Avukatlara yönelik şiddet eylemlerinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Ancak son yıllarda Türkiye'de avukatlara yönelik tehdit, fiziksel saldırı ve öldürme vakalarında ciddi artış yaşandığı görülmektedir. Son olarak 26 yaşındaki genç Avukat Hatice Kocaefe'nin Bursa'da uğradığı silahlı saldırı sonucu yaşamını yitirmesi, savunma makamına yönelik şiddetin ulaştığı vahim boyutu bir kez daha gözler önüne sermiştir.

Türkiye Barolar Birliği Başkanı Erinç Sağkan tarafından yapılan açıklamalarda da belirtildiği üzere, avukatlara yönelik saldırılar münferit olaylar olmayıp, avukatlık mesleğinin itibarsızlaştırılması, avukatların müvekkilleriyle özdeşleştirilmesi, yargıya duyulan güvenin zayıflaması ve cezasızlık algısı gibi yapısal sorunlardan beslenmektedir.

Geçmiş yıllarda da benzer şekilde kamu Avukatı Zekeriya Polat'ın Yalova'da görev yaptığı kamu kurumunda öldürülmesi başta olmak üzere birçok olay, avukatların mesleklerini icra ederken ciddi güvenlik tehdidi altında olduğunu göstermiştir. Türkiye genelinde kamuoyuna yansıyan bazı olaylar şu şekildedir:

• 2026 yılında Bursa'da Avukat Hatice Kocaefe silahlı saldırı sonucu yaşamını yitirmiştir.

• 2026 yılında Yalova'da kamu avukatı Zekeriya Polat görev yerinde öldürülmüştür.

• 2022 yılında İstanbul'da bir avukat bürosunda fiziki saldırıya uğramıştır.

• 2021 yılında Gaziantep'te ceza avukatı tehdit ve darp edilmiştir.

• 2020 yılında İzmir'de icra takibi nedeniyle bir avukat saldırıya uğramıştır.

• 1995'te Gümüşhane Barosu Başkanı Av. Ali Günday bir gazetenin açıkça hedef göstermesi yüzünden bir kişi tarafından katledildi.

• 2015'te Diyarbakır Barosu Başkanı Av. Tahir Elçi kameraların önünde faili meçhul bir suikasta kurban gitti.

• Bir eylemde gözaltına alınan Av. Can Atalay polis otobüsü içinde polisler tarafından darp edildi. 2016 yılında bir basın açıklamasına yapılan bir müdahale sırasında Av

Balcı'nın beli bir polis tekmesiyle kırıldı, halen sakatlığı devam ediyor.

OPID BASKANLE

• Eskişehir'de Av. Heval Yıldız Karasu'nun, Adana'da Av. Şiar Rişvanoğlu'nun bürosuna tehdit mesajları bırakıldı.

• Önemli siyasi davaları takip eden Av. Erdal Doğan sürekli ölüm tehditleri alırken bürosunun önünde birileri sürekli gezmeye devam etti.

• Siyasi bir davanın duruşma çıkışında Av. Bahri Bayram Belen'in sanıkların tahliye edilmesine kızan bir grup tarafından burnu kırıldı. Bu olaylar, savunma makamına yönelen şiddetin sistematik bir sorun haline geldiğini ortaya koymaktadır.

Avukatlara yönelik saldırılar yalnızca bir meslek grubuna yönelen şiddet olarak değerlendirilmemelidir. Bu saldırılar aynı zamanda;

Savunma hakkına, Adil yargılanma hakkına, Yargının bağımsızlığına, Hukuk devleti ilkesine yönelmiş tehdit niteliğindedir.

Uluslararası hukukta da avukatların korunması açık biçimde güvence altına alınmıştır. Birleşmiş Milletler tarafından kabul edilen Avukatların Rolüne Dair Temel Prensipler (Havana Kuralları), avukatların baskı, tehdit ve müdahale olmaksızın görev yapabilmesini öngörmektedir.

Ayrıca Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi içtihatlarında, devletin yalnızca saldırıları cezalandırmakla değil, bu saldırıları önleyici etkili mekanizmalar kurmakla da yükümlü olduğu vurgulanmaktadır.

Bazı Avrupa ülkelerinde uygulanan iyi örnekler incelendiğinde:

• Fransa'da avukatlara görevleri nedeniyle işlenen suçlar ağırlaştırılmış yaptırıma tabidir

• Almanya'da avukatlara yönelik tehditler özel koruma mekanizmaları kapsamında değerlendirilmektedir

İtalya'da riskli davalarda görev yapan avukatlara koruma sağlanabilmektedir Bu çerçevede Türkiye'de de avukatlara yönelik şiddetin niceliksel ve niteliksel boyutunun araştırılması, riskli alanların belirlenmesi, mevcut mevzuatın yetersizliklerinin tespiti, koruyucu mekanizmaların geliştirilmesi, gerekli kanuni değişikliklerin hazırlanması zorunluluk arz etmektedir.

Bu kapsamda özellikle aşağıdaki düzenlemelerin değerlendirilmesi önem taşımaktadır: Avukatlara görevleri nedeniyle işlenen suçların Türk Ceza Kanunu'nd hal sayılması

• Avukatlık Kanunu'nda güvenlik tedbirlerine ilişkin özel hükümler getirilmeşiC T

• Riskli dosyalarda görev yapan avukatlara yönelik koruma mekanizmalarının oluşturulması

• Adliye ve avukatlık bürolarına yönelik güvenlik standartlarının artırılması

• Adalet Bakanlığı bünyesinde avukat güvenliği izleme mekanizması kurulması Avukatların güvenliğinin sağlanması, yalnızca meslek mensuplarının korunması değil; toplumun adalete erişim hakkının güvence altına alınması anlamına gelmektedir.

Bu nedenlerle, avukatlara yönelik artan şiddet olaylarının tüm yönleriyle araştırılması ve gerekli tedbirlerin belirlenmesi amacıyla Meclis Araştırması açılması büyük önem taşımaktadır.

1923 PARTİSİ