Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ve Libya Devleti-Milli Birlik Hükümeti Arasında Hidrokarbonlar Alanında İş Birliğine İlişkin Mutabakat Zaptının Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Teklifi

"Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ve Libya Devleti-Milli Birlik Hükümeti Arasında Hidrokarbonlar Alanında İşbirliğine İlişkin Mutabakat Zaptı" 3 Ekim 2022 tarihinde Trablus'ta imzalanmıştır.

Söz konusu Mutabakat Zaptı ile iki ülke arasında hidrokarbonlar alanında bilimsel, teknik, teknolojik, hukuki, idari ve ticari işbirliğinin geliştirilmesi teşvik edilmekte, hidrokarbon kaynaklarının geliştirilmesi ve kullanımı konuları ile iki ülkenin kara ve deniz kaynaklarının araştırılması, geliştirilmesi ve üretimi için ortak projelerin gerçekleştirilmesi gibi adımlarla mevcut işbirliğinin artırılması amaçlanmaktadır. Ayrıca, tarafların milli petrol şirketlerinin gerçekleştirecekleri işbirliğinin önemi bir kez daha vurgulanmaktadır.

Bahse konu Mutabakat Zaptının Libya ile hidrokarbonlar alanındaki işbirliğimizi karşılıklı fayda temelinde geliştirerek güçlendireceği değerlendirilmektedir.

Onayı istenen anlaşmanın teklife ekli Türkçe metni; taranmış PDF’ten otomatik okundu. Yabancı dildeki metinler ve imza sayfaları burada gösterilmiyor, TBMM PDF’indedir.

Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ve Libya Devleti — Milli Birlik Hükümeti (bundan böyle tek tek "Taraf" ve birlikte "Taraflar" olarak anılacaklardır),

İki ülke arasındaki derin ilişkileri ve yakın dostluk bağlarını dikkate alarak,

Taraflar arasındaki ekonomik ve sosyal işbirliğini yoğunlaştırmanın ve genişletmenin önemini kaydederek,

Enerji alanındaki bu işbirliğini eşitlik, karşılıklı saygı ve müşterek fayda ilkeleri temelinde güçlendirmeyi arzu ederek,

Bu tarz işbirliğinin iki ülke arasındaki ilişkileri kuvvetlendirmesinin mümkün olduğunun tamamen farkında olarak ve hidrokarbonlar alanındaki mevcut işbirliği ilişkilerini daha da geliştirmeyi isteyerek,

Hidrokarbonlar alanında pek çok potansiyel yatırım alanları olduğunu göz önüne alarak,

Aşağıdaki hususlarda anlaşmaya varmışlardır:

AMAÇ

1. İşbu Mutabakat Zaptı'nın amacı hidrokarbonlar alanında Taraflar arasındaki ikili bilimsel, teknik, teknolojik, hukuki, idari ve ticari işbirliğinin geliştirilmesini teşvik etmektir.

2. İşbu Mutabakat Zaptı'nın amacına ulaşmak için, Taraflar ilgili ulusal mevzuatları uyarınca, hidrokarbonlar alanında, aşağıdaki hususlarda işbirliği yaparlar:

a) Hidrokarbon sektörlerinin geliştirilmesine ilişkin bilgi ve deneyim alışverişi,

b) Yasal ve düzenleyici hususlarda deneyim ve bilgi alışverişi,

c) Akdi ve kurumsal süreçlerde deneyim ve uzmanlık alışverişi,

d) İnsan kaynakları eğitimi,

e) Seminer, konferans, fuar ve diğer toplantıların müşterek olarak düzenlenmesi, ve

) Özellikle her iki ülkenin kamu ve özel teşekküllerin arasındaki ortaklığı güçlendirme yoluyla bilgi ve uzmanlık alışverişi.

