Şehit ve gazi yakınlarına eğitim süreçlerinde ve istihdamda tanınan haklara ilişkin

Hyyan3 LE

c) 30/12/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1767440 sayılı yazınız.

Bakanlığımıza İlgi (a-b-c)'de kayıtlı yazıyla iletilen Burdur Milletvekili İzzet AKBULUT'un 737073, 7/37993 ve 7/37994, İstanbul Milletvekili Elif ESEN'in 7/37756 ve 7(37757, Uşak Milletvekili Ali KARAOBA'nın 7/37758, Diyarbakır Milletvekili M. Sezgin TANRIKULU'nun 7/37760, Ardahan Milletvekili Özgür Erdem İNCESU'nun 7/3799 ile Ankara Milletvekili Okan KONURALP'in 7/37996, esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur.

ŞE o LE. .

Mİ SA MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 00 EĞİTİMİN em " j Strateji Geliştirme Başkanlığı O yüzyıtı ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ

Bakanlığımızca şehit ve gazi çocukları ile yakınlarına verilen eğitim hizmeti başta olmak üzere tüm kamu hizmetleri; mevzuatı içinde detaylı olarak ele alınmış olup uygulamaya ilişkin çalışmalar ilgili mevzuatta yer alan hükümler çerçevesinde yürütülmektedir.

Şehit ve gazi çocuklarının nakil işlemleri, temel eğitim düzeyindeki okullarda Milli Eğitim Bakanlığı Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği'nin "Nakil" başlıklı 12'nci maddesinin beşinci fıkrasında yer alan "Şehir, harp malulü ve muharip gazi çocukları, milli sporcu olan çocuklar, özel eğitime ihtiyacı olan çocuklar ile 8/3/2012 tarihli ve 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun, 24/5/1983 tarihli ve 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu, 3/7/2005 tarihli ve 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu kapsamındaki çocukların nakilleri, durumlarını belgelendirmeleri şartıyla kontenjan şartı aranmadan ve ulusal adres veri tabanındaki adreslerine bakılmaksızın istedikleri okula yapılır. " hükmü kapsamında yürütülmektedir.

Ortaöğretim düzeyindeki okullarda ise Milli Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği'nin öğrenci yerleştirme ve nakil komisyonu başlıklı 23"üncü maddesinin yedinci fıkrasında yer alan "24/2/7968 tarihli ve 1005 sayılı İstiklal Madalyası Verilmiş Bulunanlara Vatani Hizmet Tertibinden Şeref Aylığı Bağlanması Hakkındaki Kanun kapsamında aylık bağlanan şehit ve gazi çocuğu olan, öğrencilerin nakil ve geçiş işlemlerini ise zamana bağlı olmadan bir defaya mahsus olmak üzere; kontenjan şartı aranmaksızın, ortaöğretim kayıt alanı içinde tercihe bağlı olarak öğrenci alan okullara dengeli bir şekilde; merkezi sınav puanıyla öğrenci alan okullardan gelen öğrencilerin ise öncelikle aynı türden merkezi sınav puanıyla yerleşebileceği okula, aynı türden okula yerleşememesi durumunda puanının yeterli olduğu okula, yine yerleşememesi durumunda ise öğrencinin puanına en yakın taban puanı bulunan okula nakil ve geçiş işlemlerini yapar." hükmü kapsamında öğrencilerin nakil ve geçiş işlemlerini zamana bağlı olmadan bir defaya mahsus olmak üzere; kontenjan şartı aranmaksızın, ortaöğretim kurumlarının nakil şartları doğrultusunda yürütülmektedir.

Öte yandan Milli Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği'nin "Açık öğretim liseleri ile örgün ortaöğretim kurumları arasında nakil ve geçişler" başlıklı 41'inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde yer alan "7005 sayılı Kanun kapsamında aylık bağlanan şehit ve gazi çocuğu olan öğrenciler veli talebi doğrultusunda Açık Öğretim Lisesi, Mesleki Açık Öğretim Lisesi veya Açık Öğretim İmam Hatip Lisesine gerekli şartları taşımaları hâlinde nakil ve geçiş yapabilirler." hükmü kapsamında açık öğretim liselerine nakil ve geçişlerde kolaylık sağlanmaktadır.

