Bazı kanun hükmünde kararnamelerde değ.yap dair kan tas.(ss.427)

AK PARTİ GRUBU ADINA İSMAİL BİLEN (Manisa)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Bazı Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı hakkında, AK Parti Grubu adına söz almış bulunmaktayım; Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Takdim edeceğim bu kanun tasarısı, ülkemizde sınai hak ve mevzuatının günün ihtiyaçlarına cevap vermesi ve sınai hakların daha etkin ve hızlı bir şekilde korunabilmesi amacıyla, 24.6.1995 tarihli ve 551 sayılı Patent Haklarının Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname, 24.6.1995 tarihli ve 554 sayılı Endüstriyel Tasarımların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname, 24.6.1995 tarihli ve 555 sayılı Coğrafî İşaretlerin Korunması Hakkında Kanun Hük-

(x) 427 S. Sayılı Basmayazı tutanağa eklidir.

münde Kararname, 24.6.1995 tarihli ve 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile bu kararnamelerde değişiklik yapan 3.11.1995 tarihli ve 4128 sayılı, 12.9.1960 tarihli ve 80 sayılı, 29.6.1956 tarihli ve 6762 sayılı ve 10.6.1930 tarihli ve 1705 sayılı Kanunlar ile 24.6.1945 tarihli ve 551, 552, 554, 555, 556 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameler ile 28.6.1995 tarihli ve 560 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunda yapılması gereken değişiklikleri de kapsamaktadır. Bu amaçla, tasarı, Adalet Bakanlığı Kanunlar Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanmıştır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; söz konusu kanun tasarıyla değişiklikler yapılması öngörülen kanun hükmünde kararnamelerin Sanayi ve Ticaret Bakanlığının görev alanına girmesi nedeniyle, ilgili bakanlık tarafından Yüce Meclise sunulmaktadır. Bilindiği üzere, sınaî hakların korunmasının arkasında yatan nedenler arasında, yaratıcılığın teşviki suretiyle teknolojik gelişmenin sağlanması önemli bir yer işgal etmektedir.

Teknoloji, tarım, sanayi ve ticarette, mal üretim ve hizmet sunumunda kullanılan sistematik bilgi olarak tanımlanabilir. Sınaî haklar, teknoloji olarak da isimlendirilen sistematik bilginin, dış dünyada, hukuk sistemlerince tanınan yansıma şekilleridir. Sistematik bilginin bu yansıması, bazen korunan bir buluş, bazen faydalı bir model, bir endüstriyel tasarım gibi şekillerde olabilmektedir. Yaratıcılığı teşvik etmek, bilginin yayılmasını sağlamak, dürüst ticareti teşvik etmek amacıyla, sınaî haklar, hukukî düzenlemelerle korumaya konu olmuşlardır.

Kanun tasarısıyla, ilgili mevzuatta tespit edilen bazı aksaklıkların giderilmesi ve işlemlerde açıklık, sadelik ve kolaylık sağlamak, ülkemize ait coğrafî değerlerin koruma altına alınmasının özendirilerek, millî değerlerimizin yurtdışında başka devletler tarafından kendilerine ait değerlermiş gibi tescil ettirilmesinin önüne geçilmesi amaçlanmıştır.

Günümüz dünyasındaki önemi açısından bakıldığında, bir ülkedeki ekonomik gelişmişlik ve destekleyici mahiyetteki ulusal ve uluslararası ticaret, sınaî mülkiyet haklarının etkin korunması sağlanmadan elde edilemez. Sınaî mülkiyet haklarının etkin korunması, özellikle gelişmekte olan ülkelere çok taraflı ticaret sistemi ve yeni küresel ekonomiye entegrasyonda yol gösteren en etkin mekanizma ve kriterlerden biridir.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; sınaî mülkiyet hakları, büyük bir hızla küreselleşen dünyada sürekli gelişme gösteren serbest piyasa ekonomisinin en önemli temel taşlarından biridir. Küresel gelişmeler çerçevesinde, sınaî mülkiyet haklarıyla ilgili uygulamalar ve düzenlemeler de, buna paralel olarak, uyumlu ve hızlı değişim sürecinde olmalıdır. Dünyanın tek bir pazar haline geldiği bir ortamda ticarî faaliyetlerin devamı için en büyük güç, etkin bir sınaî mülkiyet korumasından kaynaklanmaktadır.

