Hürmüz Boğazı'nın kapanması nedeniyle küresel enerji arzında yaşanan krizin ülkemize etkilerine ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Sayın Alparslan BAYRAKTAR tarafından Anayasanın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.

Küresel enerji piyasaları, Mart 2026 itibarıyla son yarım asrın en büyük ve en kontrolsüz şok dalgasıyla karşı karşıyadır. Wall Street Journal'ın (WSJ) 9 Mart 2026 tarihli analizinde "1970"lerden bu yana görülen en ciddi enerji krizi" olarak tanımlanan bu süreç, sadece bir fiyat artışı değil, küresel arz zincirinin kalbi olan Hürmüz Boğazı'nın fiilen kapanmasıyla tetiklenen sistemik bir çöküş riskidir. Küresel petrol ve sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) sevkiyatının beşte birinin bu darboğazda rehin kalması ve Katar'daki Ras Laffan tesislerine yönelik saldırılarla dünya LNG arzının 9620'sinin bir anda piyasadan silinmesi, Türkiye gibi enerji ithalatçısı ülkeler için "ekonomik savunma hattının" sarsılması anlamına gelmektedir.

Enerji tarihçisi Daniel Yergin'in "dünya tarihinin açık ara en büyük kesintisi" olarak nitelendirdiği bu tablo, ham petrol fiyatlarını varil başına 100 dolar eşiğinin üzerine taşırken, Türkiye'nin yerel dinamiklerinde de zincirleme bir negatif etki yaratmaktadır. Hürmüz Boğazı'ndan sadece petrol değil, aynı zamanda dünya tarım arazilerini besleyen devasa miktarda gübre ve hammadde sevkiyatı geçmektedir. Bu sevkiyatın durması, gıda arz güvenliğinin tehlikeye girmesinin ve tarımsal maliyetlerin kontrol edilemez hale gelmesinin temel küresel nedenidir. Enerji maliyetlerindeki bu patlama; akaryakıt istasyonlarındaki tabelalardan sanayi çarklarına, konut kredisi faizlerinden hanehalkı mutfak masraflarına kadar her alanda enflasyonist bir kasırga yaratmaktadır.

Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

1973 Yom Kippur Savaşı sonrası yaşanan petrol ambargosuyla kıyaslanan mevcut kriz, Türkiye'nin enerji arz güvenliği stratejilerini ve "Enerji Fiyat İstikrar" mekanizmalarını acilen test etmesini zorunlu kılmaktadır. Doğalgaz depolarımızın doluluk oranından, sanayideki "mücbir sebep" senaryolarına kadar her detay, 86 milyon vatandaşımızın yaşam standardını doğrudan etkileyecektir. Özellikle tarımsal üretimin enerji ve hammadde bağımlılığı göz önüne alındığında, bu küresel şokun yerel bir kıtlığa veya kitlesel bir mülksüzleşmeye dönüşmemesi için devletin anayasal "planlama ve koruma" görevini en üst düzeyde ifa etmesi gerekmektedir.

Sonuç olarak; WSJ ve Gazete Oksijen verileriyle tescillenen bu küresel enerji felaketi karşısında, Bakanlığın enerji ithalat yükünü hafifletecek, stratejik stokları yönetecek ve enerji maliyetlerinin tarım ile sanayi üzerindeki yıkıcı etkisini sübvanse edecek acil eylem planlarını kamuoyuyla paylaşması hayati bir zorunluluktur. Türkiye'nin bu "tüm şokların anası" denilen krizden en az hasarla çıkabilmesi için, küresel verilerle uyumlu, şeffaf ve üretim odaklı bir enerji diplomasisi ile iç pazar koruma kalkanı devreye alınmalıdır.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. 9 Mart 2026 tarihli uluslararası raporlarda "1970'lerden bu yana görülen en şiddetli şok" olarak tanımlanan ve Hürmüz Boğazı'ndaki tıkanıklık nedeniyle yaşanan küresel enerji arz kesintisinin, Türkiye'nin 2026 yılı enerji ithalat faturasına getireceği ek yük Bakanlığınızca kaç milyar dolar olarak öngörülmektedir?

2. Katar'daki Ras Laffan gaz tesislerine yönelik saldırılar sonrası küresel LNG arzının "020 azalması karşısında, Türkiye'nin doğalgaz depolama tesislerindeki mevcut doluluk oranı nedir? Bu stoklar, olası bir tam kesinti durumunda konut ve sanayi tüketimini kaç gün kesintisiz karşılayabilecektir?

3. Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalması nedeniyle dünya genelinde gübre sevkiyatının durma noktasına gelmesi, Türkiye'deki çiftçilerin temel tarımsal girdilere erişiminde fiziksel bir tedarik krizine yol açacak mıdır? Bu risk yönetimi için Tarım ve Orman Bakanlığı ile koordineli bir eylem planınız var mıdır?

4. WSJ analizinde belirtilen, enerji fiyatlarındaki artışın konut kredisi faizleri ve borçlanma maliyetlerine yansıması riski karşısında, Türkiye'deki hanehalkı enerji faturalarını korumak adına bir fiyat istikrar fonu kurulması planlanmakta mıdır?

5. Orta Doğu'daki kriz nedeniyle sanayide kullanılan enerji maliyetlerinin fırlaması karşısında, özellikle ihracatçı ve enerji yoğun sektörlerin (demir — çelik, çimento vb.) rekabet gücünü korumak adına bir destek paketi devreye alınacak mıdır?

6. . Enerji tarihçisi Daniel Yergin'in "dünya tarihinin en büyük kesintisi" olarak nitelendirdiği bu tabloda, Türkiye'nin elektrik üretim sepetinde doğalgaz ve ithal kömür bağımlılığını acilen azaltacak hibrit/yenilenebilir enerji takviyeleri için bir "acil durum takvimi" oluşturulmuş mudur?

7. . Küresel piyasalarda yaşanan bu "tüm şokların anası" denilen kriz süresince, sanayide ve kamu binalarında zorunlu "enerji tasarrufu ve kısıntısı" uygulamasına geçilmesi ihtimali bulunmakta mıdır?