İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

Ara
MECLİS ARAŞTIRMASI ÖNERGESİ · 10/4272 GÜNDEMDE

6-8 Ekim tarihinde gerçekleşen olaylara yönelik yargılama süreçlerinin araştırılması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

İlk imza: Nevroz Uysal Aslan Şırnak · DEM Parti ve 19 milletvekili ·

Meclis araştırması önergesi, bir konuda bilgi edinmek için TBMM’nin araştırma komisyonu kurmasını ister. Önerge Genel Kurul’da öngörüşmeyle oylanır; kabul edilirse araştırma komisyonu kurulur.

Önerge metni

PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Mardin'in Dargeçit ilçesinde 7 Ekim 2014 tarihinde Bilal Gezer ve Sinan Toprak'ın yaşamını yitirmesi. Veysi Demir başta olmak üzere çok sayıda yurttaşın ateşli silahlarla yaralanması. olaylara ilişkin hakikatin tüm boyutlarıyla açığa çıkarılması, soruşturma süreçlerinde yaşanan gecikme ve eksikliklerin belirlenmesi. kamu görevlilerinin sorumluluğuna ilişkin iddiaların araştırılması, 6-8 Ekim 2014 olaylarına ilişkin oluşturulan tek yönlü anlatının ve seçici soruşturma pratiğinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin tespit edilmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci, TBMM İçtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca Meclis araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz.

ÖZET GEREKÇE

IŞİD'in Kobane ye yönelik saldırıları. 2014 yılının Eylül ayından itibaren Rojava'da büyük bir katliam tehlikesi yaratmıştır. Kobane de Kürt halkının ve bölge halklarının varlığına yönelen bu saldırılara karşı Türkiye'nin birçok kentinde demokratik protestolar düzenlenmiş: 6-8 Ekim 2014 tarihlerinde yaşanan gelişmeler ülke genelinde ağır toplumsal sonuçlar doğurmuştur. Bu süreçte kimi yerlerde barışçıl protestolar kolluk müdahaleleri ve silahlı grupların saldırılarıyla hedef alınmış; bu saldırıların yaşandığı yerlerden biri de Mardin in Dargeçit ilçesi olmuştur. Dargeçit te 6 Ekim'de başlayan protestolar, 7 Ekim günü ilçenin farklı noktalarında devam etmiş: aynı gün Bilal Gezer ve Sinan Toprak yaşamını yitirmiş. Veysi Demir başta olmak üzere çok sayıda yurttaş ateşli silahlar ve saçmalarla yaralanmıştır.

Metnin tamamını göster (15 paragraf daha)Metni kısalt

6-8 Ekim olayları, yıllar boyunca tek yönlü bir kamuoyu anlatısı üzerinden tartışılmış: demokratik siyaset alanı kriminalize edilirken yaşamını yitiren birçok yurttaşın dosyasında hakikat açığa çıkarılamamıştır. Kobane yargılamaları üzerinden sorumluluğun HDP ye ve Kürt demokratik siyasetine yüklenmeye çalışılması, aynı dönemde yaşanan ölümlerin ve faillerin açığa çıkarılması sorumluluğunu gölgelemiştir.

Bu çerçevede Dargeçit dosyası. 6-8 Ekim sürecinde yaşamını yitiren yurttaşlara ilişkin soruşturma süreçlerinin etkinliği ve hakikatin açığa çıkarılması bakımından tartışmalı örneklerden biridir.

GEREKÇE

Bilal Gezer ve Sinan Toprak'ın yaşamını yitirmesine. Veysi Demir'in yaralanmasına ilişkin soruşturma yaklaşık 12 yıl boyunca gizli yürütülmüş; iddianame Aralık 2025 tarihinde tamamlanmış ve Midyat Ağır Ceza Mahkemesi tarafından kabul edilmiştir. Dosyada. olay tarihinde Dargeçit Müftülüğü bünyesinde kadrolu imam olarak görev yapan ve aynı zamanda Ravza-Der Başkanı olan Kadri Şengül, müftülük çalışanı Musab Şengül. dönemin HÜDA PAR Belediye Başkan adayı ve İlçe Başkanı Abdurrahman Sayhan. HÜDA PAR üyesi Reşit Vural ve Ziya Sayhan sanık olarak yer almıştır. Sanıklar hakkında "kasten öldürme" ve "kasten yaralama" suçlarından yargılama yürütülmüştür.

