Göçebe çocukların eğitim hakkına erişimine ilişkin

b) 10.06.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1871834 sayılı yazınız. 7165859 64178

c) 23.06.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1880873 sayılı yazınız. 7145863 54178

g) 25.06.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1882753 sayılı yazınız. 7/ 45864 GK 178

d) 29.06.2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1885357 sayılı yazınız. Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d)'de kayıtlı yazılarla iletilen Tunceli Milletvekili Ayten KORDU'nun 7/45032, Uşak Milletvekili Ali KARAOBA'nın 7/45256, Şırnak Milletvekili Nevroz UYSAL ASLAN'ın 7/45679 ve 7/45856, Diyarbakır Milletvekili Adalet KAYA'nın 1145689, Antalya Milletvekili Mustafa ERDEM'in 7/45859, Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk GERGERLIOGLU'nun 7/45863, 7/45864 ve 7/45865 ile Muş Milletvekili Sümeyye BOZ un 7/45980 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur.

ЗAІИHOЬ Strateji Geliştirme Başkanlığı

Bakanlığımıza bağlı okul ve kurumlarda eğitim hizmetleri; öğrencilerin kimliği, yaşam biçimi, sosyoekonomik durumu veya geçici ikamet koşulları nedeniyle eğitim hakkından mahrum kalmaması esasına göre yürütülmektedir. Bu kapsamda tüm öğrencilerin eğitime erişiminin desteklenmesi, devamsızlık ve okul terk risklerinin azaltılması, öğrencilerin akademik, sosyal ve duygusal gelişimlerinin güçlendirilmesi amacıyla ilgili mevzuat, rehberlik hizmetleri ve izleme mekanizmaları çerçevesinde çalışmalar sürdürülmektedir.

Bakanlığımız kayıtlarında öğrencilerin verileri etnik kimlik, topluluk aidiyeti veya benzeri kişisel nitelikler esas alınarak tutulmamaktadır. Bu nedenle Göçebe, Dom ve Abdal topluluklarına mensup çocuklara özgülenmiş okullaşma, devamsızlık veya okul terk oranı şeklinde ayrıca tutulmuş bir veri bulunmamaktadır. Bununla birlikte mevsimlik tarım işçisi aile çocukları ile göçer ve yarı göçer ailelerin çocuklarının eğitime erişimine ilişkin süreçler, öğrencinin eğitim hakkından kesintisiz yararlanmasını sağlayacak şekilde takip edilmektedir.

Cumhurbaşkanlığının 2024/5 sayılı Genelgesi doğrultusunda Bakanlığımızca "Mevsimlik Tarım İşçileri ile Göçer ve Yarı Göçer Ailelerin Çocuklarının Eğitime Erişimi" konulu 2024/52 sayılı Genelge yayımlanmıştır. Söz konusu Genelge kapsamında mevsimlik tarım işçisi aile çocukları ile göçer ve yarı göçer ailelerin çocuklarının eğitime erişimine yönelik iş ve işlemler tanımlanmış; il düzeyinde eylem planlarının hazırlanması, öğrencilerin tespit edilmesi, göç alan ve göç veren yerlerde okul kayıt ve nakil süreçlerinin izlenmesi, devamsızlık ve eğitimden kopma risklerinin azaltılması amacıyla çalışmalar yürütülmektedir.

Mevsimlik Tarım İşçisi ve Göçer Çocuklarının Eğitimi Okul Tespit ve Takip Modülü aracılığıyla bu kapsamdaki öğrenciler takip edilmekte, öğrencilerin gittikleri yerde eğitimlerine devam edebilmeleri için gerekli nakil işlemleri yapılmaktadır. Süreç, göç veren ve göç alan illerde okul ve il/ilçe düzeyindeki ilgili birimler aracılığıyla yürütülmekte; öğrencilerin eğitim öğretim faaliyetlerinden yararlanabilmeleri için gerekli yönlendirme ve izleme çalışmaları yapılmaktadır.

Adres kayıt sistemi veya geçici ikamet değişikliği nedeniyle öğrencilerin eğitim dışında kalmaması amacıyla kayıt ve nakil süreçlerinde öğrencinin bulunduğu yerde eğitime erişimini sağlayacak tedbirler alınmaktadır. Ortaöğretim düzeyinde bu ve benzeri durumdaki öğrencilerin eğitime erişimlerinin sağlanması amacıyla, talep etmeleri hâlinde Milli Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği'nin "Öğrenci Yerleştirme ve Nakil Komisyonu" başlıklı 23'üncü maddesi hükümleri doğrultusunda il/ilçe öğrenci yerleştirme ve nakil komisyonları aracılığıyla uygun okullara yerleştirilmeleri sağlanmaktadır.

