Bazı kanunlarda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısı hakkında (s.s.610)

ALİ İHSAN KÖKTÜRK (Zonguldak)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; tasarının geçici 1’inci maddesinin tasarı metninden çıkarılması için söz almış bulunuyorum. Yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum.

Değerli milletvekilleri, bu madde Danıştay Başkanlık Kurulu ile Yargıtay Başkanlar Kurulunun bu kanunla ihdas edilen üye kadrolarına seçim yapılmasından ve dairelerde çalışacak üyelerin belirlenmesinden itibaren bir ay içerisinde toplanarak daireler arasında iş bölümüne ilişkin karar tasarısını hazırlayacağını, bu karar tasarısını genel kurula sunacağını, daha önce başka dairelerde görülmekte olan ancak daireleri değişen dosyaların ilgili dairelerine gönderileceğini ve Yargıtayda ihdas edilen üye kadrolarına seçim yapılmasından itibaren on beş gün içerisinde Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun yeniden belirleneceği düzenlemektedir. Ayrıca, yeni seçilen ve mevcut üye ayrımı yapılmadan Yargıtay üyelerinin hangi dairelerde görev yapacaklarının yeni oluşturulan Başkanlık Kurulu tarafından belirleneceğini öngörmektedir.

Değerli milletvekilleri, bu tasarı -az önce Sayın Şandır’ın da ifade ettiği gibi- Anayasa’mızın 37’nci maddesine, 142’nci maddesine, Yargıtay ve Danıştayın çalışma şartlarını düzenleyen 154 ve 155’inci maddeleriyle, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin adil yargılanma hakkını düzenleyen 6’ncı maddesine açıkça aykırılık oluşturmaktadır.

Yine bu düzenleme, hukuk devletinin temeli olan “tabii hâkim” ilkesini açıkça bertaraf etmektedir. Çünkü, değerli arkadaşlar, Yargıtay ve Danıştay daireleri sadece temyiz mercisi olmayıp birinci derece yargılamaları da, ilk derece yargılamaları da yapmaktadır. İlk derece yargılamalarında hangi mahkemelerin hangi işlere bakacağının belirlenmesi Anayasa’mızın 37’nci maddesinin açık hükmü gereğince yasa ile yapılmalıdır.

Yine bu düzenleme, dairelerin her yıl değişen şartlara göre görevlerinin yeniden belirlenmesi niteliğinde yeni düzenlemeler getirdiği için Yargıtayın temyiz mercisi olma niteliği ve uzmanlık gerektirmesi karşısında bu niteliğiyle hiçbir şekilde bağdaşmamaktadır.

Ayrıca, değerli milletvekilleri, bu düzenlemeyle Yargıtay ve Danıştay dairelerinin bakacakları işler, somut ölçüt öngörülmeden yeni baştan düzenlenmektedir.

Değerli arkadaşlar, iki yıl için seçilen Birinci Başkanlık Kurulunun kazanılmış müktesep hakları ortadan kaldırılarak Yargıtaya tahsis edilen kadroların seçilmesinden itibaren on beş gün içerisinde yeniden belirleneceğinin öngörülmesi Adalet ve Kalkınma Partisi tarafından Yargıtayın yeniden biçimlendirilmesinin açık bir örneğini oluşturmaktadır.

Bu gerekçeler karşısında Sayın Bakana sormak istiyorum: Sayın Bakan, bu kadar açık ve hukuksuz düzenlemeler karşısında dairelerinde bekleyen bir kısım dosyalara özel müdahale edilme amacı güdülmediğini bize nasıl izah edebilirsiniz?

Sayın Bakan, yine, bu düzenlemeler karşısında tıpkı özel yetkili birinci derece mahkemeleri gibi, yüksek yargıda da değişen şart ve durumlara göre, özel yetkili daireler yaratma amacında olmadığınızı hukuk ve yargı çevrelerine nasıl anlatabilirsiniz?

Yine, Sayın Bakan, kazanılmış hakları ortadan kaldırarak Birinci Başkanlık Kurulunun yeniden seçilmesinin ve dairelerdeki üye sayısının yeniden belirlenmesinin yargıyı hızlandırma amacına yönelik olduğu, yargının hızlanmasıyla Birinci Başkanlık Kurulunun yeniden belirlenmesi arasında bir bağ bulunduğu konusunda bizleri, halkımızı ve yüksek yargı organlarının üyelerini nasıl ikna edebilirsiniz?

Sayın Bakan, Birinci Başkanlık Kurulunun değişmesiyle Yargıtayın iş yükünün hafiflemesi ve Yargıtayın çalışmalarının hızlanması arasında nasıl bir bağ olabilir, bunu açıklayabilir misiniz? Ancak herhangi bir bağ bulunmadığını siz de biliyorsunuz, biz de biliyoruz. Asıl amacın, Yargıtayı, yüksek yargıyı yeniden biçimlendirmek ve yürütmenin kuyruğuna takmak olduğunu sizler de, bizler de çok açık bir şekilde görüyoruz ancak bu kadar hukuksuzluğun, bu kadar yanlış hesabın Bağdat’tan değil ama önümüzdeki seçimlerde Türk halkından döneceğine yürekten inanıyorum.

Bu duygu ve düşüncelerle yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum. (CHP sıralarından alkışlar)