8 Haziran 2026 tarihinde Midyat Ağır Ceza Mahkemesi nde görülen üçüncü duruşmada dosya savcısı, önceki duruşmada sunduğu mütalaayı tekrar ederek sanıkların ayrı ayrı tutuklanmasını talep etmiştir. Gezer ve Toprak ailelerinin avukatları ise olay dönemine ait güvenlik kamera kayıtlarının toplanmasını, soruşturma aşamasındaki eksikliklerin giderilmesini ve maddi gerçeğin ortaya çıkarılmasını talep etmiştir. Mahkeme heyeti kamera kayıtlarının toplanmasına yönelik talebi reddetmiş; duruşma sonunda Kadri Şengül. Musab Şengül. Abdurrahman Sayhan. Reşit Vural ve Ziya Sayhan hakkında ayrı ayrı tüm suçlardan beraat kararı vermiştir. Bu karar, Dargeçit dosyasında yaşam hakkı, etkili soruşturma yükümlülüğü. delil güvenliği. kamu görevlilerinin sorumluluğu ve cezasızlık iddiaları bakımından Meclis araştırmasını daha acil hale getirmiştir. Yaklaşık 12 yıl sonra açılan bir davada ailelerin delil toplanmasına ilişkin taleplerinin reddedilmesi ve tüm sanıklar hakkında beraat kararı verilmesi. soruşturma ve yargılama süreçlerinde yaşanan eksikliklerin bütünlüklü biçimde incelenmesini zorunlu kılmaktadır.

Soruşturma sürecine yansıyan bilgiler. Dargeçit dosyasının yalnızca adli bir dosya sınırında ele alınamayacağını göstermektedir. Dosyada bulunan HTS kayıtlarına göre. Kadri Şengül hakkında arama ve el koyma işlemi uygulanmadan birkaç dakika önce Dargeçit TEM Şube'du görevli bir komiserin Kadri Şengül'ü iki kez aradığı: aramada Kadri Şengül'ün evinde tabancalar, av tüfekleri, pompalı tüfek ve çok sayıda fişek bulunduğu belirtilmektedir. Buna rağmen Kadri Şengül'ün telefonuna el konulmaması. delil güvenliği bakımından ciddi soru işaretleri yaratmıştır. Aynı süreçte Dargeçit te görevli bazı TEM Şube görevlileri ile dosya sanıkları arasında yoğun telefon trafiği bulunması ve ilçedeki MOBESE kayıtlarının cinayetlerden önce kesildiği ve gece saatlerinde yeniden kayda başlaması. olayların tüm boyutlarıyla araştırılmasını zorunlu kılmaktadır.

Ayrıca aile avukatlarının duruşmada aktardığına göre. RAVZA-DER'e baskın yapılmadan önce bir TEM görevlisinin sanıklardan Abdurrahman Sayhan'ı arayarak bilgi verdiği ileri sürülmüştür. Bu iddia. kamu görevlilerinin olay öncesi ve sonrasındaki işlem süreçlerinin. delil güvenliği ve etkili soruşturma yükümlülüğü bakımından ayrıca araştırılmasını gerekli kılmaktadır.

Abdurrahman Sayan'ın ev ve işyerinde yapılan aramalarda ruhsatlı ve ruhsatsız silahlar. av tüfekleri ve yüzlerce fişek bulunması; arama sırasında işyerindeki ruhsatsız tabancanın dışarı çıkarılmaya çalışıldığının tutanak altına alınması. soruşturmanın delil güvenliği. silahların kaynağı ve kamu görevlilerinin işlem süreçleri bakımından ayrıca incelenmesi gereken yönlerini ortaya koymaktadır.

Sinan Toprak'ın vurulmasına ilişkin kamera kayıtları da dosyanın aydınlatılması bakımından önem taşımaktadır. Kamera incelemelerinde ateşin RAVZA-DER'in giriş kapısının bulunduğu ara sokak yönünden geldiği; Sinan Toprak'ın vurulmasından kısa süre sonra olay yerine yürüme mesafesindeki bir kamerada elinde uzun namlulu silah bulunan bir kişinin görüldüğü ve yapılan mukayeseli kolluk tespitinde bu kişinin Reşit Vural olduğunun değerlendirildiği dosyaya yansımıştır.