Modern ve etkin bir sınaî mülkiyet sistemini oluşturan öğeler, karşımıza 4 anaunsur çıkarmaktadır. Bunlar, ihtisas mahkemeleri, ilgili mevzuat altyapısı, yasal dayanağa sahip bir vekillik sistemi ile patent ofisidir. Etkin ve rekabet gücü yüksek bir sınaî mülkiyet sisteminin oluşturulabilmesi ve sanayi ile ticarî hayat önündeki engellerin azaltılabilmesi için, sistemin tüm halkalarının eksiksiz olarak tamamlanması gerekmektedir. Ülkemizde, bu zemin, son dönemde yapılan çalışma ve atılımlarla sağlanmıştır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 4 anaunsurdan en önemlisi olan ve günümüzde, her türlü teknik imkâna ve donanıma sahip yeni sınaî mülkiyet kampus binasında hizmet veren Türk Patent Enstitüsünün ulusal ve uluslararası platformda gerçekleştirdiği faaliyetler, sanayicimizin ve buna bağlı olarak Türk ekonomisinin can damarlarından birini teşkil etmektedir.

İlkelerin gelişim hedefleri, belli sorunların çözümlenmesiyle sağlanabilmektedir. Günümüz dünyası, fikrî mülkiyet haklarının etkin korunmasının bir ülke ekonomisine ne denli faydalar sağladığının bilincindedir. Bu nedenle, görüşülmekte olan kanun tasarısı, ülkemiz açısından çok büyük önem arz etmektedir.

Kanun tasarısı 19 maddeden oluşmaktadır. 1 inci maddesiyle, 551 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 54 üncü maddesine, adresi değişen, ancak, söz konusu değişikliği enstitüye bildirmeyen hak sahiplerinin en son adresine yapılan bildirimin geçerli olacağına dair fıkra eklenmiştir.

2 nci maddeyle, 551 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 73/A maddesinde üç önemli değişiklik yapılmıştır. Aynı kanun hükmünde kararnamede düzenlenen faydalı modeller, ihlal halinde, patent ihlalleriyle paralel yaptırımlara tabi tutulmuş; yanı sıra, yargıca, öngörülen özgürlüğü bağlayıcı ceza ve para cezasını, olayın özelliklerini ve suçun ağırlığını değerlendirerek şahsîleştirebilme imkânı tanınmış; bu imkân, terditli ceza oluşturmak suretiyle, yaptırımlar "veya" bağlacı ile bağlanarak tesis edilmiştir. Ayrıca, önceki kanunda öngörülen ve sadece para cezası olarak ifade edilen yaptırım, ağır para cezası olarak değiştirilmiş; para cezalarının düzeyi, Türk Ceza Kanununun ek 2 nci maddesi dikkate alınarak belirlenmiştir.

3 üncü maddeyle, patent başvurusu yayımlandıktan sonra tecavüz hallerinde dava açılabilmesi mümkün olmakla beraber, açılan davada mahkemece patentin tescil edildiğinin resmî patent bülteninde yayımlanmasından önce karar verilemeyeceği hükmü getirilmektedir.

4 üncü maddeyle, 551 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameyle düzenlenen hukukî ilişkiler nedeniyle açılabilecek davalarda, görevli mahkemenin ihtisas mahkemeleri olacağı öngörülmektedir.

5 inci maddeyle, 554 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 32 nci maddesine, adresi değişen, ancak, söz konusu değişikliği enstitüye bildirmeyen hak sahiplerinin en son adresine yapılan bildirimin geçerli olacağına dair fıkra eklenmiştir.

6 ncı maddeyle, 554 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 48/A maddesi değiştirilerek, tasarım hakkının ihlaliyle ilgili cezalar, terditli ceza olarak düzenlenmiş ve yargıcın cezayı şahsîleştirebilmesine olanak tanınmıştır. Ayrıca, kanunda öngörülen ve sadece "para cezası" olarak ifade edilen yaptırım "ağır para cezası" olarak değiştirilmiş, para cezalarının düzeyi, Türk Ceza Kanununun ek 2 nci maddesi dikkate alınarak belirlenmiştir.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 7 nci maddeyle, 554 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameyle düzenlenen hukukî ilişkiler nedeniyle açılabilecek davalarda, görevli mahkemenin ihtisas mahkemeleri olacağı öngörülmektedir.

