Maden kanununda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısı (s.s.503)

ALİ ARSLAN (Muğla)Sayın Başkan, değerli milletvekili arkadaşlarım; Cumhuriyet Halk Partisinin önergesi üzerinde söz almış bulunuyorum. Sözlerime başlamadan önce yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum.

Değerli arkadaşlarım, gerçi “Bu yasa görüşülürken herkesle konuşuldu, sivil toplum örgütlerinin görüşleri alındı.” deniyor ama harita mühendislerinin bir itirazı var mesela. “Teknolojik gelişmeler, bilimsellik ve ruhsat alınıp kullanılacak alanın büyüklüğü ruhsat için imalat haritası yapımına bırakılamaz.” diyor harita mühendisleri, “Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği’ne göre üretilen harita gereklidir.” diye itirazları var; bunun dikkate alınmadığı konusunda bu kürsüden uyarı yapmamızı istediler, ben de bu dileği yerine getiriyorum.

Değerli arkadaşlarım, Türkiye, gerçekten yer altı ve yer üstü zenginlikleri açısından dünyanın önde gelen ülkelerinden ancak bunu yeterince değerlendirebildik mi, değerlendirebiliyor muyuz, tartışılabilir.

Ben, Muğla Milletvekiliyim. Geçtiğimiz yıllarda, iki üç yıl içinde büyük bir maden ruhsatı faciası yaşadık Muğla’da. Antalya’da, biraz önce konuşmacılar tarafından dile getirilen çok sayıda taş ocağı ama onun yanında bir de hepinizin bildiği Muğla’da, hepimizin, bütün Türkiye’nin onur kaynağı, gurur kaynağı turizm beldelerimiz var Marmaris, Bodrum, Datça, Fethiye gibi. Marmaris turizmin incisi, hepimizin mutlaka görmesi gereken ama onun yanında bütün dünyanın da gelip görmeyi arzu ettiği önemli turizm gelirleri olan bir ilçe. “Turizm” deyince akla gelen sanıyorum iki üç destinasyondan bir tanesi Marmaris.

Değerli arkadaşlarım, bir facia yaşadık Marmaris’te. Marmaris’in yüzölçümünün yüzde 52’si 41 maden arama ruhsatına tahsis edildi. Yani yüzde 87’si orman Marmaris’in, inanılmaz güzel köyleri, beldeleri var. Marmaris’in neredeyse tamamına, yüzde 52’sine maden arama ruhsatı verildi, akıllara durgunluk veriyor. Bütün insanlar şaşırdı, “Olamaz böyle bir şey, yalandır, yanlıştır.” dedik, gerçekten doğru çıktı. Marmaris’in o denize nazır ormanlarının içinde maden arama ruhsatları verildi. Yani ne bilim ne akıl ne vicdan hiçbir düşüncenin kabul edemeyeceği ve özellikle yöre insanını sokaklara döken, aylarca gösterilere neden olan bir Hükûmet çalışması. Sivil toplum örgütleri, yerel yönetimler davalar açtılar.

Değerli arkadaşlarım, Marmaris sadece turizmiyle değil. Bakın, Türkiye’deki çam balı üretiminin yüzde 75’i Marmaris’te yapılıyor. Müthiş bir bitki örtüsü, çok güzel ormanlar çam balı üretimine son derece uygun. Bu ormanların içinde maden arama çalışmaları başladı Marmaris’te.

Şimdi, soruyorum değerli arkadaşlar: Dünyanın en değerli madeni nedir bilemiyorum ama o aramalarda Marmaris’te bulunmuş olsaydı, bu Hükûmet Marmaris’in o biraz önce saydığım turizmi, çam balı üretimini, ormanlarını bir tarafa bırakıp o madenin çıkarılması için izin verecek miydi? Değerli arkadaşlarım, akıl almıyor, gerçekten akıl almıyor! Sanki bir rüya, sanki bir kâbus!

Yerel yönetimler, sivil toplum örgütleri davalar açtılar ve Danıştay bu ruhsatların bir tanesini iptal etti. Sevindik, çok sevindik Muğlalı olarak. Hepinizin adına, Türkiye adına sevindik. Marmaris sadece Muğlalıların değil. Marmaris sadece Türkiye’nin de değil. Marmaris dünyaya mal olan bir turizm kenti. İnsanlık adına sevindik önemli bir yanlışlıktan mahkeme kararıyla dönülecek diye. Ama ben Sayın Bakandan burada bir müjde istiyorum. Bu kararın emsal kabul edilip diğer ruhsatların da mutlaka iptal edilmesi gerekiyor. Bunu beklerken ne oldu? Son zamanda aldığımız bilgilere göre mahkemenin bu kararını, bu arama ruhsatını iptal eden kararını Bakanlığın temyize götüreceği bilgilerini aldık. Bu doğruysa, gerçekten yeniden kâbus başlamış demektir. Bu yanlıştan bir an önce dönülmesi için burada söz aldım.

Bakın, başka şeyler de yapılıyor: Yasanın arkasından dolanmak. Maden arama ruhsatlarında ÇED raporu gerekiyor, ancak 25 hektarın altındaysa ÇED raporu gerekmiyor.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKANBuyurun Sayın Arslan, konuşmanızı tamamlayınız.

ALİ ARSLAN (Devamla)Verilen bütün ruhsatlar 25 hektarın altında, ÇED raporundan uzaklaşmak için. Çünkü ÇED raporu mecburiyeti doğarsa eğer, Marmaris gibi bir yerde maden araması yapılması zaten imkânsız. Ondan kurtulabilmek için ruhsatların tamamı neredeyse 25 hektarın altında. Bence, bu Meclisin bu ÇED raporundaki boşluğu da giderecek yasayı bir an önce çıkarması gerekiyor. Çok küçük bir yer olabilir ama çevreye müthiş zararlar verebilir. Yani, büyüklükle ilgili olmaması gerekiyor ÇED raporlarının. Bunun da bir an önce bu Meclis tarafından düzeltilmesini talep ediyorum.

Sözlerimi tamamlarken hepinize içten sevgilerimi, selamlarımı tekrar sunuyorum. (CHP sıralarından alkışlar)