Bununla birlikte, Milli Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği'nin "İşletmelerde mesleki eğitim göreceklerin belirlenmesi" başlıklı 136'ıncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan "(Değişik:RG-1/7/2015-29403) 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu, 3/11/1980 tarihli ve 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun veya 2330 sayılı Kanun hükümleri uygulanarak aylık bağlanmasını gerektiren kanunlar, 8/6/1949 tarihli ve 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanununun 56 ncı, mülga 45 inci ve 64 üncü maddeleri ile 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 47 nci maddesi kapsamında harp veya vazife malulü sayılanlar ile 24/2/1968 tarihli ve 1005 sayılı İstiklal Madalyası Verilmiş Bulunanlara Vatani Hizmet Tertibinden Şeref Aylığı Bağlanması Hakkındaki Kanun kapsamında aylık bağlanan

"e A Mai N W TAA MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 100 EĞİTİMİN İLE li Gelicti 5 YÜZYILI İN çi 7 v Strateji Geliştirme Başkanlığı O şehit ve gazi çocuklarıyla 3395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu kapsamında eğitim tedbiri kararı verilen çocuklar ve 24/5/1983 tarihli ve 2828 sayılı Soysal Hizmetler Kanunu kapsamında koruma altına alınan öğrenciler sıralamaya tabi tutulmaksızın işletmelerde mesleki eğitime gönderilir." hükmü doğrultusunda işletmelerde mesleki eğitime gönderilecek öğrenciler arasında öncelik verilmektedir.

Okullarımızda, öğrencilerin sosyal duygusal gelişimleri bütüncül bir yaklaşımla dikkate alınmakta; öğrencilerin kendilerini tanımaları, duygularını sağlıklı biçimde ifade edebilmeleri ve sosyal uyumlarını güçlendirmeleri amacıyla yıl boyuna rehberlik ve psikolojik danışma çalışmaları yürütülmektedir. Bu bağlamda;

"e Şehit ve gazi yakını çocukların yaşadıkları kayıp ve travmatik yaşam deneyimlerinin etkilerini azaltmak, psikososyal uyumlarını güçlendirmek amacıyla alanında uzman rehber öğretmenler/psikolojik danışmanlarca travmaya duyarlı psikososyal müdahaleler yürütülmektedir. Bu süreçte, çocukların duygularını güvenli ve destekleyici ortamlarda ifade edebilmeleri, yaşadıkları deneyimleri sağlıklı biçimde anlamlandırabilmeleri ve baş etme becerilerini güçlendirebilmeleri hedeflenmektedir. Uygulanan müdahalelerle çocukların yalnızca duygusal iyilik hâlleri değil, aynı zamanda sosyal ilişkileri ve akademik uyumları da bütüncül bir yaklaşımla desteklenmektedir. Çalışmalar, aileler ve öğretmenlerle kurulan güçlü iş birliği sayesinde sürdürülebilir hâle getirilerek çocukların geleceğe daha güvenle bakabilmelerine katkı sağlamayı amaçlamaktadır. e Öğrencilerin duygularını tanıma, ifade etme ve uygun yollarla düzenleme becerilerini geliştirmek amacıyla planlı psikososyal destek etkinlikleri yapılmaktadır. e o Öğrencilerin stres, kaygı ve uyum güçlükleriyle başa çıkabilme becerilerini artırmaya yönelik psikoeğitim çalışmaları yürütülmektedir.

" Psikososyal açıdan risk altında olabilecek öğrencilerin erken dönemde belirlenmesine yönelik gözlem, tarama ve değerlendirme çalışmaları gerçekleştirilmektedir. e İhtiyaç tespit edilen öğrencilere yönelik bireysel psikolojik danışma ve destek hizmetleri sunulmaktadır. e o Öğrencilerin empati kurma, iş birliği yapma, sorumluluk alma ve karşılıklı saygı gösterme becerilerini geliştirmeye yönelik yapılandırılmış rehberlik etkinlikleri düzenlenmektedir. e Akran ilişkilerinde yaşanan sorunların azaltılması ve sağlıklı iletişim becerilerinin kazandırılması amacıyla grup rehberliği çalışmaları uygulanmaktadır.

