Avukatlara yönelik şiddet eylemlerinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

GEREKÇE

Avukatlık mesleği, 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun "Avukatlığın mahiyeti" başlıklı 1'inci maddesinde; "Avukatlık, kamu hizmeti ve serbest bir meslektir. Avukat, yargının kurucu unsurlarından olan bağımsız savunmayı serbestçe temsil eder." ifadesiyle kamu hizmeti olarak tanımlanmıştır. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 6/1-d maddesinde ise avukatlar, yargı görevi yapan kişiler arasında sayılmaktadır.

Yasal tanımlamaların sahadaki karşılığına bakıldığında, avukatlar; bağımsız, insan haklarına uygun yargılamaların teminatı niteliğindedir. Ancak avukatların yüklendiği bu önemli misyonla paralel bir koruma ve güvence sisteminin pratikte yeterince var olmadığı görülmektedir.

2026 yılı içerisinde Yalova'da Av. Zekeriya Polat'ın, Bursa'da Av. Hatice Kocaefe'nin hayatını kaybetmesiyle sonuçlanan eylemler; avukatlara yönelik artan şiddet ve baskının, bir meslek grubunun sistematik biçimde sindirilme çabasının tezahürü olarak değerlendirilmelidir. Bu meslek grubu, yargının doğru şekilde işlemesini sağlayan temel unsurlardan biri olduğundan, yaşananlar yalnızca bir meslek grubunun sorunu olmaktan çıkmakta; adalet ile vatandaş arasındaki bağın zayıflamasına yol açan bir sürece dönüşmektedir.

Söz konusu şiddet vakaları, 61. Baro Başkanları Toplantısı'nda ele alınmış; avukatlara yönelik şiddet olaylarının araştırılması ve çözüm yollarının ortaya konulması amacıyla Meclis Araştırma Komisyonu kurulması, Avukatlık Mesleğinin Korunmasına İlişkin Avrupa Konseyi Sözleşmesi'nin imzalanması, avukatlara yönelik şiddet ve tehdit eylemlerinde cezai yaptırımların artırılması, haciz ve keşif işlemlerinde kolluk bulundurulmasının zorunlu hale getirilmesi ile toplumsal farkındalığın artırılmasına yönelik kamu spotları ve kapsamlı çalışmalar yapılması şeklinde beş temel çözüm önerisi sunulmuştur.

Adaletin tecellisinde, her bireyin kutsal savunma hakkının temsilcisi olan avukatlara yönelik; mesleklerinden kaynaklanan fiziki ve psikolojik şiddetin her türünün önlenmesine ve avukatlık mesleğinin yargının temel fonksiyonlarından biri olarak korunmasına yönelik atılacak adımların tespit edilmesi için, Anayasamızın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi Içtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca bir Meclis Araştırma Komisyonu kurulmasını arz ederiz.