İşsizlik verilerine ve genç istihdamının artırılması için yapılan çalışmalara ilişkin
Kaynak göster
Mehmet Emin Ekmen (Yeni Yol), 30 Mayıs 2025 tarihinde 7/28962 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 444 gün sonra, 17 Ağustos 2026).
Mehmet Emin Ekmen (Yeni Yol, Mersin). “İşsizlik verilerine ve genç istihdamının artırılması için yapılan çalışmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/28962, 30 Mayıs 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-28962-issizlik-verilerine-ve-genc-istihdaminin-artirilmasi-icin-yapilan-calismalara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/b331b887-c40f-4f50-9121-01972f7249f1
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 444 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Sayın Vedat IŞIKHAN tarafından Anayasanın 98'inci ve TBMM İç Tüzüğünün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. 30.05.2025 Mehmet Emin Ekmen Mersin Milletvekili
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından 30 Mayıs 2025'te yayımlanan "İşgücü İstatistikleri Nisan 2025" bülteni, Türkiye işgücü piyasasında yeniden alarm zillerinin çaldığını göstermektedir. TÜİK verilerine göre, Nisan 2025'te mevsim etkilerinden arındırılmış işsizlik oranı bir önceki aya göre 0,6 puan artarak 908,6'ya yükselmiş; işsiz sayısı yalnızca bir ayda 203 bin kişi artışla 3 milyon 63 bine ulaşmıştır. Aynı dönemde istihdam edilenlerin sayısı ise 316 bin kişi azalmış, 32 milyon 359 bine gerilemiştir. Bu gelişme, istihdam oranının 9449 ,3'ten "048,8'e düşmesine neden olmuştur.
En dikkat çekici gelişmelerden biri de zamana bağlı eksik istihdam, potansiyel işgücü ve işsizlerden oluşan geniş tanımlı işsizlik oranı olarak da bilinen âtıl işgücü oranının "032,2'ye yükselmiş olmasıdır. Bu, her üç çalışabilir bireyden birinin ekonomik sistem dışında kaldığı anlamına gelmektedir.
Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Toplumsal cinsiyet açısından bakıldığında da tablo çarpıcıdır: Kadınlarda işsizlik oranı "ol1,5 ile erkeklerin (467,1) oldukça üzerindedir. Genç işsizlik oranı (15-24 yaş grubu) ise
"015,7 gibi yüksek bir seviyeye ulaşmış ve bu durum gençlerin ekonomik sisteme girişte ciddi 2.89b). engellerle karşı karşıya olduğunu göstermiştir. Kadınların işgücüne katılım oranı 935"lerde seyrederken, OECD ortalamasının halen oldukça altında kalınmaktadır.
Bütün bu veriler, Türkiye'de ekonomik büyümenin istihdam yaratma kapasitesinin ciddi biçimde zayıfladığını, işgücü piyasasında yapısal sorunların devam ettiğini ve gençlerin, kadınların, vasıfsız çalışanların sisteme entegre olamadan dışlandığını göstermektedir. Bu bağlamda;
SORULAR
Nisan 2025 itibarıyla yaşanan 203 bin kişilik işsiz sayısı artışı hangi sektörlerde yoğunlaşmıştır? Sektörel bazda işsizlik dağılımı nedir?
Son üç yılda (2023-2025) geniş tanımlı işsizlik (âtıl işgücü) oranının aylık seyrine ilişkin güncel ve karşılaştırmalı verileri paylaşır mısınız?
Bakanlığınız tarafından kadın işsizliğinin erkeklere kıyasla yüksek seyretmesinin temel nedenleri araştırılmış mıdır? Araştırılmışsa bu husustaki gerekçeler nelerdir? Kadınların işgücüne katılımını artırmaya yönelik hangi özel programlar yürütülmektedir?
Genç işsizlik oranı 9015,7 seviyesindedir. Bu oran eğitim durumu (lise, üniversite, meslek lisesi vb.) temelinde nasıl bir dağılım göstermektedir? NEET (ne eğitimde ne istihdamda olan gençler) oranı nedir?
Son bir yılda istihdamdan çekilen kişi sayısı kaçtır? İstihdamdan çekilen bireylerin cinsiyet, yaş ve eğitim düzeyi kırılımı nedir?
TÜİK verilerine göre 316 binlik istihdam kaybı yaşanmıştır. Bu kayıp geçici (sezonluk) işler nedeniyle mi yaşanmıştır, yoksa kalıcı bir daralmayı mı yansıtmaktadır?