1 ".lM. / Ez Mi Ns ver A leş *

İŞBİRLİĞİ ALANLARI

1. Taraflar, hidrokarbonlar alanında aşağıdaki hususlarda işbirliği yapacaklardır:

a) Hidrokarbon kaynaklarının geliştirilmesi ve kullanımıyla ilgili projeler,

b) Hidrokarbonların aranması, üretimi, taşınması, rafine edilmesi, ticarileştirilmesi, dağıtımı ve ticareti ile ilgili projelerin geliştirilmesi,

e) Petrol, doğal gaz, petrokimyasallar ve rafine edilmiş petrol ürünleri üretimi ve ticareti ve

d) Mevzuat çalışmaları da dahil, doğal gaz ve petrol piyasa yapısı hakkında deneyim paylaşımı yapılması ve eğitim programları düzenlenmesi.

Taraflar, her iki ülkedeki hidrokarbon kaynaklarının geliştirilmesini ve üretiminin arttırılmasını sağlamak hususundaki ortak ilgilerini teyit ederler.

Taraflar, her iki ülkenin kara ve deniz kaynaklarının araştırılmasını, geliştirilmesini ve üretimini teşvik etmek için bütünleşik projelerin gerçekleştirilmesini kabul ederler,

Libya Tarafı, Libya Devleti Ulusal Petrol Şirketi'nin (bundan böyle "NOC" olarak anılacaktır) Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı'nı (bundan böyle "TPAO" olarak anılacaktır) (TPAO'nun katılım sağladığı konsorsiyumlar da dahil) Libya Devletinde kara ve deniz projelerine katılmaya davet etmesini sağlar.

Libya Tarafı, TPAO'nun katılmayı tercih edeceği, mevcut ve gelecekteki kara ve deniz hidrokarbon sahalarında (arama, değer tespiti, geliştirme, üretim, ayrıştırma ve işleme, depolama ve taşıma dahil ancak bunlarla sınırlı olmamak üzere) petrol operasyonları gerçekleştirmek amacıyla NOC ve TPAO (TPAO'nun katılım sağladığı konsorsiyumlar da dahil) arasında anlaşmalar/sözleşmeler yapılmasını ve onaylanmasını sağlamayı böylelikle taahhüt eder.

Taraflar, Libya Devleti'nin mevcut ve gelecekteki kara ve deniz hidrokarbon kaynaklarının geliştirilmesi amacıyla, TPAO ve NOC'yi ortak teşebbüsler/iş ortaklıkları kurmak konusunda destekleyecek, hidrokarbonlar alanında faaliyet gösteren hizmet şirketlerinin ortaklıklar kurmalarını teşvik edecek ve TPAO tarafindan sahip olunan veya kullanılan sismik araştırma gemileri ve sondaj gemilerinin kullanımını destekleyeceklerdir.

Taraflar, Libya Devleti'nin mevcut ve/veya ilave petrol ve gaz boru hattı sistemlerinin geliştirilmesi ve işletilmesi konusunda işbirliği yapmayı kabul ederler. Bu kapsamda Taraflar, Boru Hatları ile Petrol Taşıma Anonim Şirketi (BOTAŞ) (BOTAŞ'ın katılım sağladığı konsorsiyumlarda dahil) ve/veya diplomatik yollarla Taraflarca belirlenecek kuruluşlar tarafından projelerin gerçekleştirilmesini destekleyeceklerdir.

6. Taraflar, Turkish Petroleum International Company (TPIC) ve/veya diplomatik yollarla Taraflarca atanacak teşebbüsler tarafindan petrol ve doğal gaz, petrokimyasallar ve petrol ürünleri ticareti alanlarında işbirliğini teşvik etmeyi kabul ederler. YATIRIM

1. Taraflar hidrokarbonlar alanındaki yatırımları teşvik etmek için müşterek çalışmak üzere anlaşmışlardır.

2. Taraflar kendi ilgili kamu ve özel şirketlerini hidrokarbonlar alanında yatırım yapmaları hususunda cesaretlendireceklerdir.

3. Taraflar özel ve kamu teşekküllerini hidrokarbonlar alanında faaliyet gösterecek ortak teşebbüs ve/veya şirketler kurmaları hususunda destekleyeceklerdir.

GIZLILIK

İşbu Mutabakat Zaptı kapsamında yürütülen işbirliğinin çıktı ve sonuçları, Taraflarca gizli tutulacaktır.

