İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

Ara

KELİME NABZI

“Kürtçe” Meclis’te ne zaman, kim tarafından konuşuldu?

Türkçe ekleriyle birlikte aranan biçimler: kürtçekürtçeninkürtçeyekürtçeyikürtçesikürtçedenkürtçede
1.143kayıtta geçti
5.630kez söylendi ya da yazıldı
119vekil kullandı
Şubat 2024en yoğun ay · 93 kayıt
▼ %14son 3 ay, önceki 3 aya göre
24 EYL 2026son geçtiği gün · ilk: 13 HAZ 2023

AY AY KULLANIM · HAZİRAN 2023 – BUGÜN

“Kürtçe” Meclis’te ay ay, nerede konuşuldu?

  • Genel Kurul 427
  • Soru önergesi 716

Her sütun bir ay: seçili kaynaklarda kelimenin geçtiği kayıt sayısı, renkler kaynağa göre. Bir sütuna dokunun, o ayın kayıtları aşağıda listelenir. Son sütun içinde bulunulan ay; sürüyor. Konuşma metinleri TBMM tutanaklarından işlendikçe sayılar artar.

GRAFİKTEN SEÇİLEN AY

Mayıs 2025 · “Kürtçe” 20 kayıtta geçti

12 Genel Kurul konuşması · 8 soru önergesi

  1. …annesini tanıyamayacak hale getirilmiş, duyma kaybı yaşamasına rağmen tedaviye erişimi engellenmiş, Kürt kimliğine ve Kürtçeye yönelik ayrımcılığa uğramış, kitap hakkı gasp edilmiş, iletişim ve dilekçe hakları keyfi biçimde engellenmiştir. Özellikle…

  2. KONUŞMA Genel Kurul

    …şaşırmasın. BAŞKAN - Tamamlayın lütfen, buyurun. ONUR DÜŞÜNMEZ (Devamla) - Siyasi saiklerle tutulan mahpuslar serbest bırakılmadan, Kürtçe yasaklı bir dil olmaktan çıkmadan; kadınlar, gençler, yazarlar fikirlerinden dolayı yargılanmadan; hasta mahpuslar tedavi hakkına…

  3. KONUŞMA Genel Kurul

    …tek dil dayatmasını her yerde en üst perdeden sürdürüyorlar. O zaman soruyoruz biz size: Kürtçe konuştuğu için memleketinde ırkçı saldırıya uğrayan yurttaşlarla barışmayacak mısınız siz? Dil bilmediği için hastaneye gidemeyen…

  4. KONUŞMA Genel Kurul

    …belediyelerine atanan kayyum sayısı tam 149. Belediyelerimizin açtığı 21 kültür merkezini kayyumlar eliyle kapattınız, Kürtçe tabelaları, internet sitelerindeki Kürtçe bilgilendirmeleri kaldırdınız, Celadet Ali Bedirhan Kütüphanesini yıktınız, Cegerxwin Kültür ve Sanat…

  5. …TBMM İçtüzüğünün 96" ncı ve 99" uncu maddeleri gereğince yazılı olarak " cevaplandırılmasını arz ederiz. Kürtçe tiyatro alanında faaliyet gösteren Nupelda Tiyatro topluluğu, "Ma Diz Yek E!" adlı oyunlarını Van Devlet…

  6. …son yıllarda Kürt kültürüne yönelik sistematik bir inkâr, bastırma ve tahammülsüzlük dalgasının devamı niteliğindedir. Kürtçe yazıların kamuya açık alanlardan silinmesi, Kürtçe tabelaların sökülmesi, kültürel etkinliklerin yasaklanması ve kültürel simgelere yönelik…

  7. KONUŞMA Genel Kurul

    …mahpuslar, meziyetsiz idari gözlem kurullarının insafına terk edilen ve infazları yakılan yoldaşlar; havalandırmadan faydalanamayan, Kürtçe okuyamayan, yazamayan, aileden uzak illere sürgün edilen, insanlık dışı uygulamalarla işkencelere maruz bırakılan, direnen, direndikçe…

  8. …ziyaretimize geliyorlar. Yakın zamanda 24.03.2025 tarihinde 1 yıl ceza aldım. Cezaevinin açtığı soruşturmadan dolayı "Kürtçe şarkı söylediğim için | yıl ceza ve ayriyeten 11 gün hücre cezası aldım. Arkadaş görüşüne yazdığımız…

  9. KONUŞMA Genel Kurul

    …Kurulu saygıyla selamlıyorum. Bugün 15 Mayıs Kürt dil bayramı. Evet, nice kadim dil gibi Kürtçe de bu coğrafyanın kadim dillerinden biri ama bu ülkede Kürtçeye dair çokça yasaklama olduğunu, Kürtçenin…

  10. KONUŞMA Genel Kurul

    …Sayın Başkan. Millî Eğitim Bakanlığı bu yılın nisan ayında yaptığı 15 bin öğretmen atamasında Kürtçe öğretmenliğine ayrılan kontenjan sayısını yok denecek kadar düşük tutmuştur, Türkiye'deki milyonlarca Kürt yurttaşın temel…

  11. KONUŞMA Genel Kurul

    …Başkan. Bir halkın dili onun kalbidir, varlığıdır. 15 Mayıs Kürt Dil Bayramı kutlu olsun. Kürtçe, bu toprakların en kadim dillerinden biridir. Ne yazık ki uzun yıllar boyunca yasaklara, asimilasyona…

  12. KONUŞMA Genel Kurul

    …sıcak yerinde daim olsun. Bugün 15 Mayıs Kürt Dil Bayramı ancak hâlâ bu Mecliste Kürtçe konuştuğumuzda sesimiz kısılıyor. Ne diyordu Sırrı Başkan: "Ben boynumu vursanız bir insanın rüyasını gördüğü, ninnisini…

