Sayıştay'ın 2024 yılı Denetim Raporu'nda Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü ile ilgili yaptığı bazı tespitlere ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Sayın Abdulkadir URALOĞLU tarafından yazılı olarak cevaplandırılması için gereğini saygılarımla arz ederim.

Ulaş KARASU Sivas Milletvekili

Sayıştay'ın 2024 yılı Denetim Raporu'na göre, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü'nün (SHGM) mali tablolarına olumlu görüş belirtilmiş olmasına karşın rapor ekinde yer alan bulgular; kurumun gerçek mali yapısının sürdürülebilirlik açısından ciddi risk taşıdığını göstermektedir. SHGM 2024 yılında 36,5 milyon TL faaliyet zararı elde etmiştir. Ancak 539 milyon TL tutarında "enflasyon düzeltmesi farkı" gelir olarak kaydedilmesi sonucunda kurumun mali tablolarında 502 milyon TL kâr görünümü oluşmuştur.

Söz konusu fark, muhasebe kaynaklı değerleme farklarından (özellikle taşınmazların yeniden değerlenmesinden) kaynaklanmakta olup, gerçek nakit akışına veya gelir artışına dayanmamaktadır. Ayrıca, Sayıştay raporunda "hassas görev prosedürlerinin belirlenmemesi", riskli işlemlere ilişkin kontrol eksiklikleri ve ölçülebilir performans göstergelerinin bulunmaması gibi önemli idari zafiyetler de tespit edilmiştir. Bu durum, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu'nun 49. ve 52. maddelerinde belirtilen "dürüst ve doğru sunum" ilkesine açıkça aykırılık oluşturmakta; kamuoyuna ve TBMM"ye sunulan raporlarda kurumun olduğundan güçlü gösterilmesine yol açmaktadır. Bu çerçevede;

I. SHGM'nin 2024 yılı mali tablolarında yapılan "enflasyon düzeltmesi" hangi yasal ve teknik dayanaklara göre uygulanmıştır? Kullanılan endeks oranları nelerdir? Bu oranların belirlenmesinde Hazine ve/veya Maliye Bakanlığı'nın görüşü alınmış mıdır, alınmış ise içeriği nedir?

SORULAR

1. Enflasyon düzeltmesi farkı (539 milyon 092 bin 377 TL) neden doğrudan "gelir hesabına" kaydedilmiştir? Bu farkın öz kaynak hesabında izlenmesi gerekirken faaliyet sonucu tablosuna eklenmesi, ilgili yönetmelik hükümlerine aykırı değil midir?

2. Bu düzeltme işlemi yapılmamış olması halinde, SHGM"nin 2024 yılı net faaliyet sonucu ne olacaktır? Kurumun gerçek mali performansı hangi seviyede bulunmaktadır?

3. 4, Önceki yıllardan devreden yaklaşık 653 milyon TL zarar, bu enflasyon farkı sayesinde bilançoda nasıl "örtülmüştür"? Bu zararın kapatılması için nasıl bir mali planlama yapılmıştır?

4. Sayıştay raporunda yer alan "hassas görev prosedürlerinin bulunmaması" bulgusu doğrultusunda; e Yetki devri, görev ayrılığı ve denetimlerde özel görev tanımlarına ilişkin yeni düzenlemeler yapılmış mıdır?

5. " Kamu görevlisi olmayan kişi ya da kişilerin denetim veya kontrol süreçlerine dahil edildiği iddiaları doğru mudur?

6. SHGM'nin gelir tarifeleri ve hizmet bedelleri, son yıllarda yaşanan yüksek enflasyon oranlarına paralel güncellenmiş midir? Gelir-gider dengesizliğinin nedeni bu mudur?

7. . Kurumun varlıklarının 9690'ının gayrimenkullerden oluştuğu dikkate alındığında, SHGM'nin likidite yönetimi nasıl sağlanmaktadır? Bu varlıkların değerlemesi hangi yöntemle yapılmıştır ve bağımsız değerleme raporları mevcut mudur?

8. . TBMM'ye sunulan mali raporlarda "kâr" görünen bu tablo, Bütçe Hakkı'nın kullanımı açısından yanlış yönlendirme değil midir? Mevzuatta da açıkça belirtilmiş olan "dürüst ve doğru sunum" ilkesine açıkça aykırılık oluşturmakta olan bu durumla ilgili veya bu durumun açıklığa kavuşturulması için herhangi bir işlem başlatmış mıdır?

9. . Söz konusu işlemi yapan ilgili personel hakkında herhangi bir idari işlem başlatılmış mıdır, başlatılacak mıdır? Başlatılmış ise sonucu ne olmuştur?