" Problem çözme, karar verme ve çatışma çözme becerilerinin geliştirilmesine yönelik uygulamalı çalışmalar yapılmaktadır.

" Sosyal uyumu ve kendini ifade etme becerilerini artırmak amacıyla drama, rol oynama ve etkileşim temelli etkinlikler gerçekleştirilmektedir.

" Bireysel görüşmeler yoluyla öğrencilerin sosyal duygusal ihtiyaçlarının belirlenmesine ve desteklenmesine yönelik çalışmalar yürütülmektedir.

" Öğrencilerin olumlu davranışlarını geliştirmeye ve davranış sorunlarını azaltmaya yönelik izleme ve değerlendirme çalışmaları yapılmaktadır. e o Öğretmenlerin öğrencilerin sosyal duygusal gelişimlerini destekleme konusunda bilgi ve farkındalıklarını artırmaya yönelik bilgilendirme çalışmaları gerçekleştirilmektedir. e Öğretmenlere, sınıf ortamında güvenli, destekleyici ve kapsayıcı bir öğrenme iklimi oluşturulmasına yönelik rehberlik sağlanmaktadır.

" Ailelerin çocukların sosyal duygusal gelişim süreçleri hakkında bilinçlendirilmesine yönelik seminer, toplantı ve bilgilendirme çalışmaları düzenlenmektedir. Knl NN Vol a S) MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI (O) Eğri Ke Sa ; Strateji Geliştirme Başkanlığı OO izm a mim

" Aile-çocuk iletişimini güçlendirmeye ve olumlu ebeveyn tutumlarını desteklemeye yönelik rehberlik hizmetleri sunulmaktadır. e o Öğrencilerin gelişim süreçleri hakkında ailelerle düzenli bilgi paylaşımı yapılmakta, gerektiğinde bireysel veli görüşmeleri gerçekleştirilmektedir. e Okul-aile iş birliğini güçlendirmeye yönelik planlı ve sürdürülebilir çalışmalar yürütülmektedir.

" Öğrencilerin psikolojik iyi oluşlarını destekleyen güvenli ve olumlu okul ikliminin oluşturulmasına yönelik faaliyetler planlanmakta ve uygulanmaktadır.

" Akran zorbalığı, şiddet, uyum sorunları ve riskli davranışların önlenmesine yönelik bilinçlendirme ve farkındalık çalışmaları yapılmaktadır.

" Psikososyal risklerin ortaya çıkmadan önce azaltılmasına yönelik okul temelli önleyici programlar uygulanmaktadır.

" Ailelerin çocukların sosyal-duygusal gelişimleri konusunda bilinçlendirilmesine ve okul-aile iş birliğinin güçlendirilmesine yönelik çalışmalar yürütülmektedir. e o Öğrencilerin öğrenmeye yönelik motivasyonlarını artırmak, akademik uyumlarını desteklemek ve eğitsel gelişimlerini güçlendirmek amacıyla rehberlik çalışmaları yapılmaktadır. e o Öğrencilerin ilgi, yetenek ve bireysel özellikleri doğrultusunda eğitsel ve mesleki yönelimlerini desteklemeye yönelik bilgilendirme ve yönlendirme çalışmaları gerçekleştirilmektedir. e o Üst öğrenim kurumları ve meslek alanları hakkında farkındalık kazandırmaya yönelik eğitsel ve mesleki rehberlik faaliyetleri düzenlenmektedir.

3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu'nun Ek Vinci maddesi kapsamındaki şehit yakını, gazi ve gazi yakınlarının istihdamı; Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından Bakanlığımıza yapılan yönlendirme sonucuna göre gerçekleştirilmektedir. Bakanlığımızın eğitim ve öğretim hizmetleri sınıfı dışındaki diğer hizmet sınıflarında şehit yakını, gazi ve gazi yakınlarından 2023 yılında 34, 2024 yılında 28 ve 2025 yılında 21 hak sahibinin istihdamı gerçekleştirilmiş, söz konusu Kanun kapsamında 2023-2025 yılları arasında ise 243 öğretmen atanmıştır.