ve dergi çıkarıyorlardı. Bu kurumlar cumhuriyetin ilanı sonrasında tasfiye edildi. Her ne kadar cumhuriyetle…

  5. …aldığımız cezaevlerinden biri de Sincan 1 No'lu Cezaevi'dir. Sincan Cezaevi'nde mahpuslar, Kürtçe kitapların verilmediğini ya da verilen bazı kitaplardan ise tercüman ücreti istendiğini, Kürtçe şarkı söylemenin…

  6. …Derneği İstanbul Şubesi tarafından geçtiğimiz günlerde basına ve kamuoyuna duyurulan İsa İpekli isimli mahpusun Kürtçe konuşmasından ötürü işkence görmesi olmuştur. Silivri Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda tutulan mahpus İsa İpekli…

  7. KONUŞMA Genel Kurul

    …nin doğru ve güzel kullanımı önemlidir ancak aynı hassasiyet vatandaşlarımızın ana dili olan, başta Kürtçe olmak üzere diğer dillerin eğitimi konusunda da gösterilmelidir. Kalkınma planında yeni bir anayasanın hazırlanması…

  8. KONUŞMA Genel Kurul

    …uyandırdı. Mesela, Suriye'nin yerel yönetim sorunları, demografik dengeyi tam olarak gözetememe sorunu, mesela Kürtçenin kamusal alandaki kullanımıyla ilgili vizyoner bir bakış açısını geliştirememe sorunu, içeride kullanılan siyasi dilin…

  9. KONUŞMA Genel Kurul

    …Batı’ya göç etmeye çalışıyorlar. Ve ilginçtir, dün Rize, Trabzon, Ordu’da kendi aralarında Kürtçe konuşan Kürt mevsimlik işçilerine saldıran aynı gençler Avrupa’da iltica almak için harıl harıl Kürtçe…

  10. KONUŞMA Genel Kurul

    …olan bir konuyla ilgili, Eskişehir'de yaşanan ve kamuoyuna yansıyan haberler üzerine bir düğünde Kürtçe şarkı söylediği için gözaltına alınan ve kolluk kuvvetlerince farklı muamelelere tabi tutulan 23 kişiyle alakalı…

  11. KONUŞMA Genel Kurul

    …yetinilmemiş, başka bir şey daha yapılmış. Nedir, biliyor musunuz? Gözaltına alınanlara defalarca o Kürtçe şarkıların Türkçesi okutulmuş. Bu zorla Türkçe şarkı okutturma hadisesi size bir şey hatırlatıyor mu? Bize hatırlatıyor…

  12. …Araştırma Hastanesi'ne gittiği, hastanenin psikiyatri polikliniğine giden Karakız Baymaz'ın, yaşadığı sorunları Kürtçe anlattığı, oğlu Osman Nuri Baymaz'ın çeviri yapabileceğini belirttiği ancak doktorun hastane yönetiminde yeminli Kürtçe tercüman…

  13. KONUŞMA Genel Kurul

    …gidiyor Cemal Abdünnâsır’la görüşüyor. Konu ne, biliyor musunuz? Türkiye Hükûmeti diyor ki: “Orada Kürtçe yayın yapan bir radyo var, bu radyonun kapatılmasını isteyin.” Cemal Abdünnâsır büyükelçiyi dinliyor, kendisine bir…

  14. KONUŞMA Genel Kurul

    …DANIŞ BEŞTAŞ (Erzurum) – Yani Kürtlerin… 2932 sayılı Yasa Özal döneminde kalktı ya. Bu ülkede Kürtçe resmî olarak yasaklıydı, ben çok iyi hatırlıyorum, bu nedenle bizim de hassasiyetimiz oradan geliyor. (Mikrofon…

  15. KONUŞMA Genel Kurul

    …faaliyet göstermektedir; üniversitede tıp, mühendislik, kimya, tarımcılık gibi 11 adet fakülte bulunmaktadır, eğitim dili Kürtçe ve Arapçadır. Kuzey ve doğu Suriye’deki Kürt ve Arapların çoğu İslam’ın Sünni mezhebine…

