2024 yılı GSYH büyüme verilerine ilişkin
Kaynak göster
Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP), 10 Mart 2025 tarihinde 7/25506 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Hazine ve Maliye Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 66 gün sonra, 15 Mayıs 2025).
Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “2024 yılı GSYH büyüme verilerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/25506, 10 Mart 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-25506-2024-yili-gsyh-buyume-verilerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/637bb45f-0f88-4748-9507-019593b42fe2
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 66 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Hazine ve Maliye Bakanı Sayın Mehmet ŞİMŞEK tarafından Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzüğün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri uyarınca, yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ve talep ederim.
Av. Dr. Sezgin TANRIKULU Diyarbakır Milletvekili
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan 2024 yılı Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) büyüme verileri, ekonomistler tarafından farklı açılardan değerlendirilmiştir. Türkiye ekonomisinin 2024 yılı itibarıyla 903,2 oranında büyüdüğü açıklanırken, sanayi sektörünün yalnızca 960,5 büyümesi, inşaat ve finans sektörlerinin ön plana çıkması dikkat çekmiştir. Büyüme kompozisyonundaki dengesizlikler, gelir dağılımındaki eşitsizlikler ve enflasyonun etkisi ile ilgili kamuoyunda tartışmalar sürmektedir.
Bu bağlamda;
SORULAR
2024 yılı büyüme verileri ışığında, Türkiye ekonomisinin sürdürülebilir ve dengeli bir büyüme patikasına girmesi için Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın öngördüğü yapısal reformlar nelerdir?
Sanayi sektöründeki düşük büyüme oranının temel sebepleri nelerdir?
Üretim ve ihracatı artırmaya yönelik 2025 yılında hangi politikalar geliştirilmektedir?
Büyümenin inşaat ve finans sektörleri öncülüğünde gerçekleşmesini orta ve uzun vadeli kalkınma açısından nasıl yorumluyorsunuz ?
Sanayi ve teknolojik üretimin büyümedeki payını artırmaya yönelik 2025 yılında özel teşvikler uygulanması planlanmakta mıdır?
Emeğin milli gelir içindeki payı 2024 yılı son çeyreğinde 35'e gerilemiştir. Ücretlerin enflasyon karşısında erimesini önlemek adına 2025 yılında hangi politikalar uygulanacaktır?
Enflasyon oranlarının yüksek seyrettiği bir ortamda, büyümenin tüketim ağırlıklı olması nasıl yorumlanmaktadır. 2025 yılında, Tüketimden ziyade üretimi teşvik edecek hangi adımlar atılacaktır ?
Türkiye ekonomisinin kişi başına düşen geliri 15.463$ olarak açıklanmıştır. Ancak gelir dağılımındaki adaletsizlikler göz önünde bulundurulduğunda, gelir eşitsizliğini azaltmaya yönelik 2025 yılında hangi somut adımlar atılacaktır?
2025 yılı itibarıyla büyümenin *05'lere ulaşacağı öngörülmektedir. Ancak, bu büyüme, 2025 yılında enflasyon ile mücadelede nasıl bir etki yaratacaktır?
Fiyat istikrarı sağlanmadan büyümenin artırılmasının olası risklerinin 2025 yılında reel ekonomik büyüme üzerinde oluşturacağı negatif etkinin giderilmesi, hafifletilmesi için hangi tedbir mekanizmaları uygulanacaktır ?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Şimşek, Hazine ve Maliye Bakanı ·
İlgi O : 21/03/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04- 1602196 sayılı yazınız.
İlgi yazınız ekinde alınan Diyarbakır Milletvekili Sayın Av. Dr. M. Sezgin TANRIKULU'na ait yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Murad.
Mehmet ŞİMŞEK Bakan
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4
7125506 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni
Sayın Av. Dr. M. Sezgin TANRIKULU, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim.
Ekonomi programının nihai hedefi yüksek, sürdürülebilir ve kapsayıcı büyüme ile kalıcı refah artışı sağlamaktır. Uygulamakta olduğumuz program sayesinde ekonomide yeniden dengelenme gerçekleşerek büyüme kompozisyonunda iyileşme kaydedilmiştir. 2024 yılında Türkiye ekonomisi yüzde 3,2 büyürken, iç talep büyümeye 2.1 puan, net dış talep 1,1 puan katkı vermiştir. Orta Vadeli Program (2025-2027Y'a göre büyümenin 2025 yılında yüzde 4, 2026 ve
2027 yıllarında ise sırasıyla yüzde 4,5 ve yüzde 5 seviyelerinde gerçekleşmesi öngörülmektedir.
Son 22 yılda yoksulluğun azaltılması ve gelir dağılımının iyileşmesi için önemli adımlar atılmış, büyüme sürecinde refah artışından tüm kesimlerin faydalanması temel amaçlardan biri olmuştur. Atılan adımlar neticesinde, işgücü ödemelerinin gayri safi katma değer içindeki payı
2024 yılında, 1998'den bu yana en yüksek seviyesi olan yüzde 37,9'a ulaşmıştır.
Bununla birlikte, sıfıra yaklaştıkça gelir dağılımındaki iyileşmeyi gösteren Gini katsayısı 2006 yılında 0,428 iken 2024 yılında 0,413'e inmiştir. En yüksek gelire sahip yüzde 10'luk grubun kullanılabilir gelirden aldığı payın en düşük gelire sahip yüzde 10"luk grubun aldığı paya oranı (P90/P10) 2006 yılında 17,7 iken 2024 yılında 13,3*e inmiştir. Medyan gelirin yüzde
• Ö'sine göre hesaplanan göreli yoksulluk oranı 2006 yılındaki yüzde 18,6 seviyesinden 2024 yılında yüzde 13,6 ya gerilemiştir.
Ayrıca, fiyat istikrarının tesisi amacıyla uygulanan program sayesinde 2024 yılı Haziran ayında başlayan dezenflasyon süreci devam etmektedir. 2025 yılı Mart ayında yıllık enflasyon, 2024 yılı Mayıs ayındaki zirvesine göre 37,4 puan azalarak, yüzde 38,1 olarak gerçekleşmiştir. Enflasyonun para politikasının gecikmeli etkisi, maliye politikasının artan desteği ve beklentilerdeki iyileşme sayesinde düşüşünü sürdürmesi öngörülmektedir.
Öte yandan, OVP (2025-2027)'de ihracattaki artışı teşvik eden, ithalatın sürdürülebilir seviyelerde kalmasını sağlayan bir dış ticaret politikası uygulanacağı belirtilmiş olup detaylı 2027.pdf" adresinden erişilebilmektedir.
Bununla birlikte, ülkemizin ihracat kapasitesini artırmak, enerjide dışa bağımlılığı azaltmak ve sürdürülebilir büyümeyi sağlamak amacıyla son yıllarda bir dizi düzenleme hayata geçirilmiş olup bunlardan bazıları aşağıda yer almaktadır:
Devlet Mah. Dikmen Cad. No: 12,M Blok, Kat: 3-4
-Yatırım Taahhüt Avans Kredisi (YTAK) Programı'nın etkinliği artırılarak yeniden düzenlenmiştir.
• Planlı sanayi bölgeleri geliştirilmiştir.
• Yeni sera organize tarım bölgeleri hizmete açılmıştır.
• Kripto varlıklara ilişkin düzenleme hayata geçirilmiştir.
• Merkezi dijital altyapı ile KOBİ'lerin bütünsel dijital dönüşümü sağlanmıştır.
Soru önergesinde bahsi geçen diğer hususlar ise, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı uhdesinde bulunmaktadır.
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4
Mehmet ŞİMŞEKBakan