İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

Ara
MECLİS ARAŞTIRMASI ÖNERGESİ · 10/556 GÜNDEMDE

İstanbul'daki trafik sorununun çözümüne ilişkin politikalar geliştirilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

İlk imza: Özgül Saki İstanbul · DEM Parti ve 20 milletvekili ·

Meclis araştırması önergesi, bir konuda bilgi edinmek için TBMM’nin araştırma komisyonu kurmasını ister. Önerge Genel Kurul’da öngörüşmeyle oylanır; kabul edilirse araştırma komisyonu kurulur.

Önerge metni

PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

İstanbul, uzun yıllardır çözülemeyen büyük bir trafik-ulaşım sorunu ile karşı karşıyadır. Kentteki nüfus artışı, araç sayısındaki artış, ulaşım altyapısı eksiklikleri ve planlama hataları gibi faktörler nedeniyle trafik sorunu her geçen büyüyerek içinden çıkılamaz hale gelmiştir. Mevcut politikaların ve tercihlerin sürdürülmesi durumunda önümüzdeki yıllarda daha da ağırlaşacağı öngörülen İstanbul'un trafik sorununun çözümü için alternatif politikalar geliştirilmesi amacıyla Anayasa'nın 98. ve TBMM İçtüzüğü'nün 104. ve 105. maddeleri uyarınca Meclis araştırması açılmasını arz ve teklif ederim.

GEREKÇE

İstanbul, toplam 4 milyon 940 bin 10 taşıtla en fazla aracın bulunduğu il iken, her yüz kişiye düşen taşıt sayısı TÜİK tarafından %31,2 olarak açıklanmıştır. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Karayolları Genel Müdürlüğü'nün 2022 yılı Devlet Yolları Trafik Hacim Haritasına göre İstanbul'un trafik hacmi en yüksek seviyede, toplam taşıt/gün oranı 50.000 ve üzeri olarak açıklanmıştır. Emniyet Genel Müdürlüğü Trafik Başkanlığı'nın verilerine göre yalnızca 2023 Eylül ayında İstanbul'da 2.412 ölümlü-yaralanmalı kaza meydana gelmiştir. TomTom Trafik Endeksi'nin 2021 yılı verilerine göre dünyada en fazla trafik sıkışıklığının yaşandığı kent İstanbul olmuştur. İstanbul ortalama yüzde 62 sıkışıklık seviyesine sahip olduğundan İstanbulluların vakitlerini uzun saatler boyunca ve fazladan trafikte geçirdiği bilinen bir gerçektir. İstanbul Planlama Ajansı tarafından aylık olarak yayınlanan İstanbul Barometresi-İstanbul Gündemi Araştırması'na göre Eylül ayında da %44,9 oranıyla trafik sorunu İstanbul'un ilk üç sorunu arasında yer almaya devam etmiştir.

Metnin tamamını göster (7 paragraf daha)Metni kısalt

İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin ve Karayolları Genel Müdürlüğü'nün ortaya koyduğu veriler trafik sıkışıklığının nedenlerinin başında özel araç sahipliği ve kullanımının artış göstermesi ile İstanbul trafiğini yöneten kurumların yanlış uygulamalarının geldiği görülmektedir. İstanbul'da araç sayısı arttıkça yol ağının genişletilmesi ve yeni yolların yapılması gündeme gelmiş; İstanbul'un iki yakası arasındaki geçişi kolaylaştıracağı iddiasıyla kent adeta köprüler tuzağına düşürülmüştür. Ulaşımı rahatlatması planıyla yapıldığı söylenen köprü ve tünellerin geçiş ücretlerinin, bu yolların kullanımını sürekli kılamayacak kadar yüksek olması trafikte önemli bir etkendir.

Otopark alanlarının yetersizliği cadde ve sokakların otopark alanına dönüşmesine sebep olmuş, benzer şekilde mahallelerde ve ilçe merkezlerinde bulunan otoparkların yüksek ücretli oluşu ise yurttaşları otopark kullanmayıp cadde ve sokaklara park etmeye itmiştir. Bu biçimde yapılan parklar da trafik sorununa neden olmaktadır. İstanbul'un nüfus yoğunluğu ve nüfusun dar şehir merkezlerinde birikmesi ise trafik sorununun ana etmenlerinden biridir.

Dahası meslek odalarının, bilim insanlarının ve uzmanların tüm uyarılarına rağmen İstanbul'da zaten konut, ofis ve AVM yoğunluğunun olduğu yerlerde yeni AVM"ler inşa edilmektedir. Örneğin; sırf Kartal Cevizli Köprüsü'nden Avrasya Tüneli'ne kadar olan 16 kilometrelik hat üzerinde 9 AVM bulunmaktadır. Var olan ve yeni açılması planlanan AVMler ile İstanbul trafiği felç hale getirilmiştir.

İstanbul'daki ulaşım sorunun en başta gelen nedenlerden birisi de toplu taşımacılığı merkeze alan politikaların geliştirilmemiş olmasıdır. Bir kamu hizmeti olarak ulaşım hizmetlerinin sunumunda toplu taşımacılığın özendirilmesi ve desteklenmesi gerekirken kâr amacı güdülerek fahiş zamlar yapılmaktadır. Yapılan bu zamlar, İstanbul nüfusunun toplu taşıma kullanımına teşviki önünde engeldir. Ulaşımın toplulaştırılmasının en önemli araçlarından biri olarak İstanbul'da deniz ulaşımından daha fazla faydalanmak için yeterli yatırım yapılmamaktadır.

Ayrıca İstanbul'u bekleyen deprem gerçeği doğrultusunda yapılması gereken en önemli ve öncelikli konulardan birisi de tahliye planlarının oluşturulmasıdır. Bunun için, kurumlar arasında etkin bir koordinasyon sağlanarak ana ulaşım ve tahliye koridoru planları oluşturulmalı ve deprem sonrası insanların en kısa sürede ve sağlıklı şekilde tahliye edilmelidir.

Hükümet ulaştırma alanındaki yatırımlarıyla her firsatta övünmesine rağmen son 20 yılda İstanbul'un trafik-ulaşım sorununa etkili bir çözüm üretilememiştir. 3. Köprü, Avrasya Tüneli, Marmaray hedeflendiği ölçüde trafik sorununun çözümüne etki etmediği açıktır. Söz konusu proje ve yatırımlar katılımcılığı dışlayan, plansız, bütünsellikten uzak/parçacı ve tepeden inmeci bir tutumla hayata geçirilmektedir. Ekonomik ve siyasi rant kaygısının öne çıktığı ulaşım politikaları, kaynakları tükettiği ve ekolojik dengeyi tahrip ettiği gibi geçici çözümler üretip sorunları daha da ağırlaştırmaktadır.

Bu doğrultuda İstanbul'da zaman kaybına, kaosa, verimsiz yol kullanımına, trafik kazalarına, halkın sırtına binen yüksek maliyetlere, arazi kayıplarına, kültürel-tarihsel dokunun tahribatına, gürültü ve çevre kirliliğine neden olan dengesiz ve çarpık ulaşım sisteminin düzeltilmesi; ulaşımın toplulaştırılması ve toplumsallaştırılması ve alternatif kent-içi ulaşım politikalarının geliştirilmesi amacıyla Meclis araştırma komisyonu kurulmasını arz ve talep ederiz. N pm AND ii 7/ 5) Nola DEME AY 19 gil

Metin TBMM’deki PDF’ten otomatik okundu. Yanlış okunan bir yer görürseniz bildirin. Hata bildir

ÖNERGEYİ İMZALAYANLAR

İmzacılar

21 İMZA
DEM Parti 21

İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.