Patetes ve patetes üreticilerinin sorunları hk

TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANI SAMİ GÜÇLÜ (Konya)Sayın Başkan, saygıdeğer milletvekilleri; Niğde Milletvekilimiz Sayın Mahmut Uğur Çetin'in, bölgesinin çok önemli bir ürünü olan ve aynı zamanda ülkemizin birçok şehrinde yetişen temel besin maddelerimizden patatesle ilgili olarak sorunları dile getirmesine ben de düşüncelerimle katkıda bulunmak istiyorum. Hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Geçen yıl, 2003 yılında, hepinizin bildiği gibi, bazı tarımsal ürünlerimizde sorunlar yaşadık. Bunlardan bir tanesi de patates ürünü idi. Dolayısıyla, bu yıl da benzer sorunun az çok devam ediyor olması, bu üretici kesimimizi büyük ölçüde etkiledi. Dolayısıyla, milletvekili arkadaşım, sektörümle ilgili bir temel konuyu dile getirdi; kendilerine teşekkür ediyorum.

Gerçekten de, 2003 yılında, patates üreticileri, ülkemizde tarımdaki üreticilerin bir kısmı -bakliyatta olduğu gibi, bir örnek vermek gerekirse- ürünlerini gerektiği şekilde değerlendiremedi; bir arz fazlası olayıyla karşı karşıya kalmıştık. Bu yıl, nispeten, durum daha iyi olmakla birlikte, bir bakıma, geçen yılların olumsuzluklarını telafi edecek bir gelişme tam anlamıyla ortaya çıkmış değildir. Dolayısıyla, sorunlarımız bu açıdan dile getirilmektedir. Ben de Bakanlığımızın bu hususta yaptığı çalışmaları ve yine patates üretiminin çok yaygın olarak yapıldığı illerimizin milletvekilleriyle geldiğimiz bir noktayı dile getirerek konuşmamı tamamlayacağım.

Bakanlığımızın özellikle patates üretimiyle ilgili konuyu direkt ilgilendiren hususlardaki belli başlı faaliyetlerini şöyle sıralayabilirim:

İlkönce üretici birlikleri konusu... Çiftçilerimizin örgütsüzlüğü ve kendi ürettikleri ürünle ilgili pazarlama başta olmak üzere, alınabilecek tedbirler konusunda, içinde bulundukları durumun bir dezavantaj gösterdiğini hepimiz biliyoruz. Dolayısıyla, geçen çalışma dönemimizde çıkarmış olduğumuz Tarımsal Üretici Birlikleri Kanunu, patates üreticilerimiz için de bir gelişme imkânı sağlayacaktır. Dolayısıyla, Sayın Milletvekilimizin dile getirdiği husus için yasal bir altyapı mevcut hale gelmiştir.

İkinci bir konu, sertifikalı tohum kullanımı hususudur. Bu konuda, 25 Şubat 2004 tarihinde, Bakanlar Kurulu kararı çerçevesinde sertifikalı tohum kullanımını patateste teşvik etmek amacıyla bir selektif kredi kullanma imkânı doğmuştur. Yüzde 40 faizle indirimli olarak bir yıl vadeli işletme ve üç yıl vadeli yatırım kredisi kullanma imkânı sağlayan sistem içerisinde patates tohumluğunu kullanma imkânı da verilmiştir.

Ülkemizde patates üretiminin bir arz fazlası oluşturacak şekilde geçtiği dönemlerde ihracat zaman zaman bir çözüm olarak karşımıza çıkmış ve bununla ilgili bazı yıllarda teşvikler de yapılmıştır. Geçen yıl mevsimin bir hayli gecikmeli olarak bu teşvik kapsamına alınmasıyla birlikte arzu edilen sonuç sağlanamamıştır. Bu eksikliği görerek çok erken bir dönemde, eğer patatesle ilgili bir karar alınacaksa, buna hız vermek için, bu konuda Bakanlığımızdan, Dış Ticaret Müsteşarlığına bir teklif iletilmiştir; ama, bugüne kadar bununla ilgili çok somut bir gelişme sağlanamamıştır.

Esas, bu alanda Bakanlığımıza düşen görev eğitim ve yayın çalışmalarıdır. Bakanlığımızca yürütülmekte olan bu çalışmalar kapsamında, üreticilerimize, yetiştiricilik konusunda eğitim, yayın ve demonstrasyon çalışmaları sürdürülmektedir. Bu çerçevede, hastalık ve zararlılara karşı mücadele, uygun üretim teknikleri, yeni çeşitlerin tanıtımı, patateste münavebe uygulaması gibi konularda çalışmalar yürütülmektedir. Bu çalışmalar neticesinde, patates ekim alanlarında bir daralmanın ortaya çıktığını, bir azalmanın ortaya çıktığını söyleyebiliriz.

Tabiî, en önemli konulardan bir tanesi, özellikle sulama ihtiyacından dolayı elektrik enerjisi bedelleridir. Bu hususta, konu, çok değişik ortamlarda dile getirilmiş; elbette, olayın muhatabı Enerji Bakanlığımız ve ilgili kuruluş TEDAŞ ve şimdi, özelleştirme kapsamında olması dolayısıyla bu kurumumuzu da ilgilendiriyor. Konu, çok yönlü olarak bilinmesine rağmen, şu ana kadar bu hususta çiftçilerimizin sorunlarını çözecek bir çözüm kendilerine sunmuş değiliz; ama, konunun önemi hepimiz tarafından yakinen biliniyor.

Ben, konuşmamı şu anabaşlıklarla ve şu cümleyle bitirmek istiyorum: Bu sektörümüzde zaman zaman bir arz fazlası olayı yaşıyoruz. Bu dönemde, bu arz fazlalığının eritilmesi konusunda geçen yıl yaptığımız çalışmalar çok etkili bir sonuç doğurmadı. İhracat, önemli ölçüde bir teşvik mekanizmasını getiriyor; ancak, bu yıl bununla ilgili tedbirlerin çok daha erken alınması lazım. Elbette, eğitim kapsamı içerisinde üretim planlaması ve üretici gelirinin istikrarını sağlayabilmek için bu yönde bir tedbir almamız gerekiyor.

Ben, sayın milletvekilimizin de belirttiği gibi, bu konunun, bazı illerimizde en temel üretim faaliyeti olmasından dolayı, daha geniş kapsamlı ele alınarak, bir Meclis araştırması önergesi verilerek bir komisyon kurulup araştırılması hususunun önümüzdeki hafta gündeme getirileceğine dair bir bilgi edindim. Dolayısıyla, bu konuda düşüncelerimizi biraz daha kısa tutarak, önümüzdeki hafta daha derinliğine bir tartışmanın yapılacağını ifade ediyorum ve bu vesileyle, hepinize, tekrar, saygılarımı sunuyorum. (AK Parti sıralarından alkışlar)