Devamsızlık ve okul terk risklerinin erken tespiti amacıyla Eğitime Katılım ve Devamsızlığı İzleme Programı yürütülmektedir. Program kapsamında öğrencilerin okul terk riskiyle karşılaştıkları durumların anlaşılması, ilgili risklere zamanında müdahale edilmesi ve ihtiyaç duyulan hâllerde ilgili kurumlarla iş birliği kurulması hedeflenmektedir. Programın önemli çıktılarından biri olan Erken Uyarı Sistemi ile öğrencilerin okul terk risklerinin dijital altyapı üzerinden izlenmesine ve gerekli yönlendirmelerin yapılmasına yönelik çalışmalar sürdürülmektedir.

Bakanlığımıza bağlı okul ve kurumlarda rehberlik ve psikolojik danışma hizmetleri; öğrencilerin ihtiyaçları, gelişim dönemi özellikleri ve risk durumları dikkate alınarak yürütülmektedir. Bu kapsamda bireysel farklılıklara saygı, çocuk hak ve sorumlulukları, olumlu øD× MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI

davranış geliştirme, çatışma çözme becerileri, etik davranış, psikososyal destek ve göç gibi başlıklarda öğrenci, veli, öğretmen ve yöneticilere yönelik çalışmalar yapılmaktadır. Öğretmen ve yöneticilere yönelik hizmet içi eğitimlerde de çocuk psikolojisi, çocuk koruma, şiddetin önlenmesi, akran zorbalığı, psikososyal destek ve kapsayıcı eğitim ortamlarının güçlendirilmesi gibi konular ele alınmaktadır.

Bakanlığımızca yürütülen eğitim hizmetlerinde tüm öğrencilerin eşit haklara sahip olması esastır. Bu çerçevede ayrımcılığın önlenmesine yönelik çalışmalar, belirli bir topluluğa özgülenmiş ayrı bir programdan ziyade, tüm öğrencilerin güvenli, kapsayıcı ve destekleyici okul ikliminden yararlanmasını sağlayacak rehberlik, farkındalık, hizmet içi eğitim ve izleme Milli Eğitim Bakanlığı Taşıma Yoluyla Eğitime Erişim Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda, eğitim hakkından yoksun kalması muhtemel ilköğretim, ortaöğretim ve özel eğitim okul/kurumlarına devam eden öğrenciler ile yaygın eğitim hizmetinden yararlanan özel eğitim kursiyerleri kayıtlı oldukları resmî okul/kurumlara ücretsiz taşınmaktadır. Yönetmelikte "geçici ikamet"; doğal afetler, mevsimlik işler, eğitim ve diğer sebeplere bağlı olarak ikamet adresinin geçici olarak değişmesi şeklinde tanımlanmakta olup mevsimlik işçi ailelerin çocukları da bu kapsamda değerlendirilmektedir. Bu doğrultuda öğrencinin geçici ikamet adresi esas alınarak bulunduğu yerde gidebileceği türde okul, kurum veya toplu taşıma hizmeti bulunmaması hâlinde öğrenci taşıma uygulaması kapsamında eğitime erişimi sağlanmakta ve öğrenciler ücretsiz öğle yemeği hizmetinden de yararlandırılmaktadır.

Ayrıca Milli Eğitim Bakanlığına Bağlı Resmî Okullarda Yatılılık, Bursluluk, Sosyal Yardımlar ve Okul Pansiyonları Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda burs, yatılılık, sosyal yardım ve okul pansiyonlarına ilişkin iş ve işlemler yürütülmektedir. Mesleki ve teknik eğitim alanında yürütülen Mesleki ve Teknik Eğitim Yoluyla Sosyal ve Ekonomik Uyum Projesi kapsamında da projede yer alan illerde dezavantajlı Türk vatandaşı öğrenciler ile geçici koruma veya uluslararası koruma altındaki öğrencilere yemek, ulaşım, teminlik ve kıyafet desteği sağlanması öngörülmüş olup bugüne kadar 45.348 öğrenci bu desteklerden yararlanmıştır.

Bakanlığımızın, mevsimlik tarım işçisi çocukların eğitime erişimi ve takibine yönelik ilgili Bakanlıkla imzalanmış ve hâlen devam eden METİP Protokolü bulunmaktadır. Bu alandaki çalışmalar; kamu kurum ve kuruluşları, yerel düzeyde ilgili birimler ve ihtiyaç duyulan hâllerde diğer paydaşlarla iş birliği içerisinde, öğrencilerin eğitim hakkına erişiminin korunması ve eğitim süreçlerinin kesintiye uğramaması amacıyla sürdürülmektedir.

Yusuf TEKİNMilli Eğitim Bakanı