MADDE5 oo UYUŞMAZLIKLARIN ÇÖZÜMÜ

İşbu Mutabakat Zaptı'nın yorumlanması, uygulanması veya hayata geçirilmesine ilişkin Taraflar arasında doğan herhangi bir uyuşmazlık, Taraflar arasında yapılacak dostane istişareler ve/veya müzakereler yoluyla çözümlenecektir.

DEĞİŞKİLİKLER

İşbu Mutabakat Zaptı, Tarafların ortak yazılı rızasıyla herhangi bir zamanda değiştirilebilir. Değişiklikler, işbu Mutabakat Zaptı'nın 7. maddesinin 1. paragrafında belirtilen aynı yasal prosedürler uyarınca yürürlüğe girer. nn . MADDE7 YÜRÜRLÜĞE GİRME, SÜRE VE SONA ERME

1. İşbu Mutabakat Zaptı, Tarafların anılan belgenin yürürlüğe girmesi için gerekli olan kendi iç yasal usullerinin tamamlandığını diplomatik yollarla karşılıklı olarak bildirdikleri son yazılı bildirimin alındığı tarihte yürürlüğe girer.

2. İşbu Mutabakat Zaptı, 5 (beş) yıl süre ile yürürlükte kalacak ve süresinin bitiminden en az 3 (üç) ay önce Taraflardan biri işbu Mutabakat Zaptını sona erdirme niyetini diğer Tarafa diplomatik yollarla yazılı olarak bildirmediği takdirde, 5 (beş) yıllık süreler için kendiliğinden uzayacaktır.

İşbu Mutabakat Zaptı, Taraflardan herhangi birinin Mutabakat Zaptını sona erdirme niyetini diğer Tarafa diplomatik yollar ile üç (3) ay önceden bildirmesi halinde herhangi bir zamanda sona erdirilebilir.

İşbu Mutabakat Zaptı'nın sona ermesi veya süresinin bitmesi, gerçekleştirilmiş veya yürütülmekte olan faaliyetleri ve projeleri etkilemez.

İşbu Mutabakat Zaptı,0 5.9 2072, tarihinde Trablus'ta her biri 2 (iki) asıl nüsha halinde Türkçe, Arapça ve İngilizce dillerinde, bütün metinler eşit derecede geçerli olmak üzere imzalanmıştır. Yorum farklılığı olması halinde, İngilizce metin esas alınacaktır.

Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti Libya Devleti - Milli Birlik Hükümeti Adına Adına

Fatih DÖNMEZ Enerji ve Tabii Kaynaklar gi Petrol ve Gaz Bakanı

ASE la ESA İş gp daya Lal İİ ga Akika gli Bun gli Ala ça

Yüz) "câ ylal aala öam le ÜS aş Leş bağıl yal) Lal Âl 33 yila gil San İlay Sİ aşan daya ül el gal yaz İğ çk İS anl iş

ÜMİİ ASMAN ya gla Sa gd ak ya la yi gal yaş ella a a İL ya gla A İl el yal ga içe Le dü

1 ösLal cig!

GİY gi li 3 gi çala a gla azli a asla ili 5 Sia ya başi

Giy eçklele lise Saygi İma çi eli yal öy la; toda gali 5 Sia ya vbaşil gini a Sİ 2 siyike gil Lag gi Lağisil gi

Ağla İS ALEM 3 33 8 3 yang le ağ Ayaş Ağlat 29 ya gla gal İl Gİ Ayazlsil g Ays LR UZAR çi A3 yal g3 yakl İl

ALAN 3l a YI les YI za al ga ya yal yl gal vi yl ali il yal KS Lâ yali alli öğe Lill öğ ASİ Şİİ yy İRS ya bayak l ş lagkdl li 7 Âli Yali çi gli yl ya 1

Sg yaş 5 lala siz Gü li Sk Alaka gala yg zl BYS A yz lg lila 3 yü e li 3 akil 5 şiş gl EL yal 3 çö ağ gayil YRNI ati yer USA le Za yi ULEN gal yel AS LA