Dosyada ayrıca Reşit Vural'ın Afganistan ve Irak'a gittiğine dair beyanı ile Ziya Sayhan ın yurt dışına kaçtığına ilişkin tespitlerin ne ölçüde araştırıldığı. sınır kayıtları. emniyet kayıtları ve adli yardımlaşma mekanizmalarının işletilip işletilmediği de açıklığa kavuşturulması gereken başlıklar arasındadır.

6-8 Ekim olaylarına ilişkin bazı dosyalarda hızlı soruşturma ve ağır cezalandırma süreçleri işletilirken, Bilal Gezer ve Sinan Toprak'ın yaşamını yitirdiği dosyada iddianamenin yaklaşık 12 yıl sonra hazırlanması; soruşturma süreçlerinin eşit. etkili ve tarafsız, yürütülüp yürütülmediği sorusunu büyütmektedir. Buna ek olarak. 8 Haziran 2026 tarihli duruşmada savcının tutuklama talebine rağmen sanıkların tamamı hakkında beraat kararı verilmesi ve kamera kayıtlarının toplanması talebinin reddedilmesi. Dargeçit dosyasını cezasızlık tartışmasının güncel ve somut başlıklarından biri haline getirmiştir.

Bu nedenle Meclis araştırması. yargılamanın yerine geçme amacı taşımadan: olayların arka planını, kamu kurumlarının rolünü, delillerin korunmasına ilişkin eksiklikleri, kolluk görevlileri ile dosya şüphelileri arasındaki temaslar. MOBESE kayıtlarındaki kesintiyi. kamera kayıtlarının toplanmamasını. soruşturmanın yaklaşık 12 yıl sürmesini ve cezasızlık pratiğini besleyen kurumsal mekanizmaları incelemelidir.

Dargeçit te Bilal Gezer ve Sinan Toprak'ın yaşamını yitirdiği. Veysi Demir başta olmak üzere yurttaşların yaralandığı sürecin tüm yönleriyle araştırılması: yalnızca ailelerin adalet arayışı bakımından sınırlı bir mesele sayılamaz. Bu dosya. 6-8 Ekim olaylarına ilişkin hakikatin bütünlüklü biçimde ortaya çıkarılması, yaşam hakkı ihlali iddialarında etkili soruşturma yükümlülüğünün nasıl işletildiğinin incelenmesi ve seçici soruşturma pratikleriyle yüzleşilmesi bakımından toplumsal önem taşımaktadır.

Hakikat açığa çıkarılmadan, kamu görevlilerinin rolü araştırılmadan. delil güvenliğine ilişkin soru işaretleri giderilmeden. soruşturma süreçlerindeki gecikme ve eksiklikler belirlenmeden ve seçici soruşturma pratikleriyle yüzleşilmeden toplumsal barış ve adalet duygusu güçlenemez.

Bu nedenle Dargeçit te yaşanan ölümlerin, yaralanmaların, soruşturma süreçlerinde yaşanan gecikme ve eksikliklerin, kamu görevlilerinin sorumluluğuna ilişkin iddiaların. yaklaşık 12 yıl sonra açılan davada 8 Haziran 2026 tarihinde verilen beraat kararının ortaya çıkardığı cezasızlık tartışmasının. 6-8 Ekim olaylarına dair tek yönlü anlatının ve seçici soruşturma pratiğinin tüm boyutlarıyla araştırılması amacıyla Meclis araştırması açılması gerekmektedir. 18 Sant

Metin TBMM’deki PDF’ten otomatik okundu. Yanlış okunan bir yer görürseniz bildirin. Hata bildir

ÖNERGEYİ İMZALAYANLAR

İmzacılar

20 İMZA
DEM Parti 20

İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.

AYNI KONUDA

Aynı konuda verilen diğer önergeler

TBMM, aynı konudaki araştırma önergelerini birleştirerek görüşebilir; tek bir araştırma komisyonu kurulabilir.