Mevsim etkilerinden arındırılmış işgücü verilerinin yayımlanma sıklığı artırılacak mıdır? Geniş tanımlı işsizlik oranının düzenli yayımlanması yönünde bir çalışma yürütülmekte midir?
İşsizlik Sigortası Fonu'ndan yararlanma oranı nedir? Son bir yılda işsizlik ödeneği başvurusunda bulunan ve ödenek almaya hak kazanan kişi sayısı kaçtır?
İŞKUR'un aktif işgücü programlarının (Toplum Yararına Program, meslek edindirme kursları vb.) 2023-2025 etki analizleri yapılmış mıdır? Bu programların işsizlik oranı üzerindeki somut etkisi nedir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Vedat Işıkhan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı ·
İlgi (o : 13.06.2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1643995 sayılı yazınız.
İlgi yazınız ile Mersin Milletvekili Sayın Mehmet Emin EKMEN tarafından yöneltilen 7/28962 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.
"Bakanlığımız, tarafından istihdamın korunması ve işsizlikle mücadele kapsamında aktif ve pasif istihdam politikaları uygulanmaktadır. Açıklanan istihdam paketleri ile başta kadınlar olmak üzere işsizlerin istihdam edilmesi durumunda çeşitli sürelerle prim indirimleri ve destekler sunulmaktadır.
Ayrıca iş arayanlara mesleki nitelik ve deneyim kazandırılarak istihdam edilebilirliklerinin artırılması amacıyla aktif işgücü hizmetleri kapsamında mesleki eğitim kursları ve işbaşı eğitim programları uygulanmaktadır.
Öte yandan Türkiye'de kadın istihdamına yönelik çalışmalarda bulunan kamu kurumları, sivil toplum kuruluşları, kadın kooperatifleri ve özel sektör kuruluşları ile bir araya gelerek kayıtlı kadın istihdamının arttırılmasını sağlayacak bir iş birliği programı olan 'İş Pozitif" programı ile Türkiye'de kadın istihdamına yönelik mesleki eğitim, teşvik ve hibe gibi destekler veren kamu kurumları, yetişmiş insan kaynağına sahip sivil toplum kuruluşları üretim kapasitesine sahip kadın kooperatifleri ve istihdam sağlayan özel sektör kuruluşlarının sunduğu hizmetler tek bir platformda toplanmıştır.
İş Pozitif programı kapsamında iş birliği yapılan Kamu Kurum ve Kuruluşları ile projenin geliştirilmesine yönelik iş birliği protokolleri imzalanmasına yönelik çalışma yapılmakta olup İş Pozitif programı çatısı altında kadınların işgücü piyasasında hiç yer alamadıkları ya da çok az yer alabildikleri alanlarda kadın istihdamının desteklenmesi amacı ile "Her Meslekte Kadın Eli Projesi' hayata geçirilmiştir.
Kadın İstihdamı İçin Pozitif Ayrımcılık Projesi (KİPAP) ile işverenlere, işe alacakları işsizlerin mesleki bilgi ve becerisini iş yerinde gözlemleyebilme, eğitim verme ve işe alma konusunda isabetli karar verme imkânı sunulmaktadır. Proje kapsamında 18 yaşından büyük kadınları istihdam eden işverenlere Proje kapsamında çalıştırdıkları her kadın işçi için aylık prim, vergi ve ücret desteği sağlanmaktadır. Proje kapsamında çalışan kadın işçiye 0-66 ay aralığında çocuk sahibi olması halinde çocuk bakım desteği verilmektedir.
Diğer yandan 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanununun Geçici 33 inci maddesi kapsamında imalat sanayinde üretim sürekliliğini güvence altına almak, işletmelerin finansmana erişimini kolaylaştırmak ve istihdamı korumak amacıyla 2026 yılı itibarıyla "İmalat Sanayi için Kredi Finansmanı ve İstihdamı Koruma Programı' hayata geçirilmiştir.
Bununla birlikte, Ülkemiz işgücü piyasasına ilişkin veriler Türkiye İstatistik Kurumunun internet sayfasında yer almakta olup, İŞKUR'a kayıtlı işsizler ve işe yerleştirilmesine apacıkk edilenlere ve işsizlik ödeneğine ilişkin veriler İŞKUR internet sayfasında (www.iskur.gov.tr) yayınlı tad X