  13. KONUŞMA Genel Kurul

    …hak ihlali değil aynı zamanda siyasal bir gasptır. Bugün bir kez daha yine yineliyoruz: Kürtçe resmî dil olmalı, eğitim dili olarak tanınmalı, anayasal güvenceye kavuşturulmalıdır. Ana dil üzerindeki tüm yasaklar…

  14. …Kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri ile çizilmiştir. Bakanlığımıza bağlı resmi kurumlara; Yaşayan Diller ve Lehçeler (Kürtçe-Kurmançi) alanında 153, Yaşayan Diller ve Lehçeler (Kürtçe-Zazaki) alanında ise 47 öğretmen atanmıştır…

  15. KONUŞMA Genel Kurul

    …tamamlayın. ABDULHAMİT GÜL (Gaziantep) - Bitiriyorum Başkanım. Değerli arkadaşlar, Türkiye'de anneler ağladı, yeri geldi Kürtçe ağıtlarla ağladı, yeri geldi Türkçe ağıtlarla ağladı, Yozgat'ta, Diyarbakır'da ağladı ama bu meselenin…

  16. KONUŞMA Genel Kurul

    …şimdi yayına devam ediyor, o zaman tek yer verilmeyen parti HDP'ydi o dönemde. Kürtçe yayın yapıyor ya TRT 6, HDP'yi görmemek... Bunların hepsi çok taraflı tutumlar. Anlaşılmıyor…

  17. KONUŞMA Genel Kurul

    …bir halkın kültürel ve dilsel varlığını da hedef aldı. KHK'ler ve kayyumlar eliyle Kürtçe ana dilinde eğitim veren okullar, kreşler, Kürtçe üzerine çalışmalar yapan İstanbul Kürt Enstitüsü ve KURDÎ…

  18. …tahliyesi engellenen mahpuslara dair hazırladığı rapora göre mahpusların tahliyelerinin "keyfi" ve "soyut" gerekçelerle engellendiği, Kürtçe konuşmak, gazete bulundurmak, kitap okumak, belli radyo programlarını takip etmek, gibi gerekçelerle "iyi halli" olunmadığı…

  19. …lisans düzeyinde eğitim veren fakültelerden mezun olan öğretmen adayı sayısı nedir? Bu adayların branşlar (örneğin Kürtçe-Kurmanci, Kürtçe-Zazaki, Lazca, Gürcüce, vb.) ve mezuniyet yılları itibarıyla dağılımı nasıldır? Bu öğretmen…

  20. …alanlarında da kontenjan dağılımında alan bazında norm ve ihtiyaç durumu değerlendirilmektedir. Yaşayan Diller ve Lehçeler( Kürtçe-Kurmançi) ile Yaşayan Diller ve Lehçeler( Kürtçe-Zazaki) alanlarında 2020 ila 2025 yıllarında toplamda…

Sayı, grafikteki noktayla aynıdır: seçili kaynaklarda (Genel Kurul konuşmaları, soru önergeleri) ifadenin geçtiği kayıt sayısı; bir kayıtta kaç kez geçerse geçsin bir sayılır; aynı kökten ekli biçimler de bulunur. “Yükselen kelimeler”deki haftalık sayılar ise kelimenin kaç kez geçtiğidir; o yüzden farklı olabilir.

KİM KULLANDI?

“Kürtçe” kelimesini en çok kullanan vekiller

Kelimenin geçtiği konuşma, soru önergesi ve teklif (ilk imza) sayısı

PARTİLERE GÖRE

Hangi partilerin vekilleri kullandı?

Parti, kaydın tarihindeki üyeliğe göredir

İLLERE GÖRE

Hangi illerin vekilleri konuştu?

42 ilin vekilleri · renk koyulaştıkça kayıt sayısı artar

  1. Diyarbakır169
  2. Mardin117
  3. Van117
  4. Hakkari95
  5. İstanbul65
  6. Muş56

EN YOĞUN GÜNLER

En çok konuşulduğu günler

Günün Meclis sayfasında o günün bütün kayıtları

  1. 21 Şubat 2024Çarşamba43 kayıt
  2. 28 Ağustos 2023Pazartesi40 kayıt
  3. 7 Ağustos 2025Perşembe31 kayıt
  4. 24 Şubat 2025Pazartesi28 kayıt
  5. 20 Şubat 2024Salı25 kayıt
  6. 18 Mayıs 2026Pazartesi23 kayıt

SORU ÖNERGELERİNDE

Hangi bakanlıklara soruldu?

BAĞLAM

“Kürtçe” ile birlikte geçenler

Aynı kayıtlarda en sık kullanılan kelimeler · dokunun, o kelimenin raporu açılır

Karşılaştırın: “Kürtçe” ile “Kürt” · “Kürtçe” ile “demokratik” · “Kürtçe” ile “Anayasa”

Yükselen kelimeler

Son haftanın sayısı, bir önceki haftaya göre. Genel Kurul konuşmaları ve soru önergesi özetleri.

Bu rapor nasıl hazırlanıyor?

Kelime Türkçe kök bulucudan geçer; ekli biçimler de sayılır. Sayılar seçili kaynaklarda (yukarıdaki süzgeçler) kelimenin geçtiği kayıt sayısıdır; bir konuşmada kaç kez geçerse geçsin bir sayılır. Vekil, parti ve il sayılarında kanun teklifleri ilk imzacıya yazılır. Meclis kalıpları ve kişi adları kelime listelerine girmez. Yöntem →