Elektrik ücretleriyle ilgili

EDİP SAFDER GAYDALI (Bitlis)Sayın Başkan, çok değerli milletvekilleri; hükümetimiz tarafından çeşitli bölgelerde uygulanmak istenen farklı elektrik tarifeleri üzerinde söz almış bulunuyorum; bu vesileyl, Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Bildiğiniz gibi, Enerji ve Tabiî Kaynaklar Sayın Bakanı ve Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu Sayın Başkanı tarafından, bölgesel tarifeye geçildiği; böylece, kayıp-kaçak engellenerek, ucuz elektrik enerjisi sağlanacağı dile getirildi; ama, bu konuda fazlaca bir açıklama yapılmadı.

Sayın milletvekilleri, bunun ne anlama geldiğini biliyor musunuz; izin verirseniz, bir defa da ben izah etmek istiyorum. Kalkınmada geri kalmış yörelerimizin sayın milletvekilleri; yani, sanayisi olmayan illerin ve yörelerin sayın milletvekilleri, eğer, bugünkü haliyle, TEDAŞ, bölgesel tarifeye geçerse, hiçbiriniz bölgelerinize gidemeyeceksiniz; çünkü, sanayisi olmayan yörelerde elektrik satış fiyatları iki, üç misli artıyor; oysa, en iyi siz bilirsiniz ki, bu ülkenin en yoksul insanları, ödeme gücü en düşük insanları, bu yörenin insanlarıdır. Bu insanlar, zaten, elektrik parasını ödeyememektedirler. Sayın Bakan, söyler misiniz, şu anda, elektrik parasını ödeyemeyen bu insanlar, üç misli bedeli nasıl ödeyeceklerdir? Adalet ve Kalkınma Partisi Hükümet Programında ucuz ve güvenilir enerji vaat edilmedi mi? Adalet ve Kalkınma Partisi Acil Eylem Planında elektrik fiyatlarının indirileceği belirtilmedi mi? Sayın Bakanımız elektrik fiyatlarının ucuzlatılacağını söylemedi mi? Evet, bunların tamamını biliyorsunuz; ama, şimdi, seçim bölgelerinizde elektrik fiyatları üç katına çıkıyor. Bu nasıl vaattir; inanın, anlamakta güçlük çekiyorum.

Şimdi, Sayın Bakan, söz alıp "bahsettiğiniz bölgelerde elektriğin yüzde 50'den fazlası kayıp-kaçağa gidiyor veya çalınıyor; çaresiz kaldık" diyebilir. Böyle bir savunmayı kabul etmek ne derece doğrudur, bilemiyorum. Evet, bu bölgelerde kayıp-kaçak oranlarının yüksekliği doğrudur; ama, soruyorum; bu bölgeler nasıl bir süreçten geçmiştir. Bu bölgelerde, bir dönem, bırakınız sıradan vatandaşı, resmî daireler bile kaçak elektrik kullanır duruma gelmemiş midir? Sonra, belirtilen yüksek oranlı kayıp-kaçağın yüzde kaçı kaçaktır; bunu ölçebiliyor musunuz; yoksa, önemli bir kısmı kayıp mıdır?

Sizden önceki dönemde iyi bir planlama ve işin ehli insanları çalıştırmakla, kayıp-kaçak oranları bir iniş trendine girmemiş midir? Şimdi, işin ehlî insanlar görevlerinden alınmakta, artan kayıp-kaçakların faturası da bölge halkına yüklenmek istenmektedir. Faturasını düzgün ödeyen vatandaş, yarın, yakanıza yapışmayacak mıdır? Bu nasıl bir işletmecilik anlayışıdır ki, ben işletmemi yönetemiyorum, kâr ettiremiyorum; o zaman, bedelini, müşteriler ödesin. Böyle bir anlayış olabilir mi?!

Sayın Bakan "4628 sayılı Yasanın emredici hükmü; yasa, her türlü çapraz sübvansiyonu yasaklıyor ve şeffaf, liberal bir elektrik piyasası yaratıp, enerji alanında Avrupa Birliğiyle bütünleşmemizi sağlayacak bir düzenleme getiriyor, bu yüzden uygulanacak" diyebilir.

Evet değerli arkadaşlarım, 4628 sayılı Elektrik Piyasası Yasası, Avrupa Birliği standartlarında bir elektrik piyasasını emrediyor, şeffaflığı emrediyor, tekelleşmeyi kaldırıyor, her türlü çapraz sübvansiyonu yasaklıyor.

Doğrudur, kime yasaklıyor; TEDAŞ'a ve yarın doğacak elektrik şirketlerine yasaklıyor; ama, aynı yasanın üçüncü bölümünde yer alan "Tarifeler, Tüketicilerin Desteklenmesi, Özelleştirme ve Diğer Hükümler" başlıklı 13 üncü maddesinin (c) bendinde, aynen "belirli bölgelere ve/veya belirli amaçlara yönelik olarak tüketicilerin desteklenmesi amacıyla sübvansiyon yapılması gerektiğinde, bu sübvansiyon fiyatlara müdahale edilmeksizin, miktarı ile esas ve usulleri Bakanlığın teklifi ve Bakanlar Kurulu kararı ile belirlenmek üzere söz konusu tüketicilere geri ödeme şeklinde yapılır" deniliyor.

Hükümetimize buradan seslenmek istiyorum: Geliniz, bu sübvansiyonu yapınız, hem öylesine yapınız ki, batıda düşen fiyatlara eşdeğer olacak şekilde yapınız; Hükümet Programında, Acil Eylem Planında beyanlarınızda verdiğiniz ucuz elektrik sözünü de tutmuş olursunuz. Aksi halde, İktidar Partisi milletvekilleri bölgeye gidemeyeceği gibi, doğu ve güneydoğuda yapılan tahsilat sıfıra düşecek ve değerler daha da kötüye gidecektir. Bunu görmek için falcı olmak gerekmiyor.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKANBuyurun Sayın Gaydalı; konuşmanızı toparlayabilir misiniz.

EDİP SAFDER GAYDALI (Devamla)Ayrıca, bazı illerimizin ticaret odası başkanları, illerinin organize sanayi bölgelerinin yapımının hükümetimiz tarafından ertelendiğini belirtmektedirler. Hükümetimiz -acilen- organize sanayi bölgelerinin yapımı ve farklı elektrik tarifeleri konusunda halkımızı zarardide etmeyecek önlemleri bir an önce almalıdır.

Yüce Heyetinize en derin saygılarımı arz ediyorum. (Alkışlar)