8 inci maddeyle, 555 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 9 uncu maddesine, adresi değişen, ancak söz konusu değişikliği Enstitüye bildirmeyen hak sahiplerinin en son adresine yapılan bildirimin geçerli olacağına dair fıkra eklenmiştir.

9 uncu maddeyle, 555 sayılı Kanun Hükmünde kararnamenin 24/A maddesi değiştirilerek, coğrafî işaret hakkının ihlaliyle ilgili cezalar, terditli ceza olarak düzenlenmiş ve yargıcın cezayı şahsîleştirebilmesine olanak tanınmıştır. Ayrıca, kanunda öngörülen ve sadece "para cezası" olarak ifade edilen yaptırım "ağır para cezası" olarak değiştirilmiş, para cezalarının düzeyi, Türk Ceza Kanununun ek 2 nci maddesi dikkate alınarak belirlenmiştir.

10 uncu maddeyle, 555 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameyle düzenlenen hukukî ilişkiler nedeniyle açılabilecek davalarda, görevli mahkemenin ihtisas mahkemeleri olacağı öngörülmektedir.

11 inci maddeyle, 556 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 5 inci maddesinin birinci fıkrasındaki "ambalajlarının" ifadesi "ambalajları" olarak değiştirilmiş; aynı maddenin ikinci fıkrasına yapılan eklemeyle, tescil belgesi üzerinde yer alan, fakat inhisara hak sağlamayan unsurların belirtilmesi öngörülmüştür.

12 nci maddeyle, 556 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 7 nci maddesinin (b) bendinde yer alan "ayırt edilemeyecek kadar aynı" ibaresi "ayırt edilemeyecek kadar benzer" olarak ve son fıkrada yer alan "(b), (c), (d)" ibaresi "(a), (c) ve (d)" olarak değiştirilmektedir.

13 üncü maddeyle, 556 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 22 nci maddesinde, adresi değişen, ancak söz konusu değişikliği Enstitüye bildirmeyen hak sahiplerinin en son adresine yapılan bildirimin geçerli olacağına dair fıkra eklenmiştir.

14 üncü maddeyle, 556 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 42 nci maddesinin son fıkrasındaki "(b), (c), (d)" ibaresi "(a), (c) ve (d)" olarak değiştirilmiştir.

15 inci maddeyle, 556 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 61/A maddesi değiştirilerek, marka hakkının ihlaliyle ilgili ceza, terditli ceza olarak düzenlenmiş ve yargıcın cezayı şahsîleştirebilmesine olanak tanınmıştır. Ayrıca, kanunda öngörülen ve sadece "para cezası" olarak ifade edilen yaptırım "ağır para cezası" olarak değiştirilmiş, para cezalarının düzeyi, Türk Ceza Kanununun ek 2 nci maddesi dikkate alınarak belirlenmiştir.

16 ncı maddeyle, 556 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameyle düzenlenen hukukî ilişkiler nedeniyle açılabilecek davalarda görevli mahkemenin ihtisas mahkemeleri olacağı öngörülmektedir.

17 nci maddeyle, 551 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 165 inci maddesinde yer alan faydalı model belgesinin hükümsüzlüğünü talep edebilmek için, daha önce başvuruya itiraz edilmesi gerektiği kaydını taşıyan hüküm, Anayasanın hak arama hürriyetiyle ilgili 36 ncı maddesine aykırı bulunduğundan yürürlükten kaldırılmıştır.

18 inci maddeyle, yürürlük maddesi düzenlenmiştir.

19 uncu maddede de, bu kanunun yayımı tarihinde yürürlüğe gireceği ifadesi yer almaktadır.

Sonuç olarak, kanun tasarısının Avrupa Birliği mevzuatına uyum ve Avrupa Birliğiyle birlikte yürütülmekte olan projelerin uygulanabilirliği açısından taşıdığı önem dikkate alınarak bir an önce yürürlüğe girmesi, ülkemiz menfaatları açısından zorunluluk arz etmektedir.

Kanun tasarısının ülkemize ve milletimize hayırlı olmasını diler, hepinize saygılar sunarım. (AK Parti sıralarından alkışlar)