OİŞAN YS li yi Syn gel Ba 3 a geli g ASLI anlaş 8 yila Lağalala lâ lal 35 3

Ky yl Az yal 2 yali el ya yla LES dl a Alla ai le ğini lama le yha ği Öğ yali ASİ

Türkiye 4S yâ yesin ( "NOC" pk Les tg JR) b A yal il ya aya Yl gl a gl yal

İY ÇİN Dİ İYİ A3 la) ("TPAO" şa beşi beli ali ) Petrolleri Anonim Ortaklığı al Aly çk a yalla yal a yala 3 4S lal ( TPAO

AS ya AN 3 günl (EYİ 3 yal NOC İlmi ya Yİ gili va yla alaz 5 YS dal oda ça ga yel M3 çi bas) Al yili lala ini İs! ga (TPAO si İL Çi alli M3 çi le) TPAO eğri dişli si (GE ee) Ahali ; kasli gliy! yg glasli sayili 3S yi yazl uyu se bl Alya çi işli glasiYi TPAO ai Çi geliş ğini ili dali çi aa LAS yk 33 a GS yila aş ya / Sİ yö eli le NOC 3 TPAO gin üyeli le ola glüly yak alsa Ul ga (TPAO ça A5 a elliyi A) çi le) TPAO yal 20 yal Zye şagi bal Al gö çi Aileyi gl /3 Alli ŞAN bili ayl dail liz ezhel le geli ğü Boru Hatları ile Petrol Taşıma Anonim Jâ ba gg yeladi iü ör del yali le aşa öl A çi da İmali SULU İS ya 3l/ 3 ( BOTAS ça Li lal iYi A çi Le) (BOTAS) Şirketi

Ayla gali Zal gili İNE ya şü yeli Ji

Kiya EYS 8 ya gl /3 (TP) İl gali AS Şİ il AS ak şe sal am le yl le AİyasS il Kal günl li "Zİ g dadli 5 a5 Ya çi İla gili Sal yl JAR ya yü lal Üs ya 3 Sala! dilli a3 lal le çiya Sa yaşli Apa şi Bİ aI yal A kai Sari le ld ll şi Sa yel la şi ŞAD İLİ Kala UŞS yk öm ül li le 2 Ula içi İZL İS Yİ İla AS yila ağ ila Giy Ag AS gali İİ ULSN ae öy lal le 3 iyi Sa yaşli 4 Sila İyi yil 3S 1all oda ça yaş Bika şia gölü lala ed ye le lisli an

5 dali ASİAN İğ ga

YAN İMA ya big lag aş oka palitl 5 Sa Ayd İyiki e ydi ye li öp el e gizi

Gİ iy Ai yn odana İZA ğü lal ya AS ye İla İİİ yaş Lg gl ola ŞALİ 3 Sie hani gaz la pall 5 Sia ya 7 Sila ya | 5 ül amal ya anla çi gili el gay

7 Bilali slgİYi Baal giydi zan gül

Laçin GN yla dap gaz a ğüz çlS yiesi Jİ pl ğa) şi diil zan oda alli 5 Sia İS -1 iyi Aş LLM AAA A5 gl gile! yal İSE eyle gb Al gi İNE ye saa De (3) AİD 3 Sail ola gg düşüş ala gla al gi ME ya li Yİ a lal yağ lal a la Agi İ yanal öxall çil 8 JSYİ çe

(YADA la li es ebe a b ve sağl çi yla İİ ya a gali 5 Sha ele )aal 3 Ayla gali 23lik İNE ya oda gali 5 Sia elçi di ge dl yay Yİ a el e

ÇİMEN sö gi önül aş gülay ALLSİYİ, le 334 aliil 3 Sha dana elçi gi eli öy -d ŞİİRİNİ yal 3 güz 6 yl çi MİRİ gl özal çi yakl çak ama ya gel adap yünü Gi yaşi

Lil Aya — yaka ön Kan ge A LE ayça kayn e

Şal ga ci gili iii yg Ayaaşlali Al gali g SLAM yağ

Metnin bu bölümü (PDF s. 26–29) İngilizce metin; burada gösterilmiyor. TBMM PDF’inde görün ↗ (yeni sekmede açılır)