  16. …Havalimanlarında Kürtçe hizmet verilmesine ilişkin … PARTİ Aşağıdaki sorularımın Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı…

  17. …ederim. Ali BOZA Yeşil Sol Parti Mersin Milletvekili Diyarbakır Barosu Avrupa Hakları Merkezi tarafından Kürtçe savunma yapmak isteyen tutuklulara izin vermeyen ve Kürtçe savunmadan dolayı avukatı suçlayarak duruşmayı sonlandıran hakim…

  18. KONUŞMA Genel Kurul

    …DÜŞÜNMEZ (Hakkâri) – Sayın Başkan, bugün Sevgili Mehmed Uzun’un sürgünde yaşamını yitirmesinin yıl dönümü. Kürtçe üzerindeki engellerin kaldırılması için büyük bir mücadele yürüttü ve hayatını maalesef sürgünde kaybetti. Kendisini saygıyla…

  19. …Kadın cezaevinde kalan mahpusların tarafımıza direk ve avukatları tarafından ilettiği bilgilere göre; halay çekmek, Kürtçe şarkı söylemek, dezenfektanı kabul etmemek, pişmanlık beyanında bulunmamak, açık görüşte diğer mahpusların ailelerine selam vermek…

  20. …Yerlikaya tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. Ayşegül Doğan Kayyım atanan belediyelerin icraatlarının başında; Kürtçe isim ve tabelaların kaldırılması, anıtların yıkılması ve kültür-sanat mekanlarının kullanılamaz hale getirilmesi, kapatılması…

Sayı, grafikteki noktayla aynıdır: seçili kaynaklarda (Genel Kurul konuşmaları, soru önergeleri) ifadenin geçtiği kayıt sayısı; bir kayıtta kaç kez geçerse geçsin bir sayılır; aynı kökten ekli biçimler de bulunur. “Yükselen kelimeler”deki haftalık sayılar ise kelimenin kaç kez geçtiğidir; o yüzden farklı olabilir.

KİM KULLANDI?

“Kürtçe” kelimesini en çok kullanan vekiller

Kelimenin geçtiği konuşma, soru önergesi ve teklif (ilk imza) sayısı

PARTİLERE GÖRE

Hangi partilerin vekilleri kullandı?

Parti, kaydın tarihindeki üyeliğe göredir

İLLERE GÖRE

Hangi illerin vekilleri konuştu?

42 ilin vekilleri · renk koyulaştıkça kayıt sayısı artar

  1. Diyarbakır169
  2. Mardin117
  3. Van117
  4. Hakkari95
  5. İstanbul65
  6. Muş56

EN YOĞUN GÜNLER

En çok konuşulduğu günler

Günün Meclis sayfasında o günün bütün kayıtları

  1. 21 Şubat 2024Çarşamba43 kayıt
  2. 28 Ağustos 2023Pazartesi40 kayıt
  3. 7 Ağustos 2025Perşembe31 kayıt
  4. 24 Şubat 2025Pazartesi28 kayıt
  5. 20 Şubat 2024Salı25 kayıt
  6. 18 Mayıs 2026Pazartesi23 kayıt

SORU ÖNERGELERİNDE

Hangi bakanlıklara soruldu?

BAĞLAM

“Kürtçe” ile birlikte geçenler

Aynı kayıtlarda en sık kullanılan kelimeler · dokunun, o kelimenin raporu açılır

Karşılaştırın: “Kürtçe” ile “Kürt” · “Kürtçe” ile “Anayasa” · “Kürtçe” ile “demokratik”

Yükselen kelimeler

Son haftanın sayısı, bir önceki haftaya göre. Genel Kurul konuşmaları ve soru önergesi özetleri.

Bu rapor nasıl hazırlanıyor?

Kelime Türkçe kök bulucudan geçer; ekli biçimler de sayılır. Sayılar seçili kaynaklarda (yukarıdaki süzgeçler) kelimenin geçtiği kayıt sayısıdır; bir konuşmada kaç kez geçerse geçsin bir sayılır. Vekil, parti ve il sayılarında kanun teklifleri ilk imzacıya yazılır. Meclis kalıpları ve kişi adları kelime listelerine girmez. Yöntem →