Pancar ekiminde koto uygulamasının kaldırılması konusunda emin koç un sorusu

TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANI SAMİ GÜÇLÜ (Konya)Sayın Başkan, sayın milletvekilleri; Yozgat Milletvekilimiz Sayın Emin Koç'un, sözlü olarak cevaplandırılmak üzere Sanayi ve Ticaret Bakanımıza yöneltmiş olduğu soruların cevaplarını, ben, kendilerinin adına, yazılı olarak hazırladıkları metinden okumak istiyorum.

Birinci sorusuna verilecek cevap şu şekilde ifade edilmiş: Pancar üretiminde kota uygulaması, 1998-2000 yılları arasında, üç yıl süreyle, Türkiye Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi tarafından uygulanmıştır. Daha sonra, 19 Nisan 2001 tarihinde yürürlüğe giren Şeker Kanunuyla getirilen şeker kotaları uygulaması uyarınca, ülke şeker talebi doğrultusunda, kanun kapsamında yer alan tüm şirketler için şeker kotaları belirlenmekte, şirketler, belirlenen bu kota doğrultusunda pancar üretim kotalarını belirlemektedirler.

Bilindiği üzere, Türkiye Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi tarafından, 2002 ürün yılında, üreticilerimizden 12 000 000 ton pancar satın alınmış, 2003 yılında ise, şeker stokları nedeniyle genelde yüzde 15 düzeyinde kısıtlamaya gidilmiştir. Bu nedenle, Türkiye Şeker Fabrikaları Anonim Şirketine bağlı fabrika ve bölgelerinde üretim yapan pancar üreticilerimizin 2003 yılında karşılaştıkları sorunları hafifletmek ve gelir düzeylerini artırmak amacıyla, 2003 yılına mahsus olmak üzere, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı ile Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı "şeker pancarı kotaları ve telafi edici ödeme sistemi" uygulamasını yürürlüğe koymuştur.

Uygulamayla, üreticilerin pancar veya alternatif olarak önerilen dört üründen birini (soya fasulyesi, ayçiçeği, mısır, yem bitkisi) daraltılan ekim alanlarını kullanmak suretiyle üretmelerine imkân tanınmıştır.

Üreticilerimizin (A) kotası şekerpancarı ile önerilen alternatif ürünler arasındaki gelir kaybı, telafi edici ödeme desteğiyle giderilmiştir.

Türkiye Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi kayıtlarına göre, uygulamaya yaklaşık olarak 2 000 köyde 13 000 üreticimiz katılım sağlamış ve 75 000 dekar arazi değerlendirilmiştir. Üreticilerimizin, daha çok, mısır ve ayçiçeği ekimine ilgi gösterdikleri tespit edilmiştir.

İkinci sorusuna ise cevap şöyledir: Birinci soruda yapmış olduğum açıklamalara ilaveten, Türkiye Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve bağlı ortaklıkları için tahsis edilen şeker kotası doğrultusunda belirlenen toplam 10 300 000 ton olan pancar kotası miktarı, 2002 yılı pancar üretim kotasına göre yüzde 24; 2002 yılı bedeli ödenen pancara göre yüzde 15 düzeyinde düşüktür. Kota kısıtlaması, fabrikalar bazında ise, yüzde 9 ile yüzde 33 arasında değişim göstermiştir.

2003 ürün yılı için, Yozgat Şeker Fabrikası ve bağlı bölgelerine tahsis edilen 370 000 ton pancar üretim kotası, iddia edildiği gibi yüzde 34 oranında azaltılmamış; 2002 yılı kotasına göre yüzde 27; 2002 yılı pancar üretimine göre yüzde 21, son dört yıla ait taahhüt miktarları ortalamasına göre ise yüzde 22 oranında azaltılmıştır.

Ekim alanı olarak ise, Yozgat İlinde, 2003 yılında, bir önceki yıla göre yaklaşık 25 000 dekar pancar ekim alanı daraltılmıştır.

Üçüncü sorunun cevabı ise şöyledir: Yurtiçi talebin yurtiçi üretimle karşılanması amacına yönelik olarak, Türkiye'de şeker rejimi, şeker üretimindeki usul ve esaslar ile fiyatlandırma, pazarlama şart ve yöntemlerini düzenleyen Şeker Kanunu ile ilgili yönetmelik hükümlerine göre belirlenen kotalar, 2003 yılında, bir önceki yıla göre tüketim fazlası şeker nedeniyle ülke genelinde azalma göstermiştir.

Tüketim fazlası şeker, şirketlere stok maliyeti yükleyerek finansman durumlarını bozmakta, düşük dünya fiyatları nedeniyle, ihracatı, desteksiz mümkün olmamaktadır. Ayrıca, tüketim fazlası şekerin ihracına Hazine tarafından destek de verilmemektedir.

Bununla birlikte, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı ile Tarım ve Köyişleri Bakanlığı tarafından uygulamaya konulan şekerpancarı kotaları ve telafi edici ödeme sistemiyle, tüm fabrikalarımızda olduğu gibi, Yozgat Şeker Fabrikasında da, üreticilerimizin talep etmesi halinde, mevcut kotalarına ilave olarak pancar ekimine olanak sağlanmıştır.

Yürütülen uygulama doğrultusunda, Yozgat İlinde; 486 üretici, 5 148 dekar alanda ayçiçeği; 83 üretici, 652 dekar alanda mısır; 14 üretici de, 146 dekar alanda yem bitkisi olmak üzere, toplam 5 946 dekar alanda ekim yapmışlardır.

Böylelikle, 2002 yılında daraltılan 25 000 dekar pancar ekim alanı, alternatif ürün ekimi için üreticilere tahsis edilmiş; ancak, üreticilerden gelen talep doğrultusunda bu alanın yüzde 24'ü kullanılmıştır.

Ekonomik gelişmelere paralel olarak, şeker stoklarının azaltılması nedeniyle, pancar kotalarında, 2004 yılı için -verilebilecek son bir açıklama olarak ifade ediyoruz, burada yazılan ifadeyi aktarmaya çalışıyorum- 2003 yılı ekim kotası kadar, şekerpancarı üreticilerinin ekim yapabileceğini belirtiyorum, hepinizi saygıyla selamlıyorum. (AK Parti sıralarından alkışlar)