İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

Ara
MECLİS ARAŞTIRMASI ÖNERGESİ · 10/4556 GÜNDEME GİRECEK

TÜİK'in veri üretim süreci ve hesaplama yöntemlerinin araştırılarak istatistiki veri üretiminde şeffaflık ve güvenilirliğin sağlanması için yapılması gerekenlerin belirlenebilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

İlk imza: Cumhur Uzun Muğla · Yeni Parti ve 20 milletvekili ·

Meclis araştırması önergesi, bir konuda bilgi edinmek için TBMM’nin araştırma komisyonu kurmasını ister. Önerge Genel Kurul’da öngörüşmeyle oylanır; kabul edilirse araştırma komisyonu kurulur.

Önerge metni

PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan tüketici fiyat endeksi; ücret ve aylık artışlarından kira sözleşmelerine, sosyal yardımlardan ekonomi politikalarının belirlenmesine kadar milyonlarca yurttaşı doğrudan etkileyen temel göstergelerden biridir. TÜİK'in enflasyon hesaplama yöntemlerinde ve veri kaynaklarında yaptığı değişikliklerin sonuçlarının, fiyat derleme süreçlerinin ve açıklanan verilerin vatandaşların gerçek yaşam maliyetlerini ne ölçüde yansıttığının incelenmesi; kurumun şeffaflığının ve kamuoyunda istatistiklere duyulan güvenin güçlendirilmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 104 ve 109'inci maddeleri uyarınca bir Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz.

GEREKÇE

Enflasyon verileri, milyonlarca ücretli, emekli ve dar gelirlinin gelirinin hangi oranda artırılacağını doğrudan etkileyen kamusal verilerdir. Bu nedenle tüketici fiyatlarının hangi ürün ve hizmetler üzerinden, hangi ağırlıklarla ve hangi yöntemlerle hesaplandığının açık, denetlenebilir ve bilimsel esaslara uygun olması büyük önem taşımaktadır.

Metnin tamamını göster (4 paragraf daha)Metni kısalt

TÜİK verilerine göre tüketici fiyatları Ağustos 2026 itibarıyla yıllık yüzde 31,51 artmıştır. Aynı dönemde gıda ve alkolsüz içeceklerde yıllık artış yüzde 33,79, ulaştırmada yüzde 35,08, konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlarda ise yüzde 39,77 olarak gerçekleşmiştir. Bu oranlar, özellikle temel tüketim kalemlerindeki fiyat artışlarının vatandaşların geçim koşulları üzerindeki baskısının devam ettiğini göstermekle birlikte; açıklanan oranların birçok bağımsız kurum ve vatandaşlarımız tarafından gerçeği yansıtmadığı yaşanan enflasyonun çok daha yüksek olduğu düşünülmektedir.

TÜİK, 2026 yılında tüketici fiyat endeksinde 2025100 temel yılına ve COICOP 2018 sınıflamasına geçmiş, TÜFE ağırlıklarının belirlenmesinde kullanılan veri kaynaklarında da önemli değişiklikler yapmıştır. Kurumun metodoloji dokümanına göre 2026 yılında 81 il ve 239 ilçede, 39 bin 70 işyeri ve 5 bin 246 konuttan 428 madde ve 972 madde çeşidine ilişkin her ay yaklaşık 636 bin fiyat derlenmektedir.

Böylesine geniş ekonomik ve sosyal sonuçlar doğuran bir verinin nasıl üretildiği, yapılan yöntem değişikliklerinin geçmiş dönemlerle karşılaştırılabilirliği nasıl etkilediği, madde ve hizmet ağırlıklarının hangi gerekçelerle belirlendiği ve elde edilen sonuçların farklı gelir gruplarının yaşam maliyetlerini ne ölçüde yansıttığı açıklıkla ortaya konulmalıdır.

Enflasyon verilerine ilişkin tartışmaların giderilmesi, TÜİK'in veri üretim süreçlerinin şeffaflığının artırılması, kamuoyunun doğru ve denetlenebilir bilgiye erişiminin sağlanması ve ücret ile aylıkların belirlenmesinde kullanılan göstergelerin toplumsal gerçeklikle ilişkisinin araştırılması amacıyla konunun Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından bütün yönleriyle incelenmesi gerekmektedir.

Metin TBMM’deki PDF’ten otomatik okundu. Yanlış okunan bir yer görürseniz bildirin. Hata bildir

ÖNERGEYİ İMZALAYANLAR

İmzacılar

21 İMZA
Yeni Parti 21

İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.

AYNI KONUDA

Aynı konuda verilen diğer önergeler

TBMM, aynı konudaki araştırma önergelerini birleştirerek görüşebilir; tek bir araştırma komisyonu kurulabilir.