POS cihazı kullanım bedelleri ve komisyon oranlarının esnaf üzerindeki etkilerinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Günümüzde nakit para kullanımı neredeyse tamamen ortadan kalkmış, kartlı ödeme sistemi ticaretin vazgeçilmez bir parçası hâline gelmiştir. Vatandaşın kartla ödeme yapmayı tercih ettiği bu düzende, esnaf POS cihazı kullanmaya mecbur bırakılmaktadır. Ancak bu zorunluluk, küçük ve orta ölçekli esnaf için her geçen gün daha ağır bir yük hâline gelmiştir.

Bankalar yalnızca yüksek POS komisyon oranlarıyla değil, POS cihazı için aldıkları aylık kullanım, bakım ve yazılım bedelleriyle de esnafın kazancını doğrudan eritmektir. Esnaf, sattığı üründen kazanmadan önce hem komisyon kesintisi yapmakta hem de POS cihazı için bankalara düzenli ödeme yapmak zorunda kalmaktadır. Bugün gelinen noktada, birçok esnaf için POS cihazı bir ödeme aracı olmaktan çıkmış, sabit bir gider kalemi hâline gelmiştir. Zaten artan kira, vergi, enerji ve personel maliyetleri altında ayakta kalmaya çalışan esnaf, bir de bankaların hiçbir ticari risk almadan her işlemden pay aldığı bu sistemle karşı karşıya bırakılmaktadır. Kartlı ödeme sistemi devlet tarafından teşvik edilirken, bu sistemin tüm maliyeti esnafın sırtına yüklenmekte; bankalar hem komisyon geliri elde etmekte hem de cihaz. kullanım bedelleriyle kazançlarını katlamaktadır.

Bu adaletsiz düzen küçük esnafı zincir marketler ve büyük sermaye karşısında daha da güçsüz bırakmakta, rekabeti bozmakta ve yerel ekonomiyi zayıflatmaktadır. Esnaf artan maliyetleri karşılayabilmek için fiyat artırmak zorunda kalmakta, bunun bedelini ise doğrudan vatandaş ödemektedir. Esnaf kaybederken bankaların kazandığı bu düzen kabul edilemez ve sürdürülebilir değildir. POS komisyon oranları düşürülmeli, POS cihazı kullanım bedelleri kaldırılmalı ya da makul seviyelere çekilmeli, esnafın emeği korunmalıdır. Bu nedenle POS komisyonları ve POS cihazı kullanım bedelleri konusunda acil düzenleme yapılması artık bir tercih değil, zorunluluktur. Esnafın maddi kaybını göz önüne alarak bu noktada Anayasamızın 98'nci Türkiye Büyük Millet Meclisi Içtüzüğü'nün 104 ve 105'nci maddeleri gereğinee meclis Araştırma Komisyonu kurulmasını arz ederim. 19/12/2025